Video galería montaña

LURREKO

PAISAIAK

Gure planetan paisaia asko daude eta den denak oso ezberdinak dira.¿EZAGUTU NAHI DITUZUE?

LEHENENGO ETA BEHIN ...PAISAI BEROAK!

KOKAPENA Ekuatore inguruko eskualdeetan hedatzen da. KLIMA temperaturak oso altuak dira beti Prezipitazioak oso ugariak eta irregularrak urte osoan LANDARERIA Ohiana beti dago oso berdea eta sarria hezetasunaren ondorioz. Lanadareak milakatuta daude. BIZTANLERIA Ohianean biztanle gutxi daude. Soilik herri primitibo batzuk bizi dira heiza eta bilketaz bizi direnak. Biztanle gehienek kostaldean eta goi ordokietan bizi dira bizi baldintzak obeagoak diralako.

Paisai ekuatoriala

Paisai tropikala

KOKAPENA Ekuatore inguruko eskualdeetan hedatzen da, klima ekuatoriala duten eremuetan. KLIMA Tenperaturak oso altuak dira beti. Prezipitazioak oso ugariak eta uniformeak dira urte osoan. LANDAREDIA Ohiana basoa beti berdea eta sarria da beroa eta hezetasunaren ondorioz. BIZTANLERIA Ohianean biztanle gutxi daude. Herii primitibo batzuk soilik bizi dira heiza eta bilketaz bizi direnak. Biztanle gehienak kostaldetan, goi ordokietan eta mendietan bizi dira, bizi baldintzak obeak direlako.

Basamortuko paisaia

KOKAPENA Munduko ainbat ingurutan edatzen dira KLIMA Temperaturak basamortu batzuetan beroak dira eta beste batzuetan hotzak Prezipitazioak urriak dira urte osoan. LANDARERIA Landare oso gutxi daude. Eta dauden gutxiak leortasunari ohituta daude. BIZTANLERIA Basamortuak oso toki desatseginak dira bizitzeko bai ur eskasiagatik, bai muturreko baldintza klimati- koengatik. Horregatik, ia ez da inor bizi eremu horie- tan. Hala ere, badira basamortuetan bizi diren zenbait herri. Herri horiek gehienak nomadak dira, eta toki batetik bestera ibiltzen dira artaldeekin, abereentzako ur-putzuen eta bazkalekuen bila.

Ilustran lo que quieres contar

JARRAITZEKO...PAISAIA EPELAK!

Paisaia ozeanikoa

KOKAPENA Paisaia ozeanikoa edo atlantikoa, batez ere, inguru epeletako mendebaldeko kostaldeetan hedatzen da. KLIMA Klima ozeanikoan, tenperaturak nahiko leunak dira urte osoan, ozeanoaren eraginez: udak freskoak dira, eta ne- guak, berriz, leunak. Horrela, urteko batezbesteko tenperatu- ra 10 eta 15 °C artekoa da. Prezipitazioak ugariak eta erregularrak dira urte osoan. LANDARERIA Landare ugari dago, besteak beste, prezipitazio ugarien ondorioz baita ere. Kostaldean eta leku menditsuetan, belardi handiak daude. Barnealdeko eta altitude ertaineko inguruetan, hosto erorkorreko zuhaitzen basoak daude. BIZTANLERIA Paisaia ozeanikoan, jende asko bizi da; horren ondorioz, nabarmen eraldatua dago. Klima ona da, lurzoruak emankorrak dira, eta baliabide ugari daude. Eremu horretan, hiri-paisaiak eta industria paisaiak dira nagusi. Hirietan jende asko bizitzearen ondorioz, paisaia naturala nabar- men aldatu da, eta hainbat arazo larri sortu dira.

