Romantyzm

Podróż w czasy romantyzmu

CO TO JEST ROMANTYZM? Romantyzm (z fr. romantisme, od roman powieść, opowieść) epoka w historii sztuki i historii literatury trwająca od lat 90 XVIII wieku do lat 40 XIX wieku. Romantyzm rozwinął się początkowo w Europie Zachodniej i wyrażał się w poezji, malarstwie i muzyce.

Powstał jako reakcja na zmiany społeczne i polityczne wywołane rewolucją przemysłową i rewolucją francuską z 1789 roku. Był formą buntu przeciwko ustalonym regułom społecznym, które rządziły społeczeństwami epoki Oświecenia przeciw sztywnym zasadom życia arystokracji i mieszczaństwa, ustalonym regułom życia politycznego oraz przeciw naukowemu podejściu do natury i człowieka.

Według romantyków świat dzielił się na to, co widzialne (materialne) i poznawalne zmysłowo oraz na to, co niewidzialne (duchowe) – dające się poznać jedynie za pomocą środków pozarozumowych, takich jak wiara i intuicja

Nazwa

romantyzm

pochodzi od słowa romantyczny

zwolennicy uważali, że w życiu należy kierować się uczuciami

1864 upadek powstania styczniowego

1830 powstanie listopadowe

1815 100 dni Napoleona

1822 wydanie "Ballad i romansów" Mickiewicza - początek romantyzmu w Polsce

1848 Wiosna Ludów

lata 90. XVIII wieku początek romantyzmu w Anglii i Niemczech

Twórcy polskiego romantyzmu

utwory powinny wypływać z wyobraźni artysty, powstawać pod wpływem natchnienia oraz wyrażać osobiste refleksje

cenili wolność twórczą

cechy romantyzmu

- Natura odzwierciedla uczucia bohatera; - Najczęściej ukazywano miłość nieszczęśliwą lub zawiedzioną, gdyż tylko taka miała dla romantyków znaczenie; - Zinteresowanie kulturą ludową, literaci czerpią ze źródeł ludowych, biorą pomysły na dzieła z ludowych opowieści; - Wiara w istnienie świata nadprzyrodzonego; - Dużą rolę odgrywają wątki narodowe, literatura zaangażowana politycznie; - Pisarz to człowiek wolny, jednostka wybitna, stojąca ponad społeczeństwem.

bohater romantyczny

- tajemniczy samotnik- indywidualista - doświadcza nieszczęśliwej, niespełnionej miłości - gotów na poświęcenie dla dobra ojczyzny - buntownik przeciw zastanym normom, skostniałemu światu - odkrywca, ciekawy świata - podróżnik, wrażliwy na piękno natury - człowiek przekonany o własnej wartości - wrażliwy, marzy o sławie, docenieniu własnych czynów - niezdecydowany, rozdarty wewnętrznie - często odczuwa swoją moc (nadprzyrodzoną) i potęgę

Hasło epoki

"Miej serce i patrzaj w serce"

pojęcia związane z romantyzmem

Historyzm – zainteresowanie historią, czerpanie z niej tematów i inspiracji.

Irracjonalizm – przekonanie, że świat można (i trzeba) poznawać za pomocą pozarozumowych środków takich, jak: wiara, intuicja, przeczucie, uczucia, wizje.

Wieszcz - genialny, natchniony poeta, duchowy przywódca narodu

Ludowość - fascynacja ludem przejawiająca się w: a) ukazywaniu świata oczami ludu (ludowa moralność - zbrodnia zawsze będzie ukarana) b)wprowadzaniu motywów związanych z ludem (m.in. bohatera ludowego) c)stosowaniu gatunków wywodzących się z tradycji ludowej (ballada).

Malarstwo

Największym natchnieniem dla malarzy romantycznych była natura, jej tajemniczość, potęga i żywiołowość.Znacznemu rozszerzeniu uległa paleta barw. Zmieniły się zasady kompozycji, znaczenia nabrał kontrast. Tematem wielu dzieł stały się zjawiska fantastyczne. Duże znaczenie miał wydźwięk symboliczny powstających dzieł. Dla romantyków ważne były emocje, namiętność i wyobraźnia. Artyści wspierali również ruchy niepodległościowe.

Eugene Delacroix"Wolność wiodąca lud na barykady"

William Turner „Deszcz, para, szybkość”

Caspar David Friedrich"Wędrowiec nad morzem mgły"

notatka

1. Nazwa epoki.

2. Ramy czasowe romantyzmu w Polsce.

3. Hasło romantyzmu

4. Twórcy polskiego romantyzmu.

5. Cechy romantyzmu.

6. Bohater romantyczny.

7. Pojęcia związane z romantyzmem.