José Rodríguez González O matemático de Bermés
A Real Academia Galega de Ciencias nomeou ao profesor José Rodríguez González como "Científico galego do ano 2024", coincidindo co 200 aniversario do seu pasamento.
Presentación baseada nos documentos da
Este matemático e astrónomo nacido en Bermés, Lalín, foi o primeiro científico galego en acadar unha dimensión internacional. A súa vida estivo marcada por unha curiosidade infinita, un compromiso co avance da ciencia en España e unha estreita relación cos maiores expoñentes científicos da súa época.
Orixes e formación
José Rodríguez González naceu o 25 de outubro de 1770 en Santa María de Bermés, unha pequena parroquia do concello de Lalín. Fillo dunha familia labrega, estudou en Monforte de Lemos antes de trasladarse a Santiago de Compostela. Alí, foi nomeado colexial de San Xerome en 1787, onde cursou Filosofía e Teoloxía. O seu interese polas ciencias naturais levouno a estudar matemáticas de forma autodidacta e co profesor Luis Marcelino Pereira.
Orixes e formación
1770
Nacemento en Santa María de Bermés, Lalín
1787
Nomeado colexial de San Xerome en Santiago
1790
Obtén o título de bacharel en Filosofía
1795
Acada o grao de bacharel en Teoloxía
Carreira académica en Santiago
No curso 1798-99, Rodríguez foi nomeado profesor de Matemáticas Elementais na Universidade de Santiago. En 1801, conseguiu a cátedra en propiedade. Durante este período, entrou en contacto co círculo liberal compostelán, agrupado arredor da recentemente creada Sociedad Económica de Santiago. A súa relación con Julián Francisco Suárez Freire e Pedro Antonio Sánchez Vaamonde foi determinante na súa vida, pois grazas ao seu apoio económico puido viaxar a Francia en 1803 para ampliar estudos.
O liberalismo é unha corrente de pensamento filosófica e unha ideoloxía que ten a liberdade e igualdade fronte á lei como os principais valores políticos e baséase nunha fe optimista na natureza e na súa crenza da razón, ten a súa orixe na Ilustración europea e enfatiza os dereitos individuais, preconiza unha sociedade baseada na liberdade de pensamento, na limitación do poder, no goberno da lei, no libre mercado que soporte a empresa privada e nun sistema transparente de goberno no cal se protexan os dereitos de todos os cidadáns.
Carreira académica en Santiago
Profesor
Nomeado profesor de Matemáticas Elementais en 1798
Catedrático
Obtén a cátedra en propiedade en 1801
Círculo liberal
Contacto co círculo liberal compostelán
Estudos en París
En xuño de 1803, Rodríguez chegou a París para ampliar os seus estudos. Durante tres anos, estudou Astronomía no Observatorio de París e Altas Matemáticas no Colexio de Francia. Alí relacionouse cos científicos franceses máis importantes da época, como Laplace. Participou nos traballos do Bureau des Longitudes para establecer o sistema métrico decimal, baseado na medición do meridiano terrestre. Esta experiencia sería fundamental para o seu posterior traballo na medición do arco de meridiano.
Observatorio de París
Estudos de Astronomía
Colexio de Francia
Estudos de Altas Matemáticas
Bureau des Longitudes
Participación no establecemento do sistema métrico decimal
Contactos científicos
Relación con científicos como Laplace o Lagrange
Medición do arco de meridiano
En 1806, Rodríguez foi nomeado membro da comisión franco-española para realizar a medición do arco do meridiano ata Mallorca. Xunto con Arago e Biot, iniciou os traballos de campo en Barcelona. Encargouse do vértice máis comprometido no Camp Vell de Eivisa, onde pasou o inverno de 1807. A expedición enfrontouse a numerosas dificultades, incluíndo a tensión política contra os franceses. En 1808, a situación obrigou a abandonar os traballos e Arago tivo que fuxir coa axuda de Rodríguez.
Nomeamento
Membro da comisión franco-española en 1806
Eivisa
Encárgase do vértice no Camp Vell
Abandono
Tensión política obriga a suspender os traballos en 1808
Traballos de campo
Inicio en Barcelona con Arago e Biot
Medición do arco de meridiano
Esta medida de arco serviu como base para a definición orixinal do metro.
