Want to create interactive content? It’s easy in Genially!

Get started free

2. Poznaję las

Iza Kleinszmidt

Created on July 20, 2026

Start designing with a free template

Discover more than 1500 professional designs like these:

Big Data: The Data That Drives the World

Mind Map: The 4 Pillars of Success

Momentum: Employee Introduction Presentation

Momentum: First Operational Steps

Video: Responsible Use of Social Media and Internet

Microlearning: Enhance Your Wellness and Reduce Stress

Momentum: Tools Tutorial

Transcript

by przyrodniczeecho.pl

Prezentacja multimedialna zgodna z podręcznikiem „Odkrywam przyrodę”

Temat: Posługuję się kompasem.

Przyroda w klasie 4 (na podstawie wydawnictwa Nowa Era) Nowa podstawa programowa - 2026 rok

Prezentacja zawiera materiały wizualne pochodzące z darmowych banków zdjęć (np. Pixabay), wykorzystane zgodnie z licencją i jako element autorskiego opracowania.

Wstęp do zajęć:

Na lekcji:

  • dowiesz się, jak zbudowany jest kompas,
  • poznasz podstawowe kierunki świata,
  • nauczysz się wyznaczać kierunki geograficzne przy użyciu kompasu.

W LESIE ROSNĄ DRZEWA

W lesie najłatwiej zauważyć drzewa - to wysokie rośliny mające grubą, zdrewniałą łodygę. Taką łodygę nazywamy pniem. Z pnia wyrastają gałęzie, na których znajdują się liście, które mogą mieć postać szerokich blaszek albo wąskich igieł. Z tego powodu drzewa dzielimy na liściaste i iglaste. Gałęzie razem z liśćmi tworzą koronę drzewa.

LASY DZIELIMY NA IGLASTE, LIŚCIASTE I MIESZANE

W zależności od tego, jaki rodzaj drzew przeważa w danym lesie, wyróżniamy lasy liściaste, iglaste oraz mieszane.

RODZAJE LASÓW

LASY LIŚCIASTE Najwięcej rośnie w nich drzew liściastych.

RODZAJE LASÓW

LASY MIESZANE Drzew liściastych i iglastych występuje w nich mniej więcej tyle samo.

RODZAJE LASÓW

LASY IGLASTE Najwięcej rośnie w nich drzew iglastych.

WARSTWY LASU

Las ma budowę warstwową. Można porównać go do czteropiętrowego budynku, w którym na każdym poziomie występują odmienne warunki. Dzięki takiej budowie w poszczególnych warstwach lasu żyją różne organizmy. W każdej z warstw warunki takie jak: nasłonecznienie, wilgotność czy też wiatr są inne.

KORONY DRZEW

Jest to warstwa, do której dociera największa ilość światła. Wieje w niej silny wiatr, natomiast wilgotność powietrza jest niewielka. PRZYKŁADOWE ORGANIZMY I DRZEWA:

  • sosna,
  • dąb,
  • brzoza,
  • klon,
  • wiewiórka,
  • dzięcioł,
  • puszczyk.

PODSZYT

Podszyt tworzą krzewy oraz młode drzewa. Dociera do niego mniej światła niż do warstwy koron drzew, a wiatr jest słabszy. Wilgotność jest natomiast większa. PRZYKŁADOWE ORGANIZMY I ROŚLINY:

  • jałowiec pospolity,
  • leszczyna pospolita,
  • kalina koralowa,
  • bez czarny,
  • młody świerk,
  • jeleń.

RUNO

Runo tworzą mchy, paprocie oraz różne niskie rośliny zielne. Dociera do niego niewiele światła. Panuje tu duża wilgotność, natomiast wiatr jest słaby. PRZYKŁADOWE ORGANIZMY I ROŚLINY:

  • borówka czarna,
  • pieprznik jadalny, czyli kurka,
  • paproć,
  • fiołek wonny,
  • jeż,
  • borsuk,
  • wilk.

ŚCIÓŁKA

Ściółkę tworzą szczątki roślin i zwierząt, przede wszystkim opadłe liście drzew oraz krzewów. Jest to najciemniejsza i najbardziej wilgotna warstwa lasu. Wiatr praktycznie do niej nie dociera. PRZYKŁADOWE ORGANIZMY:

  • mrówka rudnica,
  • dżdżownica.

Rośliny występują tylko w tych warstwach lasu, w których rosną. Inaczej jest w przypadku zwierząt. Mogą przebywać zarówno w koronach drzew, jak i w podszycie albo w runie leśnym.

DLACZEGO LASY SĄ WAŻNE?

SĄ ŚRODOWISKIEM ŻYCIA ORGANIZMÓW Las jest miejscem życia wielu roślin, grzybów oraz zwierząt. To właśnie w nim zwierzęta znajdują schronienie i zdobywają pożywienie.

