n6.31 wyd. Jedność e

Rzeczpospolita Obojga Narodów

krajem tolerancji religijnej

01

Szukam tego, co ważne

Modlitwa

Na początku tej katechezy powierzmy nas oraz naszą Ojczyznę opiece Matki Bożej słowami modlitwy „Pod Twoją Obronę”.

Tolerancja religijna

Dokończcie zdanie.

Tolerancja religijna polega na…

• poznawaniu własnej religii,

• poznawaniu innych religii,

• współdziałaniu na rzecz pokoju i sprawiedliwości,

• szacunku wobec wyznawców innych religii.

przykładowe odpowiedzi znajdują się pod ikonkami aktywnymi

Religie i wyznania chrześcijańskie

Od początku swoich dziejów człowiek poszukiwał Pana Boga. W ten sposób powstały religie, które są wyrazem tęsknoty człowieka za Nim. Pięć największych z nich to:

– chrześcijaństwo – religia tych, którzy wyznają wiarę w Jezusa Chrystusa;opiera się na Piśmie Świętym Starego i Nowego Testamentu; – judaizm – religia narodu izraelskiego, oparta na księgach Starego Testamentu; – islam (muzułmanizm) – religia założona przez Mahometa, opiera się na Koranie; – hinduizm – religia wyznawana w Indiach; – buddyzm – religia założona przez Buddę, popularna w Indiach Wschodnich.

Religie i wyznania chrześcijańskie

Polska jest krajem chrześcijańskim od X w. – od czasu, gdy Mieszko I przyjął chrzest.

– W którym roku to było?

Religie i wyznania chrześcijańskie

Niedługo po rozpoczęciu chrystianizacji Polski miały miejsce wydarzenia, które zaważyły na losach wielu chrześcijan. W 1054 roku doszło do tzw. schizmy wschodniej, która podzieliła Kościół w Europie na prawosławny (grecki, wschodni) oraz katolicki (łaciński, zachodni). Później, w 1517 roku, miała miejsce reformacja, w wyniku której powstały kościoły protestanckie. W ten sposób uformowały się główne gałęzie chrześcijaństwa: katolicyzm, prawosławie i protestantyzm.

Religie i wyznania chrześcijańskie

CHRZEŚCIJAŃSTWO

REFORMACJA 1517 r.

SCHIZMA WSCHODNIA 1051 r.

KOŚCIOŁY PROTESTANCKIE

KOŚCIÓŁ KATOLICKI

KOŚCIOŁY PRAWOSŁAWNE

02

ROZWAŻAM I ZDOBYWAM

Kochaj bliźniego swego

Przyjrzymy się zasadom, które obowiązują wierzących w Jezusa Chrystusa.

„Będziesz miłował swego bliźniego jak siebie samego” (Mt 22,39).

„Wszystko, co byście chcieli, żeby wam ludzie czynili, i wy im czyńcie” (Mt 7,12).

„Jak chcecie, żeby ludzie wam czynili, podobnie wy im czyńcie” (Łk 6,31).

„Będziesz miłował bliźniego jak siebie samego” (Kpł 19,18).

„Przykazanie nowe daję wam, abyście się wzajemnie miłowali, tak jak Ja was umiłowałem” (J 13,34).

kliknij w ikonki aktywne, by wyświetlić tekst Pisma Świętego

Rzeczpospolita krajem tolerancji religijnej

Przed wami mapa Rzeczyposolitej na przełomie XVI i XVII wieku.

Otwórzcie podręczniki na str. 108 i 109. Poproszę jedną osobę o przeczytanie zaznaczonego tekstu.

Rzeczpospolita krajem tolerancji religijnej

Przed wami mapa Rzeczyposolitej na przełomie XVI i XVII wieku prezentująca sytuację wyznaniową.

03

Zostaję ubogacony i działam

Różnorodność religijna dziś

– Z jakimi religiami lub wyznaniami spotkaliście się?

Różnorodność religijna dziś

Według danych Głównego Urzędu Statystycznego z 2011 r. na terenie Polskiznajdują się wyznawcy następujących religii i wyznań:

1. Katolicy – 86,9% ludności (Kościół: rzymskokatolicki – 86,7%, greckokatolicki – 0,14%, starokatolicki – 0,12%). 2. Prawosławni – 1,31%. 3. Protestanci – 0,38% (ewangelicy – 0,18%, zielonoświątkowcy – 0,09%, pozostali ewangeliczni chrześcijanie – 0,07%, adwentyści i inne grupy – 0,04%). 4. Świadkowie Jehowy – 0,34% (nie są przez nas uważani za religię ani wyznanie). 5. Buddyści – ok. 0,04%. 6. Muzułmanie – 0,013%. 7. Żydzi – 0,004%.

