7.27 wyd. Jedność e

Walczyć za Ojczyznę i zwyczaje ojczyste

01

Szukam tego, co ważne

Modlitwa

Pod Twoją obronę uciekamy się, święta Boża Rodzicielko, naszymi prośbami racz nie gardzić w potrzebach naszych, ale od wszelakich złych przygód racz nas zawsze wybawiać, Panno chwalebna i błogosławiona. O Pani nasza, Orędowniczko nasza, Pośredniczko nasza, Pocieszycielko nasza. Z Synem swoim nas pojednaj, Synowi swojemu nas polecaj, swojemu Synowi nas oddawaj.

Jestem Polakiem, to znaczy

Dokończcie zdania i zapiszcie je w zeszycie.

• Być Polakiem, to znaczy…
• Mówić po polsku, to znaczy…
• Warto dla Ojczyzny…
• Obrona Ojczyzny to zadanie…
• Podczas wojny Polak…

Jestem Polakiem, to znaczy

Być Polakiem to nie tylko mówić po polsku i mieszkać na terenie Polski. Każdy z nas jest zobowiązany do odpowiedzialności za nasz naród i Ojczyznę. – Jak postępowali Polacy podczas wojen i okresów niewoli naszej Ojczyny?

Jestem Polakiem, to znaczy

Wojna zawsze pociąga za sobą ofiary, łamie sumienia ludzi, niszczy życie rodzin, uczucia, zabiera wewnętrzny pokój. – Co wiecie na temat II wojny światowej?

02

ROZWAŻAMI ZDOBYWAM

Walka o Ojczyznę i zwyczaje ojczyste

czytanie Pisma Świętego (2 Mch 13,14)

Posłuchajcie fragmentu Pisma Świętego.

kliknij w księgę, by wyświetlić tekst biblijny

Walka o Ojczyznę i zwyczaje ojczyste

ćwiczenia zad. 1. str. 56.

Kościół w Polsce podczas II wojny światowej

Kościół w Polsce przed wybuchem II wojny światowej (1 września 1939 r.) cieszył się swobodą, której rękojmię stanowiła konstytucja marcowa z 1921 r. i konkordat ze Stolicą Apostolską z 23 kwietnia 1925 r. Po agresji Niemiec na Polskę położenie Kościoła stawało się coraz gorsze. Hitler uważał Polaków za wrogów Trzeciej Rzeszy i miał w planach całkowitą zagładę ludności polskiej. Ponieważ Kościół był fundamentem polskości, Niemcy walczyli z nim przez konfiskowanie majątku kościelnego, tępienie mowy polskiej w życiu religijnym, ograniczanie możliwości uczestniczenia w praktykach religijnych, zamykanie świątyń. Likwidowali też seminaria duchowne i zakony.

Kościół w Polsce podczas II wojny światowej

W ramach eksterminacji naszego narodu zwracano szczególną uwagę na pozbycie się polskich księży: rozstrzeliwano ich pod różnymi pretekstami, wywożono do obozów zagłady i do obozów pracy przymusowej. W obozach koncentracyjnych znaleźli się m.in. późniejsi męczennicy: ojciec Maksymilian Kolbe, biskup Michał Kozal, ksiądz Józef Pawłowski. Symbolem niewyobrażalnej ofiary chrześcijan, którzy oddali życie za wiarę i w imię miłości bliźniego, jest lista 108 błogosławionych męczenników drugiej wojny światowej, beatyfikowanych 13 czerwca 1999 r. Są na niej biskupi, kapłani, osoby zakonne i świeccy z terenu całego kraju pomordowani w różnych wojennych okolicznościach.

