Higiena układu nerwowego

higiena układu nerwowego

Stres, choroby, profilaktyka

1. definicja stresu

10. nikotynizm

2. objawy stresu

11. alkoholizm

3. fazy reakcji stresowej

12. lekomania

4. stres pozytywny i negatywny

13. narkomania

5. jak zapobiec przewlekłemu stresowi?

14. profilaktyka uzależnień

index

6. jak sobie radzić ze stresem?

15. zdrowy sen

16. choroby neurologiczne i psychiczne

7. stres - rola kortyzolu

8. uzależnienia

17. podsumowanie

9. kofeinizm

18. dziękuję za uwagę!

Stres

Charakterystyka

Stres jest reakcją organizmu na zagrożenie lub sytuację utrudniającą realizację ważnych dla człowieka celów. Pojawia się w momencie zadziałania bodźca, czyli tzw. stresora. Przyczyny stresu są różnorodne i często związane:• ze środowiskiem pracy lub środowiskiem szkolnym, • z rodziną, • z długotrwałym zmęczeniem.

Stres

Wpływ stresu na organizm

• zmęczenie, wyczerpanie
• wypadanie włosów, problemy ze skórą
• obniżenie odporności
• problemy żołądkowe
• bóle głowy
• brak popędu płciowego
• zwiększenie lub zmniejszenie wagi ciała
• napięcie mięśni
• problemy z koncentracją
• depresja
• problemy z pamięcią
• trudności w podejmowaniu decyzji
• wypalenie zawodowe
• niepokój, lęk
• ataki paniki
• poczucie izolacji

Stres

Etapy reakcji stresowej

• Faza alarmowa to reakcja na bodziec stresowy, powodująca wzrost sił i wytrzymałości fizycznej oraz psychicznej organizmu, tuż po przebyciu początkowego stadium szoku.
• Faza przystosowania występuje wtedy, gdy ustąpi szok i organizm przystosowuje się do walki ze stresorem. Jeśli sytuacja kryzysowa zostanie zażegnana, organizm wycisza się i wszystko powoli wraca do normy. Jeśli stresor nie ustępuje, organizm wchodzi w trzecią fazę.
• Faza wyczerpania następuje, gdy organizm ciągle jest poddany działaniu stresora, więc stale zmuszony jest przebywać w górnym poziomie swoich możliwości fizycznych i psychicznych. Zasoby odpornościowe organizmu na tego rodzaju sytuacje zostają wyczerpane. Człowiek wyniszcza się fizycznie i psychicznie.

Stres

Stres pozytywny i negatywny

Stresem pozytywnym nazywamy krótkotrwały stres, który powoduje, że jesteśmy zdolni do większego wysiłku. Przykładem takiego stresu jest mobilizacja do działania. Przewlekły lub silny stres, zwany stresem negatywnym jest szkodliwy dla organizmu. Prowadzi do przytłoczenia i niezdolności do działania.

Stres

Jak zapobiec przewlekłemu stresowi?

Aby zapobiec przewlekłemu stresowi, należy przede wszystkim, w miarę możliwości, ograniczyć otaczające nas stresory. Przydatna może być do tego samodzielna lub przy pomocy psychologa, analiza swojego życia. Dowiedzmy się, co wywołuje w nas największy stres, czy nie reagujemy na niego zbyt emocjonalnie. Jeśli tym stresorem jest praca, to należy ją zmienić. Można też nauczyć się radzić z problemami w pracy – bo może się okazać, że problem leży w nas, i wtedy każde miejsce pracy będzie się wiązało ze stresem. Problemy finansowe często daje się rozwiązać, jeśli tylko spojrzymy na nie z innej perspektywy i zaczniemy myśleć nad znalezieniem sposobu na pozbycie się długów i zdobyciem dodatkowych pieniędzy. Tutaj najczęściej wystarczy „wziąć się w garść” i po prostu zacząć cokolwiek działać.

Stres

Jak radzić sobie ze stresem?

Aby zapobiec negatywnym skutkom działania stresu, najlepiej go unikać. Jednak nie zawsze mamy taką możliwość. Jednym ze sposobów radzenia sobie ze stresorami jest przewidywanie trudnych sytuacji i przygotowywanie się do nich. Innym sposobem jest dystansowanie się od trudnych sytuacji. Inaczej zwalczyć stres możemy poprzez rozładowywanie negetywnych emocji np. przez uprawianie sportu. Ważnym sposobem profilaktyki przeciwstresowej jest odpowiedni sen. Ważnym źródłem pozytywnych doznań jest również aktywny wypoczynek

Stres - rola kortyzolu

1. Za objawy stresu – zarówno fizyczne jak i psychiczne – odpowiada kortyzol wydzielany z nadnerczy.
2. Kortyzol wydzielany pod wpływem stresu, w umiarkowanych ilościach, pozwala efektywnie radzić sobie z daną sytuacją bądź zadaniem.
3. Gdy w organizmie jest go zbyt dużo, zaczynają się problemy – na tle fizycznym i psychicznym.