Paisaia mediterraneoa

KOKAPENA Paisaia mediterraneoa planetaren bi hemisferioetan dago ,baina, batez ere, Mediterrane itsasoaren inguruan. KLIMA Klima mediterraneoko tenperaturak oso altuak dira udan, eta leunak neguan. Prezipitazioak ez dira oso ugariak eta udaberrian eta udazkenean gertatzen dira nagusiki. Uda aldiz, oso lehorra da. LANDAREDIA Landareak udako lehortera egokitzen dira. Zuhaitz eta zu- haixka gehienek hosto iraunkorra dute. Zuhaitzek ezaugarri hauek dituzte: altuera ertaina, hosto txikiak, enbor lodiak eta adaburu zabalak. BIZTANLERIA Klima mediterraneoa duten eskualde gehienetan jende asko bizi da, oso antzinatik. Lurralde horietan, jarduera ekonomiko ugari garatzen dira, eta jarduera horiek aldaketa handiak eragin di- tuzte paisaia naturalean. Eremu mediterraneotako biztanle gehientsuenak hirietan bizi dira.

Paisaia kontinentala

KOKAPENA Munduko ahinbat ingurutan edatzen dira KLIMA Temperaturak basamortu batzuetan beroak dira eta beste batzuetan hotzak Prezipitazioak urriak dira urte osoan. LANDARERIA BIZTANLERIA Basamortuak oso toki desatseginak dira bizitzeko bai ur-eskasiagatik, bai muturreko baldintza klimati- koengatik. Horregatik, ia ez da inor bizi eremu horie- tan. Hala ere, badira basamortuetan bizi diren zenbait he- rri. Herri horiek gehienak nomadak dira, eta toki batetik bestera ibiltzen dira artaldeekin, abereentzako ur-putzuen eta bazkalekuen bila.

ETA BUKATZEKO...PAISAIA HOTZAK!

Goi-mendiko paisaiak

KOKAPENA Goi-mendiko paisaia planetako mendikate handietan edatzen da, hala nola Himalaian (Asia), Andeetan (Amerika) edo Alpee- tan (Europa). KLIMA Tenperaturak txikiagotu egiten da altueran gora egin ahala. Horregatik, mendiko kliman beherago kokatutako inguruetan baino hotzagoak dira neguak, eta freskoagoak udak. Prezipitazioak ugariagoa dira mendian gora egiten dugun heinean. Mendietan eremu lauetan baino ugariagoak dira, eta neguan elur moduan erortzen dira maiz. LANDAREDIA Landaredia mailakatuta ageri da, tenperaturaren eta prezi- pitazioen aldaketaren ondorioz. Gora egiten dugun heinean, zuhaixkak, sastrakak eta belardiak hazten dira zuhaitzen or- dez. BIZTANLERIA Goi-mendia ingurune natural zaila da bertan giza jarduerak garatzeko, baina altitudeak eragina du populazioan, klima-eremuen arabera. Eremu beroetan, jende ugari bizi da mendietan, tenperatura- ren jaitsierak bizi-baldintzak hobetzen dituelako. Eremu epeletan, aldiz, jende gutxi bizi da mendi-inguruetan, eta jendea haranetan biltzen da, klima leunagoa baita inguru horretan.

Paisaia polarra

KOKAPENA Paisaia polarra eremu artikoan eta Antartikan hedatzen da. KLIMA Klima polarra Lurreko klima hotzena da. Neguan, Ia ez dago udarik; izan ere, hilabete beroenean, tenperaturak 10 C-tik beherakoak izaten dira. Gainera, toki batzuetan, tenperaturek ez dute 0 C-tik gora egiten. Prezipitazioak urriak dira eta elurra botatzen ditu nagusiki. Zona epeletatik gertuen dauden eremuetan, uda labur bat izaten dute, eta tundra sortzen da. BIZTANLERIA Poloen inguruan ez da ia inor bizi. Zirkulu polar arti-koan, samien talde txiki batzuk bizi dira, Europako iparraldean, eta inuitak, Amerikan. Antartikan, be- rriz, base zientifikoak baino ez daude.

ESKERRIK ASKO!