Nowe potęgi europejskie
Na co będę zwracać uwagę: - czym był absolutyzm oświecony, - jakich reform dokonali władcy Prus, Austrii i Rosji w XVIII wieku, - jakie były skutki reform przeprowadzonych przez sąsiadów Rzeczypospolitej.
Absolutyzm oświecony
W XVIII wieku Francja nie była jedynym krajem w Europie, którego władcy sprawowali rządy absolutne. Podobny ustrój wprowadzono także w Królestwie Prus, monarchii austriackiej oraz Cesarstwie Rosyjskim. Panujący w tych państwach władcy, często doskonale wykształceni, zdawali sobie sprawę ze zmian we współczesnym świecie i dlatego przeprowadzili wiele ważnych reform. To pozwoliło Prusom, Austrii i Rosji dołączyć do grona europejskich mocarstw, takich jak Francja czy Wielka Brytania. Dawniej królowie uważali, że ich władza pochodzi od Boga. W przeciwieństwie do nich XVIII - wieczni monarchowie absolutni nie poprzestawali na tym wyjaśnieniu i starali się uzasadnić swoją władzę odwołaniem do haseł oświeceniowych. Mówili o sobie, że są "sługami ludu" i wszystkko, co robią, czynią w imię jego dobra. Zakazali stosowania tortur i przyznali poddanym pewne swobody, w tym wolność wyznania. Jednocześnie nadal sprawowali władzę absolutną w państwie. Taką formę rządów okreśła się mianem absolutyzmu oświeconego.
Narodziny potęgi Prus
W skład Prus sąsiadujących z XVIII - wieczną Rzeczpospolitą wchodziły Brandenburgia oraz Prusy Książęce, które w czasie potopu szwedzkiego przestały być polskim lennem. W 1701 roku władca tych ziem ogłosił się królem i przyjął imię Fryderyk I, co dało początek Królestwu Prus. Dzięki polityce swoich władców w XVIII wieku stało się ono jednym z najsilniejszych państw w Europie. Do budowy potęgi Prus przyczynili się potomkowie Fryderyka I, zwłaszcza jego wnuk - Fryderyk II Wielki. Już na początku swojego panowania zniósł on cenzurę i stosowanie tortur oraz wprowadził tolerancję religijną. Aby podnieść poziom wykształcenia poddanych, władca Prus zarządził powszechny obowiązek szkolny dla chłopców. Monarcha, podobnie jak jego poprzednicy, wspierał też rozwój gospodarczy i tworzenie manufaktur. Wszyscy poddani, w tym szlachta, musieli płacić podatki, dzięki czemu wzrastały dochody państwa. Pozwoliło to sfinansować między innymi rozbudowę armii. Była ona doskonale wyszkolona i zdyscyplinowana, a dzięki przymusowemu poborowi młodych mężczyzn do wojska - kilkukrotnie liczniejsza niż wojska dużo większej od Prus Rzeczypospolitej. Z pomocą nowoczesnej armii Fryderyk II odebrał Austrii bogaty w surowce naturalne Śląsk.
Fryderyk II Wielki (1712 - 1786) był doskonałym politykiem i wodzem. Władca słynął też z oszczędnego trybu życia. Po zdobyciu oryginalnych form do bicia polskiej monety kazał wprowadzić do obiegu posrebrzane falsyfikaty. Zyski z ich produkcji współfinansowały budżet wojskowy Prus.
Monarchia austriackich Habsburgów
W XVIII wieku pod panowaniem austriackiej dynastii Habsburgów pozostawała duża część Europy. Państwo Habsburgów było wielonarodowe, zamieszkane przez wyznawców różnych religii. Do dynastii należała korona cesarska, co podnosiło prestiż tego mocarstwa. Za panowania cesarzowej Marii Teresy i jej syna cesarza Józefa II w austriackiej monarchii przeprowadzono wiele ważnych reform. W całym kraju stworzono sieć urzędów podległych władzom centralnym w Wiedniu. Dzięki profesjonalnym urzędnikom monarchia byłą najsprawniej funkcjonującym państwem na naszym kontynencie. Podatki nałożone na szlachtę i duchowieństwo sprawiły, że wzrosły dochody skarbu. Pozwoliło to powiększyć i zreformować armię według pruskich wzorów. Cesarz Józef II przyznał wolność religijną wyznaniom chrześcijańskim i ograniczył prześladowania Żydów. Zniósł poddaństwo chłopów. Szlachcie nie wolno było usuwać chłopów z zajmowanej ziemi, którą mogli oni odtąd dziedziczyć. W monarchii Habsburgów zostały ograniczone wpływy Kościoła. Państwo zajęło się prowadzeniem szkół dla duchownych. Ponadto cesarz zlikwidował kilkaset klasztorów - pozostawił tylko te zgromadzenia, które zajmowały się nauczaniem lub pomocą chorym.
