ERROMANIKOA

ERROMANIKOA

Funtsean horma-pintura bat zen, eta bertan fresko eta tenpera teknikak eta kolore biziak nagusitzen ziren. Bere helburua kristau mezua zabaltzea zen. Aipagarriak dira, halaber, Bibliaren eta salterioen miniaturak.

Erromanikoa edo erromarra Europan XI. eta XII. mendeetan arkitektura, eskultura eta margolaritza arloetan garatu zuten estilo artistikoa da[1][2]. VIII. eta IX. mendeetan gertaturiko inbasioak bukatu ondoren herri inbaditzaileak kultura bereganatu zuten. Mende hauetan sentimendu erlijioso-izpiritual sakona zegoen. Bekatuen kontzientziak eta beldurrak asko batu zuen gizartearen pentsamoldea. 1000en inguruan, munduaren amaiera gertatuko zelakoan bizi baitziren eta hori gainditu ostean Jainkoari eskerrak emateko joera zabaldu eta nagusitu zen eta honek eragin handia sortu zuen arte erromanikoan, Kristoren garaipena du helburu.

Zeintzuk dira arte erromanikoaren ezaugarriak? Ezaugarriak hauek dira: Oso eliza xumeak dira. Material xumez eraikia: harlandua eta batzuetan adreilua. Eskultura falta edo oso zakarra da. Kasu askotan, mudejar ezaugarriak agertzen dira, adreiluzko apaingarri jakin batzuk adibidez. Erromaniko berantiarreko pinturak gordetzen dira oraindik barruan.

Arkitektura erromanikoa monumentala izan ohi da, horma lodiak, erdi-puntuko arkuak, austera eta sendotasun sentsazioa duena. Pintura eta eskultura erromanikoa irudi abstraktuak, sakontasun falta eta erlijio gaiak eta eszenak arreta jartzen ditu.

GOTIKOAK

Arte gotikoa

marko historikoa

Arte gotikoa Erdi Aroaren amaieran Mendebaldeko Europa osoan zabaldu zen mugimendu artistikoari emandako izen historiografikoa da, XII. mendearen erdialdetik aurrera, Paristik gertu dagoen Saint-Denis abadiaren erreformarekin (1140-1144), eta Errenazimentuko artea iritsi arte (Italian XV. mendea), eta XVI. Garai artistiko zabala da, Frantziako iparraldean sortu eta Mendebaldean zehar zabaldu zena. Herrialdearen eta eskualdearen arabera, une kronologiko ezberdinetan garatzen da, bere garapen zabalean desberdintasun sakonak eskainiz: Frantzian garbiagoa (Parisen eta Proventzian nahiko ezberdina izanik), horizontalagoa eta Italian tradizio klasikotik hurbilago (nahiz eta adibide paradigmatikoenetako bat iparraldean aurkitzen den, Milango katedralean, esaterako), tokiko berezitasunekin, Alemanian eta Espainian,[1],] eta Espainian.

Gotikoaren distira garaian, pintura eta eskultura arte erromanikoan zegoen euskarri arkitektonikoaren menpekotasunetik hausten hasi ziren.

Zeintzuk dira arte gotikoaren ezaugarriak? Arkitektura gotikoa Erdi Aroan Europan loratu zen arkitektura estilo bat da, batez ere XII eta XVI. Bere egitura garaiak, arku zorrotzak, nerbio-gangak eta leiho handiak ditu, sarritan beirate koloretsuz apainduta.

Arte gotikoa arku zorrotzekin eta nerbio-gangekin duen arkitekturagatik nabarmentzen da, Erdi Aroko espiritualtasuna eta bizitza burgesa islatzen dituena. Argiak eta bertikaltasunak jainkotiarra sinbolizatzen dute, eskulturak eta pinturak errealismo naturalago batera eboluzionatzen duten bitartean.