Estadía en Inglaterra
En novembro de 1809, o Goberno español comisionou a Rodríguez para examinar os establecementos astronómicos de Inglaterra. Alí colaborou co Ordnance Survey na elaboración dun mapa xeral do país. En 1812, publicou un artigo na prestixiosa Philosophical Transactions da Royal Society, no que detectou un erro na medición da latitude dos graos do meridiano feita por William Mudge. Esta publicación xerou unha gran polémica no mundo científico británico, criticándose duramente que un estranxeiro puxese en dúbida a calidade da ciencia británica.
Carl Friedrich Gauss
Etapa en Alemaña
En setembro de 1814, Rodríguez foi comisionado para viaxar a Alemaña e perfeccionarse na mineraloxía. Incorporouse á Escola de Minas de Friburgo, onde estableceu unha estreita relación con Abraham Gottlob Werner, considerado un dos fundadores da xeoloxía moderna. No verán de 1816, trasladouse a Gotinga, onde pasou un semestre no Observatorio traballando con Carl Friedrich Gauss, o "príncipe das matemáticas". Esta experiencia permitiulle establecer contactos cos maiores expoñentes científicos da época e ampliar os seus coñecementos en diversas disciplinas.
Director do Observatorio de Madrid
En xaneiro de 1819, Rodríguez foi nomeado profesor de Astronomía do Museo de Ciencias Naturais de Madrid. Chegou á capital o 29 de maio e tres días máis tarde fíxose efectivo o seu nomeamento. Desde o principio, traballou para conseguir fondos que permitisen reconstruír o Observatorio, que quedara en ruínas tras a guerra da Independencia. En xullo de 1821 foi nomeado tamén director do Observatorio, onde realizaba calendarios anuais destinados ás clases populares. Durante este período, continuou cultivando a súa afección á xeoloxía e á mineraloxía, realizando expedicións a Granada e Almería.
Fernando VII
Etapa política e derradeira viaxe
Durante o Trienio Liberal (1820-1823), Rodríguez foi elixido un dos dezaseis deputados por Galicia nas Cortes. Participou en diversas comisións, destacando a de Pesos e Medidas. En 1823, coa chegada dos "Cen Mil Fillos de San Luís", trasladouse a Santiago. En 1824 realizou a súa derradeira viaxe, visitando O Porto, Coímbra e Lisboa. Nesta última cidade encontrouse con José Mª Calatrava e Juan Antonio Yandiola, últimos membros do goberno liberal. De volta en Compostela, a súa saúde empeorou rapidamente, falecendo o 30 de setembro de 1824.
Legado científico e influencia
O legado de José Rodríguez foi fundamental para o desenvolvemento da xeodesia, as matemáticas e a astronomía en Galicia. A súa influencia foi decisiva en discípulos como Domingo Fontán, a quen inculcou a necesidade de realizar a Carta xeométrica de Galicia, o primeiro mapa exacto dentro de España. A súa contribución á consolidación da Universidad Central de Madrid foi esencial para a modernización do sistema universitario español. A colección de 1024 modelos cristalográficos que doou á Universidade de Santiago contribuíu ao interese dos científicos pola cristalografía e á creación da primeira cátedra desta ciencia en España.
Presentación baseada no follero da Exposición organizada pola Real Academia Galega de Ciencias (RAGC)
Referencias Bibliográficas
José Rodríguez González (1770-1824). Un matemático sublime Real Academia Galega de Ciencias, 2024
O brillante xenio de Rodríguez Real Academia Galega de Ciencias, 2024
José Rodríguez González «O Matemático de Bermés», por Manuel Molina Mera Blog - Historia de la Tierra de Deza
Catro razóns polas que o matemático Rodríguez (1770-1824), o "paseante da luz", merece recoñecemento Praza.gal
Jose Rodriguez González O Matemático de Bermés
Ambassador
Created on November 9, 2024
Start designing with a free template
Discover more than 1500 professional designs like these:
View
Urban Illustrated Presentation
View
3D Corporate Reporting
View
Discover Your AI Assistant
View
Vision Board
View
SWOT Challenge: Classify Key Factors
View
Explainer Video: Keys to Effective Communication
View
Explainer Video: AI for Companies
Explore all templates
Transcript
José Rodríguez González O matemático de Bermés
A Real Academia Galega de Ciencias nomeou ao profesor José Rodríguez González como "Científico galego do ano 2024", coincidindo co 200 aniversario do seu pasamento.
