sexu-hezkuntza integrala
Ikastetxeetarako esku-hartze programa
GOAZEN!
Nor garen
Borobil Zentro Sexologikoa Lola González eta Estela Buendía psikologoek gidatutako profesional-taldea da. Bilbon gaude, eta, bertatik, sexu-arazoak eta/edo bikote-zailtasunak konpontzen laguntzen dugu; hezkuntza-tailerrak eta -hitzaldiak eskaintzen ditugu, eta kultura sexologikoa eraikitzen laguntzen dugu, komunikabideen eta sare sozialen bitartez.
Aurkibidea
Lasterbide batzuk utziko dizkizugu, gal ez zaitezen.
Haur eta Lehen Hezkuntza
Sexu-hezkuntza
Helburuak eta gaiak
Zein da bere helburua?
Bigarren Hezkuntza eta Batxi
Agenda 2030
Sexu-hezkuntza GJHetan
Helburuak eta gaiak
Familiak eta irakasleak
Datu garrantzitsuak
Sexualitateari eta gazteei buruz
Hezten jarraitu ahal izateko
Gure proposamena
Jarri gurekin harremanetan
Eta eskatu ad hoc proposamen bat
Hezkuntza-programa osoan zehar
Sare sozialak
Metodologia
Begiradatxo bat bota eta jarrai gaitzazu
Jokoan oinarrituta
Sexu-hezkuntzaren helburua
Heztea balioak aurkitzen laguntzea da. Gure kasuan, pertsonek berezkoa duten balio bat transmititu nahi da: sexuatuak izatea. Sexu-hezkuntzak gai biologikoak argitzeaz eta horiei buruzko informazioa emateaz gain, erabakiak hartzea ahalbidetzen du, derrigortzerik, indarkeriarik, diskriminaziorik eta estereotiporik gabe.
Sexu-hezkuntza, batez ere, heziketa da. Ez da doktrinatzea edo zer egin behar den (edo zer ez den egin behar) esatea; aitzitik, pertsona askeak eta pertsonen arteko harremanetan errespetu- eta erantzukizun-balioak onartzeko gai diren pertsonak hezten lagundu nahi du, bai eta sexualitatearen aurrean konplizitate-jarrerak barneratzen ere, sexualitatearen dimentsio eta inplikazio guztiak aintzat hartuta.
Izaki sexuatuen arteko komunikazioa eta harremana, emozioak, bizipenak, indibidualtasunak, errespetua, onarpena dira landu beharreko dimentsioetako batzuk.
Adin, lanbide eta egoera desberdinetako pertsona orok izan behar dugu gure ikaskuntzan aktibo eta agente hezitzaile gisa jardun, norberaren sexu-garapenaren bilakaeran lagundu ahal izateko, baita hurrengo belaunaldienean ere. Horregatik, ikasleei, familiei, irakasleei eta hezitzaileei zuzendutako hitzaldiak eta tailerrak eskaintzen ditugu.
Nor hezi behar den
Pertsona guztiok jakitun izan behar dugu sexualitatearen ikaskuntza ez dela inoiz amaitzen.
' Sexu-hezkuntza bere sustraitik bertatik hartu behar da seriotasunez: sexu-egitatea ulertzeko ekarpen gisa, eta gure adingabeek elkar ezagutzen eta onartzen ikas dezaten, beren harremanetan eta bizikidetzan gehiago izan daitezen. Direnak sentitzera, bakarrak eta bereziak. '
- Carlos de la Cruz, sexologoa.
Agenda 2030
Osasunarekin eta sexu-eskubideekin bereziki lotutako hiru helburu nabarmentzen dira: 3. helburua osasunean eta ongizatean oinarritzen da; laugarren helburua, berriz, kalitatezko hezkuntza inklusiboa eta ekitatiboa bermatzea da, pertsona guztientzako etengabeko ikaskuntzarako aukerak sustatzeko. Eta 5. helburua, berriz, genero-berdintasunari buruzkoa da.
info +
Datu berri batzuk
%97k
12 urte
%64,3ak
jasan du sexu-indarkeria motaren bat 18-21 urteko gazteen ingurune digitaletan, adingabeak zirenean.
lehen aldiz pornoa ikusten duten adina da. 10etik ia 7k maiz kontsumitzen du.
Euskadiko nerabeen artean, faltan botatzen du afektibitate- eta sexu-gaiei buruzko informazio gehiago izatea.
Mutilek "instintuzko beharrak" asetzeko kontsumitzen dute, eta neskek, berriz, haiengandik zer espero den ikasteko.
Eta hori, nahiz eta inkestatuen erdiak baino gehiagok 9 ordu baino gehiagoko prestakuntza jaso azken bi urteetan.
Hauek dira nagusiak: groominga; baimenik gabeko sextinga edo eduki intimoa baimenik gabe zabaltzea.
Datu garrantzitsuak
%54k
aitortu du bikotearen mugikorra berrikusten duela, emakume gazteen artean. Eta gizonen % 35k.
Gure proposamena
Ikasgelako esku-hartzea nola ulertzen dugun
Hezkuntza-programa osoan zehar
Talde bakoitzaren adinera eta heldutasunera egokitua
Badakigu hezkuntza-egutegia eta finantzaketa mugatuak direla, eta, beraz, gure proposamena ziklo bakoitzeko esku-hartze bat egitea da, 2 eta 6 ordu arteko iraupenekoa.
LH 5·6
LH 3·4
LH 1·2
HH5
Batxi
DBH 3·4
DBH 1·2
Gure metodologia
Hezkuntza dinamizatzea, dibertigarria izan dadin.
Motibazioa areagotzea, ikasleak protagonistak egiten baititu.
Ikaskuntzaren ludifikazioan oinarritutako metodologia erabiltzen dugu. Horregatik, tailer-jokoak egiten ditugu.
Esku hartzeko modu horrekin, hainbat helburu betetzen ditugu.
Praktika erraztea, testuinguru seguru batean egoerak simulatzea ahalbidetzen baitu.
