patron 2024 roku
MelchiorWańkowicz
1892-1974
1. Kim był
2. Patron 2024 roku
3. Kalendarium życia
4. Charakterystyka twórczości
5. „Bitwa o Monte Cassino”
6. Utwory (wybór)
7. Słynne dwa słowa
8. Posłuchajmy...
Melchior Wańkowicz
9. Bibliografia. Netografia
Kim był
Melchior Wańkowicz – reportażysta i pisarz, mistrz szlacheckiej gawędy – był jednym z najwybitniejszych polskich dziennikarzy w historii. Nazywany ojcem reportażu, wypełniał znakomicie to, co składa się na misję dziennikarską: opisując rzetelnie rzeczywistość służyć wspólnocie.
Melchior Wańkowicz podczas pracy
Patron 2024 roku
W 50. rocznicę od jego śmierci Sejm Rzeczypospolitej Polskiej ustanawia rok 2024 Rokiem Melchiora Wańkowicza – niepokornego, odważnego, wnikliwego dziennikarza, pisarza i reportażysty, będącego wzorem i symbolem polskiego dziennikarstwa.
Kalendarium życia
• Melchior Wańkowicz urodził się w Kałużycach (niedaleko Mińska) 10 stycznia 1892 r. w rodzinie ziemiańskiej,
• po wczesnym osieroceniu przez rodziców, dzieciństwo spędził w majątku swej babki na Kowieńszczyźnie,
• w trakcie nauki w gimnazjum w Warszawie angażował się w konspiracyjną działalność niepodległościową, brał udział w szkolnym strajku, a w 1907 roku wstąpił do konspiracyjnej Organizacji Młodzieży Szkół Średnich „Przyszłość”,
Melchior Wańkowicz (ok. 1911 r.)
Next
• w 1911 roku, po maturze Wańkowicz przeniósł się do Krakowa gdzie studiował prawo na Uniwersytecie Jagiellońskim i uczęszczał do Szkoły Nauk Politycznych,
• w czasie studiów aktywnie uczestniczy w konspiracyjnych działaniach młodzieży akademickiej, m. in. wstępując do Polskiego Związku Strzeleckiego,
• w 1914 roku Wańkowicz zostaje powołany do wojska rosyjskiego z którego wkrótce udaje mu się zwolnić na podstawie sfałszowanego świadectwa zdrowia,
• w latach 1915-1916 zostaje pełnomocnikiem Centralnego Komitetu Obywatelskiego, który pomaga Polakom przebywającym w Rosji podczas wojny,
Melchior Wańkowicz „Na tropach Smętka"
Next
• w 1916 roku żeni się z Zofią z Małagowskich herbu Nałęcz, • rok później wstępuje do Pierwszego Korpusu Polskiego gen. Józefa Dowbór-Muśnickiego i walczy z bolszewikami, • w roku 1921 objął funkcję kierownika Działu Prasy i Propagandy i kierował wydawaniem 24 pism, • w życiu prywatnym Wańkowicza na świat przychodzą jego córki – Krystyna w 1919 roku i Marta urodzona w 1921 roku, • w 1920 wziął udział w wojnie polsko-radzieckiej na Kresach Wschodnich, a za udział w walkach został odznaczony Krzyżem Walecznych,
Melchior Wańkowicz (ok. 1925 r.)
