Potop szwedzki

Temat:

Potop szwedzki.

czyli kolejne wojny Rzeczpospolitej z sąsiadami.

Start >

Cele lekcji:

1. Opisuję najważniejsze wydarzenia konfliktu polsko- moskiewskiego. 2. Przedstawiam przyczyny szwedzkiego ataku na Rzeczpospolitą. 3. Lokalizuję na mapie i charakteryzuję wydarzenia potopu szwedzkiego.

Przypomnij sobie:

Jakie stosunki panowały za Szwecją za panowania Władysława IV Wazy? Jak zakończyło się powstanie Chmielnickiego?

Wojna z Moskwą

1654-1667

1. Po ugodzie w Perejasławiu car uznał Ukrainę za swoją własność. 2. Rzeczposplitą wsparli Tatarzy- nie chceli , żeby Moswa się wzmocniła. 3. Armia moskiewsja zajęła większość Litwy i Ukrainy- grabili, plądrowali i mordowali ludność. W 1655 r. car wstrzymał ofensywę swoich wojsk.

+ Mapa

Dlaczego szwedzi zaatakowali Polskę??

Jak myślicie na czym zależało Szwedom, że pomimo rozejmu podpisanego przez Władysława IV Wazę najechali nasz kraj?

Potop szwedzki (II wojna północna)

1655-1660

Przebieg wojny

Początek

Szlachta

Król

Społeczeństwo

Co robi Jan Kazimierz po kapitulacji Warszawy?

Jak zachowuje się szlachta i wojsko?

Co wydarzyło się pod Ujściem?

Dlaczego Polacy nie chcą walczyć?

+ odpowiedź

+ odpowiedź

+ odpowiedź

+ odpowiedź

Przełom w wojnie

1. Obrona Jasnej Góry- 6-tygodniowe oblężenie kończy się przegraną szwedów. 2. Wojna szarpana (podjazdowa)- zmiana taktyki. Na czele Stafan Czarniecki. 3. Szlachta się mobilizuje- bronią Gdańska, Lwowa i Zamościa. 4. Śluby lwowskie (1656 r.)- Jan Kazimierz wraca do Rzeczpospolitej. Powierza Polskę Matce Boskiej. 5. Rzeczpospolta odbija Warszawę. 6. Brandenburgia- staje po stronie Szwecji. 7. Prusy Książęce- Jan Kazimierz przyznaje im niezależność (dzięki temu zyskuje ich wsparcie)

+ Mapa

1660r.- Pokój w Oliwie

Rzeczpospolita traci większość Inflant. Jan Kazimierz zrzeka się praw do szwedzkiej korony.

Wojna z Moskwą (ciąg dalszy nastąpił)

1. Kozacy w przerwie orientująsię, że car ich oszukał. Podpisują z Janem Kazimierzem ugodę hadziacką (1658 r.): *Rzeczpospolita przekształci się w związek trzecj równorzędnych państw. *z Ukrainy utworzono Księstwo Ruskie z armią kozacką. *Prawosławie zrównano w prawach z katolicyzmem. 2. Większość Kozaków odrzuciła ugodę, a Moskwa nie przestaje działań wojennych. 3. W 1660 r. wojna rozpoczyna się na nowo. 4. 1667 r. rozejm w Andruszowie: *Ukraina podzielona między Rosję i Polskę. *Polska oddaje Moskie ziemie zagarnięte podczas wyprawy Zygmunta III Wazy. *Sojusz przeciwko Turcji i Tatarom.

+ Mapa

Podsumujmy!

1. Opisuję najważniejsze wydarzenia konfliktu polsko- moskiewskiego. 2. Przedstawiam okoliczności, w jakich doszło do szwedzkiego ataku na Rzeczpospolitą. 3. Lokalizuję na mapie i charakteryzuję wydarzenia i miejsca związane z wojną polsko-szwedzką.

+ Mapa

Katarzyna Wystrach