5.26 wyd. Jedność e

Pierwszy z sakramentów

01

Szukam tego, co ważne

Modlitwa

Wierzę w Ciebie, Boże żywy, w Trójcy jedyny, prawdziwy. Wierzę coś Objawił Boże, Twe słowo mylić nie może.

Nowe narodzenie

czytanie Pisma Świętego (J 3,1-8)

Podczas waszego chrztu rodzice zadeklarowali, że będą was wychowywać w wierze. Przychodzi jednak czas, kiedy decyzje dotyczące waszej wiary zaczynacie podejmować samodzielnie. Dlatego warto uświadomić sobie, na czym polegają zobowiązania podejmowane na chrzcie i jak rozwijać łaskę otrzymaną w tym sakramencie.

kliknij w księgę, by wyświetlić tekst biblijny

Miejsce narodzin dla Boga

Posłuchajcie słów św. Jana Pawła II, które wypowiedział podczas pierwszej pielgrzymki do Polski w swoich rodzinnych Wadowicach.z Rzymu jako następca św. Piotra”.

„Kiedy patrzę wstecz, widzę, jak droga mojego życia poprzez środowisko tutejsze, poprzez parafię, poprzez moją rodzinę, prowadzi mnie do jednego miejsca, do chrzcielnicy w wadowickim kościele parafialnym. Przy tej chrzcielnicy zostałem przyjęty do łaski Bożego synostwa i wiary Odkupiciela mojego, do wspólnoty Jego Kościoła w dniu 20 czerwca 1920 roku. Chrzcielnicę tę już raz uroczyście ucałowałem w roku tysiąclecia chrztu Polski jako ówczesny arcybiskup krakowski. Potem uczyniłem to po raz drugi (…) na 50. rocznicę mojego chrztu, jako kardynał, a dzisiaj po raz trzeci ucałowałem tę chrzcielnicę, przybywając z Rzymu jako następca św. Piotra”.

(Jan Paweł II, Przemówienie do mieszkańców Wadowic, 7.06.1979)

Miejsce narodzin dla Boga

– Dlaczego ta chrzcielnica miała tak wielkie znaczenie dla św. Jana Pawła II?

Miejsce narodzin dla Boga

– W którym miejscu w waszym kościele parafialnym znajduje się chrzcielnica? – Co dokonuje się przy chrzcielnicy?

Miejsce narodzin dla Boga

CHRZCIELNICA miejsce narodzin dla Boga i Kościoła

02

ROZWAŻAM I ZDOBYWAM

Zanurzyć się w śmierć, aby zmartwychwstać

Woda chrzcielna znajdująca się w chrzcielnicy nabiera szczególnej mocy dzięki modlitwie poświęcenia. Fragment tej modlitwy znajduje się w waszych podręcznikach.

Otwórzcie podręczniki na str. 99. Poproszę jedną osobę o przeczytanie zaznaczonego tekstu.

Zanurzyć się w śmierć, aby zmartwychwstać

Zanurzenie – udział w śmierci Chrystusa, umieranie dla grzechu. Wynurzenie – udział w zmartwychwstaniu Chrystusa, narodziny do nowego życia.

Znaczenie obrzędów chrztu

Wiedzę na temat chrztu zdobyliście w poprzednich latach katechezy. Przypomnimy ją teraz i uzupełnimy o nowe wiadomości.

przejdź do kolejnego slajdu

Znaczenie obrzędów chrztu

– Czym kapłan polewa głowę dziecka podczas chrztu? – Jakie słowa wypowiada, polewając wodą główkę dziecka?

Znaczenie obrzędów chrztu

Woda – obmycie z grzechu pierworodnego.

Znaczenie obrzędów chrztu

– Czym kapłan namaszcza głowę dziecka podczas chrztu?

Znaczenie obrzędów chrztu

Namaszczenie – wybranie przez Boga i włączenie do wspólnoty Kościoła.

