EDB - BEZPIECZEŃSTWO POLSKI Mikołaj Wołek

BEZPIECZEŃSTWO RP

Jak ważną rolę dla bezpieczeństwa Kraju i jego obywateli pełni system obrony państwa?

Mikołaj Wołek kl.8a

+ info

system bezpieczeństwa narodowego

W ogólnym rozumieniu system bezpieczeństwa narodowego danego państwa tworzą wszystkie odpowiedzialne za bezpieczeństwo organy oraz instytucje należące do władz wykonawczych, ustawodawczych, sądowniczych oraz lokalnych. W opublikowanej w 2013 r. przez Biuro Bezpieczeństwa Narodowego (BBN) Białej księdze bezpieczeństwa narodowego Rzeczypospolitej Polskiej system bezpieczeństwa narodowego (bezpieczeństwa państwa) został zdefiniowany jako całość sił (podmiotów), środków i zasobów przeznaczonych przez państwo do realizacji zadań w dziedzinie bezpieczeństwa, odpowiednio do tych zadań zorganizowana (w podsystemy i ogniwa), utrzymywana i przygotowywana. Treść Białej Księgi stała się podstawą zatwierdzonej w listopadzie 2014 r. przez Prezydenta RP Bronisława Komorowskiego Strategii bezpieczeństwa narodowego Rzeczypospolitej Polskiej (SBN). To właśnie w tym dokumencie ostatecznie zdefiniowano i opisano funkcjonujący w Polsce system bezpieczeństwa narodowego. Składa się on z podsystemu kierowania i podsystemów wykonawczych, w tym podsystemów operacyjnych (obronnego i ochronnych) oraz podsystemów wsparcia (społecznych i gospodarczych).

Podsystem kierowania

Decydent

organ doradczy

organ sztabowy

Podsystemy wykonawcze

podsystemy operacyjne

podsystemy wsparcia

gospodarcze

ochronne

społeczne

obrony

+ info

+ info

Podsystem obronny Państwa

Podsystem obronny państwa to jeden z operacyjnych podsystemów wykonawczych szerszego systemu bezpieczeństwa narodowego Rzeczypospolitej Polskiej. Zgodnie z Białą ksiągą bezpieczeństwa narodowego tworzą go siły i środki, które pozostają w dyspozycji organów kierowania bezpieczeństwem i są przeznaczone do realizacji ustawowo określonych zadań związanych z wykorzystywaniem szans, podejmowaniem wyzwań, redukowaniem ryzyka i przeciwdziałaniem (zapobieganiem i przeciwstawianiem się) zewnętrznym zagrożeniom o charakterze polityczno‑militarnym. Sprawność działania podsystemu obronnego i skuteczność realizacji powierzonych mu zadań decydują o jakości potencjału obronnego Rzeczypospolitej Polskiej. Ogólnie potencjał ten tworzą: - służba zagraniczna (dyplomacja) pracująca na rzecz bezpieczeństwa, - Siły Zbrojne RP wraz z wojskowymi służbami specjalnymi, - przemysł obronny.

+ info

Słuzba zagraniczna pracujaca na rzecz bezpieczeństwa

Służbą zagraniczną w Polsce kieruje minister spraw zagranicznych, a tworzą ją dyplomaci i urzędnicy zatrudnieni w centrali Ministerstwa Spraw Zagranicznych oraz w placówkach dyplomatycznych. Zadaniem prowadzonej przez nich polityki zagranicznej jest zapewnienie korzystnych warunków międzynarodowych, które w możliwie najpełniejszy sposób mają gwarantować bezpieczeństwo Rzeczypospolitej. Sprawnie prowadzona dyplomacja, której realizację zapewniają m.in. odpowiednie podstawy prawne, dobra organizacja, przeszkolone kadry oraz efektywne procedury i metody działania, pozwala Polsce na prowadzenie skutecznej polityki zagranicznej. Polska ma swoje ambasady w 91 państwach oraz przedstawicielstwa przy 7 organizacjach międzynarodowych. Ponadto w 19 państwach działają 33 polskie konsulaty generalne. Warto również zaznaczyć, że w polskich ambasadach dodatkowo funkcjonują wydziały konsularne obsługujące obywateli RP mieszkających za granicą. Poza granicami kraju funkcjonuje 25 instytutów polskich (stan na 29 sierpnia 2020 r.).

