Falamos de escritoras

polas súas obras coñecerédelas

DÍA DAS ESCRITORAS

18 de ocutubro 2021

falamos de:

Rosario de ACUÑA (1850-1923): unha escritora heterodoxa

En vós, mulleres proletarias, está a clave do problema; á beira si! do home; ao nivel si! do home; como o home e co home, pero non contra o home»; vós, metade humana, apartada da masculinidade por un longo traballo de perversión, feito a conciencia por relixións, leis e costumes, recuperastes, dun só empuxe, o voso sitio verdadeiro recollendo das mans da fera que mata, o cetro da man que crea e hoxe a civilización enteira pesa sobre os vosos ombreiros que están a demostrar magníficamente que poden sostela... (Acción Fabril, órgano da Federación Textil e Fabril de España, editado en Mataró, nº 56, 6 de maio de 1916)

Biografía

obras

Concha ALÓS (1926-2011): un par de Premios Planeta

La ciudad. Por la cabeza de Archibald pasaron imágenes confusas, rápidas: barbudos, haraposos y hambrientos habitantes de la ciudad. Gente con la cara angustiada corriendo hacia el autobús, haciendo cola en una panadería, aplastada por una manifestación sembrada de pancartas ininteligibles… Recordó la espesa nube flotando, años atrás, sobre la inmensidad de las casas, cuando él se trasladaba todos los días en bicicleta hasta el centro. Vivía con su familia en la montaña, en un suburbio de la ciudad, subido en una colina, e iba desde allí hasta sus estudios apresurados, y luego al oscuro taller donde estaba empleado, una habitación que olía espesamente a tinta, a papeles amontonados, a excrementos de gato. La espesa nube flotando, tapando el sol. (fragmento de Las hogueras, premio Planeta, 1964)

Biografía

un relato

Luísa CARNÉS (1905-1964): biógrafa de Rosalía de Castro

Mais tamén hai mulleres que se independizan, que viven do seu propio esforzo, sen necesidade de "aguantar tíos". Pero iso é noutro país, onde a cultura deu un paso de xigante; onde a muller cesou de ser un instrumento de pracer físico e de explotación; onde as universidades abren as súas portas ás obreiras e ás campesiñas máis humildes. Aquí, as únicas que poderían emanciparse pola cultura son as fillas dos grandes propietarios, dos banqueiros, dos comerciantes enriquecidos; precisamente as únicas mulleres a quen non lles preocupa en absoluto a emancipación, porque nunca coñeceron os zapatos torcidos nin a fame, que procrea rebeldes. (Tea Rooms. Mujeres obreras)

Biografía

textos

Sofía CASANOVA (1861-1958): correspondente e candidata ao Nobel

Moitos problemas plantexou esta guerra...As torturas dos que morren e as dos que sobreviven; a dor, o sangue, a xenreira farán froitificar sobre as ruínas a verdade e a igualdade redentoras?... As chancelerías dos países en loita fan o que teñen que facer, en algunhas Maquiavelo sorrí satisfeito... en outras un personaxe moi coñecido pero disfrazado de frac inspira a reis e gobernantes os medios de exterminio máis seguros. Este personaxe é Lucifer, predilecto aliado dos tiranos e vencedor da civilización sen alma do século XX. (fragmento de De la guerra)

Biografía

poemas

Magda DONATO (1898-1966): unha feminista esquecida

Cando as mulleres queren participar dos asuntos do Estado, o seu feminismo é político. Cando queren conseguir a igualdade cos homes ante a lei, o seu feminismo é liberador; é altruísta cando se esforzan en conquistar influencia para estender o seu radio de acción benéfica e humanitaria, e é económico cando loita por dignificar a súa vida e conquistar a súa independencia por medio do traballo. (Aclaraciones, artigo)

Biografía

texto

Teresa de ESCORIAZA (1891-1968): feminismo na radio

A radiotelefonía é a arma coa que a muller, especialmente a española, conquistará a súa liberdade. Coa radiotelefonía acabouse o illamento espiritual en que viña vivindo ata o de agora, a muller española. Aínda que os prexuízos milenarios continúen privándonos de recibir unha educación ampla e sólida, por impedirnos asistir aos centros culturais; aínda que os costumes absurdos sigan apartándonos da vida activa, confinándonos ao fogar, convertido así en cárcere; aínda que as leis inxustas nos obriguen a ocupar un lugar secundario no mundo consciente, as ondas redentoras, portadoras do alimento espiritual chegarán de hoxe en diante ata nós, traendo unhas veces as palabras do sabio que iluminen a nosa intelixencia, os acordes do virtuoso que eleven a nosa alma aos trinos do divo que fagan vibrar o noso corazón. (Discurso de Radio Ibérica, 1924)

Biografía

textos

Florbela ESPANCA (1894-1930): pioneira do feminismo luso

Ó Mulher! Como és fraca e como és forte!Como sabes ser doce e desgraçada!Como sabes fingir quando em teu peitoA tua alma se estorce amargurada!Quantas morrem saudosa duma imagem.Adorada que amaram doidamente!Quantas e quantas almas endoidecemEnquanto a boca rir alegremente!Quanta paixão e amor às vezes têmSem nunca o confessarem a ninguémDoce alma de dor e sofrimento!Paixão que faria a felicidade.Dum rei; amor de sonho e de saudade,Que se esvai e que foge num lamento!

