Rządy parlamentarne klasa 7

Początki rządów parlamentarnych II Rzeczypospolitej

lekcja historii dla klasy 7

Charakterystyka II Rzeczypospolitej

a) Obszar nowej Polski liczył 388,6 tys. km². Ludność kraju wynosiła w 1921 r. 27,2 mln., a w 1939 r. 35,1 mln osób. b) II Rzeczypospolita była krajem wielonarodowym – Polacy stanowili ok. 64% ludności; pozostałe narody to: Ukraińcy, Żydzi, Białorusini, Niemcy. c) W latach 1914 – 1920 zniszczeniu uległo około 30% majątku narodowego ziem polskich. Tereny Polski były zróżnicowane pod względem gospodarczym. Najlepiej były rozwinięte dawne ziemie zaboru pruskiego, najsłabiej Kresy Wschodnie. Dlatego w okresie dwudziestolecia przyjęto podział Polski na Polskę A i B (linią podziału była Wisła).

Aleksandryjsko–Maryjski Instytut Wychowania Panien w Warszawie przy ul. Wiejskiej, ok. 1865 r. Pierwsza siedziba Sejmu Rzeczypospolitej w odrodzonej Polsce

Oś czasu

11 XI 1918

odzyskanie niepodległości

I 1919

wybory do Sejmu Ustawodawczego

II 1919

pierwsze posiedzenie Sejmu Ustawodawczego

III 1921

uchwalenie Konstytucji marcowej

Mała Konstytucja

Sejm Ustawodawczy uchwalił Małą konstytucję 20.02.1919 r. — ustalała tymczasową organizację władz państwowych (do czasu uchwalenia konstytucji): stanowisko Naczelnika Państwa powierzono Józefowi Piłsudskiemu, władzę ustawodawczą pełnił jednoizbowy Sejm Ustawodawczy, władzę wykonawczą pełnił Naczelnik Państwa i rząd podporządkowani Sejmowi; Naczelnik Państwa reprezentował państwo na zewnątrz i stał na czele administracji cywilnej i wojskowej, powoływał rząd w porozumieniu z Sejmem. Każda decyzja Naczelnika Państwa wymagała kontrasygnaty (podpisu) odpowiedniego ministra

Konstytucja marcowa 01

Sejm Ustawodawczy 17 marca 1917 r. uchwalił konstytucję, która wprowadzała w II Rzeczypospolitej ustrój demokracji parlamentarnej. Konstytucja określała, że władza zwierzchnia należy do narodu, który sprawuje ją poprzez władzę ustawodawczą (Sejm i Senat) władzę wykonawczą (Prezydent, rząd na czele z premierem) oraz władzę sądowniczą ( niezależne sądy).

Konstytucja marcowa 02

SEJM Kadencja 5 lat. Wybory 5-cio przymiotnikowe (powszechne, równe, tajne bezpośrednie, proporcjonalne). 444 posłów. Obie płcie mają prawo głosu. Może się rozwiązać mocą własnej ustawy 2/3 głosów lub może go rozwiązać Prezydent za zgodą 3/5 Senatu. Sejm ma prawo pociągać prezydenta i ministrów do odpowiedzialności konstytucyjnej (gdy łamie konstytucję) oraz rząd i ministrów do odpowiedzialności parlamentarnej (odpowiadają przed parlamentem, który może ich doprowadzić do dymisji). SENAT Kadencja 5 lat. Wybory 5-do przymiotnikowe. Składa się ze 111 senatorów.

Konstytucja marcowa 03

PREZYDENT wybierany był na 7 lat przez Sejm i Senat połączone w Zgromadzenie Narodowe. Stał na czele władzy wykonawczej. Zwoływał, otwierał, zamykał posiedzenia Sejmu i Senatu. Był zwierzchnikiem Sił Zbrojnych. Mianował Naczelnego Wodza na wypadek wojny. Posiadał prawo łaski. Mianował premiera, a na jego wniosek ministrów, którzy byli odpowiedzialni przed Sejmem. Każdy jego akt musiał mied kontrasygnatę (podpis) ministra. SĄDY - władza sądownicza należała do sądów, w których sędziowie mianowani byli przez prezydenta. Były one niezawisłe i niezależne, a wyroki oparte na ustawach

Konstytucja marcowa 04

Konstytucja gwarantowała równość wobec prawa, bezpieczeństwo, wolność osoby, sumienia i wyznania, nietykalność mienia, tajemnicę korespondencji, swobodę stowarzyszeń, zapewniała poszanowanie własności prywatnej. mniejszościom zezwalała na zachowanie narodowości i języka. Konstytucja podporządkowywała władzę wykonawczą władzy ustawodawczej . Do jesieni 1922 r. władzę w państwie pełnił Naczelnik Państwa Józef Piłsudski i jednoizbowy Sejm Ustawodawczy.

Bibliografia

http://wlaczpolske.pl/index.php?etap=10&i=1361 http://www.tomaszewska.com.pl/1lo.2d.4n.rzady.parlamentarne.pdf http://cyfrowe.mnw.art.pl/dmuseion/docmetadata?id=2396&from=pubindex&dirids=79&lp=25]

Dziękuję