Cesarz Józef IIprzeprowadził wiele ważnych reform. Władca dążył do tego, aby z licznych podległych mu terytoriów stworzyć jednolite, centralnie zarządzane państwo.
Unowocześnienie państwa rosyjskiego
Rozległe imperium rosyjskie było cywilizacyjnie zapóźnione w stosunku do Europy. W 1689 roku rządy w Rosji objął młody Piotr I nazwany później Wielkim. Jego celem stało się unowocześnienie państwa. Podczas swojego panowania car odbył anonimowo podróż po Europie Zachodniej. W trakcie wyprawy poznawał gospodarkę, wojskowość, kulturę i sposoby zarządzania państwem najbardziej rozwiniętych krajów kontynentu. Po powrocie władca zaczął wdrażać w Rosji reformy, w czym wspomagali go liczni europejscy doradcy. Car rozpoczał od zmodernizowania rosyjskiej armii na wzór europejski. Zwiększono jej liczebność, wprowadzono nowoczesne uzbrojenie, w tym artylerię, oraz umundurowanie. Władca zmusił też szlachtę do służby wosjkowej lub urzędniczej, czym usprawnił funkcjonowanie imperium. Ponadto Piotr I podporządkował sobie Cerkiew, czyli Kościół prawosławny. Car rozwojał również gospodarkę, na jego rozkazz między innymi zakłądano liczne manufaktury i kopalnie. Po przejęciu szwedzkich Inflant i Estonii Rosja uzuskała upragniony dostęp do Morza Bałtyckiego. Na zdobytym terytorium wzniesiono miasto Petersburg, do którego wkrótce przeniesieno z Moskwy rosyjską stolicę. W 1721 roku Piotr I przyjął tytuł cesarza, a nazwę rosyjakiego państwa zmieniono na Cesarstwo Rosyjskie. Rządy Piotra I Wielkiego uczyniły z Rosji europejską potęgę.
Piotr I Wielki zmusił bojarów, czyli przedstawicieli rosyjskiej szlachty, aby porzucili tradycyjne długie szaty na rzecz krótszych strojów popularnych wówczas w Europie. Ponadto władca nakazał bojarom ogolenie bród. Mogli je nosić tylko duchowni i chłopi.
Podsumowanie
Petersburg
Petersburg, zwany też Sankt Petersburgiem, jest dużą rosyjską metropolią, chociaż nie pełni obecnie funkcji stolicy. To założone w 1703 roku miasto kilkukrotnie w swojej historii zmieniało nazwę. Po wybuchu I wojny światowej w 1914 roku nazwano je po rosyjsku Piotrogrodem. Dziesięć lat później, po śmierci przywódcy rosyjskich komunistów Włodzimierza Lenina, na jego cześć miasto zostało Leningradem. Od 1991 roku, po upadku Związku Socjalistycznych Republik Sowieckich - taka była oficjalna nazwa Rosji przez większą część XX wieku - metropolia ponownie stała się Petersburgiem. Liczy ona dziś ponad 5 milionów mieszkańców i leży na kiludziesięciu wyspach połączonych setkami mostów. Z tego względu o Petersburgu mówi się często, że jest Wenecją Północy.
To już wiem...