Talde-lana sustatzea, jokoak kolaboratiboak baitira.
Hausnarketa bultzatzea, informazioa transmititze hutsetik haratago joanez.
Klikatu interesatzen zaizun proposamen tematikoa
HH5
LH 5 · 6
LH 1 · 2
Lehen Hezkuntza
eta HH5
Urte hauetan, mundua deskubritzen dute, hazi eta aldatu egiten dira. Haien jakin-minak sexualitatea, gorputzak eta pertsonen arteko harremanak barne hartzen ditu.
LH 3 · 4
Gorputz-anatomia
HH5
Norberarena bezala ezagutzea, onartu eta maitatu ahal izateko, aniztasuna ulertuz.
Etapa honetan gorputza da erdigunea. Genitalen anatomia-desberdintasunekiko interes handia dute, bai berdinen kasuan, bai erreferentziazko figura helduen kasuan.
Helduak ere imitatzen dituzte beren jokabideetan, bereziki sexu bereko gurasoa (halakorik badago) edo beste heldu batzuk (anai-arreba nagusiak, aitona-amonak...).
Genitalen izen zuzena jakitea. Desberdintasunak eta berezitasunak erakustea eta horiei balioa ematea.
Autonomia eta adostasuna
Eremu pribatuak zein diren jakitea eta gorputzen arteko errespetua sustatzea. Komunikazio asertiboa.
Emozioak
HURRENGOA
Emozioak eta sentimenduak ezagutzea eta izendatzea, eta, horrela, maneiua, adierazpen egokia eta komunikazio eraginkorra sustatzea.
Gorputz-aldaketak
Gorputzaren atal guztiak behar bezala ezagutzea eta izendatzea, baita genitalak ere. Desberdintasunak adieraztea eta baloratzea.Lehen gorputz-aldaketak ezagutzea. Identitatea ulertzea sustatzen dugu, genitaletatik edo generotik harago.
LH 1·2
Erantzukizun eta autonomia handiagoa hartuko duten etapa bat hasten da, bereziki higiene pertsonalean. Berdinekiko harremanek pisu handiagoa hartuko dute, eta horrek, haien eta besteen gorputzarekiko jakin-minarekin batera, miaketa-jolasetara eramango ditu, gero eta intimoagoak.
Gozamena: ondo sentitzea
Norberaren gorputzeko sentsazioak identifikatzea eta ezagutzea, autoezagutzarako, ongizaterako eta lasaitasunerako funtsezko elementu gisa. Autoestimulazio genitaleko jokabideak arautzea eta gorputzekiko errespetua ezartzea.
Ugalketa
HURRENGOA
Haurdunaldia nola gertatzen den jakitea.
Ugaltzeko moduak ezagutzea eta horren guztiaren inguruko ideia okerrak argitzea.
Gorputz-aldaketak.
Genitalen atalak, pubertaroan agertzen diren aldaketak eta hilekoaren zikloa eta espermarkiak zertan datzan ezagutzea.
LH 3·4
Gorputz-aniztasuna eta autoestimua.
Aldaketa horiek eragiten dituzten emozioak partekatzea eta pubertaroko garapen-erritmoak baliozkotzea.
Harreman afektiboak argi eta garbi bereizten hasten dira: bikotea, adiskideak, familia. Kasu batzuetan (batez ere nesken kasuan), pubertaroko lehen aldaketak gerta daitezke. Arau sozialez gehiago jabetzen dira.
Adostasuna eta jolasak.
Beren gorputz-autonomiaz jabetzea, ezezkoa ematen jakitea edo ezezkoa onartzen jakitea.
Eguneroko gozamena.
Jarduera atseginak egitearen onurak ezagutzea, hala nola autoestimua eta lasaitasuna hobetzea.
Afektuak eta emozioak.
HURRENGOA
Nerabezaroarekin emozio berriak agertzen dira, eta horiek elkar harremantzeko modua aldatzen dute. Lotura afektiboak eta familia-ereduak ezagutzea.
Gorputza: hilekoak eta semenak molatzen dute.
Mutil eta neska baten gorputzak nola funtzionatzen duen, fluidoak eta ugalkortasun gaitasuna nolakoa den jakiteko ezagutza eskuratzea.
LH 5·6
Sexu-afektuak eta -emozioak.
Maila intelektualean, gaitasun kritiko eta ikuspuntu propio gehiago lortzen ari dira. Berdinen taldea gero eta garrantzitsuagoa da. Trebetasun asertiboak badituzte, beren irizpidea defendatu ahal izango dute. Lehen bikoteak eta esperientzia partekatuak gerta daitezke, eta, kasu batzuetan, haien identitateak eta sexu-orientazioak kezkatuko ditu.
Berdinen erakargarritasun fisikoarekiko interesa izatea eta beren irudia zaintzea. Aldaketa plazerraren bizipenean.
Aniztasuna: sexualitateak.
Sexu-identitateen inguruko estereotipoak desmitifikatzea eta jorratzea, zertan datzaten azalduz.
Lehen esperientziak.
Sexualarekiko interes-desberdintasunak erakustea, baita esperientziak izateko erritmo anitzak ere.
Sare sozialak eta pornoa.
Harreman digitalei eta pornoari buruzko ideia okerrak zuzentzea.
HURRENGOA
Klikatu interesatzen zaizun proposamen tematikoa
DBH 1· DBH 2
DBH 3 · DBH 4
Bigarren hezkuntza
eta Batxi
Etapa honetan, Escape Room bat erabiltzen dugu euskarri gisa, galdera eta jolas interaktiboak, bideoak eta azalpen teorikoak biltzen dituena.
BATXI
Giza egitate sexuala ezagutzea.
DBH 1·2
Kontzeptu sexologiko nagusiak ezagutzea, sexualitatearen eta sexuaren ikuspegia zabaltzeko.
Pubertaroan sartzen dira, eta horrek nolabaiteko segurtasun eza dakar. Edertasun-ereduak eta taldearen eragina nagusitzen ari dira. Sexu-desiraren nolabaiteko orientazioa agertzen hasi da, eta joera hori ez dator beti bat hartutako portaerarekin.