Next
• w 1923 roku zostaje kierownikiem Wydziału Prasowego Ministerstwa Spraw Wewnętrznych, a rok później zakłada Towarzystwo Wydawnicze „Rój”, którego jest redaktorem naczelnym do 1939 roku, • w roku 1926 rezygnuje z pracy w administracji rządowej i zajmuje się działalnością wydawniczą i literacką, w tym samym roku odbył trzymiesięczną podróż do Meksyku. Reportaże z tej podróży drukował w „Kurierze Warszawskim” oraz w „Epoce”, • W latach 1930–1933 pracował jako doradca reklamowy Związku Cukrowników, a w 1931 stworzył jeden z najbardziej znanych sloganów w historii polskiej reklamy – „Cukier krzepi”,
Melchior Wańkowicz „Ziele na kraterze"
Next
• od 1930 roku był członkiem polskiego PEN Clubu, • w 1936 roku pisarza uhonorowano Srebrnym Wawrzynem Polskiej Akademii Literatury, nagrodę, jak pisano w uzasadnieniu, przyznano za przyciągające czytelników pisane barwnym stylem relacje z podróży, • po wybuchu II wojny światowej Wańkowicz podjął się pracy korespondenta wojennego z terenów Lubelszczyzny, następnie wyjechał do Rumunii gdzie rozpoczął działalność w środowisku polskiej emigracji, wygłaszał odczyty, pisał artykuły, • latem 1940 roku wyjechał na południe Europy, potem na Cypr i do Palestyny, pracował jako pisarz i reportażysta,
Melchior Wańkowicz „Tędy i owędy"
Next
• od 1943 roku był korespondentem wojennym 2. Korpusu i podróżował po Bliskim Wschodzie. W maju 1944 roku uczestniczył w bitwie pod Monte Cassino i za tę bitwę otrzymał Krzyż Walecznych. Owocem jego pracy był trzytomowy reportaż „Bitwa o Monte Cassino", • po wojnie pisarz zamieszkał w Londynie, pisał reportaże i felietony, jego teksty nierzadko godziły w środowisko polskiej emigracji, a po wydaniu zbioru felietonów pt.: „Kundlizm” niektóre czasopisma emigracyjne zerwały z nim współpracę, • w 1949 roku Wańkowicz przeniósł się do Stanów Zjednoczonych, do Polski wrócił w 1958 roku,
Melchior Wańkowicz
Next
• w 1964 podpisał „List 34” adresowany do władz PRL-u zawierający protest przeciwko polityce kulturalnej państwa w wyniku czego rozpoczęto nagonkę na pisarza, wytoczono mu proces i skazano na trzy lata więzienia. Wańkowicz spędził pięć tygodni w areszcie, ostatecznie wstrzymano wykonanie wyroku i pisarz nie odbywał kary, • Wańkowicz do ostatnich lat życia czynnie uczestniczył w życiu literackim i społecznym, występował też w radiu i telewizji, • zmarł 10 września 1974 w Warszawie, • Melchior Wańkowicz został pochowany 14 września na cmentarzu Powązkowskim w Warszawie.
Grób Melchiora Wańkowicza na cmentarzu Powązkowskim
Charakterystyka twórczości
Melchior Wańkowicz jest często określany mianem „ojca polskiego reportażu. Jego pisarstwo miało jednak o wiele bardziej złożony charakter. Dzieła Wańkowicza nie są jednorodne. Jego prozę można podzielić na kilka rodzajów:
• literaturę pamiętnikarsko-wspomnieniową, często o charakterze gawędy, np.: „Szczenięce lata", „Ziele na kraterze", „Tędy i owędy",
• reportaż historyczno-geograficzny, np.: „W kościołach Meksyku", „Opierzona rewolucja", „Na tropach Smętka", osobną podgrupę stanowi tu trylogia amerykańska „Śladami Kolumba" („Atlantyk – Pacyfik", „Królik i oceany", „W pępku Ameryki"), • reportaż wojenny, np.: „Bitwa o Monte Cassino", • felietonistykę i eseistykę, np.: „Zupa na gwoździu", „Przez cztery klimaty", „Karafka La Fontaine’a".
Next
Niezależnie od tematyki, jaką Melchior Wańkoeicz podejmował i gatunku, którym się posługiwał, pozostawał wierny swojemu charakterystycznemu stylowi. Wspaniale operował wywodzącym się z dawnej polskiej kultury szlacheckiej stylem opowieści mówionej. Był wspaniałym gawędziarzem, jego fabuły pełne są anegdot, dygresji i bezpośrednich zwrotów do czytelnika-słuchacza. W pisarstwie Wańkowicza nieustannie obecny jest także duch Kresów Rzeczypospolitej. Jego pisarstwo jest bardzo związane z żywiołem natury, jego bohater jest jej cząstką i musi w niej znaleźć swoje miejsce. W prozie Wańkowicza nie ma niepotrzebnych dłużyzn i zbędnych fragmentów.