+ info

stałe przedstawicielstwa

Bardzo ważną rolę w służbie zagranicznej pracującej na rzecz bezpieczeństwa pełni Stałe Przedstawicielstwo Rzeczypospolitej Polskiej przy NATO oraz Stałe Przedstawicielstwo RP przy Unii Europejskiej. Obie te instytucje mają możliwość zabiegania w NATO i UE o respektowanie w pracach tych organizacji polskich interesów narodowych i celów strategicznych. Taką działalność umożliwia uczestnictwo polskich dyplomatów w pracach i spotkaniach różnych komitetów i grup roboczych.

+ info

przemysł obronny

Przemysłowy potencjał obronny (PPO) stanowi istotny element gospodarczej sfery bezpieczeństwa. Składają się na niego wszystkie zasoby materialne i niematerialne polskiego przemysłu, które zaspokajają potrzeby obronne państwa, w tym również potrzeby Sił Zbrojnych RP w zakresie wyposażenia w uzbrojenie i sprzęt wojskowy. Podmioty tworzące PPO można ogólnie podzielić na: - spółki prowadzące działalność gospodarczą na potrzeby bezpieczeństwa i obronności państwa, których właścicielem większości akcji lub udziałów jest Skarb Państwa, - przedsiębiorstwa, których organem założycielskim jest minister obrony narodowej, - instytucje badawczo‑rozwojowe, - spółki prowadzące obrót towarami, technologiami i usługami o znaczeniu strategicznym dla bezpieczeństwa państwa. Warto zaznaczyć, że ze względu na rozwój polskiej gospodarki oraz strategię obraną przez rząd, zyskują na znaczeniu firmy bez udziału Skarbu Państwa.

siły zbrojne rp

Siły Zbrojne RP (SZ RP) to siły i środki wydzielone przez Rzeczpospolitą Polską do zabezpieczenia jej interesów i prowadzenia walki. Profesjonalne Siły Zbrojne RP są głównym elementem podsystemu obronnego Polski oraz podstawą potencjału obronnego. Są one również zasadniczą instytucją powołaną do realizacji polskiej polityki bezpieczeństwa. Ich fundamentalne zadanie, określone przepisami Konstytucji RP, to ochrona niepodległości i niepodzielności terytorium Rzeczypospolitej Polskiej oraz zapewnienie bezpieczeństwa i nienaruszalności granic państwowych.

+ info

Transformacja sił zbrojnych

Od ponad dwóch dekad Siły Zbrojne RP przechodzą proces głębokiej systemowej transformacji. Polega ona nie tylko na reformie dowodzenia czy też modernizacji sprzętu i uzbrojenia, ale również na zastąpieniu armii typu masowego armią sprofesjonalizowaną – odpowiadającą na dynamiczne środowisko bezpieczeństwa oraz zdolną do szybkiego i skutecznego realizowania stawianych przed nią zadań.Dotychczasowe doświadczenia potwierdzają, że profesjonalne siły zbrojne, które cechują się dyspozycyjnością, mobilnością oraz odpowiednim uzbrojeniem i wyszkoleniem, są skuteczniejsze i sprawniejsze. W rezultacie mają większą wartość operacyjną oraz w lepszy sposób zapewniają bezpieczeństwo państwu i jego obywatelom niż armia z poboru. Dlatego, niezależnie od niedociągnięć, ważnym osiągnięciem dotychczasowej transformacji Sił Zbrojnych RP było ich uzawodowienie w ramach programu profesjonalizacji. Proces ten wymaga kontynuacji i stosownych korekt, uwzględniających doświadczenia kilku ostatnich lat w tej kwestii.

