Historia- I wojna światowa

I WOJNA ŚWIATOWA

XIX/XX

wiek

Co się stało?

Nowe sojusze?

Zachwiana równowaga europejska

TRÓJPRZYMIERZE:-Niemcy -Włochy -Austro-Węgry TRÓJPOROZUMIENIE: -Wielka Brytania -Francja -Rojsa

Po zjednoczeniu Włoch i Niemiec równowaga w Europie została zachwiana. Nowe państwa chciały wzmocnić swoją pozycję na arenie międzynarodowej. Walka o kolonie, nowoczesne armie i floty oraz otwarta na świat Japonia i USA po wojnie secesyjnej z dynamicznie rozwijającą się gospodarką.

REWOLUCJE W ROSJII?

"KOCIOŁ BAŁKAŃSKI"?

Władza w rękach Rządu Tymczsowego i bolszewików?

1912 i 1913 walka o bałkany. Rosja, Turcja i koalicja antyturecka.

I WOJNA ŚWIATOWA

01

02

03

Przyczyny

Wojna i bałkany

Wojna pozycyjna

Przyczyny i wyścig zbrojeń

Punkt zapalny, wojna Rosyjsko- japońska oraz "Kocioł bałkański'

Wojna błyskawiczna, pozycyjna i manewrowa

04

05

06

Koniec I wojny światowej

Okres dwuwładzy

Porażki i rewolucja lutowa

Koniec i kryzys gospodarczy

Rząd Tymczasowy i Tymczasowy Komitet Wykonawczy

07

08

09

Rewolucja Październikowa

Sytuacja polska

Sprawa polska w polityce

Rewolucja pażdziernikowa i wojna domowa w Rosji

Polacy u boku państw centralnych oraz Rosji

01. Przyczyny

Jedną z przyczyn I wojny światowej było zjednoczenie się Niemiec i Włoch, otwarcie się na świat Japonii oraz dynamicznie rozwijająca się gospodarka USA. Kolejną z przyczyn były walki nowych mocarstw o kolonie, a także tzw. kocioł bałkański. Następną

przyczyną było zawarcie nowych sojuszy a konkretnie utworznie trójprzymierza i trójporozumienia nazywanego także entantą od entente cordiale czyli serdeczne porozumienie. Konflikt niemiecko-francuski też przyczynił się do I wojny św.

Wyścig zbrojeń

Narastające konflikty między mocarstwami przyczyiły się do szybkiego rozwoju sił zbrojnych. Przeznaczano coraz większe fundusze na armie i wzrastało jej znaczenie Rozbudzano nastroje nacjolistyczne, a piętnowano antywojenne. Wprowadzano wiele nowych broni oraz rozbudowywano i ulepszano marynarke wojenną, a także siły powietrzne.

02. WOJNA -ROSYJSKO JAPOŃSKA

Na początku XXw. rosło znaczenie Japoni, która dążyła do podbicia Korei. Rosja miała ten sam cel. Rosja wypowiedziała wojnę Japonii, która uzyskała poparcie Wielkiej Brytanii. Rosja odnosiła porażki na morzu jak i na lądzie. W maju 1905r. doszło do roztrzygającej bitwy pod Cuszimą. Rosja przegrała i na mocy pokoju utraciłą niektóre ziemie na Dalekim Wschodzie.

"KOCIOŁ BAŁKAŃSKI"

W wyniku wojny rosyjsko- tureckiej w latach 1877-1878 niepodległość spod tureckiego jamrza odzyskały Rumunia, Serbia i Czarnogóra. Nadzieje na wolność miały inne kraje zachęcane do tego przez Rosje. W 1912r. wybuchła I wojna bałkańska. Rosja wraz koalicja antyturecka pokonała Turcje, która wskutek podpisanego w 1913r. traktatu pokojowego utraciła większość ziem. W tym samym roku, Bułgaria wywołała II wojne bałkańską, którą przegrała.

Punkt zapalny

Punktem zapalnym I wojny światowej był zamach na arcyksięcia Franciszka Ferdynanda Habsburga przez serbskiego nacjonaliste. Miało to miejsce 28 czerwca 1914r. w Sarajewie. Autro-Węgy postawiły serbskiemu rządowi ultimatum, czyli bezwzględne żądanie spełnienia określonych warunków, poparte groźbą. Miesiąc póżniej Ausrto-Węgry wypowiedziały wojnę Serbii. Przeistoczyła się ona w Wielką Wojnę, w której wzieły udział 33 państwa.