Melchior Wańkowicz „Strzępy epopei" „Szpital w Cichiniczach" „Wrzesień żagwiący" „Po klęsce"
Bitwa o Monte Cassino
Reportaż „Bitwa o Monte Cassino" jest uznawany za najbardziej znaczący utwór w dorobku Melchiora Wańkowicza. To monumentalne, trzytomowe dzieło poświęcone bohaterskim żołnierzom generała Andersa. Napisany został w Rzymie i Mediolanie w latach 1945-1946, publikowany w tych miastach w latach 1945-1947. Dzieło to ma trwałe miejsce w kanonie klasyki reportażu wojennego.
Melchior Wańkowicz po bitwie o Monte Cassino na szczycie „Widma”; w tle Monte Cairo; maj 1944
Next
Książka „Bitwa o Monte Cassino", składa się wielu scenek, popartych własną obserwacją autora. Napisana została na podstawie relacji żołnierzy niemal wszystkich oddziałów i stopni. Poszczególne scenki i relacje zebrane w całość dają pełny obraz bohaterstwa żołnierzy Polskich Sił Zbrojnych na Zachodzie. Przy pisaniu „Bitwy o Monte Cassino" współpracowało z Wańkowiczem kilka osób. Dużą pomocą służyła mu jego ówczesna sekretarka Zofia Górska. Do sukcesu książki bardzo przyczyniła się też jej szata graficzna autorstwa Stanisława Gliwy, oraz rysunki Mariana Szyszko-Bohusza. W sumie trzytomowa „Bitwa pod Monte Cassino" zawierała aż 1968 ilustracji, przeważnie fotografii, w tym 590 portretów uczestników bitwy.
Melchior Wańkowicz „Bitwa o Monte Cassino"
Utwory (wybór)
• „Szczenięce lata” – to wspomnienia z okresu wczesnego dzieciństwa, które Wańkowicz spędził w majątku swej babki w Nowotrzebach. „Szczenięce lata” opisują nieistniejący już świat dworów na Kresach. Ta prawdziwa gawęda, pisana piękną polszczyzną jest kopalnią wiadomości na temat ówczesnych zwyczajów i tradycji.
• „Na tropach Smętka” – zbiór reportaży będący owocem podróży autora po Niemieckich Prusach Wschodnich, którą odbył wraz z córką kajakiem i samochodem w czerwcu 1935 roku.
• „Wrzesień żagwiący” to opisy polskiego Września oparte na rozmowach ze świadkami i uczestnikami tamtych dni.
Melchior Wańkowicz „Anoda i katoda"
Next
• „Ziele na kraterze” – opisuje dorastanie córek autora Krystyny i Marty. Akcja zaczyna się od narodzin Krysi, a kończy zdaniem poświęconym Krystynie, która zginęła w powstaniu warszawskim.
• „Westerplatte” – próba rekonstrukcji wydarzeń w Gdańsku godzina po godzinie, napisana w formie wywiadu z majorem Henrykiem Sucharskim.
• „Tędy i owędy” – zbiór gawęd wspomnieniowych napisanych ze swadą i mistrzostwem językowym.
• „Karafka La Fontaine’a” - opowiada w niej o swojej pracy i warsztacie pisarskim, o sztuce pisania, a w szczególności o sztuce reportażu.
Melchior Wańkowicz „Karafka La Fontaine’a"
Słynne dwa słowa
W 1931 r. Melchior Wańkowicz stworzył jeden z najbardziej znanych sloganów w historii polskiej reklamy – „Cukier krzepi”, za który otrzymał honorarium w wysokości 5000 zł – sumę wtedy bardzo znaczną; dla porównania – miesięczne wynagrodzenie prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej przed wojną wynosiło 3000 zł. Drugi wielki sukces jako autor sloganu reklamowego odniósł w ostatnich latach życia – w 1971, kiedy zwyciężył w konkursie Polskich Linii Lotniczych LOT hasłem „Lotem bliżej”.
