41.7 n brzsk

Unia brzeska1596 r.

Religie w I Rzeczypospolitej licencja PD,Wikimedia Commons

Dzisiejsza katecheza jako kolejna będzie poświęcona historii naszego kraju. Przeczytajcie teraz w ciszy tekst ze stron 133 i 134 i odpowiedzcie na pytania: – Jakie były cele zawarcia unii brzeskiej? – Jakie były jej skutki?

Cerkiew św. Mikołaja w Brześciu,gdzie została podpisana unia brzeska.

Cele unii brzeskiej

przywrócenie jedności Kościoła

zmniejszenie wpływu Moskwy na wyznawców wschodniego obrządku, mieszkających na terenie Rzeczypospolitej Obojga Narodów

Skutki unii brzeskiej

konflikty na tle religijnym między wyznawcami obrządku wschodniego (unitami i dyzunitami)

podniesienie poziomu życia religijnego wśród ludności wschodniego obrządku

Rosja znalazła pretekst do wtrącania się w sprawy Rzeczypospolitej jako obrończyni jej prawosławnych mieszkańców

Podobieństwa i różnicemiędzy Kościołem rzymskokatolickim i unickim

Podobieństwa: uznanie zwierzchnictwa papieża.

Różnice: różne obrządki liturgiczne i kalendarz, własne struktury organizacyjne i prawodawstwo.

Święci kościoła unickiego

męczennicy podlascy

ks. Jozafat Kuncewicz

św. Andrzej Bobola

Prześladowaniami objęty był cały Kościół unicki.

• Pierwsze próby likwidacji diecezji chełmskiej i unii miały miejsce już w roku 1840.

Nie udało się tego dokonać, jednak wymuszono wtedy nakaz wstawienia do świątyń unickich ikonostasów i upodobnienia nabożeństw unickich do prawosławnych.

• W 1867 r. nakazano usunięcie organów, konfesjonałów, monstrancji, procesji eucharystycznych, obchodów Bożego Ciała, święcenia ziół, Godzinek, Różańca, Drogi krzyżowej, polskich pieśni i kazań.
• W drugiej połowie XIX w. car Aleksander II podpisał program likwidacji Kościoła unickiego, co w praktyce miało doprowadzić do wcielenia unickiej diecezji chełmskiej do Rosyjskiego Kościoła Prawosławnego. Skutkiem realizacji programu miało być zerwanie jedności unitów z Kościołem katolickim i łatwiejsza rusyfi kacja.
• Księży sprzeciwiających się carskim reformom usuwano z parafi i, zsyłano bądź więziono.
• Opuszczone świątynie zamykano lub zamieniano na cerkwie prawosławne. Unitów uznano za Rosjan i prawosławnych, nakazano im chodzić do cerkwi prawosławnych, tam chrzcić swoje dzieci, zawierać związki małżeńskie i chować zmarłych. Zlikwidowano unicki zakon bazylianów.

„Katowano mężczyzn i kobiety, starców i młodzież, nie oszczędzając dzieci. Wraz z prześladowanymi cierpiała cała przyroda żywa i martwa. Całe pola leżały odłogiem, nie było komu orać i siać, a niewykopane na czas ziemiopłody ulegały zniszczeniu. Tysiące unitów padało pod nahajkami Kozaków, umierało z odniesionych ran, ginęło z głodui przeziębienia, nie wracało z więzień i dalekiego wygnania. Dla większego ich pognębienia przysyłano do wiosek wojsko, stawało się prawdziwą plagą dla ich mieszkańców. Po odejściu żołnierzy pozostawały gołe ściany, obory bez zwierząt i stodoły bez ziarnka zboża. Zewsząd wyzierały głód, choroby i śmierć. Dochodziło do tego, że wymierały całe wioski i ginęły kilkupokoleniowe rodziny, oddając swoją krew i życie, lecz ci, którzy pozostali, wiernie trwali przy Unii. Dzieci czekały na chrzest, narzeczeni na ślub, a rodziny zmarłych na możność urządzenia pogrzebu katolickiego”. (ks. K. Dębski, Bohaterstwo Unitów podlaskich 1875-1905, Warszawa 1993)

Przyczyny prześladowania kościoła unickiego

podlegał wpływom polskim,a nie rosyjskim

wyznawcy tego Kościoła brali udział w powstaniach narodowych, za co spotykały ich represje

posłuszeństwo w sprawach wiary papieżowi, a nie carowi

niepodporządkowanie się Cerkwi prawosławnej wywoływało kolejne represje.

Pomyśl...

- W jaki sposób możecie wyznawać wiarę? - Co może ograniczać waszą religijność? - Kiedy stajecie w obronie wiary? Każdy z nas może swobodnie wyznawać wiarę. Nikt z tego powodu nas nie zastrasza ani nie chce nam odebrać życia. Bywa jednak odwrotnie, że to my wstydzimy się gestów i postaw religijnych. Warto pomyśleć, dlaczego inni są w stanie oddać za wiarę życie, a my nie doceniamy jej wartości.