Znaczenie obrzędów chrztu

– Czego symbolem jest biały kolor?

Znaczenie obrzędów chrztu

Biała szata – czystość serca, wolność od grzechu pierworodnego.

Znaczenie obrzędów chrztu

– Kto zapala świecę dziecka? – Od czego jest zapalana ta świeca?

Znaczenie obrzędów chrztu

Świeca – obecność Chrystusa, światłości świata.

Znaczenie obrzędów chrztu

Przedstawione symbole i gesty to znaki widoczne dla naszych oczu. Musimy pamiętać, że w tym samym czasie Bóg działa swoją mocą, której nie widzimy. Dlatego ważne jest, byśmy wiedzieli, że:

• kapłan, wypowiadając modlitwę egzorcyzmu i wykonując gest nałożenia ręki, kieruje prośbę do Jezusa Chrystusa o uwolnienie dziecka od władzy szatana i uczynienie go mieszkaniem Ducha Świętego,
• gdy kapłan polewa wodą głowę dziecka – Bóg obmywa je z grzechu pierworodnego, czyni swoim dzieckiem i włącza do wspólnoty Kościoła,
• kapłan namaszcza ochrzczonego olejem krzyżma na znak jedności z Chrystusem,
• nałożenie białej szaty oznacza, że dusza ochrzczonego jest ubrana w świętość i czystość Zbawiciela,
• zapalana od paschału świeca jest znakiem obecności Chrystusa, który towarzyszy dziecku i prowadzi je przez życie.

Liturgia chrzcielna

W czasie obrzędów chrztu świętego przewidziana jest liturgia słowa Bożego, podczas której czytane jest słowo Boże nawiązujące do tajemnicy chrztu, a następnie kapłan wygłasza okolicznościową homilię. Liturgię słowa kończy modlitwa powszechna, krótka litania do świętych oraz modlitwa o oddalenie złego ducha, czyli egzorcyzm, podczas którego kapłan wkłada rękę na głowę dziecka.

Liturgia chrzcielna

Sam moment liturgii sakramentu chrztu ma dwa elementy:

• wyrzeczenie się szatana i wyznanie wiary,
• chrzest dziecka słowami „N., ja ciebie chrzczę w Imię Ojca i Syna, i Ducha Świętego” i polanie głowy dziecka wodą święconą.

Po nich następują obrzędy wyjaśniające, czyli:

• namaszczenia Krzyżmem świętym,
• włożenie białej szaty,
• wręczenie zapalonej świecy.

03

Zostaję ubogacony i działam

Moje zobowiązania

Każdy z nas pamięta wiele ważnych dat ze swojego życia i z życia innych: imieniny, urodziny, Dzień Dziecka, Dzień Matki. Niektóre z tych dni obchodzimy bardzo uroczyście. Mało kto jednak pamięta datę swojego chrztu. W związku z tą datą papież Franciszek zadał pracę domową swoim słuchaczom podczas jednej z audiencji generalnych.

przejdź do kolejnego slajdu

Moje zobowiązania

ćwiczenia, zad. 5. str. 55.

podpowiedź

Chrzest dziecka w nagłych wypadkach

W sytuacji nagłej zagrożenia życia chrztu może udzielić każda osoba, nawet nie ochrzczona, musi jednak mieć wymaganą intencję, czyli chcieć uczynić to, co czyni Kościół, gdy chrzci. Osoba udzielając chrztu używa trynitarnej formuły chrzcielnej oraz czystej wody, która może być nieświęcona (por. KKK 1256).

Poproszę teraz dwie osoby o odegrania scenki. Wyobraźcie sobie, że znajdujecie się w szpitalu na sali noworodków. Popatrzcie na przyniesione przeze mnie rekwizyty: lalkę, biały fartuch, naczynie z wodą, ręczniczek. Waszym zadaniem jest ochrzcić dziecko znajdujące się w nagłej sytuacji zagrożenia życia. Jeden z uczniów wciela się w rodzica, a drugi w lekarza. Możecie również wybrać imię dla „dziecka”.

