Σταθμοί του Μοναχισμού

Ο Άγιος Αντώνιος ο Μέγας (251-356 μ.Χ.), ο «καθηγητής της ερήμου», γεννήθηκε στην Αίγυπτο από πλούσιους γονείς. Σε ηλικία 18-20 ετών, έμεινε ορφανός, μοίρασε την περιουσία του στους φτωχούς, εμπιστεύτηκε την αδελφή του σε παρθεώνα και αναχώρησε για την έρημο. Ασκήτευσε αυστηρά, νικώντας πειρασμούς και δαίμονες, ιδρύοντας ουσιαστικά τον χριστιανικό αναχωρητισμό Εικόνα: Τοιχογραφία στην Παναγία Ρασιώτισσα Καστοριά 1545

Οσιος Παχώμιος Είναι ο ιδρυτής του κοινοβιακού μοναστικού βίου. Ίδρυσε το πρώτο κοινόβιο το 330 στο νησί Ταβένα στο Νείλο. Αυτό εξελίχτηκε σε συγκρότημα μοναστηριών, που περιλάμβανε εννιά μοναστήρια, δύο εκ των οποίων ήταν γυναικεία, με δυναμικό 7.000 μοναχών. Ανάμεσά τους ήταν πολλοί Έλληνες. Η μνήμη του Παχώμιου εορτάζεται στις 15 Μαΐου.Κατά την παράδοση, ο Αρχάγγελος Γαβριήλ του υπέδειξε το κάλυμα της κεφαλής ως κοινή ενδυαμσία για του μοναχούς Εικόνα: Αγιος Νικόλαος αρχόντισσας Θεολογίνας, Καστοριά 1670

Αγιος Ιερώνυμος Είναι Χριστιανός άγιος και διανοούμενος του 4ου αιώνα μ.Χ. Γεννήθηκε το 347 στη πόλη Στριδώνα της Δαλματίας και πέθανε το 420 στη σκήτη του στη Βηθλεέμ. Λατίνος ασκητής, θεολόγος και εκκλησιαστικός συγγραφέας.

Ιερά Λαύρα Οσίου Σάββα (Mar Saba): Ιδρύθηκε το 483 μ.Χ. από τον Άγιο Σάββα τον Ηγιασμένο, βρίσκεται στην κοιλάδα Κιντρόν, μεταξύ Βηθλεέμ και Νεκράς Θάλασσας. Είναι φημισμένη για την αυστηρή τήρηση των μοναστικών παραδόσεων (άβατο για γυναίκες στο κυρίως συγκρότημα) και το τυπικό της που καθόρισε τη βυζαντινή λατρεία.

Ο Βασίλειος Καισαρείας (330 – 1 Ιανουαρίου 379), γνωστός και ως Μέγας Βασίλειος ή Άγιος Βασίλης, ήταν Έλληνας επίσκοπος της Καισαρείας στην Καππαδοκία, Μικρά Ασία (στη σημερινή Τουρκία). Ήταν Πατέρας της Εκκλησίας, κορυφαίος θεολόγος του 4ου αιώνα και ένας από τους Τρεις Ιεράρχες, που θεωρούνται προστάτες της παιδείας. Επιπλέον έγινε ο θεμελιωτής του ανατολικού μοναχισμού γράφοντας τους κανόνες της μοναστικής ζωής που από τότε ισχύουν σε όλα τα μοναστήρια. Εικόνα: Αγιος Γεώργιος Καστοριά 14ος

Η Μονή του Αγίου Ιωάννη του Προδρόμου «του Στουδίου» υπήρξε το σημαντικότερο μοναστικό κέντρο της Κωνσταντινούπολης και ολόκληρης της Βυζαντινής Αυτοκρατορίας.Ίδρυση (5ος αιώνας): Ιδρύθηκε γύρω στο 450-463 μ.Χ. από τον Ρωμαίο ύπατο και συγκλητικό Στούδιο στη συνοικία Ψαμαθιά, κοντά στη Χρυσή Πύλη. Είναι ο παλαιότερος σωζόμενος ναός στην Κωνσταντινούπολη (σήμερα σε μορφή ερειπίου).

Η Ιερά Μονή Αγίας Αικατερίνης Σινά στην Αίγυπτο αποτελεί το παλαιότερο εν λειτουργία χριστιανικό μοναστήρι στον κόσμο, με αδιάλειπτη ιστορία 17 αιώνων, από το 330 μ Χ

Μόντε Κασίνο (Ιταλία, 529 μ.Χ.): Ιδρύθηκε από τον Άγιο Βενέδικτο, το οποίο θεωρείται το λίκνο του Βενεδικτίνικου τάγματος και του δυτικού μοναχισμού. Στηρίχθηκε και αντιγράφει τους κανόνες του Μεγάλου Βασιλείου

Ο Άγιος Αθανάσιος ο Αθωνίτης είναι ο ιδρυτής της Ιεράς Μονής Μεγίστης Λαύρας στο Άγιο Όρος, η οποία αποτελεί το αρχαιότερο και πρώτο στην ιεραρχία μοναστήρι της Αθωνικής πολιτείας 963 μ Χ με χρηματοδότηση Νικηφόρου Φωκά

Ο Άγιος Αθανάσιος ο Μετεωρίτης (1302–1380) είναι ο ιδρυτής της Μονής Μεγάλου Μετεώρου (Μεταμορφώσεως του Σωτήρος) στα Μετέωρα, του παλαιότερου και μεγαλύτερου μοναστηριού. Ίδρυσε την κοινότητα τον 14ο αιώνα (περίπου 1344) στον «Πλατύ Λίθο», οργανώνοντας τον μοναχισμό στα πρότυπα του Αγίου Όρους