Lehen fantasia sexualak sortzen dira, eta garbi agertzen dira lotsa sentimenduak eta pribatutasuna eta intimitatea bilatzeko joerak. Masturbazioa ohikoa da. Lehenengo sedukzio-jokoak gerta daitezke, musuekin, laztanekin eta ukituekin.
Hilekoaren zikloa eta lehen eiakulazioak.
Hilekoaren zikloa eta lehen eiakulazioak agertu dira jada gehienetan. Horretan sakontzeko garaia da.
Identitate, orientazio eta ezaugarri sexualak.
Norberaren nortasunean eta orientazioan nola deskubritu azaltzea, estereotipoak lantzea eta bullyinga sahiestea.
Esperientziak bakarka eta partekatuta.
Sexu-harremanen ikuspegi erredukzionista zabaltzea eta lehen aldiez hitz egitea, pluralean. Adostasuna.
Sare sozialak eta pornoa.
Ideia okerrak zuzentzea eta abusu digitalak erakustea. Errespetuzko topaketa arduratsuekin kontrajartzen ditugu.
HURRENGOA
Gorputza: anatomia eta funtzio genitala.
Anatomia genitala eta haren funtzioak ezagutzea, zaindu ahal izateko eta infekzioak prebenitzen eta planifikatu gabeko haurdunaldiak saihesten lagunduko duten erabakiak hartzeko.
DBH 3·4
Aniztasuna: sexuen jarraitutasuna.
Gurasoekiko independenteagoak izaten hasten dira, eta kezka handiagoa dute gorputzaren itxuragatik eta bere nortasuna indartzeko beharragatik. Maitemina indarrez sortzen da. "Lehen aldia" adin horietako kezketako bat da, koitozko lehen esperientziak ematen baitira, eta horrek aukera ematen du antisorgailuak ezagutzeko eta erabiltzeko interesa pizteko.
Mutila izatea ez da neska izatearen kontrakoa. Bakoitza prozesu batean eraikitzen da, non subjektu guztiek bi sexuen ezaugarriak partekatzen dituzten, eta, elkarrekin lotuta, beren sexualitatea osatzen dute.
Esperientzia partekatuak: elkar-zaintza.
Lehentasunen arabera aukeratzen eta adosten dugu. Praktika eta emozio guztiak baliozkoak dira. Komunikazioa eta errespetua ezinbestekoak dira.
Sexu-afektuak eta lotura osasuntsuak.
Emozio sexualei eta lotura afektibo desberdinei heltzen diegu, berdintasunezko harremanak eraiki ditzaten.
Sare sozialak eta pornoa.
Porno irisgarriena misoginoa, erredukzionista eta emoziorik gabea da. Sareak bikote erromantizatuaren desberdintasun- eta kontrol-harremanen eszenatoki dira. Hau aztertzen dugu.
HURRENGOA
BATXI
Sexu-afektuak eta lotura osasuntsuak.
Emozio sexualei eta lotura afektibo desberdinei heltzen diegu, berdintasunezko harremanak eraiki ditzaten.
Nerabezaroko etapa honetan gaitasun handiagoa dute afektua adierazteko, partekatzeko eta harreman intimoagoak garatzeko.
Ohikoa da "lehen maitasuna" izatea, non bestearen ongizatea garrantzitsua den. Sexu-desira eta maitasuna batzen dira, eta sexu-harremana maitasunaren adierazpen gisa ulertzen da. Gurasoekin gatazka gutxiago dituzte, baina haiekiko independentzia handiagoa dute eta denbora gutxiago igarotzen dute gurasoekin.
Esperientzia partekatuak: elkar-zaintza.
Lehentasunen arabera aukeratzen eta adosten dugu. Praktika eta emozio guztiak baliozkoak dira. Komunikazioa eta errespetua ezinbestekoak dira.
Arriskuak eta prebentzioa.
Garrantzitsua da infekzioak eta haurdun geratzeko aukerak ezagutzea, baita praktika seguruak eta antisorgailuak eta transmisioaren aurkako metodoak ere.
Sare sozialak eta pornoa.
Haien pentsamendu kritikoari dei egiten diegu, buloak, influencers fake -ak, pornoa eta horrek guztiak sexualitatean eta harremanetan dituen ondorioak zalantzan jartzeko.
HURRENGOA
Familiak eta Irakasleak
Adingabeekin bizitzen direnek, sexu-hezkuntzan hezten dituzte, konturatu gabe izan arren. Haien jokabide eta mezuen bitartez, irakasleek, hezitzaileek eta familiek sexuari buruzko balio eta jarrerak transmititzen dituzte.
Familientzako eta irakasleentzako hitzaldiak
Honako gai hauek jorratzen ditugu:
Gehiengoak ez du sexu-heziketa formalik jaso, eta tabua eta esperientziak (mota guztietakoak) izan dira ikasteko modua. Agian horregatik, helduei hainbeste kostatzen zaie sexu-heziketa aktiboa egitea.
Gure helburua baliabideak ematea da, modu aktibo eta positiboan hezteko gaitasunean konfiantza izan dezazuen, baita sexualitateari dagokionean ere.
Garapen psiko-sexuala: etapa bakoitzean zer espero daitekeen.
Sexualitatearekiko jarrerak, zer ideia transmititu nahi diegun jakiteko.
Giza Egitate Sexuala, zeregin honetan gidatzen gaituen esparru teoriko gisa.
Sexualitatearen funtsezko gaiak, ugalketaz, arriskuez eta digitalizazioaz haratago.
Aurkitzen ditugun beldurrak, mitoak eta oztopoak, sexualitatean hezteko orduan.
Jarri gurekin harremanetan
Jarri gurekin harremanetan proposamen bat zehazteko eta aurrekontua eskatzeko.
