Kl.6 Kultura oświecenia

Kultura oświecenia

Oświecenie- czym było?

Jako wiek rozumu, czy wiek filozofów, był to nurt kulturalny oraz okres w historii Europy przypadający na koniec XVII wieku do początku XIX wieku.

Oświecony, czyli wyzwolony z wszelkich więzów, rozum ludzki miał być światłem rozjaśniającym drogę do poznania prawdy o świecie i człowieku.

„Stulecie świateł”

Kulturę XVIII wieku nazywamy epoką oświecenia lub właśnie „stuleciem świateł”. Związane jest to z postępem, który dokonał się w wielu dziedzinach nauki. To czas rozwoju oświaty, techniki i gospodarki.

We Francji działał jeden z najwybitniejszych filozofów epoki- Wolter. Średniowiecze uważał za „wieki ciemne”. Uważał, że w XVIII wieku ludzkość dokona ogromnego postępu!!! ( słowo postęp było szczególnie lubiane przez ludzi tego okresu)

Wielka encyklopedia francuska

To jedna z najważniejszych książek XVIII wieku. Liczyła 35 tomów! Główne stwierdzenia zawarte w encyklopedii:

-wszyscy ludzie są równi. -Przyznawano, iż prawo wprowadzania nowych porządków należy do oświeconych monarchów absolutnych -Krytykowano też wiele kościelnych dogmatów i obyczajów, które uznawano za zabobony i przejawy zacofania. Domagano się wzajemnej tolerancji. - Encyklopedia przesiąknięta była duchem racjonalizmu: to filozofia zakładająca możliwość poznania prawdy z użyciem samego rozumu oraz na porządkowaniu i poddawaniu krytyce docierających do nas wiadomości i odrzucanie tych, które zaprzeczają znanym faktom .

Absolutyzm oświecony i jego krytyka

Uczniem Woltera był król Prus- Fryderyk II Hohenzollern: był władcą absolutnym, ale twierdził, że monarcha powinien być sługą państwa.

Za jego przykładem poszli inni władcy, którzy starali się zadbać o dobrobyt i bezpieczeństwo poddanych poprzez szerzenie oświaty i rozwój gospodarki.

Rządy monarchów działających w duchu oświeceniowym nazywa się absolutyzmem oświeceniowym.

Przeciwnikiem absolutyzmu oświeceniowego był Monteskiusz. W swym dziele „O duchu praw” opisał zasadę trójpodziału władz: ustawodawczą ( parlament), wykonawczą ( król i ministrowie) oraz sądowniczą.

Absolutyzm oświecony krytykował także JeanJacques Rousseau- uważał, że to lud ma prawo wyboru ustroju państwa. Sądził, że lepsza od monarchii jest republika.

Rozwój szkolnictwa: „odkrycie dziecka”, gospodarki, nauki i techniki.

-W XVIII wieku coraz więcej osób zaczęło zdobywać wykształcenie.

-Zaczęto dostrzegać dzieciństwo i jego znaczenie w rozwoju człowieka- przestano traktować dziecko, jako „małego dorosłego”. Zdano sobie sprawę, że dziecko myśli inaczej niż dorosły!

-W XVIII wieku nastąpił także intensywny rozwój miast

-Wielkim przełomem był wynalazek maszyn parowych. (Jednym z pierwszych konstruktorów maszyny parowej był James Watt. ) Dzięki maszynom parowym zaczęto wytwarzać szybciej i masowo.

21 listopada 1783 roku w Paryżu odbył się pierwszy swobodny lot balonem

Architektura i sztuka XVIII wieku.

Trzy główne style epoki oświecenia:

Sentymentalizm: W sztukach pięknych nurt ten przejawia się głównie w malarstwie pejzażowym, przesyconym poetyckim widzeniem przyrody