1-3 Bałtyk w legendach i przesądach

INSTRUKCJA

BAŁTYK W LEGENDACH I PRZESĄDACH

"MARYNARSKIE PRZESĄDY"

FILM:

LEGENDA O BAŁTYKU

KLASY 1-3

ZADANIE DO FILMU

ZADANIE DO LEGENDY

FILM O NMM

Autor: Kamila Jezierewska, k.jezierewska@nmm.pl

INSTRUKCJA

BAŁTYK W LEGENDACH I PRZESĄDACH

"MARYNARSKIE PRZESĄDY"

FILM:

LEGENDA O BAŁTYKU

KLASY 1-3

ZADANIE DO FILMU

ZADANIE DO LEGENDY

FILM O NMM

Autor: Kamila Jezierewska, k.jezierewska@nmm.pl

Zapraszam na zajęcia o legendach i przesądach Bałtyku. Podczas zajęć dowiecie się, w jakie dziwne rzeczy wierzyli dawni marynarze, co przynosić miało pecha, a co szczęście. Poznacie także legendę o powstaniu Bałtyku, a w muszli, zwanej sercówką, znajdziecie ciekawostki o podwodnym morskim świecie... Informacje o zajęciach (dla Nauczyciela):

Zadania i filmy otwierają się w osobnych linkach - filmy otwiera Nauczyciel. Zadania uczniowie mogą rozwiązywać samodzielnie, po wspólnym omówieniu instrukcji (instrukcje są w zadaniach). Wykonywanie zadania powinno być poprzedzone obejrzeniem prezentacji (legendy, filmu) w bursztynie. Informacja o zadaniach: .

Zadanie do legendy - na mapie klikaj żółte punkty i dobierz do nazw geograficznych: głowę i szyję, dłonie, kolana i stopy bohaterki legendy.

Zadanie do filmu o przesądach - u góry wybierz "pech" lub "szczęście" (wybrane słowo ma granatowe tło) i klikaj na puzzle z opisem przesądów, aż odsłonisz cały obrazek. Uwaga: 1 przesąd pasuje zarówno do słowa "pech" jak i "szczęście".

Innym rycerzom kazała jeździć po świecie i szukać "wielkiej wody". -Mam dosyć tych lasów i bagien - narzekała. - Kto pierwszy znajdzie "wielką, błękitną wodę", ten zostanie moim mężem-. Niektórzy rycerze uznali znalezienie takiej wody za niemożliwe, inni jednak ruszyli w świat. Niestety po drodze czekały ich wielkie bagna, gdzie łatwo można było zabłądzić, a nawet- utonąć. Tak też stało się z wieloma rycerzami.

Dawno, dawno temu, kiedy zamiast morza bałtyckiego ziemię pokrywały nieprzebyte puszcze i zdradliwe bagna, nad krainą rządy sprawował sprawiedliwy i dobry król Bałtyk.

Miał on jedyną córkę, Bałtę. Królewna była piękna i dobrze o tym wiedziała. Lubiła przeglądać się w lustrze i myślała o sobie: -Jestem napiękniejsza na całym świecie-. Potrafiła być bardzo niegrzeczna, a stara niania ostrzegała ją nieraz:

- Bałto, bądź miła, uprzejma, dobra dla ludzi. Co z tego, że jesteś królewną i masz służących na swoje rozkazy? To nie znaczy, że możesz im dokuczać! Twój ojciec jest potężnym władcą, a zawsze uprzejmie traktuje swoich poddanych. Bierz z niego wzór.- Ale Bałta nie słuchała niani.

Wkrótce okazało się, że rozgniewane rodziny rycerzy formują wielką armię i ruszają na zamek, żeby go zniszczyć. Gdy Bałta dowiedziała się o tym, wbiegła na najwyższą wieżę zamku i zaczęła przywoływać pioruny.

-Przybywaj, burzo, uderzajcie, pioruny, niech łamią się prastare dęby, bagno gotuje, a wszyscy niech zapadną się pod ziemię!- Takie okrutne słowa wypowiedziała królewna!

Pewnego razu Bałtyk postanowił urządzić wspaniałą ucztę, na którą zaprosił wielu młodych, dzielnych rycerzy. -Bałta jest już gotowa, by znaleźć sobie męża spośród moich sąsiadów - myślal król.- Wtedy będę mógł odetchnąć, że moje królestwo będzie miało władcę gdy mnie zabraknie...-

Zniknęły lasy, bagna, zamek. Zniknęła królewna. Rozlała się migotliwą taflą woda morska - tajemnicza, głęboka. Od imienia dobrego króla nazwano ją Bałtykiem.

