Unia polsko litewska klasa 4

Unia Polski z Litwą

Na poprzednich lekcjach mówiliśmy już o tym, że w Polsce średniowiecznej prawo do dziedziczenia tronu mieli tylko mężczyźni (zwyczajowo tron dziedziczył najstarszy syn króla). Jednak…

Ostatni władca z dynastii Piastów zawarł układy z władcą Węgier- Ludwikiem Andegaweńskim mówiące o tym, że jeśli Kazimierz Wielki nie doczeka się męskiego potomka, to po jego śmierci władzę w Polsce obejmie on - Ludwik Andegaweński. Jednak ten również nie doczekał się syna, zaś miał trzy córki, najmłodszą z nich była Jadwiga.

To właśnie jej przypadł w udziale tron Polski… Tak, tak… kobiecie, a raczej 11 letniej dziewczynce. Wbrew obowiązującemu prawu Ludwikowi udało się uzyskać zgodę szlachty na dziedziczenie tronu przez córkę (w zamian za to zwolnił szlachtę z większości podatków). I w ten oto sposób, po dwóch latach bezkrólewia po śmierci ojca, Jadwiga została królem Polski w 1384 r. Królem, ponieważ polskie prawo nie przewidywało, aby państwem rządziła królowa.

Dla dobra Polski i Litwy Jadwiga zgodziła się poślubić 35 letniego Jagiełłę, pod warunkiem że ten wraz z całym państwem przyjmie chrzest.

Na chrzcie Jagiełło otrzymał imię Władysław. Jagiełło wyróżniał się na tle epoki wysokim poziomem higieny. Słynął z zamiłowanie do kąpieli i przesiadywał wiele godzin w wannie. W jego czasach mycie się należało do rzadkości i nie cieszyło się popularnością. Król polski nie pił również alkoholu. Wolał zawsze zachować trzeźwy umysł, do tego bał się, że podane mu wino może być zatrute.

W 1385 r. dostojnicy Polski i Litwy podpisali w Krewie umowę o przyszłej unii.Unia to dobrowolny związek co najmniej dwóch państw, zawarty w celu osiągnięcia korzyści politycznych lub gospodarczych.

W 1399r. królowa urodziła córeczkę, która przeżyła tylko trzy tygodnie. Kilka dni później zmarła sama Jadwiga. Jej śmierć wstrząsnęła Polską.W dawnych czasach poród był śmiertelnym niebezpieczeństwem dla każdej kobiety, nawet tych z najwyższych stanów. Nie było odpowiednio rozwiniętej medycyny i każde komplikacje mogły prowadzić do tragedii. Jadwiga była kochana przez swój lud. Słynęła z dobrego serca, pomagała ubogim, a w testamencie zapisała swoje kosztowności na odbudowę zaniedbanej przez Ludwika Węgierskiego Akademii Krakowskiej. W 1997 została uznana przez papieża Jana Pawła II świętą Kościoła Katolickiego.

Wielka wojna z zakonem krzyżackim

Przyczyny: agresywna polityka zakonu krzyżackiego; powstanie na Żmudzi przeciw zakonowi; dążenie Polski do odzyskania Pomorza Gdańskiego.

W momencie przyjęcia chrztu przez Litwę sens istenia państwa Zakonu Krzyżackiego w zasadzie przestał istnieć. Nie mieli już kogo nawracać. Krzyżacy jednak rozpowszechniali w całej Europie plotki o rzekomym pogańskie Jagiełły. Podsycali też jego konflikt z Witoldem, kuzynem, który chciał zdobyć władzę na Litwie. Witold oddał nawet Krzyżakom Żmudź w zamian za poparcie. W końcu sytuacja dojrzała do wielkiego zbrojnego starcia rywali. W 1409 roku wybuchła wojna....

Bitwa pod Grunwaldem 15 lipca 1410

Była to jedna z największych bitew w historii średniowiecznej Europy.

Gazeta Polska

Kraków 16.07.1410

#0120

Zwycięstwo! Krzyżacy pokonani pod Grunwaldem !

Jagiełło zwycięski !

Bitwa toczyła się cały dzień. Szala zwycięstwa przechylała się raz w jedną raz w drugą stronę. Dzielni żołnierze polscy litewscy oraz z innych sojuszniczych narodów stawiali czoło największej potędze europy i udało się. Bóg wynagrodził nasze trudy i walkę w słusznej sprawie !

15 lipca 1410 połączone wojska polsko-litewskie pod wodzą króla Władysława Jagiełły pokonały w wielkiej bitwie pod Grunwaldem armię Zakonu Krzyżackiego wspieraną przez rycerzy z całej Europy !

Czy zdobędziemy stolicę?

Wielki mistrz nie żyje!

Wojska sprzymierzonych maszerują na Malbork. Czu uda się zniszczyć Zakon Krzyżacki?

Na polu bitwy zgninął wielki mistrz Zakonu Krzyżackiego Ulrich von Jungingen.

Rządy Jagiełły po Grunwaldzie

Malbork okazał się zbyt silną twierdzą, by Jagiełło mógł ją zdobyć. Zakon został jednak upokorzony i nigdy nie odzyskał już swojej potęgi. Jagiełło musiał za to umacniać swoją pozycję w kraju. Nie mógł się czuć na tronie tak pewnie jak Piastowie, był jednak królem wybranym przez możnowładców polskich i musiał dbać o ich poparcie. W związku z tym wydawał kolejne przywileje szlacheckie i dzielił się swoimi uprawnieniami. Tak budował się system współpracy szlachty i króla, który stał się podstawą ustroju Polski na setki lat. Jagiełło rządził aż 48 lat i był najdłużej panującym polskim władcą.

Unia w Horodle - przyjęcie szlachty litewskiej w poczet polskiej i potwierdzenie unii polsko liteskiej

Oś czasu

1434 Śmierć Władysław Jagiełły

1386 Jagiełło obejmuje tron

1370-1382 Rządy Ludwika Węgierskiego

Polska czasów pierwszych Jagiellonów

1410 Bitwa pod Grunwaldem

1385 Unia polsko-litewska w Krewie.