03. INTERNARRATIBA. Biztanleria Europan, Espainian eta Euskal Herrian

03. INTERNARRATIVA

Biztanleria Europan, Espainian eta Euskal Herrian

HASI

1. Munduko biztanleria

1.1. Biztanleriaren banaketa

Irakurri "Munduko biztanleriaren bilakaera: ziklo demografikoak" puntua eta egizu eskema bat. Grafikoa ikasi behar da.

1. Munduko biztanleria

1.2. Egitura demografikoa

Lan-jarduera

Sexua

Adina

• Motak:
• Biztanleria gaztea: 0-14 urtekoak.
• Biztanleria heldua: 15-64 urtekoak.
• Adineko biztanleria: 65 urte baino gehiagokoak.

• Desberdintasunak:
• Iparraldea: herrialde garatuak. Biztanleria batez ere adinekoa da, jaiotza-tasa txikia eta bizi-itxaropena handia delako.
• Hegoaldea: garapen-bidean dauden herrialdeak. Biztanleria gaztea da, berezko hazkundea handia delako.

• Biztanleria aktiboa:
• 16-64 urtekoak.
• Lanean daude edo lan egiteko gaitasuna dute.
• Biztanleria aktiboan, bi talde bereizten dira: landunak (beren konturako edo beste batzuentzat lan egiten dutenak) eta langabeak (lan egiteko adina dutenak baina lanik gabe daudenak).

• Biztanleria ez-aktiboa:
• 16 urte baino gutxiagokoak eta 65 urte baino gehiagokoak.
• Etxekoandreak.
• Aurretik erretiratutakoak (prejub.)

• Haurtzaroa: gizonezkoen jaiotza-kopurua emakumezkoena baino handiagoa.
• Heldutasuna: antzeko kopurua da. Etorkinak dituzten herrialdeetan, gizonezkoen biztanle-kopuruak gora egin, nagusiki gizonak direlako immigratzen dutenak.
• Zahartzaroa: emakumezkoen kopurua gizonezkoena baino handiagoa da, emakumezkoek bizi-itxaropen handiagoa dutelako.

1. Munduko biztanleria

1.2. Egitura demografikoa

Lan-jarduera

Sexua

Adina

• Motak:
• Biztanleria gaztea: 0-14 urtekoak.
• Biztanleria heldua: 15-64 urtekoak.
• Adineko biztanleria: 65 urte baino gehiagokoak.

• Desberdintasunak:
• Iparraldea: herrialde garatuak. Biztanleria batez ere adinekoa da, jaiotza-tasa txikia eta bizi-itxaropena handia delako.
• Hegoaldea: garapen-bidean dauden herrialdeak. Biztanleria gaztea da, berezko hazkundea handia delako.

• Biztanleria aktiboa:
• 16-64 urtekoak.
• Lanean daude edo lan egiteko gaitasuna dute.
• Biztanleria aktiboan, bi talde bereizten dira: landunak (beren konturako edo beste batzuentzat lan egiten dutenak) eta langabeak (lan egiteko adina dutenak baina lanik gabe daudenak).

• Biztanleria ez-aktiboa:
• 16 urte baino gutxiagokoak eta 65 urte baino gehiagokoak.
• Etxekoandreak.
• Aurretik erretiratutakoak (prejub.)

• Haurtzaroa: gizonezkoen jaiotza-kopurua emakumezkoena baino handiagoa.
• Heldutasuna: antzeko kopurua da. Etorkinak dituzten herrialdeetan, gizonezkoen biztanle-kopuruak gora egin, nagusiki gizonak direlako immigratzen dutenak.
• Zahartzaroa: emakumezkoen kopurua gizonezkoena baino handiagoa da, emakumezkoek bizi-itxaropen handiagoa dutelako.

1.

Munduko biztanleria

1.3. Biztanleria-piramideak

Biztanleria-piramidea toki eta une zehatz bateko (normalean, urte bateko) biztanleriaren banaketa sexuaren eta adinaren irizpideak adieraziz irudikapen grafikoa.

Biztanleriaren adina: ezkerraldean Sexua: gizonezkoak (EZK.) eta emakumezkoak (ESK.) Piramidearen erakuntza

Adina

Biztanle kopurua (%)

1.

