Podróże z Sienkiewiczem

Z Sienkiewiczem przez Afrykę.

Pomysłodawca wyprawy: Henryk Sienkiewicz

Urodził się 5 maja 1846 roku w Woli Okrzejskiej na Podlasiu w zubożałej rodzinie szlacheckiej, pieczętującej się herbem Oszyk.

W gimnazjum nie szło mu najlepiej ale zawsze był świetny z przedmiotów humanistycznych, dlatego mimo iż skończył studia prawnicze, został dziennikarzem.

W 1869 roku zadebiutował jako dziennikarz, publikując m.in. w "Przeglądzie Tygodniowym". Pod pseudonimem Litwos pisał do "Gazety Polskiej" oraz "Niwy".

W latach 1876-78 Sienkiewicz odbył podróż po Stanach Zjednoczonych. Z tego okresu pochodzą "Listy z podróży" drukowane w Gazecie Polskiej oraz "Szkice węglem".

W 1879 roku poznał Marię Szetkiewiczównę, która w 1881 roku została jego żoną. Urodziło im się dwoje dzieci, Maria jednak po czterech latach małżeństwa zmarła na gruźlicę.

W 1882 roku pisarz związał się z dziennikiem "Słowo" , w którym opublikował całą "Trylogię" i "Potop".

W 1890 odbył podróż do Afryki, która to wizyta zaowocowała "Listami z Afryki"... ale po kolei.

Afryka

Powierzchnia Afryki wynosi 30,3 mln km². Jest to drugi, po Azji, kontynent na świecie pod względem wielkości.

Kontynent leży w obrębie trzech stref klimatycznych: strefy równikowej, zwrotnikowej i podzwrotnikowej.

W Afryce znajduje się największa pustynia świata - Sahara, o pow. przekraczającej 8 mln km².

Kontynent leży na wszystkich półkulach. Przechodzą przez niego południk 0°, obydwa zwrotniki i równik.

I chciałbym i boję się...

Z wyjazdem do Afryki pisarz wiązał wielkie nadzieje. Z jednej strony była to egzotyczna przygoda,

a z drugiej zbieranie materiałów do listów-reportaży dla "Słowa".

Przyjaciele

Wyprawa nie byłaby możliwa, gdyby nie przyjaciele. To oni zadbali o wyposażenie, m.in.

Aparat fotograficzny

Strzelby z których podróżnik nie był jednak zadowolony. Marzył mu się sztucer. Później o takim samym marzył Staś Tarkowski :)

Podróż

W końcu wyjechał – w Wigilię 1890 r. w Neapolu wsiadł na statek „Ravenna” i 1 stycznia był w Kairze.

Wylądowawszy na Czarnym Lądzie Sienkiewicz zwlekał z decyzją, dokąd najpierw płynąć. W rezultacie przepuścił statek odchodzący z Kairu do Zanzibaru.

Ponieważ następny wyruszał dopiero za miesiąc, najpierw postanowił zwiedzić Egipt.

Egipt

Henryk Sienkiewicz zwiedzając Egipt zobaczył m.in. piramidy i Sfinksa.

piramidy

Egipt, to państwo położone w północno-wschodniej Afryce z półwyspem Synaj w zachodniej Azji. Egipt graniczy z Izraelem i Palestyną na północnym wschodzie, Sudanem na południu i Libią na zachodzie. Od północy rozpościera się Morze Śródziemne, a na wschodzie Morze Czerwone

Sfinks

Egipt - miasta

Zobaczył też miasta takie jak Kair, Aleksandrię, Port Said i Suez.

Port Said

Aleksandria

Kair

Egipt jednak nie zauroczył go. „Co jest staroegipskie, to jest ciekawe, choć nużące głowę i nerwy – co arabskie – niewiele warte”, pisał w liście z 23 stycznia 1891 r.

Zanzibar

14 lutego 1981r. dotarł wreszcie do Zanzibaru.

Zanzibar – wyspa na Oceanie Indyjskim. Jest największą wyspą Archipelagu Zanzibar. Należy w całości do Tanzanii.Powierzchnia wyspy wynosi 1658 km², co czyni ją największą wyspą tanzańską. Największym miastem na wyspie jest Zanzibar.

Podróży ciąg dalszy...

I dopiero stąd wyruszył na zasadniczą część wyprawy – w głąb lądu.

Bogactwo przyrodnicze Afryki

Afryka zachwyciła pisarza przede wszystkim pięknymi, bardzo zróżnicowanymi krajobrazami.

Kilimandżaro – góra w Tanzanii, leżąca przy granicy z Kenią. Jest najwyższą górą Afryki i jednym z najwyższych samotnych masywów. W jego skład wchodzą trzy szczyty będące pozostałością po trzech wulkanach. Wysokość: 5895 m n.p.m.