Bidali mezu elektroniko bat lola@centroborobil.com
Lola González
Deitu 688 728 294
Sexu-hezkuntza arloko arduraduna
Idatzi mezu bat 688 728 294
Gure webgunea bisitatucentroborobil.com
Hedapen-kanalak
Kultura sexologiko bat eraiki nahi dugu, pertsonek beren sexualitatea gustura, taburik eta mitorik gabe bizi dezaten lortzeko bitarteko gisa.
Gure h_amar podkasta entzuteko aukera duzu, Instagramen jarraitu edo gure buletinera harpidetu zaitezke.
Alameda Mazarredo 47 6º 1B 48009 Bilbao centroborobil.com
Zer gertatzen da Haur Hezkuntzan?
3-6 urte bitartean, gehiago galdetzen eta erlazionatzen hasten dira. Sexuen arteko desberdintasun anatomikoekiko interesa erakusten dute, eta berdinekin zein gurasoekin egiaztatzen saiatzen dira. Helduak imitatzen dituzte beren jokabideetan, bereziki beren sexu bereko gurasoa (halakorik badago) edo beste heldu batzuk (anai-arreba nagusiak, aitona-amonak...). Horiekin identifikatzea funtsezkoa da haien garapenean.
Beren galdera guztiei erantzunez eta sentimenduetan eta afektuetan laguntzen saiatuz, komunikazio asertiboa eraikitzen dute.
Gure ikuspegia
Sexu-hezkuntza integrala
- Eskubideetan oinarrituta eta genero-ikuspegiarekin, bai eskola-eremuan, bai eskolatik kanpo. Hainbat urtetan irakasten denean, eraginkorragoa da, adinari eta gazteen gaitasunen garapenari egokitutako informazioa integratuz.
- SHI-ak giza garapenari, anatomiari eta ugalketa-osasunari buruzko informazio zientifikoa biltzen du. Baita kontrazepzioa, haurdunaldia eta sexu-transmisiozko infekzioak ere. Eta ez du soilik informatzen, baizik eta gazteei laguntzen die osasun eta sexu- eta ugalketa-eskubideen inguruko balio positiboak aztertzen eta lantzen. Hezkuntza honek familia-bizitza eta harremanak, kultura eta genero-rolak, giza eskubideak, genero-berdintasuna, gorputz-autonomia eta mehatxuak, hala nola diskriminazioa eta sexu-indarkeriak, aztertzen ditu.
- SHI-ak ikasle bakoitzaren behar bereziak aitortu behar ditu, errealitate bakoitzera egokituz. Bereziki kolektibo zaugarrietako gazteenak, hala nola, LGTBIQ+ komunitatekoak eta desgaitasunen batekin bizi direnak.
Zer gertatzen da Lehen Hezkuntzako hirugarren zikloan?
Maila intelektualean, gero eta gaitasun kritiko handiagoa eta ikuspegi propioak eskuratzen dituzte. Berdinen taldea bihurtzen da garrantzitsuena. Asertibitate-trebetasunak badituzte, beren iritzia defendatu ahal izango dute, horregatik taldeak baztertu gabe. Lehenengo bikote-harremanak eta partekatutako esperientziak gerta daitezke. Eta kasu batzuetan, beren identitateak eta sexu-orientazioak kezkatuko ditu.
Zer gertatzen da Lehen Hezkuntzako lehen zikloan?
6-7 urteren inguruan, erantzukizun eta autonomia handiagoa eskatzen zaien etapa hasten da. Garbitasun pertsonaleko trebetasunak eskuratuko dituzte eta adin berekoekin dituzten harremanei garrantzi handiagoa emango diete. Bere gorputzarekiko eta besteenarekiko jakin-mina, urte batzuk lehenago hasitakoa, jarraitu egingo du eta honek esplorazio-jokoetara eramango ditu, gero eta intimoagoak izango direnak.
Zer gertatzen da Bigarren Hezkuntzan sartzean
Pubertaroan sartzen dira, eta horrek aldaketa fisiko eta psikoafektibo asko dakartza berekin, nolabaiteko segurtasun ezarekin, lotsarekin eta deserosotasunarekin. Gainera, sexu-hormonen jarduera handi baten hasiera da, eta, besteak beste, etapa ugalkorraren hasiera zehazten du. Masturbazioa ohikoa da. Edertasun-eredu nagusiak ezartzen dira, eta taldearen eraginak garrantzia hartzen du. Sexu-desiraren nolabaiteko orientazioa agertzen hasi da, eta joera hori ez dator beti bat hartutako portaerarekin. Lehen fantasia sexualak sortzen dira, eta garbi agertzen dira lotsa sentimenduak eta pribatutasuna eta intimitatea bilatzeko joerak. Lehenengo sedukzio-jokoak gerta daitezke, musuekin, laztanekin eta ukituekin.
Zer gertatzen da DBHko 3. eta 4. mailan?
Adin horretan, gurasoekiko independenteagoak izaten hasten dira, eta kezka handiagoa izaten dute gorputzaren itxuragatik eta honek beren nortasuna indartzeko beharragatik. Maitemina indarrez sortzen da. "Lehen aldia" adin horietako kezketako bat da, koitozko lehen esperientziak ematen baitira, eta horrek aukera ematen du antisorgailuak ezagutzeko eta erabiltzeko interesa pizteko.
Zer gertatzen da Lehen Hezkuntzako bigarren zikloan?
Fase honetan, harremanak afektuen arabera argiago bereizten hasten dira: bikote-harremanak edo senideekiko edo lagunekiko maitasuna. Haur batzuetan (batez ere nesketan) lehen gorputz-aldaketak gerta daitezke. Laster egingo diote aurre hilekoari, bigarren mailako sexu-ezaugarrien agerpenari (gorputzeko ilea, bularren hazkuntza, ahots-aldaketa...). Gero eta gehiago jabetzen dira arau sozialez, eta, beraz, une egokia da noiz, non eta nola ukitu eta ukituak izatearen garrantzia azpimarratzeko.
Zer gertatzen da Batxin?