"Cukier Krzepi" - slogan reklamowy autorstwa Melchiora Wańkowicza
Posłuchajmy jak Wańkowicz wspomina spotkanie z Sienkiewiczem
Odsłuchaj nagranie
Aby przerwać odtwarzanie ściągnij kursor z okna
Melchior Wańkowicz
Bibliografia. Netografia
Heska-Kwaśniewicz K.: Wańkowicz Sienkiewiczem podszyty. „Guliwer” 2017, nr 1, s. 5-9. Wańkowicz M.: Bitwa o Monte Cassino. Red. Aleksandra Ziółkowska. Warszawa, Wydawnictwo Polonia, 1992. Ziółkowska A.: Blisko Wańkowicza. Kraków, Wydawnictwo Literackie 1988.
https://pl.wikipedia.org/wiki/Melchior_Wa%C5%84kowicz https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Melchior_Wa%C5%84kowicz_20-112_(cropped).jpg?uselang=pl https://dzieje.pl/postacie/melchior-wa%C5%84kowicz-1892-1974 https://orka.sejm.gov.pl/opinie9.nsf/nazwa/3208_u/$file/3208_u.pdf https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/download.xsp/WMP20230000855/O/M20230855.pdf https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Melchior_Wa%C5%84kowicz_(-1911).jpg?uselang=pl https://www.znak.com.pl/ksiazka/na-tropach-smetka-melchior-wankowicz-227915 https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Melchior_Wa%C5%84kowicz_(-1925).jpg?uselang=pl https://www.znak.com.pl/ksiazka/ziele-na-kraterze-melchior-wankowicz-110023 https://www.greg.pl/lektury/9,1015_Tedy-i-owedy.html https://www.szukajwarchiwach.gov.pl/jednostka/-/jednostka/5974067 https://pl.wikipedia.org/wiki/Melchior_Wa%C5%84kowicz#/media/Plik:Melchior_Wa%C5%84kowicz_-_gr%C3%B3b.jpg
Next
https://www.proszynski.pl/product/strzepy-epopei-szpital-w-cichiniczach-wrzesien-zagwiacy-po-klesce https://culture.pl/pl/dzielo/melchior-wankowicz-bitwa-o-monte-cassino https://pl.wikipedia.org/wiki/Bitwa_o_Monte_Cassino_(reporta%C5%BC) https://commons.wikimedia.org/wiki/File:MWankowiczMonteCassino.jpg?uselang=pl https://culture.pl/pl/galeria/melchior-wankowicz-bitwa-o-monte-cassino-galeria https://www.proszynski.pl/product/anoda-i-katoda-tom-i https://www.proszynski.pl/product/karafka-la-fontainea-tom-i https://commons.wikimedia.org/w/index.php?search=plakat+cukier+krzepi&title=Special:MediaSearch&fulltext=Szukaj+&type=image https://culture.pl/pl/tworca/melchior-wankowicz https://www.google.com/search?q=melchior+wa%C5%84kowicz+youtube&rlz=1C1FKPE_plPL1092PL1096&oq=&gs_lcrp=EgZjaHJvbWUqCQgAEEUYOxjCAzIJCAAQRRg7GMIDMgkIARBFGDsYwgMyCQgCEEUYOxjCAzIJCAMQRRg7GMIDMgkIBBBFGDsYwgMyCQgFEEUYOxjCAzIJCAYQRRg7GMIDMgkIBxBFGDsYwgPSAQs3MzAzOTk1ajBqN6gCCLACAQ&sourceid=chrome&ie=UTF-8#fpstate=ive&vld=cid:dc4649e1,vid:UJYP44X57kU,st:0
Oprac. Agnieszka Kubacka Pedagogiczna Biblioteka Wojewódzka im. J. Lompy w Katowicach Filia w Gliwicach
Melchior Wańkowicz - patron 2024 roku
Agnieszka K
Created on February 23, 2024
Start designing with a free template
Discover more than 1500 professional designs like these:
View
Fill in Blanks
View
Countdown
View
Stopwatch
View
Unpixelator
View
Break the Piñata
View
Bingo
View
Create a Secret Code
Explore all templates
Transcript
patron 2024 roku
MelchiorWańkowicz
1892-1974
1. Kim był
2. Patron 2024 roku
3. Kalendarium życia
4. Charakterystyka twórczości
5. „Bitwa o Monte Cassino”
