NAZIOARTEKO MERKATARITZA ETA EUROPAR BATASUNA

NAZIOARTEKO MERKATARITZA ETA EUROPAR BATASUNA

INTZA PAREDES

NAZIOARTEKO MERKATARITZA

Índice

DIBISAK

NAZIOARTEKO MERKATARITZAREN ONURAK: ABANTAILA KONPARATIBOA

PROTEKZIONISMOA / MERKATARITZA ASKEA

MERKATARITZA ASKETA MUGATZEKO HESIAK

NAZIOARTEKO LANKIDETZAKO ERAKUNDEAK

INTEGRAZIO EKONOMIKOA

EUROPAR BATASUNA

EUROPAR BATASUNAREN ETA DIRU BATASUNAREN ERAIKITZE-PROZESUA

EUROPAR BATASUNAREN ABANTAILAK

EUROPAR BATASUNAREN DESABANTAILAK

NAZIOARTEKO MERKATARITZA

- Herrialdeak berak ez dituen ondasunak eta zerbitzuak lortzea- Nazioarteko merkataritzako eragiketetan bereizi egiten da nork ematen dituen eta nork jasotzendituen ondasuna eta zerbitzuak

• Esportatzaile: Atzerriko herrialde bati ondasunak eta zerbitzuak ematen dizkiona

• Inportatzaile: Ondasun eta zerbitzu horiek jasotzen dituena

• Aduana-lurraldea: salgaien zirkulazio askea duen eremu geografiko bat, eta ez du nahitaez bat etorri behar herrialde jakin baten muga politikoekin

DIBISAK

• Dibisa: Herrialde bertakoa ez den beste edozein diru

• Dibisa baten truke-tasa beste moneta batekiko ezartzen da

NAZIOARTEKO MERKATARITZAREN ONURAK: ABANTAILA KONPARATIBOA

• Nazioarteko merkatuetan balio handia duten gauzetan espezializatu behar da; bestela, inork ez luke nahiko herrialde horrekin merkataritzan aritu.

• Abantaila konparatiboaren teoriaren arabera herrialdeak besteak baino hobeto egiten dituzten ondasunetan eta zerbitzuetan espezializatzen dira.

Escribe aquí un texto destacado

Escribe aquí un texto destacado

Escribe aquí un texto destacado

PROTEKZIONISMOA / MERKATARITZA ASKEA

• Protekzionismoa: herrialdeko interesak babesteko helburuz, herrialde batean atzerriko produktuen sarrera mugatzeko hartutako neurrien multzoari.

Merkataritza askearen eta protekzionismoaren aldeko argudioak:

PROTEKZIONISMOA:- Sektore estrategikoen babesa;esaterako, defentsa nazionalarenbabesa. - Industrializazioaren eta enplegu-sorreraren sustapena. - Sektore hasiberrien garapena.

MERKATARITZA ASKEA: - Ondasun eta zerbitzuen aniztasun eta kantitate handiagoak, espezializazioagatik. - Kalitate eta prezio hobeak, enpresen arteko lehia handiagoaren ondorioz.

MERKATARITZA ASKETA MUGATZEKO HESIAK

Herrialde batzuetako produktuen inportazioak mugatzeko neurri erabilienak:

- Inportazioei muga-zergak ezartzea: Herrialde batean edo aduana-lurralde batean sartzeko eskubidea izateko ordaindu behar diren zergak. - Atzerriko produktuen kuota mugatuak finkatzea: Zenbait ondasunetatik inportatu daitezkeen kantitateetan mugak ezartzea. - Herrialdeko industriei diru-laguntzak ematea: Gobernuek laguntzak ematen dizkiete herrialdeko industriei eta haietako lanpostuak babesen dituzte, produktu merkeagoekin edo kalitate hobekoekin lehiatzeko gai izan daitezen. - Merkataritzakoak ez diren hesiak ezartzea: Eragozpenak jartzen zaizkie inportazioei. Ez dira zergak izaten, baizik eta burokrazia-tramite konplexuak, kalitate-arauak betearaztea, etiketatze bereziak.