Presentación baseada nos documentos da
Este matemático e astrónomo nacido en Bermés, Lalín, foi o primeiro científico galego en acadar unha dimensión internacional. A súa vida estivo marcada por unha curiosidade infinita, un compromiso co avance da ciencia en España e unha estreita relación cos maiores expoñentes científicos da súa época.
Orixes e formación
José Rodríguez González naceu o 25 de outubro de 1770 en Santa María de Bermés, unha pequena parroquia do concello de Lalín. Fillo dunha familia labrega, estudou en Monforte de Lemos antes de trasladarse a Santiago de Compostela. Alí, foi nomeado colexial de San Xerome en 1787, onde cursou Filosofía e Teoloxía. O seu interese polas ciencias naturais levouno a estudar matemáticas de forma autodidacta e co profesor Luis Marcelino Pereira.
Orixes e formación
1770
Nacemento en Santa María de Bermés, Lalín
1787
Nomeado colexial de San Xerome en Santiago
1790
Obtén o título de bacharel en Filosofía
1795
Acada o grao de bacharel en Teoloxía
Carreira académica en Santiago
No curso 1798-99, Rodríguez foi nomeado profesor de Matemáticas Elementais na Universidade de Santiago. En 1801, conseguiu a cátedra en propiedade. Durante este período, entrou en contacto co círculo liberal compostelán, agrupado arredor da recentemente creada Sociedad Económica de Santiago. A súa relación con Julián Francisco Suárez Freire e Pedro Antonio Sánchez Vaamonde foi determinante na súa vida, pois grazas ao seu apoio económico puido viaxar a Francia en 1803 para ampliar estudos.
O liberalismo é unha corrente de pensamento filosófica e unha ideoloxía que ten a liberdade e igualdade fronte á lei como os principais valores políticos e baséase nunha fe optimista na natureza e na súa crenza da razón, ten a súa orixe na Ilustración europea e enfatiza os dereitos individuais, preconiza unha sociedade baseada na liberdade de pensamento, na limitación do poder, no goberno da lei, no libre mercado que soporte a empresa privada e nun sistema transparente de goberno no cal se protexan os dereitos de todos os cidadáns.
Carreira académica en Santiago
Profesor
Nomeado profesor de Matemáticas Elementais en 1798
Catedrático
Obtén a cátedra en propiedade en 1801
Círculo liberal
Contacto co círculo liberal compostelán
Estudos en París
En xuño de 1803, Rodríguez chegou a París para ampliar os seus estudos. Durante tres anos, estudou Astronomía no Observatorio de París e Altas Matemáticas no Colexio de Francia. Alí relacionouse cos científicos franceses máis importantes da época, como Laplace. Participou nos traballos do Bureau des Longitudes para establecer o sistema métrico decimal, baseado na medición do meridiano terrestre. Esta experiencia sería fundamental para o seu posterior traballo na medición do arco de meridiano.
Observatorio de París
Estudos de Astronomía
Colexio de Francia
Estudos de Altas Matemáticas
Bureau des Longitudes
Participación no establecemento do sistema métrico decimal
Contactos científicos
Relación con científicos como Laplace o Lagrange
Medición do arco de meridiano
En 1806, Rodríguez foi nomeado membro da comisión franco-española para realizar a medición do arco do meridiano ata Mallorca. Xunto con Arago e Biot, iniciou os traballos de campo en Barcelona. Encargouse do vértice máis comprometido no Camp Vell de Eivisa, onde pasou o inverno de 1807. A expedición enfrontouse a numerosas dificultades, incluíndo a tensión política contra os franceses. En 1808, a situación obrigou a abandonar os traballos e Arago tivo que fuxir coa axuda de Rodríguez.
