Iberiar penintsulako bilakaera geologikoa
Info
01
Aro arkaikoA
02
4600-540 milioi urte bitarte
Aro primarioa
540-250 milioi urte bitarte
03
Aro sekundarioa
250-65 milioi urte bitarte.
04
Aro tertziarioa
65-2,5 milioi urte bitarte.
05
Aro kuaternarioa
2,5 milio-gaur egun.
Atsedenaldia edo barealdia
• Higadura eta sedimentazioa nagusi • Erliebe hertziniarrak higatzen jarraitu → Materialak jalki, kareharria eta margak batez ere. • Mediterraneorantz inklinaturik zegoen ekialdeko goi-lautadak itsasoren higaduraren eraginez, materialak jalki zituzten → Egungo inguru piriniar eta betikoko itsas fosetan geruza lodiak ezarri.
Alpetar orogenesia gertatu → Aldaketa handiak eragin (erliebe unitate nagusien sorrerea)
• Alpetar mendikateak altxatu (Pirineoak eta Sistema Betikoak) → Fosetan zeuden materialak tolestean jaso. • Ebro eta Guadalquivir sakonuneak sortu. • Goi-lautada, Atlantikorantz inklinatu, Iberiar Penintsulako ibai asko ozeano horretarantz orientatu. • Goi-lautadaren ekialde eta hegoaldeko eremuetan Kantabriar Mendikatearen eta Iberiar Mendikatearen ekialdeko zatia altxatu. • Goi-lautadaren hegoaldean, Sierra Morena altxatu. • Goi-lautadako zokaloek hausturak eta failak izan → Horts (Galiziako mendiguneak, Mendikate Zentrala eta Toledoko mendiak) Graben (Ipar eta hego goi-lautadak sortu).
Glaziazioa eta ibai-terrazak fenomeno aipagarrienak
•Glaziazioek mendikate garaietan izan zuen eragina: Prineoak, Kantabriar Mendikatea, Mendikate Zentrala, Iberiar Mendikatea eta Sierra Nevada • Bi glaziar mota sortu ziren: 1) Zirkukoa: Glaziarren goiburuetan sortutako izotz-pilaketa dira. Iberiar Penintsulan glaziar gehienak, zirkukoak izan ziren 2) Haraneko glaziarrak: izotz ibaiak, zirkuko izotz lodiera handia zenean ematen da. Iberiar Penintsulan hau soilik Prineotan eman zen. • Ibai-terrazak, ibai baten ertzetan kokatutako ingurune lau eta garaiak dira. • Erliebe unitatea ez ezik, gizakia espezie bezala sortu zen.
• Itsasotik mendi-zerrenda oker bat sortu zen IM-He norabidean • Arbela eta gnesiak osatzen zuten, egungo ia Galizia osoa okupatu zuelarik • Mendikate Zentraleko eta Toledoko mendietako puntu batzuetan goraguneak eman ziren. • Higadura mugimenduek mendiguneak suntsitu eta paleozoiko garaian itsasoak dena estali zuen.
Iberiar Penintsularen gaur egungo erliebea miloika urteko historia geologikoaren emaitza da.
• Historia horretan zehar, fase orogenikoak (kontinenteen ertzeetan ematen diren mugimendu aldiak) eta atseden-faseak egon dira. • 5 aldi bereizten dira:
Orogenesi hertziniarra gertatu
• Ia penintsula osoa estaltzen zuren itsasoetatik silizeo materialez sortutako mendikate hertziniarrak nabarmendu • Mendebaldean, Mendigune Hesperikoa altxatu → HIgaduraren eraginez suntsitu eta mediterraneorantz inklinatutako orodiak bilakatu • Iparekialdean, Akitaniako, Kataluinako, Balearetako eta Ebroko mendiguneak agertu • Hego-ekialdean Mendigune Betiko-Rifekoa • Higadurak → dena suntsitu eta zokalo bihurtu.
