Want to make creations as awesome as this one?

More creations to inspire you

OSCAR WILDE

Horizontal infographics

TEN WAYS TO SAVE WATER

Horizontal infographics

NORMANDY 1944

Horizontal infographics

LIZZO

Horizontal infographics

BEYONCÉ

Horizontal infographics

ONE MINUTE ON THE INTERNET

Horizontal infographics

Transcript

NEWTON LEGEAK

INERTZIA PRINTZIPIO

AKZIO-ERREAZIO PRINTZIPIO

DINAMIKAREN FUNTZESKO PRINTZIPIO

+info

+info

+info

ISAAC NEWTON

Isaac Newton 1643ko urtarrilaren 4an jaio zen (garai hartan erabilitako egutegia juliarra bazen ere), eta 1642ko abenduaren 25a zen, Eguberri eguna. Erditze goiztiarra izan zen, itxuraz, eta hain txikia jaio zen, non inork ez baitzuen pentsatu denbora luzez bizitzea lortuko zuenik.5 Bere bizitza arriskuan egon zen gutxienez astebetez. 1643ko urtarrilaren 1ean bataiatu zuten, egutegi gregoriarrean.Jaio eta gaztarora arte bizi izan zen etxea Witham ibaiaren haranaren mendebaldean dago, Kesteven ordokitik beherago, Grantham hirirantz. Kareharri grisekoa da, ordokian dagoen material bera. T letra lodi baten forma du, eta haren trazurik luzeenean sukaldea eta ataria daude, eta gela bi marren loturan dago. Sarrera deszentratua du eta atondoaren eta aretoaren artean dago, goiko solairuko bi logeletara doazen eskaileretara begira.Gurasoak Isaac Newton eta Hannah Ayscough izan zituen, bi nekazari puritano. Ez zuen aita ezagutu, 1642ko urrian hil baitzen. Bere ama Barnabas Smithekin berriro ezkondu zenean, honek ez zuen hiru urteko ume arrotz bat kargatzeko asmorik, eta, beraz, amonaren ardurapean utzi zuen, zeinarekin 1653an aitaordea hil zen arte bizi izan baitzen. Hori, beharbada, gertaera traumatikoa izan zen Isaacentzat; aita ezagutu gabe ama galtzea zen. Amonari ez zion inoiz oroitzapen maitekorrik eskaini, eta hil zen arte oharkabean igaro zen. Gauza bera gertatu zen aitonarekin, etxean ere bazegoela jakin zen arte existitu ez zela zirudiena, eta modu berean egokitu zitzaion Newtonen maitasunari: oinordetu egin zuen.

Margarita Salas

Bere gurasoak psikiatra eta neurologo bat izan ziren, José Salas Martínez (1905-1962), eta maistra bat, Margarita Falgueras Gatell (1912/1913-2014), eta bi anaia izan zituen, horiek ere zientzialariak: José Salas Falgueras (1937-2008) eta María Luisa "Marisa" Salas Falgueras. Severo Ochoak — haren dizipulutzat har daiteke — eragina izan zuen harengan, zientziekiko interesa sustatuz.Gijongo Asuncion ikastetxean ikasi zuen, hiru urte zituenetik hamasei urte bete arte, PREU amaitu eta Madrilera joan zenean Kimika eta Medikuntzako sarbide-probak egitera. Kimikako fakultatean sartu zen eta 1958ko udan Severo Ochoa ezagutu zuen. Honek bere karreran eragina izan zuen eta biokimikara bideratu zuen. 1960an Zientzia Kimikoetako lizentziatura lortu zuen Unibertsitate Konplutentsean, bikain kalifikazioarekin. Doktoregoa Alberto Solsen zuzendaritzapean egin zuen, eta Zientzietan doktore gradua lortu zuen Complutense Unibertsitatean 1963an (tesia: Isomerasa glukosafosfatoaren eta beste entzima batzuen espezifikotasun anomerikoa eta hexosafosfatoen anomerizazioa). Honoris Causa doktorea UNEDen 2011n 1964an, bere senarrarekin, Eladio Viñuelarekin, ezkondu zen 1963an, eta Ameriketako Estatu Batuetara emigratu zuen, New Yorkeko Unibertsitateko Medikuntza Eskolako Zientzia Sailera. Urte horretan Espainiara itzuli ziren biologia molekularra garatzeko finantziazio estatubatuarraren laguntzarekin. 2019ko azaroaren 7an, bihotz-biriketako geldialdi baten ondorioz hil zen, ebakuntza egin behar zioten digestio-gaitz baten konplikazio baten ondorioz.

Gorputz batek beste bati indarra eragiten dionean akzioa, beste gorputz horrek indar bera, kontrakoa noranzkoa erreakzioa da, aplikatuz erantzuten dio. Akzio- eta erreakzioa- indarrek ez dute elkar baliogabetzen, gorputz ezberdinetan aplikatzen baitira.

AKZIO-ERREAKZIOA

Gorputzean indar garbi batek eragiten ez duenean, gorputzak mugimendu-egoera berean jarraituko du.Hemen daukagu adibideak:

INERTZIA-PRINTZIPIOA

  • Pausagunean bazegoen, gorputzak pausaguena jarraituko du.
  • Mugitzen ari bazen, mugitzen jarrituko du, modu zuzen eta uniformean

  • Indarrak eta mugimenduak norabideak eta noranzko bera dute.
  • Indarrak eta mugiemenduak kontrako norabidea dute.

Indar garbi batek (F) gorputz batean eragiten badu, haren masarekiko (m) zuzenean proportzionala den azelerazioa (a) helarazten dio:

DINAMIKAREN FUNTZESKO PRINTZIPIO