+ info

Uzależnienia

Krótka charakterystyka

Uzależnienie jest granicą, gdzie czynność sprawiająca przyjemność staje się przymusem. Początkiem każdego uzależnienia jest odczuwana przyjemność i satysfakcja. Tytoń oraz alkohol należą do używek, czyli substancji nie mających składników odżywczych, ale pobudzających organizm. Ich nadużywanie może prowadzić do uzależnienia.

Uzależnienie

od kofeiny

Niektóre z używek są powszechnie stosowane, bo ich spożywanie nie prowadzi na ogół do poważnych konsekwencji zdrowotnych, jednakże mogą powodować uzależnienie. Do takich substancji należą kawa i herbata, a w szczególności zawarta w nich kofeina. Stosowanie jej w niedużych ilościach poprawia samopoczucie poprzez wpływ pobudzający, jednak spożywanie w nadmiarze może prowadzić do zaburzeń snu, powstawania napięcia, niepokoju, spadku koncentracji, bóli głowy

Nikotynizm

Uzależnienie od palenia tytoniu

Związkiem silnie uzależniającym i szkodliwie wpływającym na organizm jest zawarta w tytoniu nikotyna. Oprócz nikotyny w dymie tytoniowym znajduje się kilka tysięcy innych substancji niebezpiecznych dla zdrowia, które powodują znaczne obniżenie sprawności fizycznej oraz umysłowej i zmniejszają odporność organizmu. Mogą również prowadzić do rozwoju nowotworów. W ostatnich latach do użytku weszły też tzw. e-papierosy (elektroniczne papierosy). Składają się one z płynów zawierających nikotynę oraz wiele substancji niebezpiecznych dla zdrowia, w tym kilka rakotwórczych. Nie tylko palenie przez samą osobę palącą, ale również wdychanie dymu tytoniowego obecnego w powietrzu (tzw. palenie bierne) może prowadzić do takich samych efektów jak palenie czynne.

Alkoholizm

Alkohol należy do jednych z najpopularniejszych substancji uzależniających i jest jednym z najsilniejszych środków odurzających. Ma dużą łatwość przenikania z układu pokarmowego do krwi a wraz z nią do pozostałych narządów. Niszczy neurony przez co zakłóca działanie UN. Wypicie większej ilości prowadzi do kłopotów z koordynacją, koncentracją, poprawnym mówieniem i prawidłowym widzeniem. Jest szkodliwy zwłaszcza dla osób młodych, gdyż zaburza prawidłowy rozwój i osłabia zdolności umysłowe. Jest przyczyną chorób serca, chorób układu krwionośnego, marskości wątroby. Szkodliwe jest jego stałe nadużywanie, jak i jednorazowe duże spożycie. Uzależnienie od alkoholu prowadzi do powstania choroby alkoholowej - człowiek nie kontroluje swego zachowania, staje się agresywny, zaniedbuje siebie, swoją rodzinę i pracę.

Uzależnienia

Lekomania

Niektóre leki mogą uzależniać. Należą do m.in. nich leki przeciwbólowe, nasenne i uspokajające. Są one stosowane w celu poprawy samopoczucia nie w celu leczenia objawów choroby. Nadmierne ich używanie może prowadzić do halucynacji (omamów), zaburzeń pamięci oraz uszkodzeń różnych narządów

Uzależnienia

Narkomania

Najbardziej niebezpiecznymi środkami uzależniającymi są substancje zwane narkotykami. Choć skutki ich zażywania różnią się w zależności od rodzaju substancji, ich działanie na układ nerwowy jest bardzo silne. Powodują szybkie psychiczne i fizyczne wyniszczenie organizmu - uszkadzają mózg, wątrobę oraz nerki. Bardzo niebezpiecznymi substancjami są dopalacze - pochodne znanych narkotyków. Ich działanie i skutki uboczne nie są w pełni znane, dzięki czemu są one znacznie groźniejsze od klasycznych narkotyków

Uzależnienia

Zasady profilaktyki

Aby uniknąć uzależnień należy przede wszystkim nie sięgać po używki. Ważne jest aby być świadomym, jak bardzo te środki są niebezpieczne. Należy wypracować metody zdrowego radzenia sobie ze stresem, życia tak, aby być szczęśliwym, posiadania hobby. Gdy nie radzimy sobie w życiu powinniśmy również szukać pomocy na zewnątrz a nie wśród używek.

