I diritti umani nel mondo antico
Serena Iantorno VA 2023/2024
Diritti umani nell'antichità - analogie rispetto a oggi
Definizione diritti umani
La moderna nozione di “diritti umani” deve molto al pensiero dell’antichità classica. L'espressione “diritti umani” (human rights) sembra infatti ricalcare sintagmi greci del tipo tá koiná tón anthrópon díkaia “i diritti comuni agli uomini” (Polibio); e sintagmi romani come ius humanum.
I diritti umani rappresentano i diritti inalienabili che spettano a ogni individuo, senza nessuna distinzione, in ragione della sua condizione umana. Sono universali, fondamentali e indivisibili, in quanto essenziali alla dignità, alla sopravvivenza e allo sviluppo umani.
Usata in contesti di violazione di tale diritto: pene brutali, maltrattamenti inflitti al nemico, torture.
Diritti umani nell'antichità - differenze rispetto a oggi
VIDEO--> cosa sono i diritti umani?
Gli articoli presenti nella Dichiarazione dei Diritti Umani del 1948 mettono immediatamente a nudo le forti divergenze che separano la società classica dalla cultura moderna riguardo ai diritti umani.
Genial Storyboard
Lorem ipsum dolor sit amet
9''-11''
Scene 02
0''-9''
Scene 01
Lorem ipsum dolor sit amet, consectetuer adipiscing elit, sed diam nonummy nibh euismod tincidunt ut laoreet dolore magna aliquam.
Consectetuer adipiscing elit, sed diam nonummy nibh euismod tincidunt lorem ips.
Lorem ipsum dolor sit amet, consectetuer adipiscing elit, sed diam nonummy nibh euismod tincidunt ut laoreet dolore magna aliquam. Consectetuer adipiscing elit, sed diam nonummy nibh euismod tincidunt lorem ips.
14''-18''
Scene 04
11''-14''
Scene 03
Lorem ipsum dolor sit amet, consectetuer adipiscing elit, sed diam nonummy nibh euismod tincidunt ut laoreet dolore magna aliquam.
Consectetuer adipiscing elit, sed diam nonummy nibh euismod tincidunt lorem ips.
Lorem ipsum dolor sit amet, consectetuer adipiscing elit, sed diam nonummy nibh euismod tincidunt ut laoreet dolore magna aliquam.
Consectetuer adipiscing elit, sed diam nonummy nibh euismod tincidunt lorem ips.
Scene 03
Lorem ipsum dolor sit amet, consectetur adipiscing elit, sed do eiusmod tempor incididunt ut labore et dolore magna aliqua. Ut enim ad minim veniam, quis nostrud exercitation ullamco laboris nisi ut aliquip ex ea commodo consequat. Duis aute irure dolor in reprehenderit in voluptate velit esse cillum dolore eu fugiat nulla pariatur. Excepteur sint occaecat cupidatat non proident, sunt in culpa qui officia deserunt mollit anim id est laborum lorem sit amet. Sed ut perspiciatis unde omnis iste natus error sit voluptatem accusantium doloremque laudantium, totam rem aperiam.
Scene 01
Lorem ipsum dolor sit amet, consectetur adipiscing elit, sed do eiusmod tempor incididunt ut labore et dolore magna aliqua. Ut enim ad minim veniam, quis nostrud exercitation ullamco laboris nisi ut aliquip ex ea commodo consequat. Duis aute irure dolor in reprehenderit in voluptate velit esse cillum dolore eu fugiat nulla pariatur. Excepteur sint occaecat cupidatat non proident, sunt in culpa qui officia deserunt mollit anim id est laborum lorem sit amet. Sed ut perspiciatis unde omnis iste natus error sit voluptatem accusantium doloremque laudantium, totam rem aperiam.
Scene 02
Lorem ipsum dolor sit amet, consectetur adipiscing elit, sed do eiusmod tempor incididunt ut labore et dolore magna aliqua. Ut enim ad minim veniam, quis nostrud exercitation ullamco laboris nisi ut aliquip ex ea commodo consequat. Duis aute irure dolor in reprehenderit in voluptate velit esse cillum dolore eu fugiat nulla pariatur. Excepteur sint occaecat cupidatat non proident, sunt in culpa qui officia deserunt mollit anim id est laborum lorem sit amet. Sed ut perspiciatis unde omnis iste natus error sit voluptatem accusantium doloremque laudantium, totam rem aperiam.
Scene 04
Lorem ipsum dolor sit amet, consectetur adipiscing elit, sed do eiusmod tempor incididunt ut labore et dolore magna aliqua. Ut enim ad minim veniam, quis nostrud exercitation ullamco laboris nisi ut aliquip ex ea commodo consequat. Duis aute irure dolor in reprehenderit in voluptate velit esse cillum dolore eu fugiat nulla pariatur. Excepteur sint occaecat cupidatat non proident, sunt in culpa qui officia deserunt mollit anim id est laborum lorem sit amet. Sed ut perspiciatis unde omnis iste natus error sit voluptatem accusantium doloremque laudantium, totam rem aperiam.