Podjąć dialog międzyreligijny

– Przedstawiciele których religii podejmują dialog na rzecz pokoju?– Jaką rolę odgrywali kolejni papieże w dialogu międzyreligijnym?

Podjąć dialog międzyreligijny

Otwórzcie podręczniki na str. 109 i 110.

W 2021 r. Franciszek jako pierwszy papież obył pielgrzymkę do Iraku – kraju, gdzie chrześcijanie doświadczają wielu prześladowań od strony wyznawców islamu. Posłuchajmy jego słów.

Poproszę jedna osobę o przeczytanie zaznaczonego tekstu z podręcznika.

Podjąć dialog międzyreligijny

W przeczytanym przed chwilą tekście poszukajcie słów kluczy, które odnoszą się do dialogu międzyreligijnego.

„Bóg, który stworzył istoty ludzkie równe w godności i w prawach, wzywa nas do szerzenia miłości, życzliwości i zgody. Również w Iraku Kościół katolicki pragnie być przyjacielem wszystkich i, poprzez dialog, współpracować w sposób konstruktywny z innymi religiami na rzecz pokoju. Starodawna obecność chrześcijan na tej ziemi i ich wkład w życie kraju stanowią bogate dziedzictwo, które pragną oni kontynuować służąc wszystkim. Ich udział w życiu publicznym, jako obywateli cieszących się w pełni prawami, swobodami i odpowiedzialnością, będzie świadectwem tego, że zdrowy pluralizm religijny, etniczny i kulturowy może przyczynić się do dobrobytu i zgody w kraju”.

(cyt. za: B. Zajączkowska, Papież w Iraku…)

klikając w ikonkę aktywną obok odkryjesz poszukiwane słowa klucze

Czy jestem tolerancyjny? – refleksja

– Czy w twoim sercu jest miejsce dla ludzi innych religii? – Jak okazujesz szacunek ludziom innych wyznań? – Co robisz, aby lepiej poznać swoją wiarę?– Jak dbasz o swoją więź z Panem Jezusem?

Zapis do zeszytu

CHRZEŚCIJAŃSTWO

REFORMACJA 1517 r.

SCHIZMA WSCHODNIA 1051 r.

KOŚCIOŁY PROTESTANCKIE

KOŚCIÓŁ KATOLICKI

KOŚCIOŁY PRAWOSŁAWNE

Zapis do zeszytu

Przykłady tolerancji religijnej w Rzeczypospolitej w XVI w.: – akt konfederacji warszawskiej (1573), – uznanie luteranizmu w Prusach Książęcych za religię oficjalną. „Będziesz miłował swego bliźniego jak siebie samego” (Mt 22,39). Zasady współpracy między religiami: poszanowanie godności, miłość, życzliwość, zgoda, dialog.

04

Ćwiczenia

ćwiczenia zad. 1. str. 64.

podpowiedź

ćwiczenia zad. 2. str. 64.

podpowiedź

ćwiczenia zad. 3. str. 64.

podpowiedź

ćwiczenia zad. 4. str. 65.

podpowiedź

ćwiczenia zad. 5. str. 65.

podpowiedź

05

praca domowamodlitwa

Praca domowa

1. Opisz wybraną religię lub wyznanie. Uwzględnij założyciela, liczbę wyznawców w Polsce oraz miejscowości, w których znajdują się ich świątynie. 2. Przedstaw graficznie pojęcie „tolerancja religijna”. 3. Pomódl się o otwartość na ludzi innych wyznań i religii.

Modlitwa końcowa

Na zakończenie dzisiejszej katechezy pomódlmy się o pragnienie poznawania naszej wiary. Katecheta czyta słowa modlitwy, a uczniowie powtarzają jej słowa w myślach. Panie, Boże mój, wierzę w Ciebie (…). Nie dopuść, abym pod wpływem znużenia nie chciał (…) Ciebie szukać. Spraw, niech szukam żarliwie, więcej i więcej! Daj mi siłę do szukania Ciebie, Ty, który (…) dałeś mi nadzieję, że będę Cię szukał i znajdował wciąż więcej i więcej. (…) Niech o Tobie pamiętam. Niech Ciebie pojmuję. Niech Ciebie pokocham (…). Amen.

