"Pan Tadeusz" - Polowanie na niedźwiedzia i gra Wojskiego na rogu

Lekcja 1Temat: Śladami obyczajów szlacheckich - polowanie na niedźwiedzia według Adama Mickiewicza.

Poznacie dzisiaj jeden z fragmentów utworu Adama Mickiewicza "Pan Tadeusz". Jutro również będziecie pracować z tym tekstem, więc bądźcie uważni. Tekst nie jest łatwy, dlatego wracajcie do niego ilekroć będziecie mieli problem z rozwiązaniem zadań.

Opracowanie: Iwona Marcinkowska-Sobótek

Adam Mickiewicz (1798–1855) jeden z najwybitniejszych przedstawicieli polskiego romantyzmu. Był poetą, publicystą, filozofem, działaczem politycznym. W czasie, kiedy Adam Mickiewicz tworzył swoje dzieła, Polska znajdowała się pod zaborami. Obok Juliusza Słowackiego i Zygmunta Krasińskiego zaliczany do grona tzw. Trzech Wieszczów.

"Pan Tadeusz, czyli ostatni zajazd na Litwie" Adama Mickiewicza to epopeja narodowa, powstała w latach 1832–1834 w Paryżu. Składa się z dwunastu ksiąg pisanych wierszem.Akcja utworu rozgrywa się na Litwie, w dworku Soplicowo i w pobliskim zaścianku w Dobrzynie, w latach 1811 –1812.

Polowanie na niedźwiedzia jest bardzo istotnym wydarzeniem w fabule epopei Adama Mickiewicza „Pan Tadeusz”. Bohaterowie dzieła zorganizowali je w sercu puszczy litewskiej, miejscu bogatym w bory, knieje, wilcze doły zarośnięte trawą, małe i głębokie jeziorka pełne wody w kolorze rdzy oraz w drzewa pozbawione kory i liści. To tam żyło mnóstwo dzikich zwierząt: żubry, tury, rysie, dziki, łosie, wilki.

Tak początek polowania przedstawiono w filmie Andrzeja Wajdy: Przeczytajcie fragment z pdręcznika, str. 225-226

W podanej prezentacji pod nr 6 znajduje się quiz dotyczący wydarzeń opisanych we fragmencie epopei: Uporządkujcie plan wydarzeń i zapiszcie go w zeszycie:

Lekcja 2 i 3Temat: Muzyka słowami zagrana. Koncert Wojskiego (Adam Mickiewicz "Pan Tadeusz").

Kim był Wojski?Wojski Hreczecha – jedna z postaci w epopei Adama Mickiewicza "Pan Tadeusz". Był dalekim krewnym Sędziego Soplicy, przyjacielem jego domu. Do kanonów literackich przeszedł opis jego gry na rogu zaczynający się od słów: "Natenczas Wojski chwycił na taśmie przypięty..." W I Rzeczypospolitej wojski był urzędnikiem, a jego obowiązkiem było pilnowanie porządku w czasie, gdy szlachta wyruszała na wyprawę wojenną. Opiekował się ich rodzinami, dobytkiem, zapewniał bezpieczeństwo. Mógł być sędzią w sprawach spornych. W okresie, kiedy toczy się akcja utworu, pozostał tylko tytuł nie związany z żadną funkcją. Sędziwy, szanowany szlachcic, żyjący na dworze Sędziego, za którego często pełni obowiązki gospodarza. Mistrz myślistwa (także gry na rogu myśliwskim - "koncert Wojskiego") i strażnik dawnych obyczajów, których wielkość przeciwstawia współczesnym, a przy tym wesoły gawędziarz.

Po zakończonym sukcesem polowaniu pora na grę Wojskiego na rogu. Zobaczcie, jak została przedstawiona w filmie Andrzeja Wajdy:

Przeczytajcie informacje o rogu

Wysłuchajcie recytacji fragmentu "Pana Tadeusza" - tekst znajduje się w podręczniku na str. 227-228

Etapy gry Wojskiego - przerysujcie do zeszytu tabelkę i uzupełnijcie ją

EtaE

Opiszcie róg, na którym gra Wojski. Wskażcie różne środki stylistyczne wykorzystane przez poetę do jego zaprezentowania.

Wypiszcie z tekstu wyrazy dźwiękonaśladowcze i przykłady instrumentacji głoskowej (definicja, podr. str. 229)

Wojski odegrał na rogu sygnał zakończenia polowania, który stał się pretekstem do zagrania całego koncertu opowiadającego o przebiegu łowów: dźwięczny początek przypominał pobudkę myśliwską, potem nastąpiły skomlące dźwięki - zew myśliwski psów, głośniejsze i mocniejsze nuty jak wystarzły; następnie Wojski naśladował odgłosy różnych gatunków zwierząt (wycie wilków, ryk niedźwiedzia, beczenie żubra), by na końcu oddać dźwiękiem myśliwskie zamieszanie pełne jednoczesnych głosów ludzi i zwierząt, a potem zakończyć melodią oddającą triumf myśliwych.

Rozwiąż quiz - do tabelki wpisz cytaty oraz odpowiednie nazwy środków poetyckich i ; podaj hasło.

Praca domowa 1: Wydrukuj i uzupełnij kartę pracy. Jeśli nie możesz jej wydrukować, przerysuj i uzupełnij. Możesz ją pokolorować. Pamiętaj o starannym wykonaniu zadania. Termin: 17 maja