Powstanie listopadowe- historia

Zuzanna Wiendlocha i Ewelina Klimek

Powstanie listopadowe

1830- 1831r.

Powstanie listopadowe

Przyczyna- łamanie przez cara zapisów konstytucji Królestwa Polskiego. dążenie polaków do odzyskania niepodległości. Wydarzenie- Powstanie listopadowe i przegrana wojna z Rosją w latach 1830- 1831. Skutek- represje wobec uczestników powstania likwidacja konstytucji, sejmu i armii Królestwa Polskiego emigracja tysięcy Polaków.

Sowiński na szańcach woli to obraz Wojciecha Kossaka 1923r. Przedsawiający śmierć generała podczas ataku Rosjan na Warszawę.

Sytuacja polityczna

Początkowo Car Aleksander I przestrzegał ustanowionej przez siebie konstytucji, lecz potem zaczął łamać jej postanowienia. Rozbudował tajną policję oraz wprowadził cenzurę, co naruszało wolność słowa. Zapowiedział również zmiany w ustroju Królestwa, jednak przeciwko ograniczeniom praw i wolności wystąpiła grupa posłów z województwa kalińskiego tak zwani kaliszanie. Mieli zamiar działać opozycyjnie w sejmie lecz zostali oni pozbawieni możliwości działania, ponieważ władca przestał zwoływać sejm.

Na przywódców kaliszan nałożono bezprawny areszt domowy. Taki stosunek cara do LEGALNEJ opozycji sprawił, że w Królestwie Polskim zaczęły tworzyć się konspiracyjne organizacje spiskowe.

Łamanie praw konstytucji oraz ciągła walka z ruchami patriotycznymi nasiliły się bardziej po objęci tronu carskiego przez Mikołaja I- 1825r.

Tajne organizacje:

Towarzystwo Filomatów

Towarzystwo Patriotyczne

Sprzysiężenie Podchorążych

U tworzone w 1828r w Szkole Podchorążych Piechoty w Warszawie Celem była walka o niepodległość Polski i przygotowanie powstania zbrojnego przeciw Rosji Na czele organizacji stanął podporucznik Piotr Wysocki

Założone przez studentów wileńskich, Tomasza Zana i Adama Mickiewicza Celem było samokształcenie, lecz pojawiały się tam też hasłą patriotyczne Po rozbiciu organizacji działączy skazano na zesłanie w głaąb Rosji.

Stworzone przez Waleriana Łukasińskiego- majora wojska polskiego Celem była odbudowa państwa polskiego w granicach przed rozbiorami Skutkiem organizacji było uwięzienie Waleriana Łukasińskiego w więzieniu w którym pozostał aż do śmierci.

Wybuch powstania listopadowego

* Powstanie wybuchło w nocy z 29 na 30 listopada 1830r. * Uczestnicy najpierw ruszyli na Belweder. ponieważ ich celem było między innymi pojmanie znienawidzonego przez polaków wielkiego księcia Konstantego, okazało się jednak że ksiąze uciekł. Spiskowcy nie mieli poparcia wśrod oficerów, bogatych mieszczaństwa oraz arystokracji. * Po nocnych starciach wyzwolono Warszawę, a Rosjanie musieli się wycofać.

Naruszanie konstytucji przez cara oraz walka z patriotycznymi organicacjami wzbudziły wśród polaków nastroje antyrosyjskie: * latem 1830r. do Warszawy dotarłą wiadomość o zwycięstwie rewolucji lipcowej w Paryżu * w gazetach pojawiły się informacje donoszące że car wyśle armię Królestwa Polskiego do stłumienia powstania w Belgii, co wywołało sprzeciw żołnierzy * pojawiła się groźba wykrycia spisku przygotowanego przez Piotra Wysockiego w Szkole Podchorążych Piechoty. Pod wpływem tych wydarzeń konspiratorzy, pomimo nadchodzącej zimy, zdecydowali się wywołać powstanie. Nie mieli planu ani wybranego przywódcy .

Piotr Wysocki 1797- 1875

W 1828r. jako wykładowca Szkoły Podchorążych Piechoty w Warszawie, stworzył tajne sprzysiężenie którego celem było wywołanie powstania i uwolnienie ojczyzny. Podczas wojny polsko- rosyjskiej brał udział w wielu bitwach i trafił do niewoli. Przed sądem przyznał się że był pzrywódcą powstania listopadowego i został skazany na 20 lat ciężkich prac fizycznych. Po powrocie do kraju zamieszkał w domu który został mu podarowany przez naród. Na jego grobie umieszczono napis: wszystko dla ojczyzny- nic dla siebie.

Od neogacji do detronizacji

W tej sytuacji na poczatku 1831r. sejm Królestwa Polskiego zdetronizował Mikołaja I i zerwał unię z Rosją. Generał zrzekł się w tym czasie dyktatury, a władzę objął Rząd Narodowy. Decyzja o walce z zaborcą miała ogromne poparcie wśród ludzi, jednak nie zaangażowali się w nią chłopi. Uznali oni powstanie za "wojnę panów", która ich nie dotyczy.

Władze Królestwa Polskiego nie chciały dopuścić do otwartej wojny z Rosją. 5 grudnia generał Józef Chłopicki ogłosił się dyktatorem powstania. Pod naciskiem zwolenników dalszej walk rozbudowywał armię, lecz jednocześnie prowadził negocjacje z carem Mikołajem I. Rozmowy nie przyniosły jednak efektów- car zażądał natychmiastowego zakończenia powstania.

Wojna polsko- rosyjska

Rząd Narodowy nie pozyskał sojuszników do wojny z Rosją. Powstańcy musieli sami zmierzyć się z armią rosyjską. * zima 1831r. - do Królestwa Polskiego wkroczyła olbrzymia armia rosyjska, Polacy wystawili ponad 2 razy mniejsza armia od rosyjskiej; * 25 lutego 1831 - bitwa o Olszynkę Grochowską zakończyła się odwrotem Polaków, ale Rosjanie zrezygnowali ze szturmu na Warszawę i wycofali się na wschód *wiosna 1831 - wznowienie walk, plan kontraktu generała Ignacego Prądzyńskiego zdziwił Rosjan i przyniósł zwycięstwo w kilku bitwach, jednak finalnie rozbicie sił rosyjskich nie powiodło się. * w maju tego roku nastąpił przełomowy moment wojna- Polacy ponieśli klęskę w bitwie pod Ostrołęką *6 września- szturm Rosjan na Warszawę *8 września- kapitulacja Warszawy 21 października- kapitulacja ostatniej broniącej się załogi powstańczej w Zamościu

Dziękujemy za uwagę