Sen

Podczas snu zmniejsza się aktywność organizmu oraz ilość bodźców docierających do organizmu. Sen składa się z kilku faz: - faza NREM - trwa około 80 do 100 minut. W czasie jej trwania mózg wyłącza większość funkcji lub zmniejsza ich nasilenie. Obniża się ciśnienie tętnicze, zużycie glukozy, spowalnia praca serca. Organizm zaczyna się regenerować - faza REM - występują marzenia senne. W tej fazie dochodzi do zwiotczenia mięśni, zwłaszcza szkieletowych, dzięki czemu zostaje usunięte napięcie z najbardziej obciążonych i podatnych na zmęczenie okolic kręgosłupa szyjnego i lędźwiowego. Zwalnia metabolizm, znikają hormony stresu, do krwi uwalniany jest natomiast hormon wzrostu, który odbudowuje tkanki, a więc sprzyja szybszemu gojeniu się ran

+ info

Choroby układu nerwowego

Choroby neurologiczne i psychiczne

- Udar mózgu - jeżeli krew dopływa do mózgu w zbyt małej ilości, dochodzi do udaru mózgu, czyli zaburzenia jego funkcjonowania. Człowiek odczuwa wtedy bóle głowy, ma kłopoty ze wzrokiem i słuchem, może występować u niego paraliż. Jeżeli krew nie dopływa do mózgu przez dłuższy czas to udar może zakończyć się nawet śmiercią. Udar może spowodować również przerwanie naczyń krwionośnych mózgu- Padaczka - człowiek ze zdiagnozowaną padaczką co pewien czas traci kontrolę nad swoim organizmem (przewraca się i ma silne drgawki, jego mięśnie się napinają i może sobie wówczas zrobić krzywdę)

Choroby układu nerwowego

Choroby neurologiczne i psychiczne

- Stwardnienie rozsiane - prowadzi do uszkodzenia istoty białej mózgu i rdzenia kręgowego. Rozpoczyna się zwykle między 20 a 40 r. ż., a jednym z pierwszych jej objawów jest zapalenie nerwu wzrokowego, które doprowadza do pogorszenia ostrości wzroku. Pojawiają się również mrowienia, drętwienia i niedowład kończyn oraz zaburzenia równowagi- Zapalenie opon mózgowych/zapalenie mózgu - nieleczone może doprowadzić do trwałego uszkodzenia mózgu. Pierwsze objawy tych chorób są podobne do grypy, ale z czasem pojawiają się uporczywe bóle głowy. Schorzenia te mogą powodować trudności w poruszaniu się, a także utratę przytomności

choroby układu nerwowego

Choroby neurologiczne i psychiczne

- Autyzm - spektrum autystyczne obejmuje różne typy osób, które posiadają cechy autystyczne, a mianowicie: zaburzenia interakcji społecznych i komunikacji, ograniczone zainteresowania, powtarzalne zachowanie. Choroby spektrum autystycznego to m.in. : autyzm dzięciecy, zespół Aspergera, autyzm atypowy. Autyzm jest nieuleczalny- Depresja - Nerwica - to zaburzenie lękowe, które występuje najczęściej u osób w wieku 25-45 lat. Pewne sytuacje sprawiają u osób chorych niezrozumiały lęk (jednak nie powodują omamów). Aby zdiagnozować nerwicę należy obserwować wszelkie objawy, zarówno psychiczne jak i fizyczne

Info

Podsumowanie

• Odpowiednia długość oraz pora snu warunkują dobry wypoczynek i zapewniają prawidłowe funkcjonowanie organizmu, zwłaszcza zdolność do przyswajania wiedzy.
• W sytuacji stresowej organizm uruchamia szereg reakcji mających na celu jego mobilizację, której objawem jest m.in. napięcie mięśni.
• Stres na poziomie optymalnym motywuje do działania; gdy występuje w dużym natężeniu, zaburza równowagę organizmu.
• Nadmierny stres może być przyczyną chorób.

Zadanie 2.

Zadanie 1.

Zadanie 3.

Oceń zakończenia zdania i zaznacz odpowiedź Prawda lub Fałsz. Długotrwałe niedosypianie

Wskaż skuteczne sposoby radzenia sobie z silnym stresem.

Oceń prawdziwość zdań opisujących reakcje organizmu na działanie stresorów i zaznacz odpowiedź Prawda lub Fałsz.

+ info

+ info

+ info

dziękujęza uwagę!