PSIKOLOGIA LANA

SARRERA LANA

PSIKOLOGIA

Ainhoa, Natalia, Garazi eta Irati

AURKIBIDEA

1. Psikologia hitzaren jatorri etimologikoa.

5. Psikologiaren helburuak

6. Psikologiaren teoria klasikoak

2. Nola sortzen da psikologia?

7. Psikologia aplikatuaren adarrak

3. Zer ikasten du psikologiak?

8. Oinarrizko psikologiaren adarrak

4. Ezagutza zientifikoaren eta psikologiaren metodoak

9. Inocencia interrumpida

Psikologia hitzaren jatorri etimologikoa.

DUALISMOA

Nola sortzen da psikologia?

Zer ikASTEN du psikologiak?

zergatik da zientzia bat?

Ezagutza zientifikoaren eta psikologikoaren metodoak

Metodo zientifikoek eta psikologikoek zorroztasuna eta objektibotasuna partekatzen dituzte, behaketa, datu enpirikoak, hipotesiak eta esperimentuak erabiliz giza burua eta portaera ikertzeko, alderdi subjektiboak barne, hala nola emozioak eta kognizioa.

ADIBIDEA

PSIKOLOGOAREN HELBURUAK

AZALDU

AURREIKUSI

ALDATU

DESKRIBATU

pertsona horren aurreko jarrerekin etorkizunekoak jakitea

jarrerak aldatzeko pertsonari tratamendu bat jartzea

jarrera horien atzean dauden arrazoiak ateratzea

norbaiten jarrera ikusi eta aztertu, gero azaltzeko

PSIKOLOGIAREN TEORIA KLASIKOAK

Psikologia ez da zientzia bateratu bat, ikuspegi teoriko desberdinak daude. Psikologiaren oinarrizko bi ezaugarri dira aniztasuna eta zatiketa.

psikologiaren teoria klasikoak

1962

1955

1913

1896

Psikologia kognitiboa

Psikologia humanista

Konduktismoa

Freuden psikoanalisia

OINARRIZKO PSIKOLOGIAREN ADARRAK

OROKORRA

EBOLUTIBOA

IKASKUN TZARENA

EXPERIMENTALA

PSIKO BIOLOGIA

10

PSIKOMETRIA

KULTURALA

GENERO AREN

NORTASUNARENA

SOZIALA

PSIKOLOGIA APLIKATUAREN ADARRAK

11

14

15

12

13

HEZUNTZA

JURIDIKOA

KIROLEKOA

KLINIKOA

LANEKOA

inocencia interrumpidarekin erlazioak 1.

"Inocencia interrumpida" filma Susanna Kaysenen memorien egokitzapen bat da. Susanna Kaysenek 1960ko hamarkadan psikiatriako erakunde batean eman zuen denbora bat. Hori dela eta, filmean zehar psikologiaren hainbat adar eta osasun mentalarekin lotutako gaiak aztertzen dira. Beraz, psikologiaren adar ezberdinekin hainbat erlazio aurkitu ditugu:

inocencia interrumpidarekin erlazioak 2.

"Inocencia interrumpida" filmean, Sigmund Freuden teoria psikoanalitikoekin loturak identifika daitezke baita, pertsonaien barne-gatazka psikologikoak aztertuz.

ESKERRIK ASKO

Psikologiaren jatorri etimologikoa "psyche" (burua edo arima) eta "logos" (ikaspena edo azterketa) hitzek elkartzen dute. Horrela, "psikologia" hitza buruaren edo arimaren azterketarekin lotzen da, pertsonaren pentsamenduak, sentimenduak, eta jarrerak aztertzen dituen zientziaren izena da.

Maslow eta Rogersek garatuak. Ezaugarri komunak dituen mugimendua da: gizakia autonomoa da eta bere erabakien erantzule. Giza pentsamenduek, sentimenduek eta ekintzek osotasun bat osatzen dute, eta psikologiak indibiduoa globalki aztertzen du, oso garrantzitsua baita gizakiarentzat bere bizitzari zentzua aurkitzea.

Psikologia pertsona batek oso ohikoa ez den jokabide edo eredu bat erabiltzen duen, edo kulturalki ezarritako arau sozialetatik kanpo daudenak zergatik erabiltzen dituzten ikertzen du. Horrez gain, zer babes-faktoreek, jatorri-arriskuko faktoreek edo mantentze-faktoreek nortasuna, portaera soziala eta osasun mentaleko arazoak areagotzen dituzten ikertzen du. Ezinbestekoa da jokabide baten arrazoia ikertzea, hura aldatu eta hobetzeko. Esate baterako, komunikatzeko, egokitzeko, heldutasun psikologikoa izateko eta bikotekidea izateko zailtasunak dituen pertsona baten kasuan, ez da nahikoa izango adimen emozionaletik esku hartzea, teoria osatugabe eta partzialetara mugatuko baitugu azterketa.

