Nowe potęgi europejskie

Nowe potęgi europejskie-narodziny Prus

Z dziejszej lekcji dowiesz się...

• czym był absolutyzm oświeceniowy;
• jakich reform dokonali władcy Prus;

Absolutyzm oświeceniowy

Władca Oświecony...

• był "Sługą ludu"
• wszystko co czynił, czynił dla dobra ludu
• zakazywał tortur
• przyznawał poddanym pewne swobody np. wolność wyznania....jednocześnie sprawował władzę abosolutną.

Prusy

Reformy w Prusach

Wojskowe

Administracyjne

Religijne

• ograniczenie wielkiego dworu;
• obsadzenie stanowisk zaufanym urzędnikom pochodzących ze szlachty tzw. junkrów
• zmiejszenie pensji urzędnikom;
• podział kraju na kantony
• bardzo wysokie podatki

• powiększenie armii (także chłopów)
• wprowadzenie wysokiej dyscypliny tzw pruski dryl
• szkolenie oficerów

• tolerancja religijna

Reformy w Prusach

Sądownicze

Gospodarcze

Oświatowe

• rozwój przemysłu;
• wprowadzenie ceł ochronnych;
• zakładanie manufaktur
• akcje zasiedlania pustek

• obowiązek szkolny dla chłopców
• reforma programu nauczania

• zniesienie tortur w czasie śledztwa;
• kodyfikacja prawa
• szkolenie prawników

Notatka

Absolutyzm oświecony- odmiana absolutyzmu, w którym rządzący przyznaje poddanym pewne swobody, jednak wciąż ma pełnie władzy. Król głosi, że jego władza pochodzi nie tylko od Boga, a celem sprawowania rządów jest troska o dobro poddanych.

Nowe potęgi europejskie-monarchia austriacka i cesarstwo rosyjskie

Z dziejszej lekcji dowiesz się...

• jakich reform dokonali władcy Austrii i Rosji;
• jakie były skutki reform przeprowadzonych przez sąsiadów Rzeczyposplitej.

Monarchia Austriacka

Reformy w Austrii

Administracyjne

Wojskowe

Religijne

• Rada Państwa- jednolita władza naczelna;
• Zjednoczona Kancelaria Nadworna Czesko-Austriacka- sprawy wewnętrzne;
• Kancelaria Stanu- sprawy zagraniczne i zarządzanie dworem;
• jednolita administracja lokalna (gubernatorstwa, starostwa)
• sejmy krajowe, z wyjątekiem węgierskiego straciły znaczenie

• Nadworna Rada Wojenna;
• zwiększenie liczby wojska (powołanie także chłopów);
• szkoły wosjkowe.

• ograniczenie wpływów papiestwa;
• przyznanie wolności religijnej i ograniczenie prześladowania Żydów;
• obłożenie podatkami duchowieństwa;
• likwidacja klasztorów i przejęcie ich majątków

Reformy w Austrii

Sądownicze

Oświatowe

Gospodarcze

• Nadworna Izba Skarbowa;
• Nadworne Kolegium do spraw Handlu;
• Państwowe Urzędy Popierania manufaktur;
• zniesienie ceł wewnętrznych w monarchii habsburskiej;
• kolonizacja pustek;
• merkantylizm (popieranie eksportu przy zahamowaniu importu

• Najwyższa Izba Sprawiedliwości;
• utworzenie w 1768 r. - kodeksu karnego;
• zniesienie tortur w czasie śledztwa oraz kary śmierci;
• szkolenie prawników.

• Nadworna Komisja Edukacyjna;
• likwidacja zakonu jezuitów, jego majątek przekazano na Fundusze Edukacyjne;
• tworzenie nowych szkół ludowych.

Polityka zagraniczna

• wojna z elektorem bawarskim Karolem, który ogłosił się królem Czech;
• utrata Śląska;
• udział w rozbiorach Polski.

Rosja Piotra I Wielkiego

Reformy w Rosji za Piotra I Wielkiego

Administracyjne

Wojskowe

Religijne

• wprowadzenie nowego podziału administracyjnego na gubernie i prowincje;
• rozbudowanie biurokracji;
• stworzenie tabeli rang, według której awansowali urzędnicy

• zwiększenie liczby wojska (powołanie także chłopów);
• wprowadzenie broni palnej i artylerii
• rozbudowanie floty
• nakazanie szkolenia oficerów

• całkowite podporządkowanie Cerkwi
• mianowanie Świętego Synodu, który kierował kościołem prawosławnym.

Reformy w Rosji

Kulturalno- obyczajowe

Oświatowe

Gospodarcze

wprowadzenie zachodniej mody i zwyczajów (palenie tytoniu);golenie bród przez bojarów;wprowadzenie kalendarza juliańskiego;uproszczenie alfabetu (grażdanka)rozwój prasy;1703 r. - budowa na terenach nadbałtyckich całkiem nowego miasta - Petersburga w 1712 r przeniesienie do niego stolicę

• obowiązek szkolny dla chłopców z rodzin szlacheckich;
• utworzenie Akademii Morskiej i Akademii Nauk w Petersburgu;
• utworzenie szkoły nwigacyjnej w Moskwie;
• stworzenie obserwatorium astronomicznego;
• popieranie badań naukowych

• założenie ponad 200 manufaktur;
• inwestycje w przemysł Uralu;
• rozwój handlu i eksportu;

Polityka zagraniczna

• wygrana wojna północna (zajęcie Inflanti Zatoki Fińskiej), zdobycie wejścia do Bałtyku;
• poczatek dominacji Rosji we wschodniej Europie - przyłączzenie Kijowa, który wcześniej należał do Polski (Rosja rozciągneła swoje granice zarówno w Azji, jak i Europy)

Rosja Katarzyny II

Reformy w Rosji za Katarzyny II

Polityka zagraniczna

Ustrojowe

Administracyjne

• oddanie szlachcie kontroli nad chłopami (mieli być posłuszni wobec panów, nie wolno było się skarżyć)
• szlachta mogła zesłać chłopów na katorgę bez sądu;
• w wyniku rozdawnictwa ziem doszło do podziału na chłopów "prywanych" i "pańtwowych";
• w 1773 r. wybuchła wielka wojna chłopska-krwawo stłumiona;
• zlikiwodwano autonomię chłopów

• podzielenie państwa na 50 guberni rządzonych przez wyposażonych w szerokie uprawnienia gubernatorów;
• gubernie dzieliły się na powiaty, zarządzane przez naczelników

• opanowanie Krymu po wojnie z Turcją;
• Rosja wzieła udział w rozbiorach Polski;
• Katarzyna II doprowadziłą do elekcji na tron polski Stanisława Augusta Ponitowskieo;
• kolonizacja Syberii

Notatka

1701 r. - ogłoszenie Prus Królestwem 1721 r. - Piotr I Wielki przyjmuje tytuł cesarstwa

Praca domowa