Odżywianie się zwierząt
Start
Aby organizm mógł rosnąć i rozwijać się , musi pozyskiwać związki budulcowe, energetyczne i regulujące. Zwierzęta są organizmami cudzożywnymi (heterotroficznymi), co oznacza, że nie wytwarzają potrzebnych substancji samodzielnie, ale, zjadając inne organizmy, pobierają je ze środowiska. Zwierzęta wyspecjalizowały się w wielu różnych metodach zdobywania i konsumowania pokarmu.
Podział zwierząt ze względu na sposób odżywiania się
Rodzaj pożywienia i sposób jego zdobywania
pasożyty
saprofagi
wszystkożercy
mięsożercy
roślinożercy
- pokarm - zwierzęta odżywiające się szczątkami organizmów, odchodami lub detrytusem (martwią materią organiczną)
- pokarm - zarówno pokarm roślinny, jak i zwierzęcy
- pokarm - tkanki innego organizmu (żywiciela).
-pokarm - liście, drewno, części roślin
- pokarm - zwierzęta
- przykłady zwierząt - -drapieżcy - biedronka, szczupak, zwinka, myszołów, kot - padlinożercy - rak, sęp, hiena
-przykłady zwierząt - chrabąszcz majowy, sarna, mysz
- przykłady zwierząt - węgorz, niedźwiedź
- przykłady zwierząt - -pasożyty zewnętrzne - pijawka lekarska, wesz, - pasożyty wewnętrzne - motylica wątrobowa, glista ludzka.
- przykłady zwierząt - detrytusożercy - rurecznik, krocionóg glebożercy - dżdżownica, kałożercy - skarabeusz
Wielkość pokarmu
Makrofagi
Mikrofagi
Płynożercy
- pokarm - duże porcje pożywienia
- pokarm - drobne cząstki lub zawiesina organiczna
- pokarm - pokarm płynny
- przykłady zwierząt - pchła, koliber
- przykłady zwierząt - ważka, kałamarnica, zaskroniec
- przykłady zwierząt - ostryga, lancetnik
Zróżnicowanie pokarmu
Monofagi
Oligofagi
Polifagi
- pokarm - mało zróżnicowany pokarm
- pokarm - bardzo zróżnicowany pokarm
- pokarm - jeden rodzaj pokarmu
- przykłady zwierząt - stonka ziemniaczana
- przykłady zwierząt - dzik
- przykłady zwierząt - koala, panda wielka, jedwabnik morwowy
Trawienie pokarmu zwierząt
Co to jest trawienie ?
to proces rozkładania związków organicznych do związków prostych.
Proces ten zachodzi pod wpływem enzymów trawiennych.
Z powstałych w tym procesie związków organizm może budować nowe, potrzebne mu związki złożone.
Trawienie u zwierząt może odbywać się :
- wewnątrzkomórkowo - zewnątrzkomórkowo
Trawienie wewnątrzkomórkowe - polega na rozkładzie pokarmu bezpośrednio w komórkach. Usprawnia to przyswajanie pokarmu, ale pozwala na pobieranie tylko małych cząstek, gdyż zwierzę nie ma możliwości rozdrobnienia pożywienia. W ten sposób pokarm trawią gąbki i wirki.
Trawienie zewnątrzkomórkowe - pozwala na pobieranie dużych porcji pokarmu, musi się jednak odbywać w układzie pokarmowym, co wiąże się z jego specjalizacją. Zachodzi ono pod wpływem enzymów wydzielanych do światła przewodu pokarmowego. Produkty trawienia są wchłaniane do krwi lub limfy i dostarczane do komórek ciała zwierzęcia. Tam zachodzi trawienie wewnątrzkomórkowe, polegające na ostatecznym rozkładzie pobranego i strawionego pokarmu.