+ info

+ info

program rozwojusił zbrojnych rp

W programie rozwoju Sił Zbrojnych RP jako priorytetowe kierunki przyjęto: - sprawność rozwijania strategicznego oraz mobilność operacyjną i taktyczną; - skuteczność działania w operacjach wojennych i reagowania kryzysowego, w tym zwiększenie skuteczności rażenia -gniowego;- efektywność informacyjną, w tym interoperacyjność oraz sprawność systemów dowodzenia, kierowania i rozpoznania; - żywotność, w tym kształtowanie odporności na oddziaływanie przeciwnika, umiejętność minimalizowania strat własnych oraz rozwijanie zdolności przetrwania i ochrony wojsk w różnych warunkach; - ciągłość wsparcia i zaopatrywania, w tym podczas działania w oddaleniu od macierzystych baz. Plan rozwoju Sił Zbrojnych zakłada dokonanie dużych zmian w zadaniach i strukturach wojska. Dążyć się będzie do osiągnięcia 50% uzawodowienia zwłaszcza sił operacyjnych oraz pomniejszenia uciążliwości poboru. Wprowadzone zostaną nowe, trójstopniowe standardy gotowości bojowej dla całych Sił Zbrojnych. W przyszłości wojska lądowe mają dysponować siłami stanowiącymi równowartość 6-7 dywizji. Lotnictwo wojskowe ma zaś posiadać 10 eskadr bojowych, które będą wyposażone w około 160 samolotów.

program rozwoju sił zbrojnych rp

Pierwszoplanową sprawą będzie realizacja celów modernizacyjnych dotyczących priorytetowych gałęzi techniki wojskowej i wyposażenia, które wynikają z naszych zobowiązań sojuszniczych zwłaszcza: - systemów automatyzacji dowodzenia i kierowania, - samolotów wielozadaniowych, śmigłowców bojowych i uzbrojonych, - przeciwpancernych pocisków kierowanych wielowariantowego zastosowania, - kołowych transporterów opancerzonych, również jako podwozi bazowych, - uzbrojenia i wyposażenia indywidualnego żołnierza. Modernizacja techniczna dotyczyć będzie przede wszystkim oddziałów i pododdziałów, które są lub będą włączone w skład sił sojuszniczych. W pozostałych jednostkach wojskowych, po wycofaniu przestarzałej techniki wojskowej, będzie się dążyć do zachowania stanu sprzętu i uzbrojenia na poziomie gwarantującym jego wykorzystanie zgodnie z przeznaczeniem. W ciągu 6 lat planuje się wycofać prawie jedną trzecią starego sprzętu.

rola i funkcje sił zbrojnych rp

Zgodnie z przepisami Konstytucji Siły Zbrojne Rzeczypospolitej Polskiej służą ochronie suwerenności i niepodległości państwa, niepodzielności jego terytorium oraz zapewnieniu bezpieczeństwa, pokoju i nienaruszalności jego granic. Ponadto, zgodnie z treścią ustawy o powszechnym obowiązku obrony, Siły Zbrojne mogą brać udział w: - zwalczaniu klęsk żywiołowych i likwidacji ich skutków, - operacjach antyterrorystycznych i działaniach z zakresu ochrony mienia, - akcjach poszukiwawczych oraz ratowania lub ochrony zdrowia i życia ludzkiego, - oczyszczaniu terenów z materiałów wybuchowych i niebezpiecznych oraz w ich unieszkodliwianiu,- realizacji zadań z zakresu szeroko pojmowanego zarządzania kryzysowego.

Siły Zbrojne RP utrzymują gotowość do realizacji 3 typów misji: zagwarantowania obrony państwa i przeciwstawienia się agresji, udziału w procesie stabilizacji sytuacji międzynarodowej (w tym w międzynarodowych działaniach z dziedziny zarządzania kryzysowego) oraz wspierania podsystemów ochronnych w zakresie bezpieczeństwa wewnętrznego i pomocy społeczeństwu.

write a title here

+ info

Zgodnie z przepisami Konstytucji RP najwyższym zwierzchnikiem Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej jest Prezydent RP. W czasie pokoju sprawuje on swoje zwierzchnictwo za pośrednictwem ministra obrony narodowej. Natomiast, na czas wojny Prezydent RP ma obowiązek wskazać Naczelnego Dowódcę Sił Zbrojnych.