Kościół w Polsce podczas II wojny światowej

17 września 1939 r. na wschodnie ziemie polskie wkroczyła Armia Czerwona, czyli wojska Rosji Radzieckiej. Zrealizowano w ten sposób ustalenia, które zostały zapisane w tajnym załączniku do niemiecko-radzieckiego układu o nieagresji zawartego 23 sierpnia 1939 r., zwanego paktem Ribbentrop–Mołotow. 28 września ZSRR zawarł z Trzecią Rzeszą pakt o przyjaźni. Okupacja radziecka charakteryzowała się terrorem, gwałtami i masowymi mordami o charakterze ludobójstwa.

Kościół w Polsce podczas II wojny światowej

Stolica Apostolska nigdy nie uznała zaboru ziem polskich przez Rosję i Niemcy. Papież Pius XII utrzymywał kontakty z emigracyjnym rządem polskim i protestował przeciw próbom zniszczenia życia religijnego w Polsce. Potępiał walkę z zakonami, zamykanie świątyń, ograniczenia w kulcie religijnym i grabież majątku Kościoła. Stolica Apostolska okazywała Polsce również pomoc materialną. Ponieważ pod okupacją zamykano uniwersytety, seminaria i szkoły średnie oraz zredukowano zakres i poziom nauczania, pojawiła się konieczność utworzenia sieci szkolnictwa konspiracyjnego. W tajne nauczanie włączyło się też wielu duchownych.

Kościół w Polsce podczas II wojny światowej

Kościół prowadził również działalność charytatywną. Działała Caritas, która pomocą objęła więźniów, posyłając im żywność i odzież. Wielu kapłanów będących na wolności niosło im pomoc duchową, przekazując przez świeckich Komunię św. Księża uwięzieni w obozach służyli spowiedzią i dzielili się chlebem, pomagając na wszelkie sposoby najbardziej potrzebującym.

Kościół w Polsce podczas II wojny światowej

ćwiczenia zad. 2. str. 56.

Zawierzenie polskiego Kościoła Maryi w 1946 r.

Jak w każdym trudnym czasie, także podczas II wojny światowej, Polacy szukali pomocy u Matki Bożej. Po zakończeniu wojny milionowa rzesza wiernych 8 września 1946 r. złożyła na Jasnej Górze „Akt Poświęcenia Narodu Polskiego Niepokalanemu Sercu Maryi”, na wzór ślubów króla Jana Kazimierza. Autorem inicjatywy, by zawierzyć Polskę Maryi, był prymas Polski kard. August Hlond, który przeczuwał nadejście komunizmu, a z nim ciężkich czasów dla naszej Ojczyzny.

Zawierzenie polskiego Kościoła Maryi w 1946 r.

ćwiczenia zad. 3. str. 56.

Zawierzenie polskiego Kościoła Maryi w 1946 r.

Dzieci narodu polskiego > oddają Maryi:

• hołd miłości
• serdecznej czci
• wdzięczności

> składają obietnice:

• wiernej służby i zupełnego oddania
• czci dla świątyń i ołtarzy
• dochowania wierności nauce Jezusa i Bożemu prawu,
• obrony Ewangelii i Kościoła,
• szerzenia Bożego królestwa…

03

Zostaję ubogacony i działam

Bohaterowie powstania warszawskiego

Istotnym wydarzeniem w czasie II wojny światowej było Powstanie Warszawskie. Po raz kolejny Polacy pokazali, jak bardzo ważna jest dla nich Ojczyzna. Jej wolność cenili wyżej niż własne życie. – Dlaczego młodzi ludzie ryzykowali życie, walcząc w nierównej walce z niemieckim wojskiem? – Co osiągnęli swoją walką? – Dlaczego są dla nas bohaterami, choć powstanie upadło? – Co dawało im siłę i wolę walki?

ok. 7 minut

Jestem patriotą!

– Gdzie, jakiego dnia i o jakiej godzinie dzieje się akcja tego filmu? – Jakie wydarzenie z historii Polski jest tego dnia wspominane? – W jaki sposób mieszkańcy Warszawy oddają hołd powstańcom? – Dlaczego każdego roku przypominamy Powstanie Warszawskie?