Zapis do zeszytu

„N., ja ciebie chrzczę w Imię Ojca i Syna, i Ducha Świętego”.

Dziękuję za dar wiary

ćwiczenia, zad. 3. str. 54.

04

Ćwiczenia

ćwiczenia zad. 1. str. 54.

link do materiału poza prezentacją

ćwiczenia zad. 2. str. 54.

podpowiedź

ćwiczenia zad. 4. str. 55.

podpowiedź

Sprawdź swoją wiedzę!

05

ZADANIE modlitwa

Zadanie

1. Zapisz w zeszycie datę i miejsce swojego chrztu świętego oraz imiona twoich rodziców i rodziców chrzestnych. 2. W najbliższą niedzielę po Mszy Świętej podejdź do chrzcielnicy i podziękuj Bogu za sakrament chrztu świętego. 3. Pomódl się wieczorem w intencji rodziców i rodziców chrzestnych.

Modlitwa końcowa

Katecheta: Czy wierzysz w Boga Ojca wszechmogącego, Stworzyciela nieba i ziemi? Uczniowie: Wierzę. Katecheta: Czy wierzysz w Jezusa Chrystusa, Syna Jego jedynego, Pana naszego, narodzonego z Maryi Dziewicy, umęczonego i pogrzebanego, który powstał z martwych i zasiadł po prawicy Ojca?… Katecheta: Czy wierzysz w Ducha Świętego, święty Kościół powszechny, obcowanie świętych, odpuszczenie grzechów, zmartwychwstanie ciała i życie wieczne?… Katecheta: Taka jest nasza wiara. Taka jest wiara Kościoła, której wyznawanie jest naszą chlubą, w Chrystusie Panu naszym. Uczniowie: Amen.

(Wyznanie wiary, www.liturgiaecclesiae.pl.tl)

Użyte grafiki zastrzeżone są prawem autorskim.Kopiowanie i rozpowszechnianie za zgodą autora lub właściciela .

przygotowanie prezentacji

2025

Źródło grafiki:

grafika wygenerowana przez AI

bank zdjęć własnych wydawnictwa

– O jakim narodzeniu mówi Jezus do Nikodema? – Jakie są owoce powtórnego narodzenia? – Kogo symbolizuje wiatr? – Na czym polega narodzenie się z wody i Ducha?

Kapłan, polewając główkę dziecka, mówi: „…Ja ciebie chrzczę w Imię Ojca i Syna, i Ducha Świętego”. W tej chwili zostaje zmyty z duszy człowieka grzech Adama i Ewy, otrzymuje on nowe życie – dziecka Bożego.

– O jakim szczególnym miejscu mówi Ojciec Święty? – Co dokonało się w życiu Karola Wojtyły przy chrzcielnicy? – Jakim gestem św. Jan Paweł II pokazał, że chrzcielnica jest dla niego ważnym miejscem?

Chrzest w języku greckim określany jest słowem baptismós, które oznacza „zanurzenie, obmycie”. Kulminacyjnym momentem chrztu jest polanie wodą święconą głowy osoby przyjmującej ten sakrament. Wtedy Duch Święty oczyszcza nas z grzechu pierworodnego (w przypadku osób dorosłych również z pozostałych grzechów) oraz czyni dzieckiem Boga. W starożytności chrześcijańskiej chrztu udzielano osobom dorosłym po wcześniejszym trzyletnim przygotowaniu. Obrzęd chrztu polegał na trzykrotnym zanurzeniu się i wynurzeniu ze źródła chrzcielnego. Zanurzenie w wodzie oznaczało śmierć dla grzechu, a wynurzenie z wody było znakiem narodzin do nowego życia.

Podczas chrztu świętego otrzymujemy białą szatę na znak czystości naszego serca.