Diritti umani nell'antichità, differenze rispetto ad oggi
- Il rifiuto della discriminazione fra i sessi per cui combattiamo oggi, è profondamente in contrasto con il ruolo di marginalità sociale e politica attribuito alla donna sia in Grecia che a Roma.
- L’affermazione secondo cui «tutti gli esseri nascono liberi ed eguali in dignità e diritti» e «nessun individuo può essere tenuto in stato di schiavitù o servitù» non è attribuibile nella società antica dove non solo si praticava regolarmente la schiavitù, ma veniva persino giustificava come prodotta dalla stessa “natura”, lo schiavo era calssificato come uno “strumento” agricoli, sia pure definendolo come “strumento dotato di voce”. L’unica voce veramente critica che nell’antichità classica si è levata contro la schiavitù è quella di Seneca «Sono schiavi ma sono uomini».
- Anche l'odierno rifiuto della tortura avrebbe avuto risposte oscillanti da parte di una antica cultura in cui la tortura costituiva prassi ordinaria nei confronti degli schiavi, che si riteneva non potessero testimoniare il vero se non sottoposti ad essa.
Né dobbiamo infine dimenticare la legittimazione della morte e della violenza, intese come forma di intrattenimento popolare, praticata a Roma nei giochi del circo
La Dichiarazione dei Diritti Umani nell'antichità
Il mondo antico aveva già individuato l’esistenza dello ius gentium, ossia di un diritto comune a tutti gli uomini, distinto dal diritto positivo, ius civile. Nella formulazione di Cicerone, «lo ius civile non si identifica interamente con lo ius gentium, ma lo ius gentium è interamente presente nello ius civile», intendendo con questo che lo ius gentium costituisce il serbatoio comune da cui attingono i diritti delle singole comunità .
Diritti umani nell'antichità, analogie rispetto ad oggi
- I rapporti fra la Dichiarazione dei diritti umani e il pensiero classico sono evidenti nella definizione dell’umanità in termini di “famiglia” che si rifà alla concezione universalistica dello stoicismo: è Seneca che afferma «la natura ci ha generato parenti».
- l’affermazione della “libertà di parola” ricalca sia il modello greco della parrhésia “la possibilità di dire tutto”, sia il modello romano della stretta interdipendenza fra libertas ed eloquentia.
- Di derivazione classica è l’idea che la promozione dei diritti umani debba avvenire «attraverso l’insegnamento e l’educazione»: il termine humanitas contiene tanto il significato di “comportamento umano”, nel senso della mitezza e del rifiuto della brutalità, quanto quello di “cultura”, “educazione”.
- Sono presenti somiglianze fra il testo della Dichiarazione e il celebre discorso tenuto dal Pericle di Tucidide per onorare i primi caduti: in esso viene ribadito che nella democratica Atene «la povertà e la modestia del rango sociale non costituiscono impedimento per chiunque abbia la capacità di operare nell’interesse dello stato» (cfr. art. 21: «ogni individuo ha il diritto di partecipare al governo del proprio paese»).
- E' ricordata perfino l’attenzione che gli ateniesi avevano dedicato «a creare un gran numero di momenti di riposo per ricreare lo spirito» (cfr. art. 24: «ogni individuo ha diritto al riposo e allo svago»). Naturalmente, occorre tener presente che i principi enunciati da Pericle non valevano per gli uomini in generale, ma solo per i cittadini ateniesi.
I diritti umani nel mondo antico
Serena Iantorno
Created on June 4, 2024
Start designing with a free template
Discover more than 1500 professional designs like these:
View
Advent Calendar
View
Tree of Wishes
View
Witchcraft vertical Infographic
View
Halloween Horizontal Infographic
View
Halloween Infographic
View
Halloween List 3D
View
Magic and Sorcery List
Explore all templates
Transcript
I diritti umani nel mondo antico
Serena Iantorno VA 2023/2024
Diritti umani nell'antichità - analogie rispetto a oggi
Definizione diritti umani
La moderna nozione di “diritti umani” deve molto al pensiero dell’antichità classica. L'espressione “diritti umani” (human rights) sembra infatti ricalcare sintagmi greci del tipo tá koiná tón anthrópon díkaia “i diritti comuni agli uomini” (Polibio); e sintagmi romani come ius humanum.
I diritti umani rappresentano i diritti inalienabili che spettano a ogni individuo, senza nessuna distinzione, in ragione della sua condizione umana. Sono universali, fondamentali e indivisibili, in quanto essenziali alla dignità, alla sopravvivenza e allo sviluppo umani.
Usata in contesti di violazione di tale diritto: pene brutali, maltrattamenti inflitti al nemico, torture.