03. Walki na zachodzie i wschodzie Europy

Niemieccy dowódcy napadli na Francje z planem wojny błyskawicznej. Zamierzali szybko pokonać wojska francuskie i przerzucić siły na wschód, aby pokonać wojska rosyjskie. Francuzi i Belgowie wsparci wojskami Wielkiej Brytanii stawili jedna cięty opór. Ostatecznie

wojska niemieckie zatrzymano i walki przybrały charakter wojny pozycyjnej. Wzdłuż lini frontu przeciwnicy rozbudowali swoje umocnienia. Kiedy Niemcy walczyli na zachodzie Rosja ich zaatakowała. Trwała wojna manewrowa. Wojska się ciągle przemieszczały, aby mieć możliwość zaatakowaia wroga.

04. KONIEC I WOJNY ŚWIATOWEJ

Kryzys gospodarczy i ostatnie walki.

Przyczyną końca I wojny światowej był między innymi kryzys gospodarczy. Blokada morska spowodowała brak surowców potrzebnych do funkcjonowania przemysłu. 3 marca 1918r. nowe władze w rosji wydały traktat brzeski, który ustanowił pokój pomiędzy Rosją a państwami centralnymi. Niemcy wraz z Austro- Węgrami ostatni raz podjeły ofensywę na zachodzie lecz bez oczekiwanych skutków. Wojska USA wypędziły Niemców z Francji. Abdykacja Karola I Habsburga oraz Wilhelma II przyczyniłą się do podpisania rozejmu 11 listopada 1918r. w Compiegne.

05. PORAŻKI ROSJI I REWOLUCJA LUTOWA

Rosjanie ucieszyli się na wybuch I wojny światowej. Wkrótce jednak po ogromnej utracie ludności zaczęło rosnąć niezadowolenie. Zaczęto krytykować rządy cara Mikołaja II. Wybuchały protesty i strajki. Doprowadziło to do protestu kobiet w lutym według kalendarza juliańskiego z powodu braku żywności. Dołączyli się do nich robotnicy, a z czasem i żołnierze. Wystąpiła również Duma. Car Mikołaj II został zmuszony do abdykacji. Powstał Rząd Tymczasowy, który 15 marca 1917r. ogłosił obalenie caratu i przejął rządy. Wydarzenia te nazwano rewolucją lutową.

06. OKRES DWUWŁADZY

Po obaleniu caratu najważniejsze rządy przejął Rząd Tymczasowy lecz nie uzyskał powszechnego uznania. Powstał Tymczasowy Komitet Wykonawczy. Najważniejsze wpływy w decyzje Rady miały partie socjalistyczne. Z początku dominowali mienszewicy i eserowcy, a pożniej bolszewicy z Włodzimierzem Leninem na czele. W kwietniu Lenin ogłosił tzw. tezy kwietniowe, w których przedstawił program radykalny bolszewików:- szybkie wycofanie sił rosyjskich z frontu I wojny światowej - przekazanie ziemi chłopom - obalenie Rządu Tymczasowego i przejęcie władzy w Rosji

Włodzimierz Lenin informacje

07. REWOLUCJA PAŹDZIERNIKOWA

Przywódzcy partii bolszewickiej podjeli decyzje o przejęciu władzy siłą. Z 6 na 7 listopada 1917r. Bolszewicy zajeli najważniejsze punkty Piotrogrodu, siedzibę Rządu Tymczasowego oraz w poźniejszym czasie przejeli kontrole nad centralną Rosją. Utworzono Radę Komisarzy Ludowych z Włodzimierzem Leninem na czele oraz wydano dekret o ziemi i dekret o pokoju. Zawarto w nich deklaracje wycofania się Rosji z wojny oraz nadanie ziemi chłopą. W 1917r. odbyły się wybory do Zgromadzenia Konstytucyjnego. Bolszewicy przegrali wybory dlatego Lenin postanowił przejąć całkowitą władze. W 1918r. ogłoszono nową konstytucje na mocy której utworzno Rosyjską Federacyją Socjalistyczną Republikę Sowiecką.