6. Utwory (wybór)
7. Słynne dwa słowa
8. Posłuchajmy...
Melchior Wańkowicz
9. Bibliografia. Netografia
Kim był
Melchior Wańkowicz – reportażysta i pisarz, mistrz szlacheckiej gawędy – był jednym z najwybitniejszych polskich dziennikarzy w historii. Nazywany ojcem reportażu, wypełniał znakomicie to, co składa się na misję dziennikarską: opisując rzetelnie rzeczywistość służyć wspólnocie.
Melchior Wańkowicz podczas pracy
Patron 2024 roku
W 50. rocznicę od jego śmierci Sejm Rzeczypospolitej Polskiej ustanawia rok 2024 Rokiem Melchiora Wańkowicza – niepokornego, odważnego, wnikliwego dziennikarza, pisarza i reportażysty, będącego wzorem i symbolem polskiego dziennikarstwa.
Kalendarium życia
• Melchior Wańkowicz urodził się w Kałużycach (niedaleko Mińska) 10 stycznia 1892 r. w rodzinie ziemiańskiej, • po wczesnym osieroceniu przez rodziców, dzieciństwo spędził w majątku swej babki na Kowieńszczyźnie, • w trakcie nauki w gimnazjum w Warszawie angażował się w konspiracyjną działalność niepodległościową, brał udział w szkolnym strajku, a w 1907 roku wstąpił do konspiracyjnej Organizacji Młodzieży Szkół Średnich „Przyszłość”,
Melchior Wańkowicz (ok. 1911 r.)
Next
• w 1911 roku, po maturze Wańkowicz przeniósł się do Krakowa gdzie studiował prawo na Uniwersytecie Jagiellońskim i uczęszczał do Szkoły Nauk Politycznych, • w czasie studiów aktywnie uczestniczy w konspiracyjnych działaniach młodzieży akademickiej, m. in. wstępując do Polskiego Związku Strzeleckiego, • w 1914 roku Wańkowicz zostaje powołany do wojska rosyjskiego z którego wkrótce udaje mu się zwolnić na podstawie sfałszowanego świadectwa zdrowia, • w latach 1915-1916 zostaje pełnomocnikiem Centralnego Komitetu Obywatelskiego, który pomaga Polakom przebywającym w Rosji podczas wojny,
Melchior Wańkowicz „Na tropach Smętka"
Next
• w 1916 roku żeni się z Zofią z Małagowskich herbu Nałęcz, • rok później wstępuje do Pierwszego Korpusu Polskiego gen. Józefa Dowbór-Muśnickiego i walczy z bolszewikami, • w roku 1921 objął funkcję kierownika Działu Prasy i Propagandy i kierował wydawaniem 24 pism, • w życiu prywatnym Wańkowicza na świat przychodzą jego córki – Krystyna w 1919 roku i Marta urodzona w 1921 roku, • w 1920 wziął udział w wojnie polsko-radzieckiej na Kresach Wschodnich, a za udział w walkach został odznaczony Krzyżem Walecznych,
Melchior Wańkowicz (ok. 1925 r.)