Nerabezaroko etapa honetan gaitasun handiagoa dute afektua adierazteko eta harreman intimoagoak garatzeko. Ohikoa da "lehen maitasuna" izatea, non bestearen ongizatea garrantzitsua den. Sexu-desira eta maitasuna batzen dira, eta sexu-harremana maitasunaren adierazpen gisa ulertzen da. Gurasoekin gatazka gutxiago dituzte, baina haiekiko independentzia handiagoa dute eta denbora gutxiago igarotzen dute gurasoekin.
Sexu Hezkuntza Integrala
Centro Borobil
Created on September 3, 2025
Start designing with a free template
Discover more than 1500 professional designs like these:
View
Smart Presentation
View
Practical Presentation
View
Essential Presentation
View
Akihabara Presentation
View
Flow Presentation
View
Dynamic Visual Presentation
View
Pastel Color Presentation
Explore all templates
Transcript
sexu-hezkuntza integrala
Ikastetxeetarako esku-hartze programa
GOAZEN!
Nor garen
Borobil Zentro Sexologikoa Lola González eta Estela Buendía psikologoek gidatutako profesional-taldea da. Bilbon gaude, eta, bertatik, sexu-arazoak eta/edo bikote-zailtasunak konpontzen laguntzen dugu; hezkuntza-tailerrak eta -hitzaldiak eskaintzen ditugu, eta kultura sexologikoa eraikitzen laguntzen dugu, komunikabideen eta sare sozialen bitartez.
Aurkibidea
Lasterbide batzuk utziko dizkizugu, gal ez zaitezen.
Haur eta Lehen Hezkuntza
Sexu-hezkuntza
Helburuak eta gaiak
Zein da bere helburua?
Bigarren Hezkuntza eta Batxi
Agenda 2030
Sexu-hezkuntza GJHetan
Helburuak eta gaiak
Familiak eta irakasleak
Datu garrantzitsuak
Sexualitateari eta gazteei buruz
Hezten jarraitu ahal izateko
Gure proposamena
Jarri gurekin harremanetan
Eta eskatu ad hoc proposamen bat
Hezkuntza-programa osoan zehar
Sare sozialak
Metodologia
Begiradatxo bat bota eta jarrai gaitzazu
Jokoan oinarrituta
Sexu-hezkuntzaren helburua
Heztea balioak aurkitzen laguntzea da. Gure kasuan, pertsonek berezkoa duten balio bat transmititu nahi da: sexuatuak izatea. Sexu-hezkuntzak gai biologikoak argitzeaz eta horiei buruzko informazioa emateaz gain, erabakiak hartzea ahalbidetzen du, derrigortzerik, indarkeriarik, diskriminaziorik eta estereotiporik gabe.
Sexu-hezkuntza, batez ere, heziketa da. Ez da doktrinatzea edo zer egin behar den (edo zer ez den egin behar) esatea; aitzitik, pertsona askeak eta pertsonen arteko harremanetan errespetu- eta erantzukizun-balioak onartzeko gai diren pertsonak hezten lagundu nahi du, bai eta sexualitatearen aurrean konplizitate-jarrerak barneratzen ere, sexualitatearen dimentsio eta inplikazio guztiak aintzat hartuta.
Izaki sexuatuen arteko komunikazioa eta harremana, emozioak, bizipenak, indibidualtasunak, errespetua, onarpena dira landu beharreko dimentsioetako batzuk.
Adin, lanbide eta egoera desberdinetako pertsona orok izan behar dugu gure ikaskuntzan aktibo eta agente hezitzaile gisa jardun, norberaren sexu-garapenaren bilakaeran lagundu ahal izateko, baita hurrengo belaunaldienean ere. Horregatik, ikasleei, familiei, irakasleei eta hezitzaileei zuzendutako hitzaldiak eta tailerrak eskaintzen ditugu.
Nor hezi behar den
Pertsona guztiok jakitun izan behar dugu sexualitatearen ikaskuntza ez dela inoiz amaitzen.
' Sexu-hezkuntza bere sustraitik bertatik hartu behar da seriotasunez: sexu-egitatea ulertzeko ekarpen gisa, eta gure adingabeek elkar ezagutzen eta onartzen ikas dezaten, beren harremanetan eta bizikidetzan gehiago izan daitezen. Direnak sentitzera, bakarrak eta bereziak. '
- Carlos de la Cruz, sexologoa.
Agenda 2030
Osasunarekin eta sexu-eskubideekin bereziki lotutako hiru helburu nabarmentzen dira: 3. helburua osasunean eta ongizatean oinarritzen da; laugarren helburua, berriz, kalitatezko hezkuntza inklusiboa eta ekitatiboa bermatzea da, pertsona guztientzako etengabeko ikaskuntzarako aukerak sustatzeko. Eta 5. helburua, berriz, genero-berdintasunari buruzkoa da.
info +
Datu berri batzuk
%97k
12 urte
%64,3ak
jasan du sexu-indarkeria motaren bat 18-21 urteko gazteen ingurune digitaletan, adingabeak zirenean.
lehen aldiz pornoa ikusten duten adina da. 10etik ia 7k maiz kontsumitzen du.
Euskadiko nerabeen artean, faltan botatzen du afektibitate- eta sexu-gaiei buruzko informazio gehiago izatea.
Mutilek "instintuzko beharrak" asetzeko kontsumitzen dute, eta neskek, berriz, haiengandik zer espero den ikasteko.
Eta hori, nahiz eta inkestatuen erdiak baino gehiagok 9 ordu baino gehiagoko prestakuntza jaso azken bi urteetan.
Hauek dira nagusiak: groominga; baimenik gabeko sextinga edo eduki intimoa baimenik gabe zabaltzea.
Datu garrantzitsuak
%54k
aitortu du bikotearen mugikorra berrikusten duela, emakume gazteen artean. Eta gizonen % 35k.
Gure proposamena
Ikasgelako esku-hartzea nola ulertzen dugun
Hezkuntza-programa osoan zehar
Talde bakoitzaren adinera eta heldutasunera egokitua
Badakigu hezkuntza-egutegia eta finantzaketa mugatuak direla, eta, beraz, gure proposamena ziklo bakoitzeko esku-hartze bat egitea da, 2 eta 6 ordu arteko iraupenekoa.
