Rywalizacja USA i ZSRR.

Rywalizacja USA i ZSRR

Przypomnienie: zimna wojna.

Wytworzony po II wojnie światowej dwubiegunowy układ świata: z jednej strony USA i demokracje zachodnie, a z drugiej ZSRR i tzw. kraje demokracji ludowej, oraz chęć udowodnienia wyższości jednego systemu nad drugim stały się powodem rywalizacji, który umownie nazywamy zimną wojną.

VS

Przejściowa poprawa relacji

Po śmierci Józefa Stalina (1953 r.). nastąpiła krótotrwała poprawa relacji. Trwała ona zaledwie kilka lat, gdyż okazało się, że sprzeczności między mocarstwami są zbyt duże.

Ponowne zaostrzenie stosunków.

ZSRR: 1.Wspieranie ruchów komunistycznych na świecie. 2. Usiłowanie obalania rządów proamerykańskich w państwach Ameryki Łacińskiej, Afryki, Bliskiego i Dalekiego Wschodu 3. Zbrojenia – opracowanie własnej broni jądrowej.

Ponowne zaostrzenie stosunków

USA: 1. Idea powstrzymania. 2. ZSRR to główne zagrożenie bezpieczeństwa dla USA, światowego pokoju i wolności.

Kryzys kubański

1. Kuba leży na Morzu Karaibskim.
2. Kuba (pod wpływem amerykańskim (od końca XIX wieku).
3. Kontrolowanie przez USA gospodarki kubańskiej.
4. Ogromna bieda.
5. Kubańczycy czują się jak obywatele drugiej, gorszej kategorii.

Fidel Castro

W 1959 roku przywódca grupy rewolucjonistów Fidel Castro obalił proamerykańską dyktaturę na Kubie, znacjonalizował gospodarkę i wywłaszczył bez odszkodowania cudzoziemców (co ugodziło głównie w amerykańskich właścicieli plantacji). W odwecie Stany Zjednoczone wprowadziły embargo na handel z Kubą, a amerykańskie służby wielokrotnie próbowały zabić Castro (bez powodzenia).

Zbliżenie Kuby do ZSRR

Zbliżenie ZSRR i Kuby

Zbliżenie się Kuby do ZSRR: - Zerwanie stosunków ze Stanami Zjednoczonymi. - Ogłoszenie komunizmu (pierwsze państwo komunistyczne na półkuli zachodniej). - Zezwolenie Związkowi Radzieckiemu na zainstalowanie na Kubie rakiet z bronią jądrową (USA czują się zagrożone – Kuba leży tylko 200 km od ich wybrzeży.

Zażegnanie kryzysu kubańskiego.

• Chruszczow kazał radzieckiej flocie wojennej dotrzeć na Kubę mimo blokady. Rozpoczał się kryzys kubański grożący wybuchem wojny nuklearnej.
• Po sześciu dniach napięcia Chruszczow ustąpił. Zgodził się zdemontować wyrzutnie w zamian za usunięcie blokady i amerykańską obietnicę nieatakowania wyspy.

Budowa muru berlińskiego.

Wojna w Wietnamie

1. Po 1945 r. Wietnam terenem rywalizacji zimnowojennej. 2. 1954 r. (po wycofaniu się Francuzów pokonanych przez wietnamskich komunistów) – Podział Wietnamu na dwie części: a) Komunistyczny Wietnam Północny (stolica Hanoi). b) Wietnam Południowy (stolica Sajgon) – związany ze Stanami Zjednoczonymi. 3. W latach 60 – tych pojawia się w Wietnamie Południowym partyzanta Wietkong – popierana przez Komunistyczny Wietnam Północny.

Wojna w Wietnamie.

Przyczyny:

• Władze komunistycznego Wietnamu Północnego dążyły do zjednoczenia kraju.
• Ludność Wietnamu Południowego była niezadowolona z sytuacji w kraju.

Przebieg:

1. Wietkong opanował znaczne tereny Wietnamu Południowego. 2. USA rozpoczęło naloty na Wietnam Północny ( 1964r.). i wprowadziły do walki siły lądowe. 3. USA wycołały się z Wietnamu (1973 r.). 4. Armia północnowietnamska zdobyła Sajgon (1975r).

Skutki:

1. Powstała zjednoczona Socjalistyczna Republika Wietnamu. 2. W następnych latach ok. 2 milionów Wietnamczyków uciekło za granicę.

Podbój komosu