małgorzata walesiak

Non omnis moriar...

Zaduszki poetyckie

Nie wierzyłem Stojąc nad brzegiem rzeki, Która była szeroka i rwista Ze przejdę ten most ,Spleciony z cienkiej, kruchej trzciny Powiązanej łykiem. Szedłem lekko jak motyl I ciężko jak słoń ,Szedłem pewnie jak tancerz I chwiejnie jak ślepiec. Nie wierzyłem, że przejdę ten most, i gdy stoję już na drugim brzegu, Nie wierzę, że go przeszedłem . . . Leopold Staff

Zaduszki to czas wspomnien o nieobecnych, tych którzy swoim życiem, w naszej pamięci zyskali nieśmiertelność

Niezwykłym i nie leda piórem opatrzony polecę precz, poeta, z dwojej złożony natury: ani ja już przebywać na ziemi więcej nie będę; a więtszy nad zazdrość, (...)nie umrę ani mię czarnymi Styks niewesoła zamknie odnogami swymi . . . Jan Kochanowski

Wspomnijmy zatem tych niezwykłym i nie leda piórem opatrzonych, których słowa wołają do nas z przeszłości . . .

Adam Mickiewicz

Adam Mickiewicz urodził się 24 grudnia 1798r. w Zaosiu, k. Nowogródka. Jego rodzina wywodziła się z drobnej szlachty, ojciec pracował w sądzie w Nowogródku. W tamtych okolicach upłynął pierwszy okres życia młodego Adama, który tam chodził do szkoły prowadzonej przez Dominikanów. W 1812r. Mickiewiczowi umarł ojciec. W 1815r. rozpoczął studia w Wilnie, a po nich pracę w Kownie. W tym miejscu wyodrębnia się drugi etap w życiu wieszcza. Powstają pierwsze utwory poetyckie, t.j. "Oda do młodości" i "Pieśń filaretów", a jakiś czas później także II część "Dziadów". Wtedy Mickiewicz poznał Marylę Wereszczakównę, do której miłość wpłynęłą na całe życie Adama oraz jego twórczość. W 1823r. organizacja filomatów, do której należał, została zdekonspirowana. W wyniku postępowania sądowego skazano go na areszt a potem zesłanie do Rosji. Tam rozpoczął się kolejny okres w jego życiu, tzw. etap rosyjski. W tym czasie dużo podróżował (Krym, Moskwa, Petersburg, Odessa). W Rosji powstały słynne "Sonety krymskie" i "Konrad Wallenrod". W 1829r. rozpoczął się etap drezdeński w życiu Mickiewicza. Wiele podróżował (Niemcy, Włochy, Szwajcaria). W końcu znalazł się w Dreźnie, gdzie napisał III część "Dziadów". W 1832r. przybył do Paryża, gdzie rozpoczął się ostatni etap życia Mickiewicza. W 1834r. ożenił się z Celiną Szymanowską, z którą miał sześcioro dzieci. W tym też roku wydał swoje ostatnie, wielkie dzieło - "Pana Tadeusza". Adam Mickiewicz zmarł 26 listopada 1855r. w Konstantynopolu, prawdopodobnie na cholerę.

W takiéj ciszy — tak ucho natężam ciekawie, Że słyszałbym głos z Litwy. — Jedźmy, nikt nie woła!

Żyłem z wami, cierpiałem i płakałem z wami, Nigdy mi, kto szlachetny, nie był obojętny, Dziś was rzucam i dalej idę w cień – z duchami – A jak gdyby tu szczęście było – idę smętny . . .

Juliusz Słowacki

Jeden z najwybitniejszych poetów i dramaturgów okresu romantyzmu. Urodził się 4 IX 1809 roku w Krzemieńcu, gdzie wzrastał w środowisku miejscowej elity intelektualnej. W latach 1825-1829 studiował prawo na Uniwersytecie Wileńskim, tam zetknął się m.in. z Adamem Mickiewiczem, Joachimem Lelewelem oraz braćmi Śniadeckimi. Do Warszawy przybył w 1829 roku i pracował jako aplikant w Komisji Rządowej Przychodów i Skarbu. Początkowo mieszkał przy ul. Leszno (obok Ratusza), potem w pałacu Paca przy ul. Miodowej i przy ul. Elektoralnej. Przez Adama Jerzego Czartoryskiego został w styczniu 1831 roku zatrudniony w Biurze Dyplomatycznym Rządu Narodowego. W marcu 1831 roku opuścił stolicę i odtąd przebywał poza krajem. Początkowo był w Dreźnie, jednak na życzenie pracodawcy wyjechał z tajną misją do Paryża i Londynu. Wywiązawszy się ze swojej misji osiadł w Paryżu. Od końca 1832 roku przebywał w Genewie, skąd w 1836 roku udał się podróż na Wschód, którą opisał m. in. w poemacie Podróż do Ziemi Świętej. Pod koniec 1838 roku powrócił do Paryża, w którym pozostał już do końca życia. Na wieść o wybuchu powstania wielkopolskiego zawiązał konfederację i wyruszył wraz z przyjaciółmi do Poznania. Po przemowie na zebraniu Komitetu Narodowego na żądanie policji wyjechał do Wrocławia, gdzie spotkał się z matką i powrócił do Paryża. Jego najwybitniejsze dramaty, do dziś grane na scenach, to: Kordian, Lilla Weneda, Fantazy, Sen srebrny Salomei. Był autorem poematów: Anhelli, Beniowski, Król Duch. We wszystkich utworach bardzo wyraźny jest wątek patriotyczny. Tematyka warszawska znalazła odbicie w wielu jego utworach, m.in. w Ofiarowaniu, Poemie Piasta Dantyszka, wierszach Pogrzeb kapitana Meyznera, Sowiński w okopach Woli, Uspokojenie. Zmarł 3 IV 1849 roku w Paryżu na gruźlicę. Pochowany został na cmentarzu Montmartre. W 1927 roku jego prochy przewieziono do Krakowa i złożono w podziemiach Katedry Wawelskiej obok prochów Adama Mickiewicza.

