Zasady ortograficzne dla klas I- III

Podstawowe zasady ortograficzne

rz

2021

ch

dla klas I - III

Ortografia w pigułce

W wyrazach: zasuwka, wsuwka, skuwka.

Są one wyjątkami od reguły.

U piszemy na początku wyrazów, np. upał, ulica, ucho

rz

W zakończonych – uje, -uj, (-uję, -ujesz) - uje się nie kreskuje: np. zgaduje, maluję, buduje

Zawsze na końcu wyrazu : na dachu, w domu,

Wyjątek: ósemka, ósmy, ówczesny. ówdzie

ch

Poćwicz

Piszemy ó, gdy wymienia się na: o, a, e.

W zakończeniach -ów, -ówka piszemy ó.

rz

dróżka - droga pióro - pierze skrócić - skracać

Kraków , kotów, grochówka, majówka

ch

Wyjątki: skuwka, zasuwka, wsuwka

Istnieją wyrazy z ó, których pisownię trzeba zapamiętać.

piszemy:

po spółgłoskach: b, p, d, t, g, k, ch, j, w

gdy wymienia się na r: orzeł - orły morze - morski

drzewo, krzew, grzmi, chrzan,drzeć, ujrzeć

rz

w nazwach zawodów z końcówką: -arz, - erz lekarz, kucharz, malarz tancerz

Wyjątki: pszenica, kształt, pszczoła, bukszpan, kszyk (ptak)

ch

Wyrazy z rz niewymiennym

"Ż” często występuje po literach:

piszemy

R, L, oraz Ł

gdy wymienia się na:

rz

lżej, rżeć,małże

G, DZ, H, Z, S, ZI, Ź

Zapamiętaj!

książka-księga

ch

przecież, że, ponieważ, również, gdyż

koleżanki-koledzy

drużyna-druh

niżej-nisko

obrażony-obraza

POĆWICZ!

wożę-wozić

grożę-groźba

wahanie – waga

piszemy

gdy wymienia się na

Wyrazy do zapamiętania

g, ż, z

rz

wahanie - waga

druh – drużyna

druh - drużyna

Poćwicz

błahy – błazen.

ch

w wyrazach hałaśliwych powiązanych z dźwiękiem

np.: huk, hałas, harmider, helikopter, huragan, huk, hulać, hulajnoga, huta, hejnał.

na końcu wyrazów, np.:

na drogach, orzech, zuch.

Piszemy:

rz

gdy wymienia się na sz:

Wyjątek: druh

mucha - muszka

ucho - uszko

ch

w wykrzyknieniach np.:

Wyrazy do zapamiętania:

ach!, ech!, och!, uch!

Dyktanda

Chmurki wyrazowe

rz/ż

rz/ż

ó/u

ó/u

ch

mieszane

ch/h

mieszane

mieszane

ZAPAMIĘTAJ! córka, czółno, chór, góra, główny, Józek, jaskółka, królik, kłótnia, który, król, mózg, ogórek, ołówek, oprócz, płótno, późno, prószy, próchnica, północ, próba, pójdę, piórnik, również, różnica, równanie, róża, równy, różowy, różny, rózga, skóra, szczegół, spóźniać, stróż, sójka tchórz, wiewiórka, wiórki, wkrótce, wówczas, włóczęga, włócznia, włókno, wójt, wróbel,wróżba, wróżka, włóczka, wspólny, żółty, źródło, krótki

ZAPAMIĘTAJ! abażur, ażeby, bażant, chociaż, gdyż, jeżeli, już, kożuch, księżniczka, łyżka, nóż, ponieważ, pożytek, przecież, również, reżyser, różnica, ryż, tuż, także, wciąż, wypożyczalnia, żuk, żak, żal, żur, żaba, żuraw, żenić się, żyletka, żółty, żyto, żywy, żartować, żongler, żakiet, życzenie, żniwo, żarówka

ZAPAMIĘTAJ!

bohater, czyhać, druh, hala, hak, halka, halo, hałas, harcerz, hamak, hasać, hasło, hazard, hebel, hektar, helikopter, herbata, hotel, hrabia, huk, humor, huśtawka, hydrant, hymn, wehikuł.

ZAPAMIĘTAJ!

bochenek, choroba, chleb, chomik, chory, chór, chudy, chwila, chemia, chrabąszcz, chłód, choinka,chmura,chodzić, charakter, chrzest, chytry, chrzan, chryzantema, Chorwacja, Chiny, Chełm, chirurg,chwast, chata, chorągiew, chować, chwalić, chuligan, chustka, chór, cholesterol, dmuchawiec, echo, kucharz, kuchnia, muchomor, Michał, pechowiec, pchła, samochód, wychowawca, wicher