Widział tam wysokie góry, rozległe sawanny oraz wybrzeże Oceanu Indyjskiego z piaszczystymi plażami.

Sawanna

Podróżnik uważnie obserwował florę i faunę Afryki. Dlatego wyruszył na safari.

Sawanna – formacja trawiasta strefy międzyzwrotnikowej o klimacie gorącym z wyraźnie zaznaczoną porą suchą oraz porą deszczową. W szacie roślinnej dominują kępy sucholubnych traw.

Roślinność sawanny

Sienkiewicz wiedział, że na niektórych sawannach rosną nieliczne drzewa, np. akacje, baobaby, palmy, które zwykle zrzucają liście w porze suchej. Teraz mógł je zobaczyć na własne oczy.

Baobab

Akacja

Trawa sawanny

Fauna sawanny

Symbolem afrykańskiej fauny jest tzw. Wielka piątka zwierząt, które żyją w Afryce. Chociaż Henryk Sienkiewicz znał te zwierzęta z literatury, to oglądane na żywo zrobiły na nim ogromne wrażenie.

Lew

Słoń sawannowy

Bawół

Nosorożec czarny

Lampart

Ponadto na sawannach żyją oczywiście różne owady (mrówki, termity), gady (jaszczurki, węże) czy stada małp, przystosowane do życia w warunkach obszaru międzyzwrotnikowego.

Wąż

Małpy

Termity

Jaszczurki

Mrówki

Pająki

Rzeki Afryki

W czasie swojej podróży, Sienkiewicz przemieszczał się także rzekami. W strefie zwrotnikowej występują rzeki epizodyczne, czyli takie, które wypełniają się wodą po ulewnych deszczach. Do najważniejszych rzek Afryki należą:

• Kongo
• Nil
• Niger
• Zambezi
• Okawango

Kongo

Pisarz przemierzając kontynent afrykański bacznie przyglądał się zwyczajom ludzi. Na kontynencie mieskza ponad miliard ludzi, a ich wygląd, kultura i obyczaje, były dla niego szalenie ciekawe.

Ludność

Sahel to region położony na południe od Sahary. W czasie podróży Sienkiewicza w rejonie tym Powszechne było pasterstwo koczownicze (nomadyzm).

Jednym z najciekawszych rytuałów Masajów jest taniec adumu, który jest rywalizacją o względy kobiet.

Młodzi wojownicy stają naprzeciw kobiet i starają się jak najwyżej podskoczyć, nie okazując przy tym żadnego zmęczenia.

Rolnictwo

Sienkiewicz podróżując po Afryce zauważył, że kontynent zmaga się z problemem głodu. Tak wtedy jak i dziś ma to związek z niekorzystnymi warunkami przyrodniczymi ale także z prymitywnymi metodami upraw. Na wielu obszarach Afryki, głównie w Afryce Zachodniej, stosuje się dwa typy rolnictwa:

Rolnictwo plantacyjne

Rolnictwo żarowo-odłogowe

Czas powrotu

Sienkiewiczowi tak bardzo podobała się Afryka, że chciał przedłużyć swój pobyt.

Niestety ciężko zachorował na febrę. Trafił do szpitala, a po wyzdrowieniu musiał wrócić do kraju.

Henryk Sienkiewicz podróżując i odkrywając świat spełniał swoje marzenia. Doskonale wiedział, że:

To możliwość spełnienia marzeń sprawia, że życie jest tak fascynujące. Paulo Coelho, Alchemik

kilka faktów o Sienkiewiczu...

W 1895 roku powstało "Quo vadis", które odniosło ogromny sukces zarówno w kraju, jak i za granicą, tłumaczone na wiele języków. W 1913 roku zostało po raz pierwszy sfilmowane.

W 1900 roku Uniwersytet Jagielloński przyznał mu tytuł doktora honoris causa.

W roku 1905 uhonorowano Sienkiewicza literacką nagrodą Nobla za "wybitne osiągnięcia w dziedzinie eposu".

Ostatnią powieścią pisarza jest "W pustyni i w puszczy".

Zmarł 15 listopada 1916 roku w Vevey (Szwajcaria), gdzie został pochowany. W 1924 roku jego prochy zostały uroczyście przeniesione do warszawskiej Katedry św. Jana.

Henryk Sienkiewicz jest jednym z najwybitniejszych pisarzy polskich. Jego twórczość pisana w okresie zaborów "ku pokrzepieniu serc", stała się ważnym składnikiem podtrzymującym świadomość i kulturę narodową.

Dziękuję za uwagę!