Sztuka Średniowiecza

Sztuka Średniowiecza

temat:

Opracowała:K. Kowalczyk

• sakralność
• anonimowość
• wizualizacja
• dydaktyzm
• alegoryczność
• funkcjonalność
• dwujęzyczność

Cechy sztuki średniowiecznej

Ku chwale Boga

Europejska sztuka średniowieczna miała silny związek z chrześcijaństwem. Wszystko co tworzyli artyści, tworzyli dla chwały Boga, dlatego często pozostawali anonimowi - zgodnie z przekonaniem, że to nie oni byli najważniejsi, lecz Bóg.Nie szukali innej nagrody niż ta w niebie, nie pragnęli sławy. Tworzyli dzieła, by sławić Boga, nie siebie.

Cel sztuki średniowiecznej

poznanie boga, Umacnianie wiary i religijności

Sztuka w Średniowieczu miała nie tylko zachwycać pięknem, lecz także uczyć - szczególnie tych, którzy nie umieli pisać i czytać.Dzięki malowidłom i rzeźbom religijnym wierni mogli poznać Boga i Biblię.

Architektura

Średniowieczna architektura (czyli budownictwo) też była związana z religią. Dla chwały Boga powstawały kościoły oraz klasztory. Nie zapominajmy jednak, że powstawały także świeckie budowle - zamki, warownie, a w miastach ratusze i kamienice.

Style architektoniczne

Lorem ipsum dolor sit amet

Lorem ipsum dolor sit amet

gotycki

romański

Styl romański

Styl w architekturze, który trwał w Europie od XI do XIII wieku.

Charakterystyczne elementy:

• masywność budowli (zwarta, modułowa, bryłowa konstrukcja )
• prostota form
• grube mury
• małe i wąskie okna
• wieże i przybudówki półokrągłe jako urozmaicenie bryły budynku
• pólkoliste łuki
• sklepienia kolebkowe("połowa walca")
• portal (półkolisty)
• materiał do budowy-kamień

Lorem ipsum dolor sit amet

Elementy świątyni romańskiej

Galeria- styl romański

view

view

view

view

view

view

Styl gotycki

Styl w architekturze, który trwał w Europie od XII do XV wieku.

Charakterystyczne elementy:

• lekkość, strzelistość konstrukcji budowli
• system przyporowy
• duże, ostrołukowe okna zdobione witrażami
• maswerki
• ostre łuki
• rozety
• portale, pinakle, rzygacze
• wysokie filary
• łuki przyporowe
• wieloskrzydłowe ołtarze (np. tryptyki)
• we wnętrzach kościołów
• kategoria blasku, światła
• jako piękna
• linie budowli skierowane ku górze
• materiał do budowy- cegła

Lorem ipsum dolor sit amet

Elementy świątyni gotyckiej

Galeria - styl gotycki

view

view

view

view

view

view

Porównanie stylów

Styl gotycki

Styl romański

• lekkość, strzelistość konstrukcji budowli (wysokie filary, łuki przyporowe, ostre łuki, linie budowli skierowane ku górze)
• dekoracyjność (rozety portale, pinakle, rzygacze)
• system przyporowy
• duże, ostrołukowe okna zdonione witrażami, maswerkami
• wieloskrzydłowe ołtarze (np. tryptyki)we wnętrzach kościołów
• kategoria blasku, światła jako piękna
• materiał do budowy- cegła

• masywność budowli (zwarta, modułowa, bryłowa konstrukcja)
• prostota form
• grube mury
• małe i wąskie okna
• wieże i przybudówki półokrągłe jako urozmaicenie bryły budynku pólkoliste (półokrągłe) łuki
• sklepienia kolebkowe("połowa walca")
• materiał do budowy-kamień
• portal (półkolisty)

Rzeźba

Pełniła głównie funkcję dekoracyjną lub użytkową. Rzeźbiono nagrobki i posągi, kamienne fasady katedr, maszkarony, rzeźby drewniane do wnętrz. Podobnie jak w średniowiecznym malarstwie dominowała tematyka religijna. Materiałem rzeźbiarskim był kamień lub drewno.

