Want to create interactive content? It’s easy in Genially!

Reuse this genially

Czy dzieci mogą rządzić?

Monika Połczyńska

Created on October 6, 2025

Start designing with a free template

Discover more than 1500 professional designs like these:

Mathematical Operations

Frayer Model

Create Your Story in Spanish

Microcourse: Key Skills for University

Microcourse: Learn Spanish

History Timeline

Education Timeline

Transcript

Czy dzieci mogą rządzić?

Biblioteka

Czym jest demokracja?

Demokracja to umowa, w której wszyscy mają prawo głosu, a decyzje podejmowane są wspólnie, to również odpowiedzialność za podjęte decyzje. Ważnym wyznacznikiem demokracji są debaty, rozmowy, marsze a jej uwieńczeniem wybory, w których decyduje większość głosów. Częścią demokracji jest szacunek dla innych.

Zasady demokracji

Demokracja to wspólne decydowanie

Każdy obywatel, czyli mieszkaniec kraju, który ukończył 18 lat,może powiedzieć, co myśli i wziąć udział w święcie demokracji jakim są wybory.Dzieci nie głosują w wyborach, ale w szkole czy w domu mogą wspólnie z rodzicami, czy koleżankami i kolegami a także wychowawczyniami/wychowawcami podejmować decyzje. Pomyślcie jakie decyzje mogą podejmować dzieci w szkole czy w domu?

Zasady demokracji: wybory

Wybory to czas, kiedy dorośli oddają głosy na osoby, które ich zdaniem najlepiej będą dbać o kraj. To trochę tak, jakby klasa wybierała przewodniczącego, albo jakbyście wybierali, gdzie pojechać na wycieczkę, wakacje lub jaki film obejrzeć w kinie.

Zasady demokracji: większość

Większość decyduje, mniejszość ma swoje prawa: wybory wygrywa ten, kto uzyskał większość głosów. Głos wiekszości oznacza też, że jeśli większość grupy chce iść na lody, to idziemy na lody, ale musimy pamiętać o tych, którzy woleli pizzę i musimy szanować ich zdanie.

Zasady demokracji: wolność słowa

Wolność słowa: w demokracji możesz głośno mówić o swoich pomysłach, nawet jeśli różnią się od pomysłów innych. Wolność słowa oznacza, że każdy – niezależnie od wieku – ma prawo mieć własne zdanie i głośno je wypowiadać. PAMIĘTAJ wolność słowa ma swoje ograniczenia i nie może naruszać praw innych osób, nikogo nie można obrażać.

Nie wolno namawiać do nienawiści lub przemocy wobec kogoś z powodu tego, kim jest (np. koloru skóry, wyznania).

Jeszcze trochę o wolności słowa
  • masz prawo mieć własne zdanie
  • możesz powiedzieć: nie podoba mi się ta gra, nie lubię lodów, czy uważam, że ta zasada jest niesprawiedliwa
  • dzięki wolności słowa dbamy o prawdę, uczciwość czy wymieniamy się pomysłami, poglądami
  • prawo do wyrażanie poglądów przysługuje każdemu, także dzieciom

Wolność słowa ma ograniczenia!

Przykład: "Masz prawo machać rękami, ale Twoja wolność kończy się tam, gdzie zaczyna się nos kolegi". To samo dotyczy słów – mów, co myślisz, ale nie używaj słów przeciwko koledze czy koleżance, nie obrażaj, nie wyśmiewaj.
W demokracji każdy ma prawo do swojego zdania, żebyśmy mogli budować świat, w którym jest sprawiedliwość i szacunek. Pamiętamy, że wolność słowa służy do rozmowy, a nie do ranienia innych. WOLNOŚĆ TO NIE SAMOWOLA!
To ważne, aby zapamiętać te zasady!
  1. Nie wolno obrażać - można krytykować pomysł, ale nie można wyzywać, wyśmiewać ani poniżać drugiego człowieka.
  2. Nie wolno celowo rozpowiadać kłamstw, które mogą komuś zaszkodzić (np. wymyślić, że kolega coś zrobił, czy powiedział).
  1. Nie wolno namawiać do nienawiści lub przemocy wobec kogoś z powodu tego, kim jest lub czy go lubimy/nie lubimy.

Na straży demokracji!

Ważnym elementem ochrony demokracji jest akt prawny, czyli KONSTYTUCJA, która określa nasze prawa i obowiązki.
Czy to trudno zrozumieć? „Co by się stało, gdybyśmy grali w Monopol albo Minecrafta, ale każdy wymyślałby własne zasady w trakcie gry?” Zapewne chaos i kłótnie nie pozwoliłyby grać dalej. Konstytucja to właśnie taka instrukcja, która pozwala, aby wszystkie urzędy i ludzie wiedzieli jak postępować. Dlatego wszystkie inne regulaminy muszą być z nią zgodne. Nawet regulamin naszej szkoły czyli STATUT.
Co zapamiętać o demokracji:
  • Masz głos (Wolność): Każdy może powiedzieć, co myśli i co jest dla niego ważne.
  • Decydujemy razem (Wybory): Nie rządzi jedna osoba, ale my wszyscy. Głosujemy i sprawdzamy, czego chce większość.
  • Dbamy o siebie (Szacunek i Odpowiedzialność): Nawet jeśli czyjś pomysł nie wygrał, szanujemy tę osobę. A kiedy już coś wybierzemy, wspólnie pilnujemy, żeby to się udało.
W demokracji ważna jest debata, to ona pokazuje co jest ważne i jak myślimy, a decyzję podejmujemy w wyborach.

Jak sprawdzić czy demokracja działa?

Konstytucja klasy, czyli regulamin klasowy. Podejmijcie wyzwanie i stwórzcie regulamin waszej klasy. Przygotujcie 5 najważniejszych obowiązków i 5 najważniejszych praw. Możecie też w domu opracować waszą domową konstytucję, w której znajdą się prawa (co wolno każdemu), i obowiązki domowników (co każdy musi robić dla dobra wszystkich). Pamiętajcie, że wolność każdego z nas kończy się tam, gdzie zaczyna się wolność drugiego człowieka.
Polecane książki