Munduko biztanleria

1.3. Biztanleria-piramideak

Biztanleria-piramidea toki eta une zehatz bateko (normalean, urte bateko) biztanleriaren banaketa sexuaren eta adinaren irizpideak adieraziz irudikapen grafikoa.

Bildutako datuen arabera, hiru piramide eredu bereiz daitezke

DIN A3ko orrian egindako piramideak hemen txertatu behin ariketa amaitutakoan

1.

Munduko biztanleria

1.3. Biztanleria-piramideak

Biztanleria-piramidea toki eta une zehatz bateko (normalean, urte bateko) biztanleriaren banaketa sexuaren eta adinaren irizpideak adieraziz irudikapen grafikoa.

Bildutako datuen arabera, hiru piramide eredu bereiz daitezke

ERANTZUNA: Piramideen ezaugarriak identifikatu 3. saioa

DIN A3ko orrian egindako piramideak hemen txertatu behin ariketa amaitutakoan

2.

Munduko biztanleria

2.1. Migrazio mugimenduak

Taldeka zuen familiaren familiaren jatorria edo zuen herriak mapa batean zehaztuko dituzue. Ondoren, lekualdatze edo migrazio horren arrazoiak aipatuko dituzue

2.

Munduko biztanleria

2.1. Migrazio mugimenduak

Taldeka zuen familiaren familiaren jatorria edo zuen herriak mapa batean zehaztuko dituzue. Ondoren, lekualdatze edo migrazio horren arrazoiak aipatuko dituzue

Migrazio-saldoa = immigrante kopurua- emigrante-kopurua

2.

Munduko biztanleria

2.1. Migrazio mugimenduak

Taldeka zuen familiaren familiaren jatorria edo zuen herriak mapa batean zehaztuko dituzue. Ondoren, lekualdatze edo migrazio horren arrazoiak aipatuko dituzue

Migrazio-mugimendua biztanleria jatorriko lekutik leku berri batera denbora gehiagoz edo gutxiagoz bizitzera joatea da

Kanpo-migrazioa

Barne-migrazioa

2.

Munduko biztanleria

2.1. Migrazio mugimenduak: migrazioak espazioaren arabera

Sallenet 3. internarratiba 3. saioa. Laburpena egin

3.

Espainiako eta Euskal Herriko biztanleria

3.1. Migrazio mugimenduak: Emigrazioa Espainian eta EHn

Sallenet 3. internarratiba 7. saioa

Barne emigrazioa

Kanpo emigrazioa

INDUSTRIALIZAZIOAK ERAGINDA

1º emigrazio handia: XVI- XVII. mendeetan Gaztelako Koroak

Landa-exodoa XIX. mendetik aurrera

2º emigrazio handia: XIX. mende amaieran eta XX. mende hasieran. Arrazoi ekonomikoak (pobrezia), militarrak (ejerzituan eta Gerretan ez alistatzeko alde egiten zuten) eta Gerra Zibila (1936-1939; politikoak); ARGENTINA ETA AEB-ra.

Egungo "Espainia hustua" sortzen joan

Hiriak etengabe hazi eta landa-eremuak marginalizatu (zerbitzu falta)

Gaur egun, migrazio saldo negatiboa hirietan

3º emigrazio handia: 50eko hamarkadatik aurrera, Alemaniara, Suitzara edo Belgikara lan-aukera hobeen bila.

Emigrazioaren itzulera 1973ko Petrolioaren krisia dela eta.

3.

Espainiako eta Euskal Herriko biztanleria

3.1. Migrazio mugimenduak: Emigrazioa Espainian eta EHn

Sallenet 3. internarratiba 7. saioa

Immigrazioa Espainian eta EHn

• 1990. eta 2000. urteen bitartean, Espainiara hiru milioi eta erdi pertsona inguru iritsi ziren Afrikatik, Hego Amerikatik, Erdialdeko Amerikatik eta Ekialdeko Europatik.

- Immigrante gehien dauden hiriguneak Melilla, Balear Uharteak, Madril, Katalunia, Valentzia eta Murtzia dira. - Bestalde, immigrante gutxien jasotzen dituzten lurraldeak Galizia, Asturias eta Extremadura dira.

3.

Espainiako eta Euskal Herriko biztanleria

3.1. Migrazio mugimenduak: Emigrazioa Espainian eta EHn

3. internarratiba. 6. saioko adibideak AZTERTU eta DESBERDINTASUNAK AZPIMARRATU

Kanpo-migrazioak