Portaera deskribatu, analizatu eta aztertzean, hura ulertzen dugu, eta gizarte-arauen irudi bat lortzen dugu (testuinguru bakoitzerako jokabide-estandar egokiak). Horretarako erabiltzen diren ikerketek metodo zientifikoan oinarritutako teknika ugari erabiltzen dituzte, eta horiei esker fenomeno baten deskribapen egituratu eta objektiboa lortzen dugu. Horien artean hurrengokoak daude: behaketa egituratua, kasuen azterketa, korrelazio-azterketak, azterketa esperimentalak, luzetarako edo zeharkako analisiak, autotxostenen inkestak eta inbentarioak, ebaluazio estandarizatua eta psikometrikoa hezkuntzaren, gizartearen edo auzitegi-medikuntzaren esparruan, eta jokabidearen analisi funtzionala.

Freud psikoanalisiaren sortzailea da, gure kulturan garrantzi handiena duen sistema psikologikoetako bat. Freudek gizakiaren ikuskera aldatu zuen, inkontzientearen errealitatea onartu eta berrestu zuen. Oinarrizko errealitatea inkontzientea dela uste zuen, kontzientziari azaleratzen zaiona (lapsus, huts egindako ekintzak, txisteak, ametsak…) eta gure beldur intimoenak eod traumak gure errealitatea baldintzatzen dutela, nahiz eta horietaz ez gogoratu. Metodo terapeutiko gisa introspekzioa erabiltzen ditu: ideiarik gabeko elkarketa eta interpretazioa eta ametzak.

Psikologiaren jatorri etimologikoa "psyche" (burua edo arima) eta "logos" (ikaspena edo azterketa) hitzek elkartzen dute. Horrela, "psikologia" hitza buruaren edo arimaren azterketarekin lotzen da, pertsonaren pentsamenduak, sentimenduak, eta jarrerak aztertzen dituen zientziaren izena da.

Watson izan zen bere sortzailea, psikologia ikuspuntu konduktistatik argitaratu zuen, non introspekzioa metodo bezala baztertu eta psikologia bide objektiboetatik bideratu zuen. Ingurunean oinarritzen den psikologia proposatzen du, eta jokabideari buruzko irizpide batzuk ezartzen ditu. Watson-ek honela definitu zuen: jokabidea deskribatu, iragarri eta kontrolatzen duen zientzia naturala da (organismoaren estimulu eta erantzunetan zatigarria da). Konduktismoa Pavlovek garatu zuen (Pavloven txakurra) eta geroago Skinerrek bere esperimentuetatik abiatuta. Konduktoreek diote jokabidea behatu eta kuantifikatu daitekeela eta bere legeak edozein espeziek partekatzen dituela.

Adimenaren izaera eta funtzionamendua ulertzen ditu eta perfekzioa, memoria, ikaskuntza... aztertzen ditu. Eredu konduktista alde batera uzten du. Psikologo kognitiboek buruan zer gertatzen den aztertzen dute zeregin bat egiten denean, eta nola biltegiratzen eta erabiltzen den haien ezagutza.

Dualismoaren idea bideo baten bitartez azalduta

Iraganeko traumak, autoritate-figurekiko harremanak eta erreprimitutako esperientzia emozionalak funtsezko elementu gisa agertzen dira filmean, faktore horiek osasun mentalean eta nortasunaren eraketan eragina izan dezaketela dioen nozio freudiarra islatuz. Filma modu esplizituan psikoanalisian zentratzen ez bada ere metodo terapeutiko gisa, elkarrizketa-terapiak eta pertsonaien ametsen eta fantasien esplorazioak ideia freudiarraren azpiko eragina iradokitzen dute, alegia, arazoei buruz hitz egiteak barne-gatazkak hobeto ulertzea eta konpontzea ekar dezakeela. Laburbilduz, "Inocencia Interrumpida" k Freuden psikoanalisiarekin lotutako gaiak jorratzen ditu pertsonaien psikologia eta borroka pertsonalak aztertzean.

Psikologia portaera modu osasuntsuan, konstruktiboan eta iraunkorrean aldatu, eragin edo kontrolatzen saitzen da. Eta jokabide jakin bat murrizten, mantentzen edo areagotzen ere nahi du, kontrola edo influentzia, adibidez. Batzuetan ezinbestekoa da pertsonek edo taldeek aldatu nahi izatea. Baina, era berean, zenbait psikologiak ezaldutako alborapen eta joera heuristiko aurkitzen dira, pertsona gehienek ezagutzen ez dituztenak eta beren eraginpean eta kontrolpean bizi direnak. Horien artean daude irrazionalak, joera kognitiboak, kontsumitzailearen portaera edo aurreiritzi sozialak.

Psikologiak etorkizunean emango diren emozioak eta pentsamenduak aurreikusi nahi ditu, oraindik gertatu ez den jokabide bat noiz, zergatik eta nola gerta litekeen iragarriz. Horretarako, eredu teorikoak, metodologikoak eta ikasitako gaitasun propioak erabiltzen dira, etorkizuneko gertaerak probabilitate handiarekin aurreikusteko. Psikologia zientzia bizia den eta etengabe eboluzionatzen eta berrikusten ari den arren, bere baieztapenek gertakari bat deskribatzen dute, ez dira gertaera edo kasu pertsonaletan oinarritzen, azterketa zientifikoaren prozesu luze batean baizik