LH 5·6
LH 3·4
LH 1·2
HH5
Batxi
DBH 3·4
DBH 1·2
Gure metodologia
Hezkuntza dinamizatzea, dibertigarria izan dadin.
Motibazioa areagotzea, ikasleak protagonistak egiten baititu.
Ikaskuntzaren ludifikazioan oinarritutako metodologia erabiltzen dugu. Horregatik, tailer-jokoak egiten ditugu. Esku hartzeko modu horrekin, hainbat helburu betetzen ditugu.
Praktika erraztea, testuinguru seguru batean egoerak simulatzea ahalbidetzen baitu.
Talde-lana sustatzea, jokoak kolaboratiboak baitira.
Hausnarketa bultzatzea, informazioa transmititze hutsetik haratago joanez.
Klikatu interesatzen zaizun proposamen tematikoa
HH5
LH 5 · 6
LH 1 · 2
Lehen Hezkuntza
eta HH5
Urte hauetan, mundua deskubritzen dute, hazi eta aldatu egiten dira. Haien jakin-minak sexualitatea, gorputzak eta pertsonen arteko harremanak barne hartzen ditu.
LH 3 · 4
Gorputz-anatomia
HH5
Norberarena bezala ezagutzea, onartu eta maitatu ahal izateko, aniztasuna ulertuz.
Etapa honetan gorputza da erdigunea. Genitalen anatomia-desberdintasunekiko interes handia dute, bai berdinen kasuan, bai erreferentziazko figura helduen kasuan. Helduak ere imitatzen dituzte beren jokabideetan, bereziki sexu bereko gurasoa (halakorik badago) edo beste heldu batzuk (anai-arreba nagusiak, aitona-amonak...).
Genitalen izen zuzena jakitea. Desberdintasunak eta berezitasunak erakustea eta horiei balioa ematea.
Autonomia eta adostasuna
Eremu pribatuak zein diren jakitea eta gorputzen arteko errespetua sustatzea. Komunikazio asertiboa.
Emozioak
HURRENGOA
Emozioak eta sentimenduak ezagutzea eta izendatzea, eta, horrela, maneiua, adierazpen egokia eta komunikazio eraginkorra sustatzea.
Gorputz-aldaketak
Gorputzaren atal guztiak behar bezala ezagutzea eta izendatzea, baita genitalak ere. Desberdintasunak adieraztea eta baloratzea.Lehen gorputz-aldaketak ezagutzea. Identitatea ulertzea sustatzen dugu, genitaletatik edo generotik harago.
LH 1·2
Erantzukizun eta autonomia handiagoa hartuko duten etapa bat hasten da, bereziki higiene pertsonalean. Berdinekiko harremanek pisu handiagoa hartuko dute, eta horrek, haien eta besteen gorputzarekiko jakin-minarekin batera, miaketa-jolasetara eramango ditu, gero eta intimoagoak.
Gozamena: ondo sentitzea
Norberaren gorputzeko sentsazioak identifikatzea eta ezagutzea, autoezagutzarako, ongizaterako eta lasaitasunerako funtsezko elementu gisa. Autoestimulazio genitaleko jokabideak arautzea eta gorputzekiko errespetua ezartzea.
Ugalketa
HURRENGOA
Haurdunaldia nola gertatzen den jakitea. Ugaltzeko moduak ezagutzea eta horren guztiaren inguruko ideia okerrak argitzea.
Gorputz-aldaketak.
Genitalen atalak, pubertaroan agertzen diren aldaketak eta hilekoaren zikloa eta espermarkiak zertan datzan ezagutzea.
LH 3·4
Gorputz-aniztasuna eta autoestimua.
Aldaketa horiek eragiten dituzten emozioak partekatzea eta pubertaroko garapen-erritmoak baliozkotzea.
Harreman afektiboak argi eta garbi bereizten hasten dira: bikotea, adiskideak, familia. Kasu batzuetan (batez ere nesken kasuan), pubertaroko lehen aldaketak gerta daitezke. Arau sozialez gehiago jabetzen dira.
Adostasuna eta jolasak.
Beren gorputz-autonomiaz jabetzea, ezezkoa ematen jakitea edo ezezkoa onartzen jakitea.
Eguneroko gozamena.
Jarduera atseginak egitearen onurak ezagutzea, hala nola autoestimua eta lasaitasuna hobetzea.
Afektuak eta emozioak.
HURRENGOA
Nerabezaroarekin emozio berriak agertzen dira, eta horiek elkar harremantzeko modua aldatzen dute. Lotura afektiboak eta familia-ereduak ezagutzea.
Gorputza: hilekoak eta semenak molatzen dute.
Mutil eta neska baten gorputzak nola funtzionatzen duen, fluidoak eta ugalkortasun gaitasuna nolakoa den jakiteko ezagutza eskuratzea.
LH 5·6
Sexu-afektuak eta -emozioak.
Maila intelektualean, gaitasun kritiko eta ikuspuntu propio gehiago lortzen ari dira. Berdinen taldea gero eta garrantzitsuagoa da. Trebetasun asertiboak badituzte, beren irizpidea defendatu ahal izango dute. Lehen bikoteak eta esperientzia partekatuak gerta daitezke, eta, kasu batzuetan, haien identitateak eta sexu-orientazioak kezkatuko ditu.
Berdinen erakargarritasun fisikoarekiko interesa izatea eta beren irudia zaintzea. Aldaketa plazerraren bizipenean.
Aniztasuna: sexualitateak.
Sexu-identitateen inguruko estereotipoak desmitifikatzea eta jorratzea, zertan datzaten azalduz.
Lehen esperientziak.
Sexualarekiko interes-desberdintasunak erakustea, baita esperientziak izateko erritmo anitzak ere.
Sare sozialak eta pornoa.