Plan budowy układu pokarmowego
Najprostszą budowę ma układ pokarmowy w postaci ślepo zakończonej rury z licznymi uchyłkami umożliwiającymi rozprowadzanie pokarmu po całym ciele (np.wirki, przywry). Niestrawione resztki pokarmu są w nim usuwane przez otwór gębowy. Jednak u większości grup zwierząt układ pokarmowy ma bardziej skomplikowaną budowę. Przybiera ona postać drożnej, czyli otwartej z obu stron, rury - przewodu pokarmowego. Pożywienie dostaje się do niej przez otwór gębowy, a usuwane jest przez otwór odbytowy. Obróbka pokarmu zachodzi dużo sprawniej, gdyż jedna jego porcja może być trawiona w czasie, kiedy pobierana jest następna.
W początkowym odcinku przewodu pokarmowego występują wyspecjalizowane struktury służące do zdobywania pokarmu (np.przyssawki) i jego rozdrabniania (np.zęby).
Ewolucja układu pokarmowego
Zwierzeta, które poruszają się szybko muszą mieć tempo przemian metabolicznych szybkie. Muszą one pobierać większe ilości pokarmu, a proces jego trawienia i wchłaniania musi zachodzić bardzo sprawnie. Dlatego w rozwoju ewolucyjnym u kolejnych grup zwierząt doszło do modyfikacji budowy układu pokarmowego.
Stułbiopławy i Koralowce
Do układu pokarmowego - jamy gastralnej (chłoniąco - trawiącej ) prowadzi otwór gębowy, który też służy do usuwania resztek pokarmu.
U krążkopławów (postać meduza) wirków i przywr występuje układ pokarmowo - naczyniowy: - transport wchłoniętych substancji odbywa się dzięki systemowi kanałów promienistych odchodzących od jamy gastralnej w stronę krawędzi ciała. Kanały te są w równych odstępach i się rozgałęziają. Budowa układu : 1.Jelito przednie : - funkcja: zdobywanie pokarmu - rozpoczyna się otworem gębowym, za którym znajduje się silnie umięśniona gardziel prowadząca do jelita środkowego. 2.Jelito środkowe : - zachodzi tam trawienie pokarmu, pełni funkcję układu krwionośnego - rozprowadza substancje pokarmowe do wszystkich komórek
Nicienie
Mają drożny układ pokarmowy, który składa się z trzech części : jelita przedniego, środkowego i tylnego. Najbardziej zróżnicowanym odcinkiem jest jelito przednie. Zaczyna się ono otworem gębowym, za którym występuje umięśniona gardziel. Z niej pokarm przesuwa się do jelita środkowego, a nastepnie do jelita tylnego kończącego się odbytem.
Pierścienice
Liczne udoskonalenia: 1.Jelito przednie : z wolem służącym do przechowywania pokarmu. Na granicy przełyku i jelita środkowego znajduje się żołądek (wstępne trawienie). 2. Jelito środkowe z fałdem zwiększającym powierzchnie wchłaniania. 3. Jelito tylnie : formowanie i usuwanie kału. W ścianach układu pokarmowego występują mięśnie gładkie umożliwiające ruchy perystaltyczne (popychanie porcji żywienia).
Stawonogi
1. Odnóża głowowe przekształcone w narządy gębowe. 2.Gruczoły służące do obróbki pokarmu : - u stawonogów lądowych : ślinowe (nawilżenie pokarmu), wątrobowo - trzustkowe (wydzielanie enzymów trawiennych). - u owadów ich nie ma, ale występuje wole (magazynowanie pokarmu, wstepne trawienie).
Mięczaki
Charakterystyczną cechą układu pokarmowego mięćzaków jest tarka. Narząd ten mieści się w gardzieli lub na języku i służy do zeskrobywania pokarmu. Głowonogi mają dodatkowo dwie rogowe szczęki okalające otwór gębowy, natomiast u małży tarka nie występuje, ponieważ odżywiają się one zawiesiną organiczną.