A co na to Bałta?

- Ha, ha, ha, po co mi mąż, chcę się bawić, śpiewać, tańczyć; co mnie obchodzi królewstwo i kłopoty poddanych - śmiała się królewna.

Bałta nie tylko nie wybrała żadnego spośród rycerzy na męża, ale jeszcze wyśmiewała ich, zawstydzając i nazywając dziwnymi przydomkami*:

Woda ma kształ klęczącej kobiety. To pokutuje królewna Bałta. Jej dłonie wzniesione w blagalnym geście to Zatoka Fińska, głowa - Zatoka Botnicka, kolana - Zatoka Gdańska, stopy - Cieśnina Skagerrak.

*Przydomek - nazwa osoby, pasująca do jej wyglądu, zachowania, charkteru, zwyczajów.

-Tego nazwę Krzywy Nochal, ten ma uszy jak zając, a temu wystają żółte zęby - hi hi hi!!!-

LEGENDARNE POTWORY MORSKIE

Dawni żeglarze wyobrażali sobie, że w morzu mieszkają różne stwory. Niektóre stwory mogły być piękne, inne straszne, jedne złośliwe, inne miłe. Jednak większość z nich kojarzyła się źle - była groźna tak jak groźne i bezlitosne było często morze, zatapiające statki i okręty. Na pewno kojarzycie SYRENĘ, ale nie wszystkie to kobiety z rybimi ogonami. ZADANIE: Na obrazkach wskażcie SYRENĘ - kilkając w odpowiedni obrazek. Czy jesteście zaskoczeni, jak wyobrażali sobie je kiedyś ludzie?

LEGENDARNE POTWORY MORSKIE

Dawni żeglarze wyobrażali sobie, że w morzu mieszkają różne stwory. Niektóre stwory mogą być piękne, inne straszne, jedne złośliwe, inne miłe. Jednak większość z nich kojarzyła się źle - była groźna tak jak groźne i bezlitosne było często morze, zatapiające statki i okręty. Na pewno kojarzycie SYRENĘ, ale nie wszystkie to kobiety z rybimi ogonami. ZADANIE: Na obrazkach wskażcie SYRENĘ - kilkając w odpowiedni obrazek. Czy jesteście zaskoczeni, jak wyobrażali je sobie kiedyś ludzie?

ŹLE!

To był centaur - pół - człowiek, pół - koń.

DOBRZE!

Chociaż ze skrzydłami i ogonem, to także syrena!

DOBRZE!

Tak, syreny to także panowie, z brodą, wąsami:)

DOBRZE!

Taka pół - kobieta, pół - ptak to także syrena, ale groźna, która śpiewem przywoływała żeglarzy na skaliste wyspy. Statki rozbijały się wtedy o skały, a żeglarze słuchali śpiewu syren do końca życia...

Stare mapy morskie "zamieszkuje" mnóstwo dziwacznych stworów. Znajdźmy kilka z nich za pomocą kursora...

Morze wyobrażano sobie więc jako drugi, niebezpieczny świat. To, co nieznane, tajemnicze, często wydaje się groźne. Chyba każdy z nas bał się kiedyś ciemności... Ale gdy NACIŚNIESZ ŚWIATŁO, wtedy...

...okaże się, że to tylko nasza wyobraźnia podpowiada nam dziwne rzeczy:) i nie ma się czego bać! Czy już wiecie, dlaczego rysowane w dawnych czasach morskie zwierzęta wyglądały jak potwory?

Przesuwaj latarkę, aż natrafisz na tajemniczy kształt. Kliknij w kształt...

I już wiemy, co kryło się w ciemnościach:)

Żeglarze wierzyli w bajkowe postaci, więc nic dziwnego, że byli bardzo przesądni. Przesądem jest wiara w różne rzeczy, które przynoszą szczęście lub pech. Np. czarny kot przebiegający nam drogę ma przynosić pecha. To oczywiście nie jest prawda, nie bójcie się! A jakie są PRZESĄDY MARYNARSKIE? Przekonacie się, oglądając film. Teraz wróćcie do pierwszej karty.