Rzeźba

romańska

gotycka

• udoskonalone kamienne dekoracje architektoniczne (maswerki)
• zaczęły powstawać posągi wolnostojące, np. figury świętych, Madonn z Dzieciątkiem czy piety - przedstawienia Marii trzymającej na kolanach ciało zmarłego Jezusa. Wykuwano je w kamieniu lub rzeźbiono w drewnie, które następnie malowano żywymi barwami. Przybierały delikatniejsze, smuklejsze kształty. Ich szaty były bogato fałdowane.
• drewniane ołtarze szafiaste
• rozwój sztuki użytkowej - dekorowane naczynia, szkatułki, meble

• stanowiła uzupełnienie i dekorację budowli (płaskorzeźny na ścianach, portale, głowice kolumn, sarkofagi, płyty nagrobne)
• odlewy rzeźb w metalach, np. płaskorzeźbione drzwi do świątyń

Malarstwo

Malarstwo w Średniowieczu również skupiało się na Bogu. Obrazy przedstawiały sceny biblijne, postacie świętych lub sądostateczny. Średniowieczne malarstwo wyróżniało się prostotą, brakiemperspektywy, niesygnowaniem dzieł.Powszechne było również pisanie ikon lub tworzenie malowideł ściennych.Operowano alegorią mającą zawsze jedno konkretne odczytanie, np. kolory symbolizowały zawsze określone wartości: - czerwień – kolor cesarski, królewski, władza, miłość - błękit – kolor Dziewicy Maryi, nieba duchowości - żółty – kolor oszustwa, - zieleń – kolor zwodniczej i niebezpiecznej młodości, - złoto – kolor najwyższej wartości, dominujący nad innymi - biel – dziewictwo, niewinność, - czerń – grzech, zło, niewiara

Dwa style malarstwa

Styl romański

Styl gotycki

• początkowo barwy intensywne, czyste, złocenia i płaskie plamy, ale z czasem barwy delikatniejsze, bardziej zróznicowane
• zaczęto stosować walor
• tematyka obrazów - pojawiają się sceny z życia dworskiego, pierwsze portety
• sposób przedstawiania postaci stał sie bardziej naturalny
• tryptyki w ołtarzach szafiastych

• płaskie plamy barw podstawowych i pochodnych
• wyraźne kontury
• kolory intensywne, kontrastowe
• tło najczęściej błękitne lub złote
• przedstawiano głównie postacie boskie, świętych, duchownych i władców
• freski - malowidła ścienne we wnętrzach
• miniatury - ilustracje w ręcznie pisanych i dekorowanych księgach
• inicjały - ozdobne, bogato dekorowane pierwsze litery tekstu

Romańskie miniatury i inicjały

manuskrypty

Manuskrypt – słowo pochodzące z łac. liber manu scriptum – księga napisana ręcznie, rękopis będący zabytkiem piśmiennictwa. Miniatury to ilustracje w ręcznie pisanych i dekorowanych księgach. Incicjał ozdobna, bogato dekorowana pierwsza litera tekstu

Jak powstawały średniowieczne manuskrypty? Obejrzyj film

Galeria malarstwa średniowiecznego

view

view

view

view

view

view

Krok po kroku

krok 3

krok 1

krok 2

Wybierz dowolną literę z alfabetu. Zaprojektuj oryginalny, dekoracyjny inicjał.Najpierw wykonaj szkic ołówkiem. Wypełnij ornamentami wnętrze litery. Zadbaj także o detale wokół niej. Nie zapomnij o tle.

Pokoloruj swój szkic kredkami i kolorowymi pisakami. Stwórz małe dzieło sztuki, które mogłoby znaleźć się w średniowiecznym manuskrypcie.Daj się ponieść inwencji twórczej.

Przygotuj potrzebne materiały: - kartkę z bloku A4 -ołówek do szkicu -kolorowe kredki, pastele, flamastry

+info

+info

+info

Przykładowe prace

Przykładowe prace

Dziękuję!

Zdjęcia gotowych inicjałów prześlij przez zakładkę zadania w Teams do 19 listopada.