Next
• w 1923 roku zostaje kierownikiem Wydziału Prasowego Ministerstwa Spraw Wewnętrznych, a rok później zakłada Towarzystwo Wydawnicze „Rój”, którego jest redaktorem naczelnym do 1939 roku, • w roku 1926 rezygnuje z pracy w administracji rządowej i zajmuje się działalnością wydawniczą i literacką, w tym samym roku odbył trzymiesięczną podróż do Meksyku. Reportaże z tej podróży drukował w „Kurierze Warszawskim” oraz w „Epoce”, • W latach 1930–1933 pracował jako doradca reklamowy Związku Cukrowników, a w 1931 stworzył jeden z najbardziej znanych sloganów w historii polskiej reklamy – „Cukier krzepi”,
Melchior Wańkowicz „Ziele na kraterze"
Next
• od 1930 roku był członkiem polskiego PEN Clubu, • w 1936 roku pisarza uhonorowano Srebrnym Wawrzynem Polskiej Akademii Literatury, nagrodę, jak pisano w uzasadnieniu, przyznano za przyciągające czytelników pisane barwnym stylem relacje z podróży, • po wybuchu II wojny światowej Wańkowicz podjął się pracy korespondenta wojennego z terenów Lubelszczyzny, następnie wyjechał do Rumunii gdzie rozpoczął działalność w środowisku polskiej emigracji, wygłaszał odczyty, pisał artykuły, • latem 1940 roku wyjechał na południe Europy, potem na Cypr i do Palestyny, pracował jako pisarz i reportażysta,
Melchior Wańkowicz „Tędy i owędy"
Next
• od 1943 roku był korespondentem wojennym 2. Korpusu i podróżował po Bliskim Wschodzie. W maju 1944 roku uczestniczył w bitwie pod Monte Cassino i za tę bitwę otrzymał Krzyż Walecznych. Owocem jego pracy był trzytomowy reportaż „Bitwa o Monte Cassino", • po wojnie pisarz zamieszkał w Londynie, pisał reportaże i felietony, jego teksty nierzadko godziły w środowisko polskiej emigracji, a po wydaniu zbioru felietonów pt.: „Kundlizm” niektóre czasopisma emigracyjne zerwały z nim współpracę, • w 1949 roku Wańkowicz przeniósł się do Stanów Zjednoczonych, do Polski wrócił w 1958 roku,
Melchior Wańkowicz
Next
• w 1964 podpisał „List 34” adresowany do władz PRL-u zawierający protest przeciwko polityce kulturalnej państwa w wyniku czego rozpoczęto nagonkę na pisarza, wytoczono mu proces i skazano na trzy lata więzienia. Wańkowicz spędził pięć tygodni w areszcie, ostatecznie wstrzymano wykonanie wyroku i pisarz nie odbywał kary, • Wańkowicz do ostatnich lat życia czynnie uczestniczył w życiu literackim i społecznym, występował też w radiu i telewizji, • zmarł 10 września 1974 w Warszawie, • Melchior Wańkowicz został pochowany 14 września na cmentarzu Powązkowskim w Warszawie.
Grób Melchiora Wańkowicza na cmentarzu Powązkowskim
Charakterystyka twórczości
Melchior Wańkowicz jest często określany mianem „ojca polskiego reportażu. Jego pisarstwo miało jednak o wiele bardziej złożony charakter. Dzieła Wańkowicza nie są jednorodne. Jego prozę można podzielić na kilka rodzajów:
• literaturę pamiętnikarsko-wspomnieniową, często o charakterze gawędy, np.: „Szczenięce lata", „Ziele na kraterze", „Tędy i owędy", • reportaż historyczno-geograficzny, np.: „W kościołach Meksyku", „Opierzona rewolucja", „Na tropach Smętka", osobną podgrupę stanowi tu trylogia amerykańska „Śladami Kolumba" („Atlantyk – Pacyfik", „Królik i oceany", „W pępku Ameryki"), • reportaż wojenny, np.: „Bitwa o Monte Cassino", • felietonistykę i eseistykę, np.: „Zupa na gwoździu", „Przez cztery klimaty", „Karafka La Fontaine’a".
Next
Niezależnie od tematyki, jaką Melchior Wańkoeicz podejmował i gatunku, którym się posługiwał, pozostawał wierny swojemu charakterystycznemu stylowi. Wspaniale operował wywodzącym się z dawnej polskiej kultury szlacheckiej stylem opowieści mówionej. Był wspaniałym gawędziarzem, jego fabuły pełne są anegdot, dygresji i bezpośrednich zwrotów do czytelnika-słuchacza. W pisarstwie Wańkowicza nieustannie obecny jest także duch Kresów Rzeczypospolitej. Jego pisarstwo jest bardzo związane z żywiołem natury, jego bohater jest jej cząstką i musi w niej znaleźć swoje miejsce. W prozie Wańkowicza nie ma niepotrzebnych dłużyzn i zbędnych fragmentów.
