Nad Niemnem 2 klasa II po SP

Temat:

W korczyńskim dworze... Obraz dworu u Orzeszkowej i Mickiewicza.

Przygotowała: Magdalena Morawska

"Nad Niemnem" to epicka trzytomowa powieść, która przedstawia panoramę polskiego społeczeństwa lat 80. XIX w., w części nawiązuje również do czasów powstania styczniowego (23 lata po powstaniu). Wydarzenia w powieści obejmują lato 1886 roku, ale w utworze istnieje podwójna perspektywa czasowa. Obok wydarzeń współczesnych równie ważne są zdarzenia wcześniejsze, powracające we wspomnieniach bohaterów i legendach. Czas przedakcji sięga do XVI w. (legenda o Janie i Cecylii), obejmuje także najważniejsze fakty polityczne i historyczne XIX w.: wyprawę Napoleona na Rosję w 1812 r., powstania listopadowe i styczniowe. Akcja rozgrywa się w okolicach głównej rzeki Grodzieńszczyzny – Niemna.

Zarówno "Pan Tadeusz" Adama Mickiewicza, jak i "Nad Niemnem" Elizy Orzeszkowej ukazują rzeczywistość szlachecką w najdrobniejszych szczegółach – od elementów kultury materialnej (dom, jego wyposażenie, gospodarstwo, przedmioty codziennego użytku itp.) aż po obyczajowość szlachecką. Na lekcji przyjrzymy się sposobowi i treściom tego przedstawienia. Zwrócimy uwagę na cechy szlacheckiego świata dotyczące kultury materialnej i niematerialnej, a także na charakter nadniemeńskiej przyrody.Świat przedstawiony w obu utworach dzieli około siedemdziesięciu lat. W tym czasie doszło do upadku powstania styczniowego i istotnych zmian światopoglądowych. Zgasły nadzieje Polaków na odzyskanie niepodległości, a romantyczny idealizm został zastąpiony przez pozytywistyczny pragmatyzm. Mimo to różnice między oboma dworami są niewielkie. Nie zmienił się ciepły stosunek autorów do kultury szlacheckiego dworu oraz do otaczającej go natury.

Przeczytaj fragmenty powieści Orzeszkowej i eposu Mickiewicza ze str. 145.- 149.) Wskaż podobieństwa i różnice między opisanymi dworami.

Opracuj zagadnienia:

1. Z czego wynikają podobieństwa, a z czego – różnice w przedstawieniu dworu w obu utworach? Odpowiedź uzasadnij.2. Porównaj oba przedstawienia pod względem barwności. Jakie kolory je łączą, a jakie różnią. Wyciągnij wnioski, biorąc pod uwagę dotychczasowe ustalenia. 3. Określ, na czym polega przyjazny dla mieszkańców i gości charakter dworu szlacheckiego. 4. Określ funkcje opisów w obu tekstach.

To, co udało Ci się stworzyć, prześlij mi jeszcze dziś! Nie zapomnij!