Kręgowce
Najlepiej rozwinięty układ wystepuje u kregowców. Przewód pokarmowy : 1. Otwór gębowy, który prowadzi do jamy gębowej. 2. Jama gębowa, często wyposażona w - zęby (chwytanie, rozdrabnianie i rozdzielnia pokarmu na porcje) - język (chwytanie ofiary, mieszanie pokarmu, narząd zmysłu smaku, przesuwa pokarm do dalszych odcinków układu) - u lądowców są tu ujścia gruczołów ślinowych - wydzielanie śliny (zawiera enzymy trawiące, nawilżanie i zmiękczenie pokarmu). 3. Gardziel 4. Przełyk 5. Żołądek 6. Jelito cinkie : - dwunastnica do której dochodzą przewody wątroby (żółć : rozbija duże cząstki tłuszczów na mniejsze - emulgacja : zwiększona P działania lipazy na tłuszcz) i trzustki (dalsze trawienie pokarmu). W ostatnich odcinkach jelita cienkiego ostatni etap trawienie i wchłanianie. 7. Jelito grube : formowanie kału, kończy się otworem odbytowym.
Ptaki
Opisany układ pokarmowy uległ w niektórych grupach kręgowców modyfikacjom, na przykład u ptaków. 1. szczęka i żuchwa pokryte rogową pochwą , przekształcone w dziób 2. przełyk prowadzi do wola - transport pokarmu (pokarm może byc z niego zwracany) 3. żołądek składa się z dwóch części : - gruczołowy (enzymy trawienne) - mięśniowy : gastrolity- kamienie połykane do rozcierania pokarmu. 4. przyśpieszona perystaltyka jelit, pokarm szybko się przesuwa przez przewód, a kał jest często usuwany - nie zwiększa masy ciała podczas lotu.
Ssaki
Dla ssaków charakterystyczna jest specjalizacja zębów. Kształt, liczba i rozmieszczenie zębów zależą od rodzaju spożywanego pokarmu. Ponadto niektóre ssaki roslinożerne mają wielokomorowy żołądek, w którym żyją symbiotyczne mikroorganizmy trawiące celulozę zawartą w ścianach komórek roślinnych.
Dziękujemy za uwagę. Sandra Idzik i Katarzyna Raj kl.2F1
odżywianie się zwierząt
San Idz
Created on May 10, 2021
Start designing with a free template
Discover more than 1500 professional designs like these:
View
Visual Presentation
View
Vintage Photo Album
View
Animated Chalkboard Presentation
View
Genial Storytale Presentation
View
Higher Education Presentation
View
Blackboard Presentation
View
Psychedelic Presentation
Explore all templates
Transcript
Odżywianie się zwierząt
Start
Aby organizm mógł rosnąć i rozwijać się , musi pozyskiwać związki budulcowe, energetyczne i regulujące. Zwierzęta są organizmami cudzożywnymi (heterotroficznymi), co oznacza, że nie wytwarzają potrzebnych substancji samodzielnie, ale, zjadając inne organizmy, pobierają je ze środowiska. Zwierzęta wyspecjalizowały się w wielu różnych metodach zdobywania i konsumowania pokarmu.
Podział zwierząt ze względu na sposób odżywiania się
Rodzaj pożywienia i sposób jego zdobywania
pasożyty
saprofagi
wszystkożercy
mięsożercy
roślinożercy
- pokarm - zwierzęta odżywiające się szczątkami organizmów, odchodami lub detrytusem (martwią materią organiczną)
- pokarm - zarówno pokarm roślinny, jak i zwierzęcy
- pokarm - tkanki innego organizmu (żywiciela).
-pokarm - liście, drewno, części roślin
- pokarm - zwierzęta
- przykłady zwierząt - -drapieżcy - biedronka, szczupak, zwinka, myszołów, kot - padlinożercy - rak, sęp, hiena
-przykłady zwierząt - chrabąszcz majowy, sarna, mysz
- przykłady zwierząt - węgorz, niedźwiedź
- przykłady zwierząt - -pasożyty zewnętrzne - pijawka lekarska, wesz, - pasożyty wewnętrzne - motylica wątrobowa, glista ludzka.
