Kamienie na szaniec

Podsumowanie lektury "kamienie na szaniec"

Julia Lenartowicz Klasa 7b

"Kończy się w tym miejscu opowieść, choć walka toczy się dalej. Nieubłagana sprawiedliwość powoli, lecz nieodwołalnie zbliża karzącą dłoń ku gardłom zbrodniarzy świata. We krwi i męce tworzenia rodzi się polski świat Jutra, zamglony chaosem chwili. Walka trwa. Trzeba przerwać tę opowieść. Opowieść o wspaniałych ideałach BRATERSTWA i SŁUŻBY, o ludziach, którzy potrafią pięknie umierać i PIĘKNIE ŻYĆ".

Aleksander Kamiński"Kamienie na szaniec"

Geneza utworu

„Kamienie na szaniec” zostały wydane w 1944 roku. Aleksander Kamiński był twórcą i komendantem organizacji Małego Sabotażu „Wawer” i postanowił upamiętnić działalność trzech młodych żołnierzy podziemia: Jana Bytnara, Aleksego Dawidowskiego i Tadeusza Zawadzkiego. Za materiał do napisania książki posłużyły mu wspomnienia Zośki o Rudym oraz relacje świadków akcji pod Arsenałem. Naczelnik Szarych Szeregów, Florian Marciniak, zaproponował Kamińskiemu, by napisał utwór o warszawskich harcerzach. Pierwsze wydanie książki ukazało się w lipcu 1943 roku, w nakładzie 2000 egzemplarzy, z podtytułem: „Opowiadanie o Wojtku i Czarnym”. Jako autor figurował Juliusz Górecki.

Motywy

Motyw dojrzewania – powieść przedstawia dojrzewanie głównych bohaterów w trudnych wojennych czasach. Ma ono wymiar biologiczny, ale także emocjonalny, społeczny i patriotyczny. Motyw wojny i walki o wolność – akcja powieści toczy się w czasie II wojny światowej i skupia się na działalności Grup Szturmowych i Małego Sabotażu. Motyw bohaterstwa – działanie głównych postaci ma wymiar bohaterstwa. Ofiarnie walczą oni z niemieckim okupantem, a w końcu oddają życie za ojczyznę. Motyw przyjaźni – jest to opowieść o ludziach połączonych jednakowymi przekonaniami i aktywną postawą wobec wojennej rzeczywistości, gotowych do oddania życia w imię przyjaźni.

Problematyka

„Kamienie na szaniec” to powieść upamiętniająca pokolenie Kolumbów, młodych ludzi, których dojrzewanie przypadło na czas niemieckiej okupacji. Książka przedstawia losy trzech bohaterów: Alka, Zośki i Rudego, którzy stają się symbolem całej formacji społecznej. Są to chłopcy ukształtowani przez tradycje rodzinne i patriotyczne, a przede wszystkim przez ideały harcerskie. Zdeterminowani, odważni, pokonujący własne słabości mimo swojego młodego wieku potrafią stawić czoła wrogowi. Ich czyny urastają do rangi prawdziwego bohaterstwa i stanowią wzór dla ludzi wchodzących w dojrzałość.

Gatunek

Utwór został oparty na faktach. Jest dokumentem, któremu nadano formę opowieści. Opowiada wyłącznie o autentycznych wydarzeniach, ludziach i miejscach. Wszystkie opisane w niej wydarzenia i sytuacje zostały potwierdzone przez historyków nawet w najdrobniejszych szczegółach. Kamiński bohaterów „Kamieni na szaniec” znał osobiście. Ważnym źródłem informacji były własne doświadczenia, pamiętnik Tadeusza Zawadzkiego, relacje innych osób – świadków zdarzeń, rodziny i przyjaciół „Alka”, „Rudego” i „Zośki”. Autor zadbał o wierne odtworzenie realiów: podaje dokładne daty, miejsca, pseudonimy i nazwiska. Historia o trójce przyjaciół została doskonale umiejscowiona w czasie i przestrzeni.

Wątki

1. Walka z okupantem – Polacy podjęli walkę z najeźdźcą, organizując konspiracyjne organizacje podziemne, organizując akcje małosabotażowe, mające na celu reorganizację propagandy niemieckiej i ośmieszanie okupanta, następnie akcje dywersyjne - walka z bronią w ręku. 2. Losy Alka – Aleksy Dawidowski, działał w szeregach PLAN-u, a następnie w komórce więziennej i Małym Sabotażu, w akcjach dywersyjnych, dowodził jedną z grup i uczestniczył w akcji pod Arsenałem. Najbardziej znanym wyczynem Alka było zdjęcie niemieckiej tablicy z pomnika Mikołaja Kopernika. Podczas akcji pod Arsenałem został ranny w brzuch, zmarł 30 marca 1943 roku. 3. Losy Rudego – Janek Bytnar należał do zastępu „Buki”, działał w szeregach PLAN-u i Małym Sabotażu. Zajmował się przede wszystkim różnymi usprawnieniami technicznymi, które ułatwiały akcje małosabotażowe. Brał udział w akcjach dywersyjnych i objął dowództwo jednej z grup. Aresztowany przez gestapo w dniu 23 marca 1943 roku, był przesłuchiwany i katowany. Został odbity z rąk Niemców przez kolegów. Zmarł na skutek obrażeń 30 marca 1943 roku.

Czas i miejsce akcji

Akcja "Kamieni na szaniec" rozgrywa się w ciągu trzech lat i obejmuje okres od czerwca 1939 roku do 20 sierpnia 1943 roku. Głównym miejscem akcji jest Warszawa.

Bohaterowie

Bohaterowie książki żyją w czasach trudnych i niebezpiecznych. Jak wszyscy młodzi ludzie mają swoje marzenia i cele. Buntują się przeciwko okupantowi i walczą o idee, w które wierzą. Wcale nie różnią się od nas!

Jan BytnarRUDY

.Urodził się 6 maja 1921 r. w Kolbuszowej. Jego rodzice byli nauczycielami. Ojciec służył w Legionach Polskich. Jan Bytnar uczył się w warszawskim Państwowym Gimnazjum i Liceum im. Stefana Batorego. Należał wówczas wraz z Tadeuszem Zawadzkim i Maciejem Aleksym Dawidowskim do 23. Warszawskiej Drużyny Harcerskiej, nazywanej od koloru chust „Pomarańczarnią”. Maturę zdał w 1939 r.

Maciej Aleksy Dawidowski ALEK

Urodził się 3 listopada 1920 roku w Drohobyczu. Jego ojciec był dyrektorem administracyjnym Fabryki Karabinów w Warszawie (aresztowany przez Niemców w grudniu 1939 r. i rozstrzelany prawdopodobnie w Palmirach), matka inżynierem chemikiem. Uczył się w Państwowym Gimnazjum i Liceum im. Stefana Batorego w Warszawie. Należał wówczas do 23. Warszawskiej Drużyny Harcerskiej, tzw. Pomarańczarni, wraz z Janem Bytnarem i Tadeuszem Zawadzkim. Maturę zdał w 1939 roku.

Tadeusz Zawadzki ZOŚKA

Tadeusz Zawadzki urodził się 24 stycznia 1921 r. w Warszawie. Jego ojciec – Józef był profesorem chemii i rektorem Politechniki Warszawskiej. Matka – Leona z Siemieńskich nauczycielką i działaczką oświatową.

Źródła:

https://www.facebook.com/zarskarysujehttps://pl.wikipedia.org/https://dzieje.pl https://pixabay.com/

Dziękuję za obejrzenie prezentacji