DLACZEGO LASY SĄ WAŻNE?

WPŁYWAJĄ NA STAN POWIETRZA Rośliny rosnące w lesie wytwarzają tlen i pochłaniają dwutlenek węgla. Dodatkowo pomagają oczyszczać powietrze ze szkodliwych substancji.

DLACZEGO LASY SĄ WAŻNE?

ZATRZYMUJĄ WODĘ Drzewa, mchy i pozostałe rośliny leśne zatrzymują wodę pochodzącą z opadów. Dzięki temu zmniejsza się ryzyko występowania powodzi.

DLACZEGO LASY SĄ WAŻNE?

DOSTARCZAJĄ DREWNA Z drewna produkuje się między innymi meble, papier oraz kredki. Niektórzy ludzie wykorzystują je również jako opał.

DLACZEGO LASY SĄ WAŻNE?

SĄ ŹRÓDŁEM POŻYWIENIA W lasach zbieramy grzyby, wybrane owoce oraz zioła. Z niektórych roślin leśnych wytwarza się także lekarstwa.

DLACZEGO LASY SĄ WAŻNE?

SĄ MIEJSCEM WYPOCZYNKU W lesie możemy odpoczywać, spacerować, bawić się, jeździć na rowerze albo urządzić piknik.

JAK CZŁOWIEK ZMIENIA LASY?

W przeszłości lasy porastały niemal cały obszar Polski. Takie rozległe lasy, nazywane puszczami, rozwijały się bez ingerencji człowieka. Z czasem zaczęto jednak je wycinać, przede wszystkim po to, aby przeznaczyć teren pod uprawy. Obecnie lasy zajmują około jednej trzeciej powierzchni naszego kraju. Ludzie nadal prowadzą wycinkę - pozyskują drewno albo budują w miejscu lasów autostrady.

JAK CZŁOWIEK ZMIENIA LASY?

W wyniku takich działań wiele zwierząt traci swoje schronienie oraz możliwość swobodnego przemieszczania się. Na szczęście podejmowane są również działania służące ochronie lasów i żyjących w nich organizmów. Największe zagrożenie dla lasów stanowią pożary. Większość z nich jest powodowana przez ludzi. Na terenach po wyciętych lasach ludzie sadzą nowe drzewa. Specjalnie przygotowane przejścia pomagają zwierzętom bezpiecznie się przemieszczać.

JESTEŚMY ODPOWIEDZIALNI ZA LASY

Sposób, w jaki zachowujemy się podczas pobytu w lesie, ma ogromne znaczenie dla jego prawidłowego funkcjonowania. NIE BIWAKUJ POZA WYZNACZONYMI MIEJSCAMI Rozbijaj namiot i zatrzymuj się na biwak wyłącznie w miejscach przeznaczonych do tego celu.

JESTEŚMY ODPOWIEDZIALNI ZA LASY

NIE ZOSTAWIAJ W LESIE ŚMIECI Zabierz ze sobą wszystkie odpadki. Pozostawione szklane butelki mogą przyczynić się do powstania pożaru.

JESTEŚMY ODPOWIEDZIALNI ZA LASY

ZACHOWUJ SIĘ CICHO Nie strasz ani nie płosz zwierząt. Nadmierny hałas może sprawić, że zwierzęta porzucą swoje młode.

JESTEŚMY ODPOWIEDZIALNI ZA LASY

NIE NISZCZ ROŚLIN Pamiętaj, że uszkodzony pień drzewa może zostać zaatakowany przez groźne organizmy.

JESTEŚMY ODPOWIEDZIALNI ZA LASY

NIE ROZPALAJ OGNISK POZA WYZNACZONYMI PALENISKAMI Sucha ściółka leśna może zapalić się nawet od pojedynczej iskry.

JESTEŚMY ODPOWIEDZIALNI ZA LASY

NIE KARMIJ DZIKICH ZWIERZĄT Regularnie dokarmiane zwierzęta mogą przestać samodzielnie zdobywać pożywienie.

JAK DŁUGO POWSTAJE LAS?

Istnieje powiedzenie: „las płonie szybko, lecz rośnie bardzo powoli”. Rzeczywiście tak jest. Ogień zaprószony przez nieuwagę może w ciągu kilku godzin zniszczyć las zajmujący obszar równy kilku boiskom piłkarskim.

  • PO POŻARZE
Na miejscu spalonego lasu pozostają jedynie zwęglone pnie drzew.
  • PO 2–3 LATACH
  • Spalony teren stopniowo pokrywają mchy, trawy oraz pokrzywy.
PO 5–20 LATACH
  • Na tym obszarze zaczynają pojawiać się krzewy i młode drzewa.
PO 50–100 LATACH
  • Las ponownie przypomina ten, który rósł w tym miejscu przed pożarem.