Biosfera eta bere dinamika 2A

INFOGRAFÍA

BIOSFERA ETA BERE DINAMIKA

Biosfera

Biodibertsitaea biziaren barietatearen neurria da.

Ekosistemak urtarrak edo lurtarrak izan daitezke

oinarrizko kontzeptuak

Ekosistema

Integrazio mailak

Populazioa

komunitatea

Organismoa

INGURUMEN FAKTORE

Ekosistemen deskribapenean faktore hauek bereizten dira:

abiotikoak

biotikoak

Biosfera eta bere dinamika © 2024 by Monica Garcia Lamuedra is licensed under CC BY-NC-SA 4.0

Biodibertsitate motak

Bizidunen hiru alde nagusiak aintzat hartuz: geneak, espezieak eta ekosistemak.

• Biodibertsitate genetiko deritzo espezie baten barruko geneen aniztasunari.
• Espezieen dibertsitatea esatean, lurralde batean bizi diren espezieen aniztasuna edo kopurua ulertzen da (aberastasun espezifikoa).
• Ekosistema biodibertsitateak ekosistemen aniztasuna edo barietatea adierazten du. Aurreko biak baino zailagoa da neurtzeko.

Faktore abiotiko

Biziduna ez dena da, osagai fisiko-kimikoak

• Faktore topografikoak: erliebea, forma,...
• Faktore edafikoak: lurra, testura, porositatea,....
• Faktore klimatikoak: tenperatura, argia, hezetasuna, eguzkia, argia eta haizea

Organismoa

Sistema biologiko funtzional bat da, zelula bakar batez (organismo zelulabakarrak) osatua edo milioika zelula espezializatu eta organo eta ehunetan antolatuez.

Faktore biotikoa

Ekosistema batean bizia duten alderdiak dira: -Animaliak, onddoak, landareak,... Hauek beraien artean elkarrrekintza dute eta horrez gain, faktore abiotikoekin elkarrekintza dute

Komunitatea

Une jakin batean toki jakin batean dauden espezie guztien organismo bizidun guztien multzoa da.

Ekosistema

Leku jakin bateko organismoak (bakteriak, onddoak, landareak eta animaliak) bai haien inguru abiotikoa (klima, lurzorua) hartzen ditu barnean. Komunitateak haien inguruan integratzen dira eta elkarrekin erlazio konplexuak osatzen dituzte sistema funtzional bat sortuz.

Ekosistema lurtarrak

Tundra, Taiga, Basamortua, Baso, Sabana, Oihana

Ekosistema urtarrak

Errekak, ozeanoak, hezeguneak, padurak

Populazioa

Talde tenporal eta espaziala da (hau da, leku jakin batean eta une jakin batean bizi dena) espezie bereko norbanakoez osatua elkarrekin gurutzatuz ugaltzen direnak (elkarrekin parekatzen direnak).

Biosferaren ezaugarriak

Biziaren nahitaezko baldintzak dira: -Eguzkitik datorren energia zuzenean jasotzen den eremua da. -Materiaren oinarrizko hiru egoerak solidoa, likidoa eta gasa, aldi berean gertatzen diren eremua da. -Ur likido ugari dagoen eremua da.

Integrazio mailak

Biologoek natura eta hura osatzen duen materia biziduna zatitu dute integrazio-mailatan. Haietako bakoitzak konplexutasun- eta antolakuntza biologikoaren maila bat adierazten du