Biografía

obras

Concha ESPINA (1869-1955): varias veces nominada para o Nobel

Tales maravillas cuenta la temblorosa luz al extinguirse de un soplo, semejante a un suspiro, mientras el ocioso mirón falla en silencio: ¡Admirable!, ¡admirable! Y se respalda en el sofá escudriñando con golosa mirada a la otra incógnita dormida. Inútilmente: la mantilla o toca que la cela el rostro, no ofrece el menor señuelo a las audacias del furtivo y galante explorador. El cual, entonces, se decide a encender su olvidado cigarrillo, y fuma con impaciente y nervioso afán, puestos los ojos y el corazón en el dulce misterio de aquella hermosa mujer. El tren correo salió de La Coruña a las nueve de la noche; aunque estas señoras procedan de la capital, ¿cómo a las diez y media se han rendido ya tan profundamente a la pesadumbre del sueño? Parece que vinieran de lejanos países, acosadas por la fatiga de muchas horas de insomnio... (La esfinge maragata, fragmento)

Biografía

textos

Rosa Mª de GÁLVEZ (1768-1806): poeta e dramaturga ilustrada

Oigo del mundo el eco lisonjerosonar gozoso en torno de mi mente,y la insensata genteveo correr en vanosin poder halagar ningún sentido:¿será, que la fortuna a los mortalesjamás otorgue algún placer cumplido;o que el fastidio siga a las pasiones,que no pueden saciar sus corazones? (La vanidad de los placeres, fragmento)

Biografía

textos

Leer más

Blanca de GASSÓ (1846-1877): poeta romántica

Yo tengo un librito lleno de dulcísimos cantares, en el corazón escrito, que me dictaron las aves. (....) Quitarme a mí mis cantares es quitar al pez el agua: como al pez le mata el aire a mí el silencio me mata.(Mi librito, fragmento)

Biografía

libro

Agustina GONZÁLEZ (1891-1936): unha iconoclasta granadina

Cando decidín saír soa, desbordáronse as paixóns. Todos me censuraban! Paseando pola rúa escoitaba unha multitude de disparates, comparadas unhas opinións con outras. Como para ir ao manicomio de facer caso! […] A cada paso unha opinión distinta. Mozos e grandes, pobres e ricos, atopábanse con dereito a expresar o que sentían ao meu paso polas rúas e prazas. Todos pensabades de min en alta voz, eu en cambio pensaba de vós sen proferir palabra. Quen tiña máis razón? […] Aos poucos fóronme dando permiso uns e outros para saír soa, levar posto o que quixese, xa fose moda atrasada ou adiantada. Todo o consegue a constancia; pois o que en principio censúrase máis tarde o costume tolérao, e a comprensión aplaude moitas veces o que motivou discusións e acaloros.

(Clemencia a las estrellas, fragmentos)

artigo

Biografía

Ángela GRASSI (1823-1883): romanticismo e conservadurismo

O home exerce o seu omnímodo poder sobre o mundo fisico. Como rei da creación, obra, inventa, subxuga, pero demasiado embebido nas súas colosais empresas, deixa á muller, talvez por inercia, talvez por incapacidade, que empuñe o cetro do mundo moral. Ela cimentou tan ben o seu imperio sobre a dozura, as súplicas e as bágoas, que o home, afagado coa idea da súa superioridade, non pensa disputarlle o seu poder; poder fráxil e débil en aparencia; grande, poderoso, infinito en realidade. [...] Sexamos a luz que aluma, non a fogueira que consome. [...] Lonxe de nós para sempre a idea da gloria e a inmortalidade. Estudemos para embellercernos aos ollos dos nosos mediatabundos compañeiros. [...] Elevemos a nosa imaxinación á altura da súa: pero non pretendamos ser os seus iguais en saber, porque entón destruiriamos a perfecta harmonía da creación. (La misión de la mujer, fragmento)

