AL ANDALUS

Aurkezpena

AL ANDALUS

Ane Pérez Armendariz

1. Al Andalusen konkistatik kalifa-herrira

al andalus

2. Kalifa-herriaren zatiketatik Nasri Erresumara

3. Al Andalusko bizimodua

4. Al Andalusko kultura eta artea

1. Al Andalusen konkistatik kalifa-herrira

al andalus

1.1. Konkista eta mendeko emirerria

1.2. Emirerri independentea

1.3. Kalifa-herria

1.4. Kordoba Kalifaldiaren garaia

1.1 Konkista eta mendeko emirerria

711. urtean

• Bisigodoen erresuman:
• GERRA ZIBIL bat egon zen
• Errodrigok eta Agilak tronua lortu nahi zuten
• Agilak musulmanei laguntza eskatu zien
• Musa generala eta Tarik gobernadorea Iberiar penintsulara etorri ziren
• Guadaleteko gudua
• Agilak irabazi zuen

Urte batzuk beranduago

Musulmanek

713. urtean

Toledo konkistatu zuten

Urte gutxitan

• Ia penintsula osoa konkistatu zuten
• Iparraldea ezik
• Hotz handia egiten zuelako
• Konkistatutako lurrei
• AL ANDALUS deitu zieten
• Hiriburua Kordoba

1.1 Konkista eta mendeko emirerria

1.2. Emirerri independentea

750. urtean

• Abbastarrek:
• Islamaren boterea lortu
• Omeiatarren familia hil
• Abd ar Rahmanek ihes egin zuen, Al Andalusera iritsi eta boterea lortu zuen

756. urtean

• Abd ar Rahman:
• Kordobako emir izendatu
• Abd ar Rahman I
• Emirrek kalifari ez zioten obeditzen

Garai liskartsua izan zen, barne-matxinadak izan zituzten eta baita kanpoko erasoak ere

1.3. Kalifa-herria

912. urtean

• Abd ar Rahman II
• Tronua hartu zuen

929. urtean

• Abd ar Rahman II
• Kalifa bihurtu zen
• Bere laguntzaileak:
• Habij, lehen ministroa izan zen
• Bisarrak, ministroak
• Valiak, probintzia eta markak gobernatu

976. urtean

• Hasham II
• kalifa 11 urterekin
• Almanzor jenerak gobernatzen zuen
• Razzia edo arpilatze-kanpainak
• Iparraldeko kristauen kontra

1.3. Kalifa-herria

1.4. Kordoba Kalifaldiaren garaia

912. urtean

• Abd ar Rahman II
• Tronua hartu zuen

929. urtean

• Abd ar Rahman II
• Kalifa bihurtu zen
• Bere laguntzaileak:
• Habij, lehen ministroa izan zen
• Bisarrak, ministroak
• Valiak, probintzia eta markak gobernatu

976. urtean

• Hasham II
• kalifa 11 urterekin
• Almanzor jenerak gobernatzen zuen
• Razzia edo arpilatze-kanpainak
• Iparraldeko kristauen kontra

1.4. Kordoba Kalifaldiaren garaia

• X. mendean, munduko hiri handietakoa
• 7 ate zituen harresi batez inguratuta
• Erdigunea:
• Medina, meskita handia
• Eraikuntzak:
• Zoko edo azoka
• Sinagogak
• Kristau-elizak
• Musara --> Zaldi lasterketak
• Harresi kanpoan
• Errebalak eta hilerriak
• Merkatu erraldoia zen

Kordobako meskitako otoitz-aretoa. Abd ar Rahman I.aren garaikoa da.

2. Kalifa-herriaren zatiketatik Nasri Erresumara

al andalus

2.1. Taifen erresuma

2.2. Afrikako iparraldeo inperioak

2.3. Granadako Nasri erresuma

2.4. Granada eta Generalitatea

2.1 Taifen erresuma

1002. urtean

• Almanzor hil zen
• Barne-borrokak egon ziren

1031. urtean

• Azken kalifa kargutik kendu zuten
• Herria kalifatan zatitzen hasi ziren
• Gizartean zatiketa etnikoa eta politikoa
• Krisi politikoa
• Kultura aberastasun handia

1031. urtea (jarraipena)

• Taifa boteretsuak ahulak konkistatu nahi zituzten eta borrokak egon ziren
• Erasoetatik babesteko Pariak ordaintzen zituzten
• Pariak oraindu ahal izateko herritarrei zergak igo zizkieten eta haserretu egin ziren

1085. urtean

• Kristauek Toledo konkistatu zuren
• Musulmanek Almorabideei laguntza eskatu zieten

2.2 afrikako iparraldeko inperioa

1086. urtean

Almorabideak Gibraltar zeharkoatu zuten Kristau erresumak geratzeko

1089. urtean

• Almorabideak Taifak okupatu zituzten
• Al Andaluz estatu txikitan zatitu zuten

XII. mendeak

Almorabideak Gibraltar zeharkoatu zuten Kristau erresumak geratzeko

1147. urtean

Almorabideek kristauek eraso egin zieten

1212. urtean

• Kristau erresumak Navas de Tolosa guduan musulmanei irabazi zieten
• Ia Al Andalus osoa Kristauek konkistatu zuten

2.3. Granadako Nasri erresuma

• Gradadako Erresuma:
• Taifen erresumak desagertu eta ezken lurralde musulmana zen
• Nasr dinastiak gobernatzen zuen han

• Oso ahula zen
• Gaztelaren basailu izan zen 2 mendetan
• Zergak ordaindu behar zituzten
• Gerra garaian lagundu
• 1492. urtean
• Errege-erregina Katalikoek Granada konkistatu zuten

2.4. Granada eta Generalitatea

• Alhambra
• XIV-XV mendeetan zehar eraiki zen
• Osatua:
• Alkazaba (gortelekua)
• Jaurgiez
• Bi gune zituen:
• Gune publikoa --> Goberu funtzioak betetzeko

• Gela pribatua --> Monarka, bere familia eta zerbitzariak bizi ziren

2.4. Granada eta Generalitatea

• Generalife
• Jauregi bat zen
• Atseden egoitza zen

3. Al Andalusko bizimodua

al andalus

3.1. Gizarte heterogeneoa

3.2. Ekonomia

3.1. Gizarte heterogeneoa

3.2. Ekonomia

merkataritza

eskulangintza

NekazaritzA

Garrantzitsua zen

Hirietan garatu zen

Biztanle gehienen lana

4. Al Andalusko bizimodua

al andalus

4.1. Arkitektura

4.2. Kulturaren loraldia

4.1. Arkitektura

meskitak

gaztelu eta jauregiak

Bainu publikoak

4.1. Arkitektura

• Material pobreak erabiltzen zituzten, adreiluak

• Dekorazioa: paretak estaltzeko eta itxura ona emateko erabiltzen zuten

• Animali eta pertsonak margotzea debekatua, beraz irudi geometrikoak, landare eta inskripzioak
• Arkuak erabiltzen zituzten
• Argiarekin jolasten zuten eraikuntzetan
• Iturriak zeuzkaten, ura gustoko zutelako

4.2. kultura loraldia

• X. mendetik aurre une hoberena
• Al Haken II kalifa
• Liburutegi oso handiak zituzten
• Poesia asko garatu zuten
• Gorteko poetak (soldata zuten)
• Herri-poetak (herri jaietan)
• Pentsalari musulman eta juduak
• Filosofo garrantzitsuen lanei buruz idazten zuten