- przykłady zwierząt - detrytusożercy - rurecznik, krocionóg glebożercy - dżdżownica, kałożercy - skarabeusz
Wielkość pokarmu
Makrofagi
Mikrofagi
Płynożercy
- pokarm - duże porcje pożywienia
- pokarm - drobne cząstki lub zawiesina organiczna
- pokarm - pokarm płynny
- przykłady zwierząt - pchła, koliber
- przykłady zwierząt - ważka, kałamarnica, zaskroniec
- przykłady zwierząt - ostryga, lancetnik
Zróżnicowanie pokarmu
Monofagi
Oligofagi
Polifagi
- pokarm - mało zróżnicowany pokarm
- pokarm - bardzo zróżnicowany pokarm
- pokarm - jeden rodzaj pokarmu
- przykłady zwierząt - stonka ziemniaczana
- przykłady zwierząt - dzik
- przykłady zwierząt - koala, panda wielka, jedwabnik morwowy
Trawienie pokarmu zwierząt
Co to jest trawienie ?
to proces rozkładania związków organicznych do związków prostych.
Proces ten zachodzi pod wpływem enzymów trawiennych.
Z powstałych w tym procesie związków organizm może budować nowe, potrzebne mu związki złożone.
Trawienie u zwierząt może odbywać się :
- wewnątrzkomórkowo - zewnątrzkomórkowo
Trawienie wewnątrzkomórkowe - polega na rozkładzie pokarmu bezpośrednio w komórkach. Usprawnia to przyswajanie pokarmu, ale pozwala na pobieranie tylko małych cząstek, gdyż zwierzę nie ma możliwości rozdrobnienia pożywienia. W ten sposób pokarm trawią gąbki i wirki.
Trawienie zewnątrzkomórkowe - pozwala na pobieranie dużych porcji pokarmu, musi się jednak odbywać w układzie pokarmowym, co wiąże się z jego specjalizacją. Zachodzi ono pod wpływem enzymów wydzielanych do światła przewodu pokarmowego. Produkty trawienia są wchłaniane do krwi lub limfy i dostarczane do komórek ciała zwierzęcia. Tam zachodzi trawienie wewnątrzkomórkowe, polegające na ostatecznym rozkładzie pobranego i strawionego pokarmu.
Plan budowy układu pokarmowego
Najprostszą budowę ma układ pokarmowy w postaci ślepo zakończonej rury z licznymi uchyłkami umożliwiającymi rozprowadzanie pokarmu po całym ciele (np.wirki, przywry). Niestrawione resztki pokarmu są w nim usuwane przez otwór gębowy. Jednak u większości grup zwierząt układ pokarmowy ma bardziej skomplikowaną budowę. Przybiera ona postać drożnej, czyli otwartej z obu stron, rury - przewodu pokarmowego. Pożywienie dostaje się do niej przez otwór gębowy, a usuwane jest przez otwór odbytowy. Obróbka pokarmu zachodzi dużo sprawniej, gdyż jedna jego porcja może być trawiona w czasie, kiedy pobierana jest następna.
W początkowym odcinku przewodu pokarmowego występują wyspecjalizowane struktury służące do zdobywania pokarmu (np.przyssawki) i jego rozdrabniania (np.zęby).
Ewolucja układu pokarmowego
Zwierzeta, które poruszają się szybko muszą mieć tempo przemian metabolicznych szybkie. Muszą one pobierać większe ilości pokarmu, a proces jego trawienia i wchłaniania musi zachodzić bardzo sprawnie. Dlatego w rozwoju ewolucyjnym u kolejnych grup zwierząt doszło do modyfikacji budowy układu pokarmowego.
Stułbiopławy i Koralowce
Do układu pokarmowego - jamy gastralnej (chłoniąco - trawiącej ) prowadzi otwór gębowy, który też służy do usuwania resztek pokarmu.
U krążkopławów (postać meduza) wirków i przywr występuje układ pokarmowo - naczyniowy: - transport wchłoniętych substancji odbywa się dzięki systemowi kanałów promienistych odchodzących od jamy gastralnej w stronę krawędzi ciała. Kanały te są w równych odstępach i się rozgałęziają. Budowa układu : 1.Jelito przednie : - funkcja: zdobywanie pokarmu - rozpoczyna się otworem gębowym, za którym znajduje się silnie umięśniona gardziel prowadząca do jelita środkowego. 2.Jelito środkowe : - zachodzi tam trawienie pokarmu, pełni funkcję układu krwionośnego - rozprowadza substancje pokarmowe do wszystkich komórek
Nicienie
Mają drożny układ pokarmowy, który składa się z trzech części : jelita przedniego, środkowego i tylnego. Najbardziej zróżnicowanym odcinkiem jest jelito przednie. Zaczyna się ono otworem gębowym, za którym występuje umięśniona gardziel. Z niej pokarm przesuwa się do jelita środkowego, a nastepnie do jelita tylnego kończącego się odbytem.