(fragmenty modlitwy św. Augustyna)

przygotowanie prezentacji

Źródło grafiki:

grafika wygenerowana przez AI

bank zdjęć własnych wydawnictwa

– Jakie religie i wyznania funkcjonowały w Rzeczypospolitej? – Jak nazywamy dokument, który gwarantował tolerancję religijną w Polsce? – Kiedy został wydany? – Dlaczego Polskę XVI–XVII w. nazywano „azylem heretyków”?

– W jaki sposób mamy postępować względem innych ludzi? – Jaka zasada obowiązuje wszystkich wierzących w Jezusa Chrystusa?

luteranizm

kalwinizm

prawosławie

katolicyzm

arianie (bracia polscy)

bracia czescy

Od tamtego czasu (966 r.) historia chrześcijaństwa dotyczy również naszego kraju.

Wzajemny szacunek wyznawców różnych religii i wyznań prowadzi do zgody i harmonijnego współżycia między nimi. Tylko wtedy jesteśmy w stanie osiągnąć prawdziwy pokój. Jednocześnie musimy pamiętać, że jedynie dobra znajomość własnej wiary kształtuje w człowieku szacunek do przedstawicieli innych religii.

„Jak chcecie, żeby ludzie wam czynili, podobnie wy im czyńcie”.

„Przykazanie nowe daję wam, abyście się wzajemnie miłowali, tak jak Ja was umiłowałem”

– Dlaczego ważne jest, by przedstawiciele różnych religii troszczyli się o pokój na świecie? – W czym przedstawiciele różnych religii mogą współpracować?

Azyl – schronienie udzielane przez państwo cudzoziemcowi prześladowanemu na terenie innego państwa. Heretyk – wyznawca poglądu religijnego sprzecznego z nauką głoszoną przez Kościół.

(oprac. na podst.: Słownik języka polskiego, sjp.pl)

Akt konfederacji warszawskiej, uchwalony na sejmie konwokacyjnym w 1573 roku.

• poznawaniu własnej religii,

• poznawaniu innych religii,

• współdziałaniu na rzecz pokoju i sprawiedliwości,

• szacunku wobec wyznawców innych religii.

Wszystkie religie powinny prowadzić swoich wyznawców w stronę poszanowania godności wyznawców innych religii i przestrzegania ich praw. Miłość, życzliwość, zgoda to czynniki, które budują dialog i umożliwiają owocną współpracę. Te wszystkie zasady możemy realizować w swoim życiu wobec naszych bliskich oraz tych, których spotykamy w społeczeństwie.

Zaznaczone słowa klucze

„Bóg, który stworzył istoty ludzkie równe w godności i w prawach, wzywa nas do szerzenia miłości, życzliwości i zgody. Również w Iraku Kościół katolicki pragnie być przyjacielem wszystkich i, poprzez dialog, współpracować w sposób konstruktywny z innymi religiami na rzecz pokoju. Starodawna obecność chrześcijan na tej ziemi i ich wkład w życie kraju stanowią bogate dziedzictwo, które pragną oni kontynuować służąc wszystkim. Ich udział w życiu publicznym, jako obywateli cieszących się w pełni prawami, swobodami i odpowiedzialnością, będzie świadectwem tego, że zdrowy pluralizm religijny, etniczny i kulturowy może przyczynić się do dobrobytu i zgody w kraju”.

(cyt. za: B. Zajączkowska, Papież w Iraku…)

Z powyższych danych wynika, że obecnie Polska jest krajem bardziej jednolitym wyznaniowo niż w czasach Jagiellonów. Jednak i dziś w naszym kraju żyją obok siebie wyznawcy różnych religii, wobec których powinniśmy być tolerancyjni.

Na zdjęciach widzimy papieży św. Jana Pawła II, Benedykta XVI i Franciszka podczas spotkań z przedstawicielami różnych wyznań i religii. Wszyscy podejmowali starania o pokój na świecie, aby nie dochodziło do rozlewu krwi. Szczególnym miejscem spotkań jest Asyż.

Fragmenty te pochodzą z ksiąg Starego i Nowego Testamentu – powtarzają się, co świadczy o tym, jak są ważne. Pismo Święte przypomina, że miłość to zasada życia w stosunku do wszystkich ludzi, szacunek i czynienie dobra względem nich. Dotyczy ona również ludzi różnych religii.