KRAJOBRAZ MIEJSKO-PRZEMYSŁOWY WYŻYNY ŚLĄSKIEJ

krajobraz miejsko-przemysłowy wyżyny śląskiej

MAGDALENA KIĆ

Wyżyna Śląska - kraina górniczych miast

Jeszcze 250 lat temu obszar ten był słabo zaludniony, porośnięty lasami. Zmiany w jego krajobrazie były następstwem odkrycia bogatych złóż węgla kamiennego

PRZEMYSŁ WYDOBYWCZY

Pod koniec XVIII w. zaczęto wykorzystywać węgiel kamienny jako paliwo do napędzania maszyn parowych w fabrykach i jako opał w gospodarstwach domowych. Krajobraz zmienił się wskutek powstania kopalni oraz zakładów przymysłowych, wokół których budowano osiedla i miasteczka. Ostatecznie powstał jeden obszar miejski połączony gęstą siecią dróg i liniii kolejowych. !!! Dawniej w samych Katowicach istniało ponad 50 kopalni. Obecnie funkcjonują zaledwie trzy z nich.

Negatywne skutki rozwoju przymysłu na Wyżynie Śląskiej

- przekształcenie i silnie zanieczyszczenie środowiska przyrodniczego - ogromne ilości odpadów górniczych usypane w hałdy - pyły i inne substancje unoszące się z hałd i przedostające się do atmosfery, powodujące pogorszenie się stanu powietrza - wydrążone pod ziemią, nieczynne chodniki kopalń - grożą zniszczeniem stojących nad nimi budynków

Hałda w Rydułtowach

Najważniejsze miasta Wyżyny Śląskiej

Katowice, Częstochowa, Sosnowiec, Gliwice, Zabrze, Bielsko-Biała, Bytom, Ruda Śląska, Rybnik, Tychy, Dąbrowa Górnicza, Chorzów, Jaworzno, Jastrzębie Zdrój, Tarnowskie Góry, Będzin, Racibórz, Świętochłowice, Mysłowice, Siemianowice Śląskie, Żory

Ochrona przyrody i rekultywacja terenu

- przekształacenie hałd w tereny zielone, gdzie można spędzać czas wolny i wypoczywać- stosowanie nowoczesnych technologii i innowacyjnych rozwiązań w zakładach produkcyjnych - montowanie filtrów ochronnych w kominach w celu ograniczenia ilości szkodliwych gazów i pyłów - poprawa stanu śląskich rzek zasługą uruchomienia oczyszczalni ścieków w miastach i przy wielu zakładach

Wzorowa rekultywacja hałdy w Rudzie Śląskiej

Aktrakcje turystyczne Wyżyny Śląskiej

- Góra Świętej Anny (pozostałość po dawnym wulkanie)- Zamek w Pszczynie - hala sportowa Spodek w Katowicach - Jasna Góra w Częstochowie - Sztolnia Czarnego Pstrąga w Tarnowskich Górach - Kopalnia Królowa Luiza w Zabrzu - Muzeum Śląskie w Katowicach - Park Śląski w Chorzowie - Kopalnia Guido w Zabrzu - Śląski Ogród Zoologiczny w Chorzowie - Legendia Śląskie Wesołe Miasteczko w Chorzowie - Zagroda Żubrów w Pszczynie - Radiostacja Gliwicka - Zamek w Będzinie - Tyskie Browary Książęce - Trójkąt Trzech Cesarzy oraz Szlak Zabytków Techniki liczący 42 obiekty w 27 miastach Górnego Śląska

Zdj. 1 Zamek w Bedzinie; Zdj. 2 Zamek w Pszczynie Zdj. 3. Sztolnia Czarnego Pstrąga, Zdj. 4 Kopalnia Królowa Luiza

Życie i zwyczaje mieszkańców Górnego Śląska

Ślązacy to rodowici mieszkańcy Górnego Śląska, którzy w większości żyli z górnictwa. Ich język - gwara - charakteryzuje się dużą ilością wyrazów pochodzenia niemieckiego i śląskiego. Organizowane są konkursy w śląskim beraniu. Najważniejszym świętem tego rejonu są Barbórki - Święto Wszystkich Górników, obchodzone 4 grudnia, w imieniny świętej Barbary - ich patronki. Śląska kuchnia jest ważnym elementem kultury tego obszaru. Charakteryzuje się potrawami sycącymi, tłustymi, mącznymi, takimi jak: karminadle, rolady wołowe, kluski śląskie z sosem, modra kapusta.

W Barbórki odbywają się między innymi pochody, przemarsze górników w towarzystwie orkiestry, festyny i koncerty.

PRZETESTUJ SIĘ :-)Czy krajobraz Wyżyny Śląskiej jest krajobrazem pierwotnym czy kulturowym? Czym różni się krajobraz miejsko-przemysłowy od krajobrazu wielkomiejskiego? W jakim przemyśle wykorzystuje się węgiel kamienny?

Dziękuję za uwagę.

Źródła:- Podręcznik dla klasy 5 "Planeta Nowa" - www. wikipedia.pl