Nomeamento
Membro da comisión franco-española en 1806
Eivisa
Encárgase do vértice no Camp Vell
Abandono
Tensión política obriga a suspender os traballos en 1808
Traballos de campo
Inicio en Barcelona con Arago e Biot
Medición do arco de meridiano
Esta medida de arco serviu como base para a definición orixinal do metro.
Estadía en Inglaterra
En novembro de 1809, o Goberno español comisionou a Rodríguez para examinar os establecementos astronómicos de Inglaterra. Alí colaborou co Ordnance Survey na elaboración dun mapa xeral do país. En 1812, publicou un artigo na prestixiosa Philosophical Transactions da Royal Society, no que detectou un erro na medición da latitude dos graos do meridiano feita por William Mudge. Esta publicación xerou unha gran polémica no mundo científico británico, criticándose duramente que un estranxeiro puxese en dúbida a calidade da ciencia británica.
Carl Friedrich Gauss
Etapa en Alemaña
En setembro de 1814, Rodríguez foi comisionado para viaxar a Alemaña e perfeccionarse na mineraloxía. Incorporouse á Escola de Minas de Friburgo, onde estableceu unha estreita relación con Abraham Gottlob Werner, considerado un dos fundadores da xeoloxía moderna. No verán de 1816, trasladouse a Gotinga, onde pasou un semestre no Observatorio traballando con Carl Friedrich Gauss, o "príncipe das matemáticas". Esta experiencia permitiulle establecer contactos cos maiores expoñentes científicos da época e ampliar os seus coñecementos en diversas disciplinas.
Director do Observatorio de Madrid
En xaneiro de 1819, Rodríguez foi nomeado profesor de Astronomía do Museo de Ciencias Naturais de Madrid. Chegou á capital o 29 de maio e tres días máis tarde fíxose efectivo o seu nomeamento. Desde o principio, traballou para conseguir fondos que permitisen reconstruír o Observatorio, que quedara en ruínas tras a guerra da Independencia. En xullo de 1821 foi nomeado tamén director do Observatorio, onde realizaba calendarios anuais destinados ás clases populares. Durante este período, continuou cultivando a súa afección á xeoloxía e á mineraloxía, realizando expedicións a Granada e Almería.
Fernando VII
Etapa política e derradeira viaxe
Durante o Trienio Liberal (1820-1823), Rodríguez foi elixido un dos dezaseis deputados por Galicia nas Cortes. Participou en diversas comisións, destacando a de Pesos e Medidas. En 1823, coa chegada dos "Cen Mil Fillos de San Luís", trasladouse a Santiago. En 1824 realizou a súa derradeira viaxe, visitando O Porto, Coímbra e Lisboa. Nesta última cidade encontrouse con José Mª Calatrava e Juan Antonio Yandiola, últimos membros do goberno liberal. De volta en Compostela, a súa saúde empeorou rapidamente, falecendo o 30 de setembro de 1824.
Legado científico e influencia
O legado de José Rodríguez foi fundamental para o desenvolvemento da xeodesia, as matemáticas e a astronomía en Galicia. A súa influencia foi decisiva en discípulos como Domingo Fontán, a quen inculcou a necesidade de realizar a Carta xeométrica de Galicia, o primeiro mapa exacto dentro de España. A súa contribución á consolidación da Universidad Central de Madrid foi esencial para a modernización do sistema universitario español. A colección de 1024 modelos cristalográficos que doou á Universidade de Santiago contribuíu ao interese dos científicos pola cristalografía e á creación da primeira cátedra desta ciencia en España.
Presentación baseada no follero da Exposición organizada pola Real Academia Galega de Ciencias (RAGC)
Referencias Bibliográficas
José Rodríguez González (1770-1824). Un matemático sublime Real Academia Galega de Ciencias, 2024
O brillante xenio de Rodríguez Real Academia Galega de Ciencias, 2024
José Rodríguez González «O Matemático de Bermés», por Manuel Molina Mera Blog - Historia de la Tierra de Deza
Catro razóns polas que o matemático Rodríguez (1770-1824), o "paseante da luz", merece recoñecemento Praza.gal