Jestem patriotą!

ćwiczenia zad. 4. str. 57.

04

Ćwiczenia

Sprawdź swoją wiedzę!

05

zadanie modlitwa

Zadanie

1. Wypisz, z jakich działań Polaków w historii możemy być dumni. 2. Napisz, który z bohaterów narodowych jest dla ciebie autorytetem. Uzasadnij swój wybór. 3. W wieczornej modlitwie poproś Maryję, by pomagała ci kochać Ojczyznę i naród polski.

Modlitwa końcowa

„Pani i Królowo nasza! Pod Twoją obronę uciekamy się. Macierzyńską opieką otocz rodzinę polską i strzeż jej świętości. Natchnij duchem nadprzyrodzonym i pobożnością naszą parafię; ochraniaj jej lud od grzechów i nieszczęść, a pasterza umocnij i uświęcaj swymi łaskami. Narodowi polskiemu uproś stałość w wierze, świętość życia, zrozumienie posłannictw. Złącz go w zgodzie i bratniej miłości. Daj tej polskiej ziemi, przesiąkniętej krwią i łzami, spokojny i chwalebny byt w prawdzie, sprawiedliwości i wolności. Rzeczypospolitej Polskiej bądź Królową i Panią, natchnieniem i Patronką”.

(Fragment Aktu Poświęcenia Narodu Polskiego Niepokalanemu Sercu Maryi)

Użyte grafiki zastrzeżone są prawem autorskim.Kopiowanie i rozpowszechnianie za zgodą autora lub właściciela

przygotowanie prezentacji

ekatecheta.pl

2026

Źródło grafiki:

grafika wygenerowana przez AI

Canva

bank zdjęć własnych wydawnictwa

Oddając się w opiekę Stwórcy świata, Juda Machabeusz upomniał swoich żołnierzy, aby mężnie aż do śmierci walczyli za prawa, świątynię, miasto, ojczyznę i zwyczaje ojczyste. (2 Mch 13,14)

– Do czego Juda Machabeusz zachęcał swoich żołnierzy? – Dlaczego mamy prawo i obowiązek bronić Ojczyzny?

Podczas II wojny światowej Polacy stawali w obronie Ojczyzny, poświęcając swoje życie dla jej wolności. Taką postawę nazywamy patriotyzmem. Patriota to człowiek, który kocha swoją ojczyznę i jest gotowy do poświęceń dla niej.

Ojczyzna to dziedzictwo naszych ojców. To spuścizna, która kształtowała przez wieki pokolenia Polaków. Dzięki naszym przodkom jesteśmy Polakami, mamy własne zwyczaje, wiarę i wartości.

– Kto powierzał się Maryi? – Co może oznaczać zwrot „dzieci narodu polskiego”? – Jaką cześć oddaje Maryi naród polski? – Jakie obietnice złożył naród polski Matce Bożej?

Poznaliście tylko fragment „Aktu Poświęcenia Narodu Polskiego Niepokalanemu Sercu Maryi”, który był wezwaniem dla narodu polskiego do dochowania wierności Bogu, obrony Ewangelii i szerzenia królestwa Bożego. To przykład patriotycznej postawy, umiłowania Boga i Ojczyny.

Powstanie Warszawskie, mimo że współcześnie jest różnie oceniane, było ważnym wydarzeniem w historii Polski. Polacy pokazali, że los Ojczyzny jest dla nich ważny, że ich miłości do kraju nie da się łatwo zniszczyć, że są gotowi poświęcić dla niej własne życie.

Pamięć i cześć oddawana powstańcom warszawskim jest okazaniem szacunku wobec tych, którzy walczyli i oddali swoje życie dla ojczystego kraju. Dzięki nim możemy mieszkać w wolnej Polsce i mówić po polsku. Pamięć o poległych za Ojczyznę jest przejawem miłości do narodowych wartości.