To bardzo wymowne zdjęcia – papież Jan Paweł II modli się przy chrzcielnicy w Wadowicach. W tym miejscu narodził się dla Boga i złączył na zawsze z Jezusem Chrystusem. Swoją postawą i gestem pokazuje wartość i znaczenie tego miejsca.

woda

świeca

namaszczenie krzyżmem

biała szata

Był wśród faryzeuszów pewien człowiek, imieniem Nikodem, dostojnik żydowski. Ten przyszedł do Niego nocą i powiedział Mu: „Rabbi, wiemy, że od Boga przyszedłeś jako nauczyciel. Nikt bowiem nie mógłby czynić takich znaków, jakie Ty czynisz, gdyby Bóg nie był z nim”. W odpowiedzi rzekł do niego Jezus: „Zaprawdę, zaprawdę, powiadam ci, jeśli się ktoś nie narodzi powtórnie, nie może ujrzeć królestwa Bożego”. Nikodem powiedział do Niego: „Jakżeż może się człowiek narodzić, będąc starcem? Czyż może powtórnie wejść do łona swej matki i narodzić się?” Jezus odpowiedział: „Zaprawdę, zaprawdę, powiadam ci, jeśli się ktoś nie narodzi z wody i z Ducha, nie może wejść do królestwa Bożego. To, co się z ciała narodziło, jest ciałem, a to, co się z Ducha narodziło, jest duchem. Nie dziw się, że powiedziałem ci: Trzeba wam się powtórnie narodzić. Wiatr wieje tam, gdzie chce, i szum jego słyszysz, lecz nie wiesz, skąd przychodzi i dokąd podąża. Tak jest z każdym, który narodził się z Ducha”.

Każdy z nas otrzymał od Boga wielką łaskę – nowe życie w Jezusie Chrystusie. To zobowiązuje. Dlatego warto iść za radą papieża Franciszka i żyć łaską chrztu świętego każdego dnia.

Podczas obrzędu chrztu świętego ojciec dziecka lub chrzestny zapala świecę od paschału – symbolu Chrystusa Zmartwychwstałego. Oznacza to, że ochrzczonemu towarzyszy Chrystus, który jako jedyny może człowieka doprowadzić do Boga.

– Jaką prośbę zawiera ta modlitwa? – Co w sakramencie chrztu jest symbolem pogrzebania, czyli umierania dla grzechu?

Muszę rozbudzić pamięć o moim chrzcie.

Jestem powołany do tego, by żyć moim chrztem na co dzień.

Dzięki sakramentowi chrztu udaje mi się naśladować Jezusa i pozostawać w Kościele.

Jezus wyjaśnił różnicę między naturalnymi narodzinami człowieka i powtórnymi narodzinami z wody i z Ducha. Każdy z nas przez naturalne narodzenie staje się dzieckiem swoich rodziców, natomiast narodzenie się przez chrzest, czyli z wody i z Ducha, sprawia, że człowiek staje się dzieckiem Boga. Jezus powiedział, że to narodzenie jest potrzebne, by wejść do królestwa Bożego. Chrzest jest początkiem drogi, którą podążamy przez ziemskie życie do tego królestwa. Jeżeli narodziliśmy się dla Boga, to konsekwentnie powinniśmy rozwijać łaskę daną nam na chrzcie.

„Bóg wszechmogący, Ojciec naszego Pana, Jezusa Chrystusa, który uwolnił cię od grzechu i odrodził z wody i Ducha Świętego, On sam namaszcza cię krzyżmem zbawienia, abyś włączony do ludu Bożego, wytrwał w jedności z Chrystusem Kapłanem, Prorokiem i Królem na życie wieczne”. Znak namaszczenia oznacza, iż zostaliśmy wybrani przez Boga i włączeni do wspólnoty Kościoła.

udział w śmierci Chrystusa, umieranie dla grzechu.

udział w zmartwychwstaniu Chrystusa,

narodziny do nowego życia.