PROCESY KRASOWE

PROCESY KRASOWE

KRAS- PROCESY KRASOWE

Procesy rozpuszczania skał węglowych przez wody powierzchniowe i podziemne (opadowe). Jest jednym z rodzajów wietrzenia chemicznego. Przede wszystkim krasowieniu podlegają skały wapienne, dolomity, margle, gips, anhydryt i halit.

wapień dolomit margle gips anhydryt halit (NaCl)

Krasologia- to nauka zajmująca się procesami krasowymi.

FORMY KRASU

podziemne

powierzchniowe

• żłobki krasowe
• lejki krasowe
• ponory
• polja
• ostańce krasowe

• jaskinie

ŻŁOBKI KRASOWE

Podłużne wnęki utworzone w wyniku spływania opadowych wód po pochyłej powierzchni skał. POWSTAWANIE Żłobki krasowe powstają na pochyłych terenach skał krasowiejących w wyniku rozpuszczania przez wody opadowe pochodzące z topnienia śniegu. Żłobki ułożone są zgodnie z kierunkiem spływu wody. Występują one seryjnie, a odgradzają je żebra krasowe. Przykład: Występują w Tatrach Zachodnich np. w Dolinie Małej Łąki.

LEJKI KRASOWE

Zaokrąglonych kształtów zagłębienia terenu. POWSTANIE Powstają na skutek rozpuszczania się skał na powierzchni, zapadania się podziemnych komór krasowych bądź obniżenia się lustra wody. Xiaozhai Tiankeng to największy lej krasowy na świecie.

Blue Hole

Bimmah Sinkhole

Xiaozhai Tiankeng

PONORY

Ponory to otwory szczelinowe które wydrążyła woda. Znajdują się pod ziemią to właśnie do nich wpływają wody z rzek, w skutek zbierania wody przez ponory (inaczej łykawice) zapobiega się powodziom.

Ljubljanica

Przykłady:

• Kościeliski Potok w Dolinie Kościeliskiej
• Ljubljanica (Słowenia)

Kościeliski Potok w Dolinie Kościeliskiej

POLJA

Polije to szerokie kotliny powstałe w momencie gdy zapadnie sie grunt nad istniejącymi wcześniej pustkami skalnymi (jaskiniami). Na podłożu poliji możemy zaobserwować różnorodny namuł, który jest osadem zlewającym się głownie podczas roztopów. Woda dostaje sie do poliji poprzez wywierzyska a odpływa dzieki ponorom.

Wywierzyska- miejsca, w których woda z podziemi przedostaje się na powierzchnie.

Przykład:

• Livanjsko (Bośnia i Hercegowina)
• obszary krasowe w Niecce Nidzańskiej
• obszary krasowe na Wyżynie Krakowsko-Częstochowskiej
• Kotlina Kroczyc

Livanjsko

OSTAŃCE KRASOWE (MOGOTY)

Sierra de los organos

Mogoty to pojedyncze pagóry wapienne, które są odporne na działanie wody. To wyizolowane pozostałości większego masywu skalnego.

Przykłady:

• maczuga Herkulesa
• Wzgórza czekoladowe
• Sierra de los organos

Wzgórza czekoladowe

maczuga Herkulesa

JASKINIE

POWSTAWANIE Na początku przy tworzeniu jaskiń występują procesy korozji i erozji. Po czasie powstają korytarze jaskiniowe, połączone salami, kominami i studniami jaskiniowymi. korozja- stopniowe wyniszczanie materiału na jego powierzchni. erozja- proces niszczenia powierzchni terenu przez wodę, wiatr, słońce, siłę grawitacji i działalność organizmów.

W jaskiniach występują charakterystyczne formy szaty naciekowej:

stalaktyt

stalagmit

Naciek jaskiniowy, który przybrał postać słupka i narasta od dna jaskini. Spowodowane jest to wytrącaniem się węglanu wapnia (CaCO3) z wody kąpiącej ze stropu jaskini.

Naciek jaskiniowy, który jest w kształcie zwisających sopli. Powstaje tam, gdzie woda kapie ze stropu jaskini.

Stalagnat

Drapienie naciekowe

Powstają w miejscach, gdzie woda sączy sie po powierzchni krawędzi skalnych. Mogą przypominać firanki i mieć około 2 metry wysokości.

Połączenie stalagmitu ze stalaktytem tzw.kolumna.

Przykłady jaskiń:

• Jaskinia Wieriowkina (Gruzja)- najgłębsza jaskinia na świecie (2204 m głębokości)

• Jaskinia Mamucia (USA) -najdłuższa jaskinia na świecie (652 km długości)

• Jaskinia Śnieżna (Tatry zachodnie)-najgłębsza i najdłuższa jaskinia w Polsce (długość - 24m, głębokość - 824m)

Jaskinia Mamucia

Jaskinia Śnieżna

Jaskinia Wieriowkina

2-minutowy filmik na podsumowanie

Biografia: -http://muzeum.pgi.gov.pl -wikipedia -podręcznik

Dziękujemy za uwagę!!!

Natalia Michalak Karolina Strzelec