Lorem ipsum dolor sit amet consequiat
klasa 6 temat 4 Nowe potęgi europejskie
w.m.bednarczyk
Created on January 19, 2021
Start designing with a free template
Discover more than 1500 professional designs like these:
View
Smart Presentation
View
Practical Presentation
View
Essential Presentation
View
Akihabara Presentation
View
Pastel Color Presentation
View
Visual Presentation
View
Relaxing Presentation
Explore all templates
Transcript
Nowe potęgi europejskie
Na co będę zwracać uwagę: - czym był absolutyzm oświecony, - jakich reform dokonali władcy Prus, Austrii i Rosji w XVIII wieku, - jakie były skutki reform przeprowadzonych przez sąsiadów Rzeczypospolitej.
Absolutyzm oświecony
W XVIII wieku Francja nie była jedynym krajem w Europie, którego władcy sprawowali rządy absolutne. Podobny ustrój wprowadzono także w Królestwie Prus, monarchii austriackiej oraz Cesarstwie Rosyjskim. Panujący w tych państwach władcy, często doskonale wykształceni, zdawali sobie sprawę ze zmian we współczesnym świecie i dlatego przeprowadzili wiele ważnych reform. To pozwoliło Prusom, Austrii i Rosji dołączyć do grona europejskich mocarstw, takich jak Francja czy Wielka Brytania. Dawniej królowie uważali, że ich władza pochodzi od Boga. W przeciwieństwie do nich XVIII - wieczni monarchowie absolutni nie poprzestawali na tym wyjaśnieniu i starali się uzasadnić swoją władzę odwołaniem do haseł oświeceniowych. Mówili o sobie, że są "sługami ludu" i wszystkko, co robią, czynią w imię jego dobra. Zakazali stosowania tortur i przyznali poddanym pewne swobody, w tym wolność wyznania. Jednocześnie nadal sprawowali władzę absolutną w państwie. Taką formę rządów okreśła się mianem absolutyzmu oświeconego.
Narodziny potęgi Prus
W skład Prus sąsiadujących z XVIII - wieczną Rzeczpospolitą wchodziły Brandenburgia oraz Prusy Książęce, które w czasie potopu szwedzkiego przestały być polskim lennem. W 1701 roku władca tych ziem ogłosił się królem i przyjął imię Fryderyk I, co dało początek Królestwu Prus. Dzięki polityce swoich władców w XVIII wieku stało się ono jednym z najsilniejszych państw w Europie. Do budowy potęgi Prus przyczynili się potomkowie Fryderyka I, zwłaszcza jego wnuk - Fryderyk II Wielki. Już na początku swojego panowania zniósł on cenzurę i stosowanie tortur oraz wprowadził tolerancję religijną. Aby podnieść poziom wykształcenia poddanych, władca Prus zarządził powszechny obowiązek szkolny dla chłopców. Monarcha, podobnie jak jego poprzednicy, wspierał też rozwój gospodarczy i tworzenie manufaktur. Wszyscy poddani, w tym szlachta, musieli płacić podatki, dzięki czemu wzrastały dochody państwa. Pozwoliło to sfinansować między innymi rozbudowę armii. Była ona doskonale wyszkolona i zdyscyplinowana, a dzięki przymusowemu poborowi młodych mężczyzn do wojska - kilkukrotnie liczniejsza niż wojska dużo większej od Prus Rzeczypospolitej. Z pomocą nowoczesnej armii Fryderyk II odebrał Austrii bogaty w surowce naturalne Śląsk.
Fryderyk II Wielki (1712 - 1786) był doskonałym politykiem i wodzem. Władca słynął też z oszczędnego trybu życia. Po zdobyciu oryginalnych form do bicia polskiej monety kazał wprowadzić do obiegu posrebrzane falsyfikaty. Zyski z ich produkcji współfinansowały budżet wojskowy Prus.