artigo

Biografía

Inés JOYES (1731-1808): valedora dos dereitos femininos

Oíde, mulleres, diríalles, non vos apoquedes: as vosas almas son iguais ás do sexo que vos quere tiranizar; usade das luces que o Creador vos deu. A vós, se queredes, poderase deber a reforma dos costumes, que sen vós nunca chegará. Respectádevos a vós mesmas e respectaranvos; amádevos unhas a outras; coñecede que o voso verdadeiro mérito non consiste só nunha cara bonita, nin nas grazas exteriores [...]. Manifestádelles (aos homes) que sodes amantes do voso sexo, que podedes pasar as horas unhas con outras en varias ocupacións e conversacións sen botalos de menos, [...] Teredes a gloria de reformar os costumes facendo amable a virtude; irá decaendo o luxo; o voso exemplo fará moderados aos homes, os vosos maridos amaranvos e apreciaranvos, os vosos fillos veneraranvos, os vosos irmáns teranse por ditosos co voso trato; viviredes felices canto cabe no mundo, e morreredes coa gloria de deixar unha posteridade virtuosa. (Apología de las mujeres, fragamento)

Biografía

texto

Ángeles LÓPEZ de AYALA (1856-1926): manifestante feminista

O día no que as mulleres todas respondan á voz de alerta! que damos as que xa comprendemos os nosos dereitos, entón será cando o home avergoñarase e terá que rexerse por leis novas concibidas pola razón, as cales espertarán ao pobo e entón teremos verdadeiros homes. [...] Si, homes todos, unha voz amiga fálavos en nome da xustiza para que non miredes á muller como un ser inferior a vós! Axudádea para que poida chegar á meta das súas aspiracións! Axudádea, e non esquezades que o progreso da sociedade depende do progreso da muller! Oh, razón...! cando te abrirás paso a través das preocupacións? Cando te elevarás sobre as vetustas costumes e estenderás o teu dominio á face da terra? Muller, esperta, que o home non sabe educarte, e el ten necesidade da túa educación! Instrúete, manifestemos ao home que xa é hora de que sexamos consideradas gozando de dereitos similares aos del. ("Abandono de la educación de la mujer", El Gladiador, Barcelona, 1906, pp.7-8, fragmentos)

Biografía

tese

Dolores MEDIO (1911-1996): unha premio Nadal

La escuela, más que ningún otro edificio de la aldea, denuncia el paso de la guerra. Su aspecto no puede ser más desolador: los cristales rotos, sucias las paredes, el techo ahumado, goteras, el suelo cubierto de excrementos de animales... Prisión, cuartel, cocina, cuadra... eso ha sido la escuela. La casa de la maestra no ha corrido mejor suerte. Los chicos también acusan el paso de los dos ejércitos en sus trajes negros, hechos de prendas usadas, algunas tan viejas que en tiempo de paz no las recogería un mendigo si las encontrara tiradas en el camino. La moneda con la que hasta ahora cobraron los aldeanos la venta de los productos de sus tierras, no tiene ya valor y hasta que se recoja una posible nueva cosecha no habrá dinero en la aldea.Con todo, esta miseria física, esta miseria material, no tiene para Irene Gal la importancia del problema moral que se le plantea. Guerra civil, hermanos contra hermanos, el mayor azote que Dios puede enviar a un pueblo.. (Diario de una maestra, fragmento)

artigo

Biografía

Concha MÉNDEZ (1898-1986): a poesía do 27 á sombra

Yo soy la vida en luchade cada hora y de cada paso.Yo soy la fuerza de mí misma,la antena receptora del milagro.Yo soy la vida sin remedio.Mi muerte no será sino un colapso;porque después de muerta seguiré viviendo,nadie sabe hasta dónde ni hasta cuándo. (“25”, Niño y sombras)

Biografía

textos

Oliva SABUCO (1562-1622): a "nova filósofa"

Oliva de virtud, y de belleza,con ingenio, y saber hermoseada,Oliva do la ciencia está cifradacon gracia de la suma eterna alteza,Oliva de los pies a la cabezade mil divinos dones adornada,Oliva para siempre eternizadahas dexado tu fama y tu grandeza.La oliva en la ceniza convertida,y puesta en la cabeza nos predica,que de ceniza somos, y seremos:Mas otra Oliva bella esclarecidaen su libro nos muestra, y significasecretos que los hombres no sabemos.

Biografía

textos

(soneto en loanza da autora composto por Juan de Sotomayor)

Luísa SIGEA (1522-1560): poeta e humanista

Un fin, unha esperanza, un como ou candotras si traen o meu dereito verdadeiro;os meses e os anos van pasandoen balde, e paso eu tras o que espero;estou fóra de min, e estou a mirarse excede a natura o que quero;e así as tristes noites velo e conto,mais non podo contar o que máis sinto....

Biografía

textos

GRAZAS!