Iberiar penintsulako bilakaera geologikoa
June Manchado
Created on September 22, 2024
Start designing with a free template
Discover more than 1500 professional designs like these:
View
Practical Timeline
View
Timeline video mobile
View
Timeline Lines Mobile
View
Major Religions Timeline
View
Timeline Flipcard
View
Timeline video
View
History Timeline
Explore all templates
Transcript
Iberiar penintsulako bilakaera geologikoa
Info
01
Aro arkaikoA
02
4600-540 milioi urte bitarte
Aro primarioa
540-250 milioi urte bitarte
03
Aro sekundarioa
250-65 milioi urte bitarte.
04
Aro tertziarioa
65-2,5 milioi urte bitarte.
05
Aro kuaternarioa
2,5 milio-gaur egun.
Atsedenaldia edo barealdia
• Higadura eta sedimentazioa nagusi • Erliebe hertziniarrak higatzen jarraitu → Materialak jalki, kareharria eta margak batez ere. • Mediterraneorantz inklinaturik zegoen ekialdeko goi-lautadak itsasoren higaduraren eraginez, materialak jalki zituzten → Egungo inguru piriniar eta betikoko itsas fosetan geruza lodiak ezarri.
Alpetar orogenesia gertatu → Aldaketa handiak eragin (erliebe unitate nagusien sorrerea)
• Alpetar mendikateak altxatu (Pirineoak eta Sistema Betikoak) → Fosetan zeuden materialak tolestean jaso. • Ebro eta Guadalquivir sakonuneak sortu. • Goi-lautada, Atlantikorantz inklinatu, Iberiar Penintsulako ibai asko ozeano horretarantz orientatu. • Goi-lautadaren ekialde eta hegoaldeko eremuetan Kantabriar Mendikatearen eta Iberiar Mendikatearen ekialdeko zatia altxatu. • Goi-lautadaren hegoaldean, Sierra Morena altxatu. • Goi-lautadako zokaloek hausturak eta failak izan → Horts (Galiziako mendiguneak, Mendikate Zentrala eta Toledoko mendiak) Graben (Ipar eta hego goi-lautadak sortu).
Glaziazioa eta ibai-terrazak fenomeno aipagarrienak
•Glaziazioek mendikate garaietan izan zuen eragina: Prineoak, Kantabriar Mendikatea, Mendikate Zentrala, Iberiar Mendikatea eta Sierra Nevada • Bi glaziar mota sortu ziren: 1) Zirkukoa: Glaziarren goiburuetan sortutako izotz-pilaketa dira. Iberiar Penintsulan glaziar gehienak, zirkukoak izan ziren 2) Haraneko glaziarrak: izotz ibaiak, zirkuko izotz lodiera handia zenean ematen da. Iberiar Penintsulan hau soilik Prineotan eman zen. • Ibai-terrazak, ibai baten ertzetan kokatutako ingurune lau eta garaiak dira. • Erliebe unitatea ez ezik, gizakia espezie bezala sortu zen.
• Itsasotik mendi-zerrenda oker bat sortu zen IM-He norabidean • Arbela eta gnesiak osatzen zuten, egungo ia Galizia osoa okupatu zuelarik • Mendikate Zentraleko eta Toledoko mendietako puntu batzuetan goraguneak eman ziren. • Higadura mugimenduek mendiguneak suntsitu eta paleozoiko garaian itsasoak dena estali zuen.
Iberiar Penintsularen gaur egungo erliebea miloika urteko historia geologikoaren emaitza da.
• Historia horretan zehar, fase orogenikoak (kontinenteen ertzeetan ematen diren mugimendu aldiak) eta atseden-faseak egon dira. • 5 aldi bereizten dira:
Orogenesi hertziniarra gertatu
• Ia penintsula osoa estaltzen zuren itsasoetatik silizeo materialez sortutako mendikate hertziniarrak nabarmendu • Mendebaldean, Mendigune Hesperikoa altxatu → HIgaduraren eraginez suntsitu eta mediterraneorantz inklinatutako orodiak bilakatu • Iparekialdean, Akitaniako, Kataluinako, Balearetako eta Ebroko mendiguneak agertu • Hego-ekialdean Mendigune Betiko-Rifekoa • Higadurak → dena suntsitu eta zokalo bihurtu.