schemat systemu kierowania i dowodzenia SZ RP

PREZYDENT RPZWIERZCHNIK SIŁ ZBROJNYCH

MINISTER OBRONY NARODOWEJ

POZOSTAŁE KOMÓRKI ORGANIZACYJNE MINISTERSTWA

SZEF SZTABU GENERALNEGO WP

MINISTERSTWO OBRONY NARODOWEJ

SZTAB GENERALNY WP

DOWÓDCA GENERALNY RODZAJÓW SZ

DOWÓDCA OPERACYJNY RODZAJÓW SZ

DOWODZTWO OPERACYJNE RODZAJÓW SIŁ ZBROJNYCH

INSPEKTORAT SIŁ POWIETRZNYCH

INSPEKTORAT WOJSK LĄDOWYCH

INSPEKTORAT WOJSK SPECJALNYCH

INSPEKTORAT MARYNARKI WOJENNEJ

INSPEKTORAT WSPARCIA

JEDNOSTKI WOJSKOWE I ZWIĄZKI ORGANIZACYJNE SIŁ ZBROJNYCH RP

JEDNOSTKI WOJSKOWE SIŁ ZBROJNYCH RP WYDZIELONE DO OPERACJI

Rodzaje wojsk w siłach zbrojnych rp

W skład Sił Zbrojnych RP wchodzi 5 rodzajów wojsk. Każdy z nich dysponuje osobnym składem osobowym, uzbrojeniem oraz zakresem działania.

Wojska Obrony Terytorialnej

Marynarka wojenna

Wojska specjalne

Siły powietrzne

Wojska lądowe

+ info

WOJSKA lądowe

Wojska lądowe stanowią trzon Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej. Zapewniają obronę przed atakiem lądowo‑powietrznym w dowolnym rejonie kraju w obliczu każdej formy zagrożenia militarnego. Struktura wojsk lądowych uwzględnia związki taktyczne, oddziały i pododdziały. Bardzo dobre przygotowanie oraz wykorzystanie nowoczesnych technik prowadzenia walki pozwala wojskom lądowym na działanie w wymagających warunkach współczesnych konfliktów zbrojnych. Są one przystosowane do wykonywania zadań w niesprzyjających warunkach pogodowych i bojowych oraz wielopłaszczyznowego współdziałania z siłami powietrznymi i marynarką wojenną.

Wojska lądowe składają się z następujących rodzajów wojsk: wojsk pancernych i zmechanizowanych, wojsk aeromobilnych, wojsk rakietowych i artylerii, wojsk obrony przeciwlotniczej, wojsk inżynieryjnych, wojsk chemicznych, wojsk łączności i informatyki, a także oddziałów i pododdziałów rozpoznania i walki elektronicznej oraz logistycznych.

siły powietrzne

Siły powietrzne zapewniają obronę przestrzeni powietrznej kraju. Są także przygotowane do prowadzenia operacji mających na celu utrzymanie przewagi w powietrzu oraz wspierania innych rodzajów wojsk w operacjach połączonych. Ponadto odpowiadają za polski wkład do zintegrowanego systemu obrony powietrznej NATO – NATINADS. Siły Powietrzne składają się z trzech głównych rodzajów wojsk: wojsk lotniczych, wojsk obrony przeciwlotniczej i wojsk radiotechnicznych. Ich organizacja uwzględnia skrzydła (oddziały wojsk lotniczych) oraz brygady. W skład sił powietrznych wchodzą: 2 skrzydła lotnictwa taktycznego, skrzydło lotnictwa transportowego, skrzydło lotnictwa szkolnego, brygada rakietowej obrony powietrznej, brygada radiotechniczna oraz jednostki zabezpieczenia.