Julian Tuwim

Julian Tuwim przyszedł na świat w Łodzi w roku 1894. Chodził do gimnazjum. Następnie studiował prawo i polonistykę na Uniwersytecie Warszawskim, lecz studiów nie ukończył. Należy jednak zaznaczyć, że swe próby literackie podjął wcześniej, przełożył na przykład w wieku siedemnastu lat wiersze Leopolda Staffa – na esperanto. Natomiast debiut miał miejsce w roku 1913, utworem „Prośba”. Przełomowy był z kolei wiersz Tuwima zatytułowany „Wiosna”. Jednocześnie Tuwim podjął inicjatywę, powstał wtedy kabaret „Pod Picadorem” oraz słynna później grupa Skamander. Tuwim pisał oprócz tego teksty do kabaretów. Publikował też w „Wiadomościach Literackich”, ale i w „Cyruliku Warszawskim” oraz „Szpilkach”. Poezja Tuwima zrywała z obecnym w Młodej Polsce dekadentyzmem – stawiał raczej na witalnośc i radość bycia, przy tym na liberalizm i pacyfizm (m.in. w utworze „Biblia Cygańska” i „Słowa we krwi”). Był też satyrykiem, co widać w utworach dla najmłodszych jak „Abecadło” i „Lokomotywa”. Po wybuchu II wojny Tuwim emigrował do Ameryki, tam też napisał swe słynne „Kwiaty polskie”, utwór nostalgiczny, wyrażający tęsknotę za ojczyzną. Po wojnie wrócił do Polski, jednak zastane warunki i obrót spraw politycznych rozczarowały go. Miejscem jego pracy został Teatr Nowy. Podjął również pracę tłumacza, głównie przekładał dzieła twórców rosyjskich. Zmarł na atak serca w Zakopanem, 27 grudnia 1953 r.

Niech we mnie Bóg rozgorze, jak słoneczny żar, Iżby mi duszę światłość żywota poiła. Twórczość moja precz rzuci nakaz dawnych wiar, Ale się skłoni wszędzie, kędy jest mogiła.

Więc ja chciałbym Twoje serce Ocalić od zapomnienia

Konstanty Ildefons Gałczyński

Konstanty Ildefons Gałczyński (1905-1953) był wybitnym polskim poetą. Współpracował z Cyrulikiem Warszawskim, był członkiem grupy literackiej Kwadryga i publikował w piśmie pod takim samym tytułem. Po II wojnie światowej związał się z Przekrojem, gdzie drukowane były jego Listy z fiołkiem oraz kolejne odcinki popularnego Teatrzyku „Zielona Gęś”. Publikował w Szpilkach, Tygodniku Powszechnym oraz Odrodzeniu. Twórczość Gałczyńskiego jest bardzo zróżnicowana. Charakterystyczna jest dla niego groteska, satyra i absurdalny humor ale jest on również autorem szeregu wierszy patriotycznych, które napisał podczas II wojny światowej. Po wojnie, w 1948 roku, powstał słynny zbiór wierszy i poematów Zaczarowana dorożka. W późnej twórczości Gałczyńskiego pojawia się również temat sztuki i artysty. Dzięki niepowtarzalnemu dowcipowi i umiejętności opisywania zwyczajnego życia w sposób niezwyczajny jego twórczość do dziś cieszy się niezwykłym powodzeniem.

Ja Konstanty zwany z hiszpanska mistrzem Ildefonsem...

Wybudowałem pomnik trwalszy niż ze spiżu strzelający nad ogrom królewskich piramid nie ruszą go deszcze gryzące nie zburzy oszalały Akwilon oszczędzi go nawet łańcuch lat niezliczonych i mijanie wieków Nie wszystek umrę wiem że uniknie pogrzebu cząstka nie byle jaka i rosnący w sławę potąd będę wciąż młody pokąd na Kapitol ma wstępować z milczącą westalką pontifeks . . . Horacy

Polskich poetów wspominały dziewczęta z klasy 6 uczęszczające na zajęcia Koła Języka Polskiego

Materiał biograficzny: Julia Małyska, Milena Lasek, Martyna Orłowska - z wykorzystaniem materiałów źródłowych: www.poezja.org, www.nina.gov.pl Opracowanie i dodatki: Małgorzata Walesiak

Dziękujemy za uwagę

oraz opiekun KJP Małgorzata Walesiak