Harreman digitalei eta pornoari buruzko ideia okerrak zuzentzea.
HURRENGOA
Klikatu interesatzen zaizun proposamen tematikoa
DBH 1· DBH 2
DBH 3 · DBH 4
Bigarren hezkuntza
eta Batxi
Etapa honetan, Escape Room bat erabiltzen dugu euskarri gisa, galdera eta jolas interaktiboak, bideoak eta azalpen teorikoak biltzen dituena.
BATXI
Giza egitate sexuala ezagutzea.
DBH 1·2
Kontzeptu sexologiko nagusiak ezagutzea, sexualitatearen eta sexuaren ikuspegia zabaltzeko.
Pubertaroan sartzen dira, eta horrek nolabaiteko segurtasun eza dakar. Edertasun-ereduak eta taldearen eragina nagusitzen ari dira. Sexu-desiraren nolabaiteko orientazioa agertzen hasi da, eta joera hori ez dator beti bat hartutako portaerarekin. Lehen fantasia sexualak sortzen dira, eta garbi agertzen dira lotsa sentimenduak eta pribatutasuna eta intimitatea bilatzeko joerak. Masturbazioa ohikoa da. Lehenengo sedukzio-jokoak gerta daitezke, musuekin, laztanekin eta ukituekin.
Hilekoaren zikloa eta lehen eiakulazioak.
Hilekoaren zikloa eta lehen eiakulazioak agertu dira jada gehienetan. Horretan sakontzeko garaia da.
Identitate, orientazio eta ezaugarri sexualak.
Norberaren nortasunean eta orientazioan nola deskubritu azaltzea, estereotipoak lantzea eta bullyinga sahiestea.
Esperientziak bakarka eta partekatuta.
Sexu-harremanen ikuspegi erredukzionista zabaltzea eta lehen aldiez hitz egitea, pluralean. Adostasuna.
Sare sozialak eta pornoa.
Ideia okerrak zuzentzea eta abusu digitalak erakustea. Errespetuzko topaketa arduratsuekin kontrajartzen ditugu.
HURRENGOA
Gorputza: anatomia eta funtzio genitala.
Anatomia genitala eta haren funtzioak ezagutzea, zaindu ahal izateko eta infekzioak prebenitzen eta planifikatu gabeko haurdunaldiak saihesten lagunduko duten erabakiak hartzeko.
DBH 3·4
Aniztasuna: sexuen jarraitutasuna.
Gurasoekiko independenteagoak izaten hasten dira, eta kezka handiagoa dute gorputzaren itxuragatik eta bere nortasuna indartzeko beharragatik. Maitemina indarrez sortzen da. "Lehen aldia" adin horietako kezketako bat da, koitozko lehen esperientziak ematen baitira, eta horrek aukera ematen du antisorgailuak ezagutzeko eta erabiltzeko interesa pizteko.
Mutila izatea ez da neska izatearen kontrakoa. Bakoitza prozesu batean eraikitzen da, non subjektu guztiek bi sexuen ezaugarriak partekatzen dituzten, eta, elkarrekin lotuta, beren sexualitatea osatzen dute.
Esperientzia partekatuak: elkar-zaintza.
Lehentasunen arabera aukeratzen eta adosten dugu. Praktika eta emozio guztiak baliozkoak dira. Komunikazioa eta errespetua ezinbestekoak dira.
Sexu-afektuak eta lotura osasuntsuak.
Emozio sexualei eta lotura afektibo desberdinei heltzen diegu, berdintasunezko harremanak eraiki ditzaten.
Sare sozialak eta pornoa.
Porno irisgarriena misoginoa, erredukzionista eta emoziorik gabea da. Sareak bikote erromantizatuaren desberdintasun- eta kontrol-harremanen eszenatoki dira. Hau aztertzen dugu.
HURRENGOA
BATXI
Sexu-afektuak eta lotura osasuntsuak.
Emozio sexualei eta lotura afektibo desberdinei heltzen diegu, berdintasunezko harremanak eraiki ditzaten.
Nerabezaroko etapa honetan gaitasun handiagoa dute afektua adierazteko, partekatzeko eta harreman intimoagoak garatzeko. Ohikoa da "lehen maitasuna" izatea, non bestearen ongizatea garrantzitsua den. Sexu-desira eta maitasuna batzen dira, eta sexu-harremana maitasunaren adierazpen gisa ulertzen da. Gurasoekin gatazka gutxiago dituzte, baina haiekiko independentzia handiagoa dute eta denbora gutxiago igarotzen dute gurasoekin.
Esperientzia partekatuak: elkar-zaintza.
Lehentasunen arabera aukeratzen eta adosten dugu. Praktika eta emozio guztiak baliozkoak dira. Komunikazioa eta errespetua ezinbestekoak dira.
Arriskuak eta prebentzioa.
Garrantzitsua da infekzioak eta haurdun geratzeko aukerak ezagutzea, baita praktika seguruak eta antisorgailuak eta transmisioaren aurkako metodoak ere.
Sare sozialak eta pornoa.
Haien pentsamendu kritikoari dei egiten diegu, buloak, influencers fake -ak, pornoa eta horrek guztiak sexualitatean eta harremanetan dituen ondorioak zalantzan jartzeko.
HURRENGOA
Familiak eta Irakasleak
Adingabeekin bizitzen direnek, sexu-hezkuntzan hezten dituzte, konturatu gabe izan arren. Haien jokabide eta mezuen bitartez, irakasleek, hezitzaileek eta familiek sexuari buruzko balio eta jarrerak transmititzen dituzte.
Familientzako eta irakasleentzako hitzaldiak
Honako gai hauek jorratzen ditugu:
Gehiengoak ez du sexu-heziketa formalik jaso, eta tabua eta esperientziak (mota guztietakoak) izan dira ikasteko modua. Agian horregatik, helduei hainbeste kostatzen zaie sexu-heziketa aktiboa egitea. Gure helburua baliabideak ematea da, modu aktibo eta positiboan hezteko gaitasunean konfiantza izan dezazuen, baita sexualitateari dagokionean ere.