Żołnierzy służących w Siłach Powietrznych wyróżnia mundur w kolorze stalowym. Obecnie nosi go co szósty polski żołnierz. Szkolenie kadr specjalności lotniczej, radiolokacyjnej oraz obrony przeciwlotniczej dla wszystkich rodzajów sił zbrojnych odbywa się:- w Wyższej Szkole Oficerskiej Sił Powietrznych w Dęblinie, - w Szkole Podoficerskiej Sił Powietrznych w Dęblinie, - Wojskowej Akademii Technicznej - w Centrum Szkolenia Sił Powietrznych w Koszalinie.

marynarka wojenna

Marynarka wojenna broni interesów państwa na polskich obszarach morskich. Powierzono jej także morską obronę wybrzeża. Jest formacją przygotowaną do udziału w lądowej obronie wybrzeża we współdziałaniu z innymi rodzajami sił zbrojnych w ramach strategicznej operacji obronnej. Podstawowym zadaniem marynarki wojennej w czasie kryzysu i wojny jest obrona oraz utrzymanie morskich linii komunikacyjnych, a także niedopuszczenie do blokady morskiej. Warto również podkreślić, że zgodnie ze zobowiązaniami międzynarodowymi, marynarka wojenna utrzymuje zdolność do realizacji zadań związanych z zapewnieniem bezpieczeństwa zarówno w obszarze Morza Bałtyckiego, jak i poza nim. W czasie pokoju marynarka wojenna współdziała ze strażą graniczną na obszarze morskich wód terytorialnych i wyłącznej strefy ekonomicznej dla jak najskuteczniejszej ochrony granicy państwowej.

+ info

+ info

W celu umożliwienia siłom morskim Rzeczypospolitej Polskiej realizacji wymagań i zobowiązań sojuszniczych, marynarkę wojenną wyposażono w jednostki zapewniające aktywny udział w działaniach sił połączonych NATO i UE. Ponadto marynarka wojenna dysponuje również lotnictwem morskim, które jest wykorzystywane m.in. do celów ratowniczych. Strukturę marynarki wojennej tworzą: flotylla okrętów, Brygada Lotnictwa Marynarki Wojennej, a także brzegowe jednostki wsparcia i zabezpieczenia działań oraz ośrodki szkolne.

wojska specjalne

Wojska specjalne są przeznaczone do prowadzenia operacji specjalnych zarówno w kraju, jak i poza jego granicami w okresie pokoju, kryzysu i wojny. Zadania realizowane przez wojska specjalne (prowadzone samodzielnie lub we współdziałaniu z innymi siłami) mogą mieć znaczenie strategiczne lub operacyjne. Strukturę wojsk specjalnych tworzą samodzielne oddziały i pododdziały, w których skład wchodzą specjalnie wyselekcjonowani, wyszkoleni i wyposażeni żołnierze, przygotowani do realizacji działań w warunkach najwyższego ryzyka. Wojska specjalne, stanowiąc część Sił Zbrojnych RP, wpisują się we wszystkie ich misje. W szczególności przygotowane są do prowadzenia wielu różnorodnych operacji specjalnych w przypadku zaistnienia zdarzeń z katalogu sytuacji nadzwyczajnych. Innym istotnym zadaniem wojsk specjalnych jest utrzymywanie w gotowości sił i środków do wsparcia policji w zwalczaniu terroryzmu na terenie państwa. Jedną z najbardziej znanych jednostek specjalnych jest GROM.

+ info

Obecnie w strukturze wojsk specjalnych funkcjonują: - Dowództwo Wojsk Specjalnych (Kraków), - Jednostka Wojskowa GROM (Warszawa), -Jednostka Wojskowa Komandosów (Lubliniec),- Jednostka Wojskowa Formoza (Gdynia),- Jednostka Wojskowa Agat (Gliwice) ,- Jednostka Wojskowa Nil (Kraków).

wojska obrony terytorialnej

Wojska Obrony Terytorialnej (WOT) to piąty, obok Sił Powietrznych, Wojsk Lądowych, Marynarki Wojennej i Wojsk Specjalnych, rodzaj Sił Zbrojnych RP (SZ RP). Filarem WOT są żołnierze pełniący terytorialną służbę wojskową - na co dzień pracujący zawodowo w swoich profesjach. Pełnią oni służbę w rejonie swojego zamieszkania. Obok Terytorialsów, w WOT służą także żołnierze zawodowi.