Melchior Wańkowicz „Strzępy epopei" „Szpital w Cichiniczach" „Wrzesień żagwiący" „Po klęsce"
Bitwa o Monte Cassino
Reportaż „Bitwa o Monte Cassino" jest uznawany za najbardziej znaczący utwór w dorobku Melchiora Wańkowicza. To monumentalne, trzytomowe dzieło poświęcone bohaterskim żołnierzom generała Andersa. Napisany został w Rzymie i Mediolanie w latach 1945-1946, publikowany w tych miastach w latach 1945-1947. Dzieło to ma trwałe miejsce w kanonie klasyki reportażu wojennego.
Melchior Wańkowicz po bitwie o Monte Cassino na szczycie „Widma”; w tle Monte Cairo; maj 1944
Next
Książka „Bitwa o Monte Cassino", składa się wielu scenek, popartych własną obserwacją autora. Napisana została na podstawie relacji żołnierzy niemal wszystkich oddziałów i stopni. Poszczególne scenki i relacje zebrane w całość dają pełny obraz bohaterstwa żołnierzy Polskich Sił Zbrojnych na Zachodzie. Przy pisaniu „Bitwy o Monte Cassino" współpracowało z Wańkowiczem kilka osób. Dużą pomocą służyła mu jego ówczesna sekretarka Zofia Górska. Do sukcesu książki bardzo przyczyniła się też jej szata graficzna autorstwa Stanisława Gliwy, oraz rysunki Mariana Szyszko-Bohusza. W sumie trzytomowa „Bitwa pod Monte Cassino" zawierała aż 1968 ilustracji, przeważnie fotografii, w tym 590 portretów uczestników bitwy.
Melchior Wańkowicz „Bitwa o Monte Cassino"
Utwory (wybór)
• „Szczenięce lata” – to wspomnienia z okresu wczesnego dzieciństwa, które Wańkowicz spędził w majątku swej babki w Nowotrzebach. „Szczenięce lata” opisują nieistniejący już świat dworów na Kresach. Ta prawdziwa gawęda, pisana piękną polszczyzną jest kopalnią wiadomości na temat ówczesnych zwyczajów i tradycji. • „Na tropach Smętka” – zbiór reportaży będący owocem podróży autora po Niemieckich Prusach Wschodnich, którą odbył wraz z córką kajakiem i samochodem w czerwcu 1935 roku. • „Wrzesień żagwiący” to opisy polskiego Września oparte na rozmowach ze świadkami i uczestnikami tamtych dni.
Melchior Wańkowicz „Anoda i katoda"
Next
• „Ziele na kraterze” – opisuje dorastanie córek autora Krystyny i Marty. Akcja zaczyna się od narodzin Krysi, a kończy zdaniem poświęconym Krystynie, która zginęła w powstaniu warszawskim. • „Westerplatte” – próba rekonstrukcji wydarzeń w Gdańsku godzina po godzinie, napisana w formie wywiadu z majorem Henrykiem Sucharskim. • „Tędy i owędy” – zbiór gawęd wspomnieniowych napisanych ze swadą i mistrzostwem językowym. • „Karafka La Fontaine’a” - opowiada w niej o swojej pracy i warsztacie pisarskim, o sztuce pisania, a w szczególności o sztuce reportażu.
Melchior Wańkowicz „Karafka La Fontaine’a"
Słynne dwa słowa
W 1931 r. Melchior Wańkowicz stworzył jeden z najbardziej znanych sloganów w historii polskiej reklamy – „Cukier krzepi”, za który otrzymał honorarium w wysokości 5000 zł – sumę wtedy bardzo znaczną; dla porównania – miesięczne wynagrodzenie prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej przed wojną wynosiło 3000 zł. Drugi wielki sukces jako autor sloganu reklamowego odniósł w ostatnich latach życia – w 1971, kiedy zwyciężył w konkursie Polskich Linii Lotniczych LOT hasłem „Lotem bliżej”.
