UKŁAD NERWOWY

UKLAD NERWOWY

FUNKCJE I BUDOWA

Wprowadzenie

Układ nerwowy jest niezwykle skomplikowanym i sprawnym systemem zarządzania i komunikacji. Zapewnia on przystosowanie się organizmu do zmieniających się warunków środowiska wewnętrznego jak i zewnętrznego. Układ nerwowy jest w stanie wykryć określone zmiany zachodzące w otoczeniu i wywołać w związku w z tym odpowiednią reakcję organizmu.

Układ nerwowy możemy podzielić ze względu na jego działanie jak i budowę

Ze względu na jego budowę, dzielimy go na:● ośrodkowy układ nerwowy - składa się on z mózgowia i rdzenia kręgowego ● obwodowy układ nerwowy - składa się on z nerwów czaszkowych i rdzeniowych

układ nerwowy dzielimy ze wzgledu na budowę ,bądź jego sposób działania. Ze względu na jego działanie dzielimy go na: ● autonomiczny układ nerwowy, dodatkowo dzieli się on na układ współczólny oraz przywspółczulny● somatyczny układ nerwowy

Funkcje poszczególnych części układu nerwowego

• Mózgowie - kontroluje oraz reguluje pracę wszystkich narządów
• Rdzeń kręgowy - przewodzi impulsy z różnych części ciała do mózgowia i z powrotem

• Nerwy - przewodzą impulsy między ośrodkowym układem nerwowym a resztą ciała

Autonomiczny układ nerwowy

Dzieli się na:

• układ współczulny, odpowiadający za przyspieszenie działania całego organizmu (rozszerzenie źrenic, rozszerzenie oskrzeli, przyspieszenie akcji serca, podwyższone ciśnienie krwi) w sytuacjach stresowych.
• układ przywspólczulny, który odpowiada za odpoczynek (zwężanie źrenic, zwalnianie akcji serca, zwężenie oskrzeli itp.)

Nerwy

• 8 nerwów szyjnych
• 12 nerwów piersiowych
• 5 nerwów lędźwiowych
• 5 nerwów krzyżowych
• 1 nerw guziczny

W organizmie człowieka występuje 12 par nerwów czaszkowych oraz 31 par nerwów rdzeniowych.● Nerwy czaszkowe zaczynają się w mózgowiu, a kończą w narządach głowy lub przechodzą do tułowia. Odpowiadają one za: ● odbieranie bodźców z narządów zmysłów i przekazywanie ich do mózgowia ● pobudzanie do skurczu mięśni głowy i szyi, ● Nerwy rdzeniowe zaczynają się w rdzeniu kręgowym. Do zadań nerwów rdzenniowych należy Ich nazwy pochodzą od nazw odcinków kręgosłupa, w których opuszczają kanał. Z każdej strony rzdenia kręgowego wychodzi:

Funkcje układów nerwowych

● Ośrodkowy układ nerwowy - centrum kontroli, które analizuje wszelkie informacje do niego docierające ze środowiska zewnętrznego, jak i wewnętrznego ● Obwodowy układ nerwowy - odbiera informacje z innych narządów oraz środowiska zewnętrznego, przekazuje informacje pomiędzy układem ośrodkowym a pozostałymi częściami organizmu ● Somatyczny układ nerwowy - odbiera bodźce ze środowiska zewnętrznego i steruje pracą mięśni szkieletowych ( układ ten zwykle działa zgodnie z naszą wolą) ● Autnomiczny układ nerwowy - kieruje pracą narządów oraz procesami przemiany materii ( działanie tego układu nie zależy od naszej woli)

Synapsy

Łączność między neuronami odbywa się na małej przestrzeni zwanej synapsą.Składają się na nią; - zakończenie aksonu jednej komórki, - początek dendrytu kolejnej komórki, - niewielka szczelina między nimi, nazywana szczelina synaptyczną. Kiedy impuls dotrze do synapsy, z zakończenia aksonu są wydzielane substancje chemiczne zwane neuroprzekaźnikami. Docierają one do dendrytu następnej komórki i wzbudzają impuls nerwowy

Neuron

Neuron jest komórką nerwową. Przekazuje informacje w postaci impulsów nerwowych. W jego obrębie impuls przepływa zawsze od dendrytu do aksonu.Akson jest pojedynczą długą wypustką, dendryty są licznymi krótkimi wypustkami. Osłonka mielinowa zwiększa szybkość przewodzenia impulsów nerwowych.

Podsumowanie

1. Układ nerwowy ze względu na sposób działania dzielimy na : układ somatyczny i układ autonomiczny,
2. ze względu na budowę dzielimy na: układ ośrodkowy i obwodowy
3. układ somatyczny kontroluje pracę mięśni szkieletowych , układ autonomiczny steruje pracą narządów wewnętrznych
4. układ autonomiczny dzieli się na dwie części: współczulną i przywspółczulną. Część współczulna aktywuje się w sytuacji zagrożenia, a przywspółczulna - podczassnu i odpoczynku
5. układ nerwowy tworą: mózgowie,rdzeń kręgowy i nerwy. Nerwy składają się z włókien nerwowych, które są elementami komórek nerwowych,czyli neuronów.
6. przekazywanie impulsu nerwowego między neuronami zachodzi w obrębie synapsy.