NAZIOARTEKO LANKIDETZAKO ERAKUNDEAK

- Nazio Batuen Erakundea (NBE-ONU) deritzon nazioarteko erakundea sortu zuten.

- Nazio Batuen Erakundearekin lotutako erakunde ekonomiko garrantzitsuenak:

• Munduko Merkataritza Erakundea: Erreferentzia da nazioarteko merkataritzan, eta muga-zergak kentzen saiatzen da.

• Ekonomia Lankidetza eta Garapenerako Erakundea: Kapitalen eta zerbitzuen mugimenduak apurka-apurka liberalizatzeko helburua du.

• Nazioarteko Diru Funtsa (NDF-FMI) eta Munduko Bankua (MB-BM): Nazio Batuen Erakundearekin lotutako erakundeak dira, eta maileguak ematen dizkiete arazoak dituzten herrialdeei.

INTEGRAZIO EKONOMIKOA

- Integrazio ekonomikoa: Merkatuak bateratzeko prozesua da, helburu duena nazioz gaindiko eremu ekonomikoak eratzea, jatorrizkoak baino lehiakorragoak eta efizienteagoak.

- Lehentasunezko merkataritza: Bi herrialdek edo gehiagok elkarren arteko muga-zergak murriztea adostea.

Integrazio ekonomiko motak:

- MERKATARITZA ASKEKO EREMUA: Kideen arteko muga-zergak kentzea.- ADUANA BATASUNA: Muga-zerga bateratua batasunetik kanpoko herrialdeentzat.- MERKATU BATUA: Kapitalaren edo langileen zirkulazio askea. - EKONOMIA ETA DIRU BATASUNA: Moneta erkidea eta ekonomia eta diru politika bateratuak.

EUROPAR BATASUNA

Europar Batasuna (EB): Integrazio ekonomikoaren adibide aurreratuenetako bat da munduan.

Horren ezaugarriak:

• Muga-zerga bateratua batasunetik kanpoko herrialdeentzat.

• Pertsonen, salgaien eta kapitalen zirkulazio askea.

• Moneta erkidea (euroa) eta ekonomia eta diru politika bateratua.

EUROPAR BATASUNAREN ETA DIRU BATASUNAREN ERAIKITZE-PROZESUA

2002an sortu zen euroa fisikoki, eta harekin batera, Ekonomia eta Diru Batasuna. Orain, 28 herrialdek osatzen dute Europar Batasuna, baina euroguneko herrialdeek soilik ordeztu dituzte monetanazionalak euroaz.

Eurogunea:

Eraikitze prozesua:

EUROPAR BATASUNAREN ABANTAILAK

- Lelo honen bidez adieraz daitezke: “Batasunak indarra dakar”. - Abantaila hauek ditu herrialde, enpresa eta langileentzat:

LANGILEAK: - Prestakuntza eta lan- aukera hobeak, pertsonen eta langileen zirkulazio askeari esker.

ENPRESAK: - Kostu txikiagoak, kanbio-kosturik eta merkataritza-trabarik ez dagoelako. - Espezializazio-maila handiagoa. - Prezio eta kalitate-maila hobeak, lehia handiagoa izatearen ondorioz. - Ziurgabetasun-maila exikiagoa, moneta sendoari esker (euroa).

HERRIALDEAK: - Aurrekontu-diziplina handiagoa, banan-banan baino. - Lege aurreratuagoak, bateratu eta adostu egin behar direlako. - Beste herrialdeekiko negoziazio-ahalmen handiagoa batera jardunda, banan-banan jardunda baino. - Bakarka ezinezkoak liratekeen proiektuak batera egiteko aukera.

EUROPAR BATASUNAREN DESABANTAILAK

Desabantailek, garrantzi erlatibo desberdina duten herrialdeak egotea sorrarazten ditu, eskualde eta enpresa batzuek abantaila baitute besteen aldean.

Desabantaila nagusiak:

• ESKUALDEEN ARTEKO DESOREKAK

• SUBIRANOTASUNA GALTZEA

• INTERDEPENDENTZIA EUROGUNEAN

• LEHIA URRATZEA

• MERKATARITZAREN POLARIZAZIOA