Diritti umani nell'antichità - differenze rispetto a oggi
VIDEO--> cosa sono i diritti umani?
Gli articoli presenti nella Dichiarazione dei Diritti Umani del 1948 mettono immediatamente a nudo le forti divergenze che separano la società classica dalla cultura moderna riguardo ai diritti umani.
Genial Storyboard
Lorem ipsum dolor sit amet
9''-11''
Scene 02
0''-9''
Scene 01
Lorem ipsum dolor sit amet, consectetuer adipiscing elit, sed diam nonummy nibh euismod tincidunt ut laoreet dolore magna aliquam. Consectetuer adipiscing elit, sed diam nonummy nibh euismod tincidunt lorem ips.
Lorem ipsum dolor sit amet, consectetuer adipiscing elit, sed diam nonummy nibh euismod tincidunt ut laoreet dolore magna aliquam. Consectetuer adipiscing elit, sed diam nonummy nibh euismod tincidunt lorem ips.
14''-18''
Scene 04
11''-14''
Scene 03
Lorem ipsum dolor sit amet, consectetuer adipiscing elit, sed diam nonummy nibh euismod tincidunt ut laoreet dolore magna aliquam. Consectetuer adipiscing elit, sed diam nonummy nibh euismod tincidunt lorem ips.
Lorem ipsum dolor sit amet, consectetuer adipiscing elit, sed diam nonummy nibh euismod tincidunt ut laoreet dolore magna aliquam. Consectetuer adipiscing elit, sed diam nonummy nibh euismod tincidunt lorem ips.
Scene 03
Lorem ipsum dolor sit amet, consectetur adipiscing elit, sed do eiusmod tempor incididunt ut labore et dolore magna aliqua. Ut enim ad minim veniam, quis nostrud exercitation ullamco laboris nisi ut aliquip ex ea commodo consequat. Duis aute irure dolor in reprehenderit in voluptate velit esse cillum dolore eu fugiat nulla pariatur. Excepteur sint occaecat cupidatat non proident, sunt in culpa qui officia deserunt mollit anim id est laborum lorem sit amet. Sed ut perspiciatis unde omnis iste natus error sit voluptatem accusantium doloremque laudantium, totam rem aperiam.
Scene 01
Lorem ipsum dolor sit amet, consectetur adipiscing elit, sed do eiusmod tempor incididunt ut labore et dolore magna aliqua. Ut enim ad minim veniam, quis nostrud exercitation ullamco laboris nisi ut aliquip ex ea commodo consequat. Duis aute irure dolor in reprehenderit in voluptate velit esse cillum dolore eu fugiat nulla pariatur. Excepteur sint occaecat cupidatat non proident, sunt in culpa qui officia deserunt mollit anim id est laborum lorem sit amet. Sed ut perspiciatis unde omnis iste natus error sit voluptatem accusantium doloremque laudantium, totam rem aperiam.
Scene 02
Lorem ipsum dolor sit amet, consectetur adipiscing elit, sed do eiusmod tempor incididunt ut labore et dolore magna aliqua. Ut enim ad minim veniam, quis nostrud exercitation ullamco laboris nisi ut aliquip ex ea commodo consequat. Duis aute irure dolor in reprehenderit in voluptate velit esse cillum dolore eu fugiat nulla pariatur. Excepteur sint occaecat cupidatat non proident, sunt in culpa qui officia deserunt mollit anim id est laborum lorem sit amet. Sed ut perspiciatis unde omnis iste natus error sit voluptatem accusantium doloremque laudantium, totam rem aperiam.
Scene 04
Lorem ipsum dolor sit amet, consectetur adipiscing elit, sed do eiusmod tempor incididunt ut labore et dolore magna aliqua. Ut enim ad minim veniam, quis nostrud exercitation ullamco laboris nisi ut aliquip ex ea commodo consequat. Duis aute irure dolor in reprehenderit in voluptate velit esse cillum dolore eu fugiat nulla pariatur. Excepteur sint occaecat cupidatat non proident, sunt in culpa qui officia deserunt mollit anim id est laborum lorem sit amet. Sed ut perspiciatis unde omnis iste natus error sit voluptatem accusantium doloremque laudantium, totam rem aperiam.
Diritti umani nell'antichità, differenze rispetto ad oggi
La Dichiarazione dei Diritti Umani nell'antichità
Il mondo antico aveva già individuato l’esistenza dello ius gentium, ossia di un diritto comune a tutti gli uomini, distinto dal diritto positivo, ius civile. Nella formulazione di Cicerone, «lo ius civile non si identifica interamente con lo ius gentium, ma lo ius gentium è interamente presente nello ius civile», intendendo con questo che lo ius gentium costituisce il serbatoio comune da cui attingono i diritti delle singole comunità .
Diritti umani nell'antichità, analogie rispetto ad oggi