Abiotyczne czynniki środowiska

ABIOTYCZNE CZYNNIKI

ŚRODOWISKA

Agata Stypa

SPis treści

czynniki abiotyczne i ich znaczenie

ŚRODOWISKO LĄDOWE I WODNE

CZYNNIKI OGRANICZJĄCE

Powiązania między czynnikami środowiska

ŹRÓDŁA

CZYNNIKI ABIOTYCZNE

I ICH ZNACZENIE

Znaczenie czynników abiotycznych: • Kształtują biotop i mają wpływ na życie organizmów, które go zamieszkują. • Decydują o tym, jaki ekosystem powstanie na danym terenie.

Wszystkie zmiany czynników abiotycznych wpływają na funkcjonowanie ekosystemu i mogą doprowadzić do zahamowania rozwoju organizmów.

środowisko

WODNE

LĄDOWE

Czynniki, którymi różnią się środowisko lądowe i wodne, to m.in:- dostępność wody - zakres temperatury - zawartość tlenu i dwutlenku węgla - dostęp do światła - ilość soli mineralnych - zakwaszenie (odczyn pH) - gęstość - stopień oddziaływania ciśnienia

CZYNNIKI OGRANICZAJĄCE

Czynniki ograniczające to takie czynniki, których jest w środowisku najmniej w stosunku do zapotrzebowania organizmów na nie.

DOSTĘpność wody

STRATEGIE ROŚLIN: • liście przekształcone w ciernie • magazynowanie wody w łodydze

STRATEGIE ZWIERZĄT: Powłoki ciała: - stawonogi – chitynowy pancerz - gady – skórę pokrytą łuskami - ptaki – ciało pokryte piórami - ssaki – ciało pokryte włosami (sierścią)

WAHANIA TEMPERATURY

PRZYSTOSOWANIA ORGANIZMÓW

DUŻE WAHANIA TEMPERATURY: - stałocieplność ptaków i ssaków

TEMPERATURA OTOCZENIA

PRZYSTOSOWANIA ORGANIZMÓW

NISKA TEMPERATURA: - zmiana barwy i gęstości futra u ssaków na okres zimy - pióra puchowe u ptaków - zwiększanie warstwy tłuszczu pod skórą jesienią (np. sarny, jelenie, zające, lisy, wilki) - gruba warstwa podskórna tłuszczu u zwierząt żyjących w obszarach o niskiej temperaturze (np. foki, niedźwiedzie polarne) - wielowarstwowa sierść (np. pieśce, niedźwiedzie polarne)

Temperatura otoczenia

PRZYSTOSOWANIA ORGANIZMÓW

WYSOKA TEMPERATURA: - bogato ukrwione, duże małżowiny uszne (np. fenek i zając wielkouchy) - pocenie się (np. człowiek, koń) - ziajanie (np. psowate) - zapadanie w sen letni na okres dużych upałów (np. gryzonie)

GĘSTOŚĆ

gęstość wody: ok. 1000kg/m

gęstość wody: ok. 1,2kg/m

ZAWARTOŚĆ TLENU

Skład powietrza

inne1%

azot78%

tlen 21%

zawartość dwutlenku węgla

•W środowisku wodnym gorzej przyswajany przez rośliny - w wodzie tworzy kwas węglowy • Ważne źródło węgla - podstawowego elementu budowy związków organicznych.

zawartość dwutlenku siarki

W wyniku czego powstaje dwutlenek siarki? • Wybuchy wulkanów. • Działalność człowieka. Skutki kwaśnych opadów: - zakwaszenie gleby - niszczenie naturalnych miejsc bytowania zwierząt - przyspieszanie korozji metali - uszkadzanie zabytków oraz budynków - pogorszenie się stanu zdrowia ludzi

warunki Świetlne

WIATR | PODŁOŻE

• Jest miejscem życia wielu organizmów • Deyduje o tym, jakie gatunki roślin będą tam występować

• Umożliwia rozprzestrzenianie się nasion i zarodników wielu gatunków roślin. • Przyspiesza parowanie wody.

POWIĄZANIA MIĘDZY CZYNNIKAMI ŚRODOWISKA

Czynniki abiotyczne oddziałują na organizmy i odwrotnie

PRZYKŁADY

•Proces tworzenia gleby

• Zasiedlanie przez glony butelki z wodą z wodociągu, stojącej na parapecie

POWIĄZANIA MIĘDZY CZYNNIKAMI ŚRODOWISKA

PRZYKŁADY

• Stopniowe przekształcenie się stawu w las

• Proces powstawania piasku

dZIĘKUJĘ

za uwagę

źródła

• Biologia podręcznik do klasy 8 szkoły podstawowej, WSiP
• Chemia podręcznik do klasy 8 szkoły podstawowej, Nowa Era (informacje o kwaśnych opadach)

• https://epodreczniki.pl/
• https://www.biologia.net.pl/
• https://noizer.pl/