Monarchia austriackich Habsburgów
W XVIII wieku pod panowaniem austriackiej dynastii Habsburgów pozostawała duża część Europy. Państwo Habsburgów było wielonarodowe, zamieszkane przez wyznawców różnych religii. Do dynastii należała korona cesarska, co podnosiło prestiż tego mocarstwa. Za panowania cesarzowej Marii Teresy i jej syna cesarza Józefa II w austriackiej monarchii przeprowadzono wiele ważnych reform. W całym kraju stworzono sieć urzędów podległych władzom centralnym w Wiedniu. Dzięki profesjonalnym urzędnikom monarchia byłą najsprawniej funkcjonującym państwem na naszym kontynencie. Podatki nałożone na szlachtę i duchowieństwo sprawiły, że wzrosły dochody skarbu. Pozwoliło to powiększyć i zreformować armię według pruskich wzorów. Cesarz Józef II przyznał wolność religijną wyznaniom chrześcijańskim i ograniczył prześladowania Żydów. Zniósł poddaństwo chłopów. Szlachcie nie wolno było usuwać chłopów z zajmowanej ziemi, którą mogli oni odtąd dziedziczyć. W monarchii Habsburgów zostały ograniczone wpływy Kościoła. Państwo zajęło się prowadzeniem szkół dla duchownych. Ponadto cesarz zlikwidował kilkaset klasztorów - pozostawił tylko te zgromadzenia, które zajmowały się nauczaniem lub pomocą chorym.
Cesarz Józef IIprzeprowadził wiele ważnych reform. Władca dążył do tego, aby z licznych podległych mu terytoriów stworzyć jednolite, centralnie zarządzane państwo.
Unowocześnienie państwa rosyjskiego
Rozległe imperium rosyjskie było cywilizacyjnie zapóźnione w stosunku do Europy. W 1689 roku rządy w Rosji objął młody Piotr I nazwany później Wielkim. Jego celem stało się unowocześnienie państwa. Podczas swojego panowania car odbył anonimowo podróż po Europie Zachodniej. W trakcie wyprawy poznawał gospodarkę, wojskowość, kulturę i sposoby zarządzania państwem najbardziej rozwiniętych krajów kontynentu. Po powrocie władca zaczął wdrażać w Rosji reformy, w czym wspomagali go liczni europejscy doradcy. Car rozpoczał od zmodernizowania rosyjskiej armii na wzór europejski. Zwiększono jej liczebność, wprowadzono nowoczesne uzbrojenie, w tym artylerię, oraz umundurowanie. Władca zmusił też szlachtę do służby wosjkowej lub urzędniczej, czym usprawnił funkcjonowanie imperium. Ponadto Piotr I podporządkował sobie Cerkiew, czyli Kościół prawosławny. Car rozwojał również gospodarkę, na jego rozkazz między innymi zakłądano liczne manufaktury i kopalnie. Po przejęciu szwedzkich Inflant i Estonii Rosja uzuskała upragniony dostęp do Morza Bałtyckiego. Na zdobytym terytorium wzniesiono miasto Petersburg, do którego wkrótce przeniesieno z Moskwy rosyjską stolicę. W 1721 roku Piotr I przyjął tytuł cesarza, a nazwę rosyjakiego państwa zmieniono na Cesarstwo Rosyjskie. Rządy Piotra I Wielkiego uczyniły z Rosji europejską potęgę.
Piotr I Wielki zmusił bojarów, czyli przedstawicieli rosyjskiej szlachty, aby porzucili tradycyjne długie szaty na rzecz krótszych strojów popularnych wówczas w Europie. Ponadto władca nakazał bojarom ogolenie bród. Mogli je nosić tylko duchowni i chłopi.
Podsumowanie
Petersburg
Petersburg, zwany też Sankt Petersburgiem, jest dużą rosyjską metropolią, chociaż nie pełni obecnie funkcji stolicy. To założone w 1703 roku miasto kilkukrotnie w swojej historii zmieniało nazwę. Po wybuchu I wojny światowej w 1914 roku nazwano je po rosyjsku Piotrogrodem. Dziesięć lat później, po śmierci przywódcy rosyjskich komunistów Włodzimierza Lenina, na jego cześć miasto zostało Leningradem. Od 1991 roku, po upadku Związku Socjalistycznych Republik Sowieckich - taka była oficjalna nazwa Rosji przez większą część XX wieku - metropolia ponownie stała się Petersburgiem. Liczy ona dziś ponad 5 milionów mieszkańców i leży na kiludziesięciu wyspach połączonych setkami mostów. Z tego względu o Petersburgu mówi się często, że jest Wenecją Północy.
To już wiem...
Lorem ipsum dolor sit amet consequiat