"Cukier Krzepi" - slogan reklamowy autorstwa Melchiora Wańkowicza
Posłuchajmy jak Wańkowicz wspomina spotkanie z Sienkiewiczem
Odsłuchaj nagranie
Aby przerwać odtwarzanie ściągnij kursor z okna
Melchior Wańkowicz
Bibliografia. Netografia
Heska-Kwaśniewicz K.: Wańkowicz Sienkiewiczem podszyty. „Guliwer” 2017, nr 1, s. 5-9. Wańkowicz M.: Bitwa o Monte Cassino. Red. Aleksandra Ziółkowska. Warszawa, Wydawnictwo Polonia, 1992. Ziółkowska A.: Blisko Wańkowicza. Kraków, Wydawnictwo Literackie 1988.
https://pl.wikipedia.org/wiki/Melchior_Wa%C5%84kowicz https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Melchior_Wa%C5%84kowicz_20-112_(cropped).jpg?uselang=pl https://dzieje.pl/postacie/melchior-wa%C5%84kowicz-1892-1974 https://orka.sejm.gov.pl/opinie9.nsf/nazwa/3208_u/$file/3208_u.pdf https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/download.xsp/WMP20230000855/O/M20230855.pdf https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Melchior_Wa%C5%84kowicz_(-1911).jpg?uselang=pl https://www.znak.com.pl/ksiazka/na-tropach-smetka-melchior-wankowicz-227915 https://commons.wikimedia.org/wiki/File:Melchior_Wa%C5%84kowicz_(-1925).jpg?uselang=pl https://www.znak.com.pl/ksiazka/ziele-na-kraterze-melchior-wankowicz-110023 https://www.greg.pl/lektury/9,1015_Tedy-i-owedy.html https://www.szukajwarchiwach.gov.pl/jednostka/-/jednostka/5974067 https://pl.wikipedia.org/wiki/Melchior_Wa%C5%84kowicz#/media/Plik:Melchior_Wa%C5%84kowicz_-_gr%C3%B3b.jpg
Next
https://www.proszynski.pl/product/strzepy-epopei-szpital-w-cichiniczach-wrzesien-zagwiacy-po-klesce https://culture.pl/pl/dzielo/melchior-wankowicz-bitwa-o-monte-cassino https://pl.wikipedia.org/wiki/Bitwa_o_Monte_Cassino_(reporta%C5%BC) https://commons.wikimedia.org/wiki/File:MWankowiczMonteCassino.jpg?uselang=pl https://culture.pl/pl/galeria/melchior-wankowicz-bitwa-o-monte-cassino-galeria https://www.proszynski.pl/product/anoda-i-katoda-tom-i https://www.proszynski.pl/product/karafka-la-fontainea-tom-i https://commons.wikimedia.org/w/index.php?search=plakat+cukier+krzepi&title=Special:MediaSearch&fulltext=Szukaj+&type=image https://culture.pl/pl/tworca/melchior-wankowicz https://www.google.com/search?q=melchior+wa%C5%84kowicz+youtube&rlz=1C1FKPE_plPL1092PL1096&oq=&gs_lcrp=EgZjaHJvbWUqCQgAEEUYOxjCAzIJCAAQRRg7GMIDMgkIARBFGDsYwgMyCQgCEEUYOxjCAzIJCAMQRRg7GMIDMgkIBBBFGDsYwgMyCQgFEEUYOxjCAzIJCAYQRRg7GMIDMgkIBxBFGDsYwgPSAQs3MzAzOTk1ajBqN6gCCLACAQ&sourceid=chrome&ie=UTF-8#fpstate=ive&vld=cid:dc4649e1,vid:UJYP44X57kU,st:0
Oprac. Agnieszka Kubacka Pedagogiczna Biblioteka Wojewódzka im. J. Lompy w Katowicach Filia w Gliwicach