Garapen psiko-sexuala: etapa bakoitzean zer espero daitekeen.
Sexualitatearekiko jarrerak, zer ideia transmititu nahi diegun jakiteko.
Giza Egitate Sexuala, zeregin honetan gidatzen gaituen esparru teoriko gisa.
Sexualitatearen funtsezko gaiak, ugalketaz, arriskuez eta digitalizazioaz haratago.
Aurkitzen ditugun beldurrak, mitoak eta oztopoak, sexualitatean hezteko orduan.
Jarri gurekin harremanetan
Jarri gurekin harremanetan proposamen bat zehazteko eta aurrekontua eskatzeko.
Bidali mezu elektroniko bat lola@centroborobil.com
Lola González
Deitu 688 728 294
Sexu-hezkuntza arloko arduraduna
Idatzi mezu bat 688 728 294
Gure webgunea bisitatucentroborobil.com
Hedapen-kanalak
Kultura sexologiko bat eraiki nahi dugu, pertsonek beren sexualitatea gustura, taburik eta mitorik gabe bizi dezaten lortzeko bitarteko gisa.
Gure h_amar podkasta entzuteko aukera duzu, Instagramen jarraitu edo gure buletinera harpidetu zaitezke.
Alameda Mazarredo 47 6º 1B 48009 Bilbao centroborobil.com
Zer gertatzen da Haur Hezkuntzan?
3-6 urte bitartean, gehiago galdetzen eta erlazionatzen hasten dira. Sexuen arteko desberdintasun anatomikoekiko interesa erakusten dute, eta berdinekin zein gurasoekin egiaztatzen saiatzen dira. Helduak imitatzen dituzte beren jokabideetan, bereziki beren sexu bereko gurasoa (halakorik badago) edo beste heldu batzuk (anai-arreba nagusiak, aitona-amonak...). Horiekin identifikatzea funtsezkoa da haien garapenean. Beren galdera guztiei erantzunez eta sentimenduetan eta afektuetan laguntzen saiatuz, komunikazio asertiboa eraikitzen dute.
Gure ikuspegia
Sexu-hezkuntza integrala
Zer gertatzen da Lehen Hezkuntzako hirugarren zikloan?
Maila intelektualean, gero eta gaitasun kritiko handiagoa eta ikuspegi propioak eskuratzen dituzte. Berdinen taldea bihurtzen da garrantzitsuena. Asertibitate-trebetasunak badituzte, beren iritzia defendatu ahal izango dute, horregatik taldeak baztertu gabe. Lehenengo bikote-harremanak eta partekatutako esperientziak gerta daitezke. Eta kasu batzuetan, beren identitateak eta sexu-orientazioak kezkatuko ditu.
Zer gertatzen da Lehen Hezkuntzako lehen zikloan?
6-7 urteren inguruan, erantzukizun eta autonomia handiagoa eskatzen zaien etapa hasten da. Garbitasun pertsonaleko trebetasunak eskuratuko dituzte eta adin berekoekin dituzten harremanei garrantzi handiagoa emango diete. Bere gorputzarekiko eta besteenarekiko jakin-mina, urte batzuk lehenago hasitakoa, jarraitu egingo du eta honek esplorazio-jokoetara eramango ditu, gero eta intimoagoak izango direnak.
Zer gertatzen da Bigarren Hezkuntzan sartzean
Pubertaroan sartzen dira, eta horrek aldaketa fisiko eta psikoafektibo asko dakartza berekin, nolabaiteko segurtasun ezarekin, lotsarekin eta deserosotasunarekin. Gainera, sexu-hormonen jarduera handi baten hasiera da, eta, besteak beste, etapa ugalkorraren hasiera zehazten du. Masturbazioa ohikoa da. Edertasun-eredu nagusiak ezartzen dira, eta taldearen eraginak garrantzia hartzen du. Sexu-desiraren nolabaiteko orientazioa agertzen hasi da, eta joera hori ez dator beti bat hartutako portaerarekin. Lehen fantasia sexualak sortzen dira, eta garbi agertzen dira lotsa sentimenduak eta pribatutasuna eta intimitatea bilatzeko joerak. Lehenengo sedukzio-jokoak gerta daitezke, musuekin, laztanekin eta ukituekin.
Zer gertatzen da DBHko 3. eta 4. mailan?
Adin horretan, gurasoekiko independenteagoak izaten hasten dira, eta kezka handiagoa izaten dute gorputzaren itxuragatik eta honek beren nortasuna indartzeko beharragatik. Maitemina indarrez sortzen da. "Lehen aldia" adin horietako kezketako bat da, koitozko lehen esperientziak ematen baitira, eta horrek aukera ematen du antisorgailuak ezagutzeko eta erabiltzeko interesa pizteko.
Zer gertatzen da Lehen Hezkuntzako bigarren zikloan?
Fase honetan, harremanak afektuen arabera argiago bereizten hasten dira: bikote-harremanak edo senideekiko edo lagunekiko maitasuna. Haur batzuetan (batez ere nesketan) lehen gorputz-aldaketak gerta daitezke. Laster egingo diote aurre hilekoari, bigarren mailako sexu-ezaugarrien agerpenari (gorputzeko ilea, bularren hazkuntza, ahots-aldaketa...). Gero eta gehiago jabetzen dira arau sozialez, eta, beraz, une egokia da noiz, non eta nola ukitu eta ukituak izatearen garrantzia azpimarratzeko.
Zer gertatzen da Batxin?
Nerabezaroko etapa honetan gaitasun handiagoa dute afektua adierazteko eta harreman intimoagoak garatzeko. Ohikoa da "lehen maitasuna" izatea, non bestearen ongizatea garrantzitsua den. Sexu-desira eta maitasuna batzen dira, eta sexu-harremana maitasunaren adierazpen gisa ulertzen da. Gurasoekin gatazka gutxiago dituzte, baina haiekiko independentzia handiagoa dute eta denbora gutxiago igarotzen dute gurasoekin.