WOJNA DOMOWA W ROSJI

Władza bolszewicka nie była wszędzie akceptowana. Przeciwników Rady Komisarzy Ludowych nazywano kontrrewolucjonistami i należeli do nich m.in. byli żołnierze wierni carowi, zwolennicy Rządu Tymczasowego, anarchiści i ludność chłopska. Największymi siłami zbrojnymi dysponowali dawni generałowie , a ich wojska nazywano Białą Gwardią. W 1919r. Biała Gwardia uderzyła na tereny bolszewickie. Ich celem było rozbicie Robotniczo-Chłopskiej Armii Czerwonej kierowanej przez Lwa Trockiego oraz zdobycie Moskwy i Piotrogrodu. Wybuchła wojna domowa, w której początkowo Armia Czerwona ponosiła klęski lecz póżniej sytuacja się zmieniła. W 1922r. ogłoszono powstanie nowego państwa- Związku Socjalistycznych Republik Sowieckich - ZSRS.

Lew Trocki informacje

Armia Czerwona

08. Polacy u boku państw centralnych

W wojnie walczyło mnóstwo Polaków u boku państw zaborczych. Rząd austiacki wyraził zgodę na mobilizacje polskich odziałów zatem pod dowództwem Józefa Piłsudskiegopowstała Kampania Kadrowa. Jej żołnierze poszli wznieść powstanie antyrosyskie lecz

tamtejsza ludność tego nie poparła i Kampana była skazana na powrót i rozwiązanie. W 1914 i 1915r. powstały trzy Brygady Legionów Polskich uformowane z starych żołnierzy Kampani Kadrowej. I Brygaa była pod dowództwem Piłsudkiego. Walczyli oni przeciwko Rosji. Józef Piłsudski zmienił swoje poglądy i stwierdził, że taka walka jest niekorzysta dla polaków. W końcu w 1917r. I i III Brygada zostały rozwiązane. II Brygada pod dowództwem Józefa Hallera została wierna państwą centralnym.

Polacy u boku Rosji

W 1914r. utworzono Legion Puławski, który toczył walke z Niemcami. Jednak siły niemieckie okazały się silniejsze i legion musiał wycofać się na wschód. Po obaleniu caratu w Rosji powstały trzy Korpusy Polskie. II Korpus składał się z II Brygady. Po podpisaniiu pokoju pomiędzy Niemcami, a bolszewikami rozwiązano Korpusy. II Korpus niepozwolił na rozwiązanie i stoczył przegraną walkę z Niemcami.

09. Sprawa polska w polityce

5 listopada 1916r. Niemcy i Austro- Wegry wydały Akt 5 listopada, w któym zachęcano Polaków do walki po ich stronie:- gwarantowano powstanie Królestwa Polskiego - zapowiedziano utworzenie wojska polskiego pod dowództwem Niemiec i Austii - sprawę granic Polski pozostawiono do roztrzygnięcia w przyszłości. Rząd Tymczasowy w Rosji zgodził się na powstanie państwa polskiego pod warunkiem sojuszu wojskowego. Bolszewicy natomiast głosili, że państwa podległe Rosji mają prawo do samostanowienia. Po objęciu władzy przez Thomasa Woodrowa Wilsona w USA i przedstawieniu zasad powojennego porządku, w któym wspomniał o powstaniu państwa polskiego poparly go także inne rządy m. in. Włochy i Francja. Umocniło to pozycje Polski.

Na koniec konferencji paryskiej Polska ostatecznie otrzymała: Pomorze Gdańskie, Wielkopolskę oraz Gdańsk i przyległe tereny. O przynależności Górnego Śląska, Warmii, Mazowsza i Powiśla maiły przesądzić plebiscyty prowadzonę wśród mieszkańców. Polacy zaakceptowali postanowienia 29 czerwca 1919r.

WAŻNE BITWY

- Bitwa pod Cuszimą - 1905r. - rostrzygająca bitwa podczas wojny rosyjsko-japońskiej - Bitwa pod rzeką Marną - 1914r. - zatrzymanie Niemców nacirających na Paryż - Bitwa pod Verdun - 1916r. - jedna z najbardziej krwawych bitew podczas I wojny światowej - Bitwa pod Tannenburgiem - 1914r. - Niemcy rozgromiły oddziały Rosjan w Prusach - Bitwa pod Gorlicami - 1915r. - Austro-Węgry wygrały bitwe z Rosjanami

DZIĘKUJE ZA UWAGĘ

Marika Pachacz