Pierścienice
Liczne udoskonalenia: 1.Jelito przednie : z wolem służącym do przechowywania pokarmu. Na granicy przełyku i jelita środkowego znajduje się żołądek (wstępne trawienie). 2. Jelito środkowe z fałdem zwiększającym powierzchnie wchłaniania. 3. Jelito tylnie : formowanie i usuwanie kału. W ścianach układu pokarmowego występują mięśnie gładkie umożliwiające ruchy perystaltyczne (popychanie porcji żywienia).
Stawonogi
1. Odnóża głowowe przekształcone w narządy gębowe. 2.Gruczoły służące do obróbki pokarmu : - u stawonogów lądowych : ślinowe (nawilżenie pokarmu), wątrobowo - trzustkowe (wydzielanie enzymów trawiennych). - u owadów ich nie ma, ale występuje wole (magazynowanie pokarmu, wstepne trawienie).
Mięczaki
Charakterystyczną cechą układu pokarmowego mięćzaków jest tarka. Narząd ten mieści się w gardzieli lub na języku i służy do zeskrobywania pokarmu. Głowonogi mają dodatkowo dwie rogowe szczęki okalające otwór gębowy, natomiast u małży tarka nie występuje, ponieważ odżywiają się one zawiesiną organiczną.
Kręgowce
Najlepiej rozwinięty układ wystepuje u kregowców. Przewód pokarmowy : 1. Otwór gębowy, który prowadzi do jamy gębowej. 2. Jama gębowa, często wyposażona w - zęby (chwytanie, rozdrabnianie i rozdzielnia pokarmu na porcje) - język (chwytanie ofiary, mieszanie pokarmu, narząd zmysłu smaku, przesuwa pokarm do dalszych odcinków układu) - u lądowców są tu ujścia gruczołów ślinowych - wydzielanie śliny (zawiera enzymy trawiące, nawilżanie i zmiękczenie pokarmu). 3. Gardziel 4. Przełyk 5. Żołądek 6. Jelito cinkie : - dwunastnica do której dochodzą przewody wątroby (żółć : rozbija duże cząstki tłuszczów na mniejsze - emulgacja : zwiększona P działania lipazy na tłuszcz) i trzustki (dalsze trawienie pokarmu). W ostatnich odcinkach jelita cienkiego ostatni etap trawienie i wchłanianie. 7. Jelito grube : formowanie kału, kończy się otworem odbytowym.
Ptaki
Opisany układ pokarmowy uległ w niektórych grupach kręgowców modyfikacjom, na przykład u ptaków. 1. szczęka i żuchwa pokryte rogową pochwą , przekształcone w dziób 2. przełyk prowadzi do wola - transport pokarmu (pokarm może byc z niego zwracany) 3. żołądek składa się z dwóch części : - gruczołowy (enzymy trawienne) - mięśniowy : gastrolity- kamienie połykane do rozcierania pokarmu. 4. przyśpieszona perystaltyka jelit, pokarm szybko się przesuwa przez przewód, a kał jest często usuwany - nie zwiększa masy ciała podczas lotu.
Ssaki
Dla ssaków charakterystyczna jest specjalizacja zębów. Kształt, liczba i rozmieszczenie zębów zależą od rodzaju spożywanego pokarmu. Ponadto niektóre ssaki roslinożerne mają wielokomorowy żołądek, w którym żyją symbiotyczne mikroorganizmy trawiące celulozę zawartą w ścianach komórek roślinnych.
Dziękujemy za uwagę. Sandra Idzik i Katarzyna Raj kl.2F1