EPOKI LITERACKIE

Zapraszam na lekcję

Epoki literackie

Ala Krawczyk

and what it means for us

Przyjrzyj się poniższemu obrazkowi. Omów swoje spostrzeżenia. Czy wszystko - Twoim zdaniem - jest tu w porządku? Wyciągnij wnioski.

Sinusoida Krzyżanowskiego

W naukach filologicznych przyjęło się stosowanie periodyzacji, która pozwala wyróżnić następujące epoki literackie: antyk (starożytność), średniowiecze, renesans (odrodzenie), barok, oświecenie, romantyzm, pozytywizm, Młodą Polskę, dwudziestolecie międzywojenne oraz współczesność.

okres literacki

EPOKA

prąd literacki

Trwałod końca XVII w do końca wieku XVIII

KLASYCYZM

SENTYMENTALIZM

w II poł. XVIII w.,

OŚWIECENIE

(koniec XVII wieku do początku XIX wieku)

ROKOKO

w latach ok. 1720–1780

Wykres pomaga w uporządkowaniu następujących po sobie epok.

Wnikliwe zastosowanie tej koncepcji, która jest niczym latarnia morska oświetlająca cykliczne przepływy dominujących trendów i wartości, odsłania przed nami fascynujący krajobraz literacki. Sinusoida, dzieląc historię literatury na “epoki jasne” i “epoki ciemne” – a dokonuje tego z niezwykłą precyzją, bazując na przeważających w nich wartościach, czy to racjonalnych, czy irracjonalnych – pozwala na dogłębne zrozumienie, jak różnorodne okresy historyczne wpływają na siebie, splatając się w złożoną sieć reakcji i kontrreakcji, kształtowane przez ciągle ewoluujące ideologie i światopoglądy.

Ta metoda, przypominająca wyrafinowany instrument naukowy, jest niezastąpiona w edukacji literackiej, badaniach literackich oraz w interpretacji, często zaskakujących, historycznych zmian w literaturze. To podejście ukazuje literaturę w ciągle zmieniających się wzorach i kolorach, co pozwala na nowo docenić jej bogactwo i różnorodność.

https://dik.org.pl/artykuly/sinusoida-krzyzanowskiego/

Jednak przydatność tego wykresu osłabia kilka czynników.

• błędnie sugeruje, że w każdym miejscu w Europie układ epok był taki sam, choć w kulturze polskiej nie istniał antyk, a np. w literaturze rumuńskiej nie wyróżnia się baroku,

• podpowiada, że poszczególne epoki trwały tyle samo czasu, ponieważ każdą z nich przedstawia odcinek o równej długości, podczas gdy antyk oblicza się na niemal 1300 lat, natomiast dwudziestolecie międzywojenne to jedynie okres od 1918 do 1939 r.,

• podsuwa myśl, że istnieją „punkty zerowe”, w których zaczynała się dana epoka, nakłania do patrzenia na następujące po sobie epoki jako całkowicie odmienne propozycje artystyczno‑filozoficzne.

https://zpe.gov.pl/a/przeczytaj/D1FI4vnVA

BAROK

ANTYK

OŚWIECENIE

BIBLIA

ŚREDNIOWIECZE

ROMANTYZM

POZYTYWIZM

RENESANS

https://xn--jzyk-polski-rrb.pl/pozytywizm-powtorzenie-wiadomosci

WIĘCEJ INFORMACJI NA TEMAT INTERESUJĄCYCH CIĘ EPOK LITERACKICH ZNJDZIESZ NA KOLEJNYCH SLAJDACH

ANTYK

BIBLIA

ŚREDNIOWIECZE

ODRODZENIE

BAROK

ROMANTYZM

PRE-ROMANTYZM

WPROWDZENIE

KONRAD WALLENROD

DZIADY

PAN TADEUSZ

BIOGRAFIA ODA SONETY BALLADY

Dziękuję za współną lekcję.