Wśród zadań stawianych przed żołnierzami obrony terytorialnej znajdują się m.in.:- Utrzymanie powszechnej gotowości do obrony Rzeczypospolitej Polskiej,- Ochrona ludności przed skutkami klęsk żywiołowych, likwidacja ich skutków, ochrona mienia, akcje poszukiwawcze oraz ratowanie lub ochrona zdrowia i życia ludzkiego, a także udział w realizacji zadań z zakresu zarządzania kryzysowego,- Współpraca z elementami systemu obronnego państwa, w tym szczególnie z wojewodami i organami samorządu terytorialnego. Kształtowanie w społeczeństwie postaw i wartości patriotyczno‑obywatelskich.

wojsko polskie w operacjach pokojowych

Wojsko Polskie w operacjach pokojowych uczestniczy od 1953 roku. Przez prawie 70 lat Siły Zbrojne Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej, a następnie Siły Zbrojne Rzeczypospolitej Polskiej zaangażowały ponad 115 tys. żołnierzy i pracowników wojska w ok. 90 operacjach obserwacyjnych, pokojowych i stabilizacyjnych w ramach sił i misji Organizacji Narodów Zjednoczonych, Organizacji Bezpieczeństwa i Współpracy w Europie, Organizacji Traktatu Północnoatlantyckiego, Unii Europejskiej i doraźnych (ad hoc) koalicji międzynarodowych.Przykładowe misje pokojowe: - Syria- Izrael- Irak- Ukraina- Afganistan

Warto w tym miejscu podkreślić, że swoje zadania SWW realizuje poza granicami Rzeczypospolitej Polskiej. Działalność SWW na terytorium Polski może być prowadzona wyłącznie w związku z jej działalnością poza granicami państwa.

służba wywiadu wojskowego

We współczesnym świecie bardzo istotne dla skutecznego funkcjonowania sił zbrojnych są odpowiednio zebrane i przetworzone informacje. Gromadzeniem, przetwarzaniem, systematyzacją, ochroną i dystrybucją informacji przeznaczonych na potrzeby Sił Zbrojnych RP zajmuje się wywiad wojskowy. Informacje, jakie gromadzi, dotyczą głównie: obcych sił zbrojnych, gospodarki, nowych technik (zwłaszcza wojskowych), a także ukształtowania terenu bądź warunków pogodowych na danym terenie.

Działania wywiadowcze na rzecz Sił Zbrojnych RP realizuje Służba Wywiadu Wojskowego (SWW). Służba Wywiadu Wojskowego powstała po rozwiązaniu Wojskowych Służb Informacyjnych w 2006 r. i działa na podstawie Ustawy z 9 czerwca 2006 r. o Służbie Kontrwywiadu Wojskowego i Służbie Wywiadu Wojskowego. Bezpośrednim przełożonym szefa SWW jest minister obrony narodowej, choć w niektórych sferach swojej działalności podlega on również premierowi oraz ministrowi‑koordynatorowi służb specjalnych (w przypadku, gdy zostanie powołany).

+ info

Służba Kontrwywiadu Wojskowego

Wyjątkowe znaczenie przypisuje się nie tylko wywiadowi, ale również kontrwywiadowi wojskowemu. Zadania należące do tej kategorii mają na celu neutralizowanie działań obcych służb wywiadowczych, wykorzystywanie ich do własnych celów oraz przeciwdziałanie szpiegostwu w ujęciu ogólnym. Często działalność ta obejmuje także zadania mające na celu ochronę i obronę przed dywersją i sabotażem. W zakresie kontrwywiadowczym zadania na rzecz SZ RP wykonuje Służba Kontrwywiadu Wojskowego (SKW). Zadania SKW:- zapewnianie bezpieczeństwa badań naukowych oraz prac rozwojowych prowadzonych na rzecz zwiększenia bezpieczeństwa militarnego Polski,- zapewnianie cyberbezpieczeństwa SZ RP,- przeciwdziałanie zagrożeniom jednostek, obiektów i urządzeń o znaczeniu obronnym,- przeciwdziałanie szpiegostwu oraz korupcji w obszarze zagrożeń obronności państwa.

DZIĘKUJĘ ZA UWAGĘ