ELEMENTY I BUDOWA WIERSZA

ELEMENTY i BUDOWA WIERSZA

AUTOR

Przy czytaniu głośnym i cichym zwróć uwagę, kto napisał wiersz. Przeczytaj imię i nazwisko.

ELEMENTY I BUDOWA WIERSZA

TYTUŁ

Przeczytaj tytuł na głos lub po cichu.

ELEMENTY I BUDOWA WIERSZA

WERS

TO LINIJKA WIERSZA

ELEMENTY I BUDOWA WIERSZA

ZWROTKA (inaczaj STROFA)

To układ wersów najczęściej powiązanych rymami. Układ ten powtarza się w wierszu lub piosence co najmniej 2 razy. Zwrotki są na ogół oddzielane przerwami graficznymi - ODSTĘPAMI.

ELEMENTY I BUDOWA WIERSZA

REFREN

Fragment tekstu, melodii powtarzający się po każdej zwrotce wiersza lub piosenki.

ELEMENTY I BUDOWA WIERSZA

RYM

To jednakowe lub podobne brzmienie zakończeń wyrazów stosowane m.i.n w wierszach, np. kaczka - praczka. Rymy znajdują się najczęściej na końcu wersów.

ELEMENTY I BUDOWA WIERSZA

UKŁAD RYMÓW

RYMY PARZYSTE (dwa kolejne wersy) a a b b RYMY NIEPARZYSTE (np. w 1 i 3 wersie) a b a b RYMY OKALAJĄCE (identyczne rymy na początku i końcu zwrotki) a b b a

ELEMENTY I BUDOWA WIERSZA

RYMY PARZYSTE a a b b

"W owocarni arbuz leży aI złośliwie pestki szczerzy, a Tu przygani, tam zaczepi. b „Już byś przestał gadać lepiej, b Zamknij buzię, c Arbuzie!” c

„Co się stało, co się stało?” „Gwałtu, mleko wyleciało!” Przeraziła się kucharka, Wyleciało mleko z garnka I jak białe prześcieradło Na patelni wierzchem siadło..."

„Co się stało, co się stało?” „Gwałtu, mleko wyleciało!” Przeraziła się kucharka, Wyleciało mleko z garnka I jak białe prześcieradło Na patelni wierzchem siadło, Jęło fruwać pod sufitem, Przyśpiewując sobie przy tym:

Opisz rymy i podkreśl jednakowe cząstki

ELEMENTY I BUDOWA WIERSZA

RYMY PRZEPLATANE a b a b

"Paweł i Gaweł w jednym stali domu, aPaweł na górze, a Gaweł na dole; b Paweł, spokojny, nie wadził nikomu, a Gaweł najdziksze wymyślał swawole." b

„Co się stało, co się stało?” „Gwałtu, mleko wyleciało!” Przeraziła się kucharka, Wyleciało mleko z garnka I jak białe prześcieradło Na patelni wierzchem siadło, Jęło fruwać pod sufitem, Przyśpiewując sobie przy tym:

ELEMENTY I BUDOWA WIERSZA

RYMY OKALAJĄCE a b b a

"Ile wiosna barw rodzi, aile blasków, odcieni, b i w kałużach się mieni? b gdy błękitem z chmur schodzi" a

"Śniło mi się dziś nie­bo: zaraz je po­zna­łem Po za­pa­chu ko­ni­czyn i śpie­wie skowronka. Cy­ka­ły w tra­wie świersz­cze, fa­lo­wa­ła łąka, I wiem że był tam Pan Bóg, choć go nie wi­działem "

„Co się stało, co się stało?” „Gwałtu, mleko wyleciało!” Przeraziła się kucharka, Wyleciało mleko z garnka I jak białe prześcieradło Na patelni wierzchem siadło, Jęło fruwać pod sufitem, Przyśpiewując sobie przy tym:

Opisz rymy i podkreśl jednakowe cząstki

ELEMENTY I BUDOWA WIERSZA

RYTMWystępująca w wierszu powtarzalność: np. -liczby wersów w zwrotce, -liczby sylab w wersie -miejsca rymujących się wyrazów

„Co się stało, co się stało?” „Gwałtu, mleko wyleciało!” Przeraziła się kucharka, Wyleciało mleko z garnka I jak białe prześcieradło Na patelni wierzchem siadło, Jęło fruwać pod sufitem, Przyśpiewując sobie przy tym:

Czy w tym wierszu występuje rytm?

??

„Co się stało, co się stało?” „Gwałtu, mleko wyleciało!” Przeraziła się kucharka, Wyleciało mleko z garnka I jak białe prześcieradło Na patelni wierzchem siadło, Jęło fruwać pod sufitem, Przyśpiewując sobie przy tym:

Czy w tym wierszu występuje rytm?

Miłej nauki!

„Co się stało, co się stało?” „Gwałtu, mleko wyleciało!” Przeraziła się kucharka, Wyleciało mleko z garnka I jak białe prześcieradło Na patelni wierzchem siadło, Jęło fruwać pod sufitem, Przyśpiewując sobie przy tym:

oprac. Karolina Kancerek