Dziecko z Autyzmem, Zespołem Aspergera i cukrzycą w szkole.

Dziecko z Autyzmem, zespołem Aspergera oraz z Cukrzycą w szkole .

Autorzy : Katarzyna Jeziorska, Iwona Norek

Data: 15.10.2020 r.

„Naszym zadaniem jako nauczycieli osób z autyzmem, jest przede wszystkim zobaczenie świata z ich perspektywy i wykorzystanie tej perspektywy by nauczyć ich funkcjonować w naszej kulturze jak najbardziej samodzielnie.”

Gary B. Mesibov

spis treści

01. Autyzm

02. Zespół Aspergera

03. Cukrzyca

AUTYZM

Autyzm dziecięcy i zespół Aspergera należą do grupy tzw. całościowych zaburzeń neurorozwojowych, do których zaliczane są również specyficzne trudności szkolne oraz specyficzne zaburzenia rozwoju funkcji ruchowych. Zaburzenia te charakteryzują się brakiem odpowiednich dla wieku umiejętności uwarunkowanych dojrzewaniem mózgu. Zaburzenia w rozwoju dotyczą wielu sfer rozwoju i funkcjonowania dziecka.

Author's name

W przypadku autyzmu dziecięcego i zespołu Aspergera objawy dotyczą:• zaburzeń interakcji społecznych; • zaburzeń porozumiewania (dwustronnej komunikacji słownej i bezsłownej); • występowania powtarzających się, ograniczonych i stereotypowych wzorców zachowań, zainteresowań i aktywności.

Słowo autyzm wywodzi się z języka greckiego: autos – tzn. „sam” i „jest całościowym zaburzeniem rozwoju, które przejawia się w specyficznym funkcjonowaniu dziecka.” Osoba dotknięta autyzmem charakteryzuje się opóźnionym rozwojem zdolności:

• komunikacyjnych
• społecznych
• poznawczych

uthor's name

Obok tych zaburzeń może występować nieprawidłowy rozwój intelektualny, zaburzenia percepcji, zaburzenia koncentracji uwagi i inne. Próbując jak najbardziej uogólnić objawy autyzmu, można stwierdzić, że zaburzenia autystyczne cechują symptomy występujące w trzech obszarach funkcjonowania, tzw. triada zaburzeń autystycznych:

• nieprawidłowości w przebiegu interakcji społecznych
• zaburzona zdolność do komunikowania się
• ograniczony, sztywny repertuar aktywności, zachowań i zainteresowań.

Autyzm nie jest stanem statycznym, ponieważ obserwowane objawy ewoluują wraz z wiekiem. Dzieci dotknięte autyzmem fizycznie nie odróżniają się od swoich rówieśników.

Trudności ucznia z autyzmem mogą dotyczyć:

• Kontaktów społecznych i przystosowania do zasad panujących w grupie – braku kontaktu wzrokowego, trudności z nawiązaniem i podtrzymywaniem relacji, izolacja.
• Przewidywania i rozumienie swoich zachowań oraz ich konsekwencji, a także przewidywania i rozumienia zachowań innych osób
• Problemów z rozpoznawaniem, rozumieniem i właściwym wyrażaniem swoich emocji oraz radzeniem sobie z emocjami innych – dzieci z autyzmem mają problem z rozpoznawaniem wyrazu twarzy innych osób, mowy ciała, np.: reagują śmiechem na płacz innej osoby lub krzykiem, agresją próbują wyrazić sprzeciw lub prośbę.
• Komunikacji językowej przejawiającej się m.in.:
• - niemożnością opanowania umiejętności czytania i pisania- Echolalią, czyli powtarzaniem słów lub zwrotów właśnie usłyszanych lub zapamiętanych, powtarzanych z odroczeniem.

Trudności ucznia z autyzmem mogą dotyczyć:

• Nadmiernej ruchliwości, słabo kontrolowanej aktywności, problemów ze skupieniem uwagi, braku wytrwałości w realizacji zadań,
• Sensoryzmów czyli obniżonego progu reakcji lub nadmiernej wrażliwości na bodźce (dotyk, dźwięk, światło, itp..)
• Rytuałów, schematyzmów sztywności zachowań, braku elastyczności w reagowaniu na nowe sytuacje, ryutynę.
• Lęku, niechęci do akceptowania zmian.
• Planowania czynności – ustalenie kolejności działań, zrozumienie celu działania i dążenia do efektu końcowego.
• Gwałtownych reakcji, wybuchowości, zachowań agresywnych, krzyku, autoagresji.
• Szczególnych, wybiórczych zainteresowań lub uzdolnień, natręctw.

Włączanie dziecka autystycznego w grupę rówieśniczą

Zasadniczym problemem dzieci autystycznych jest funkcjonowanie w relacjach z ludźmi. Dziecko prawidłowo rozwijające się nabywa te umiejętności spontanicznie lub z niewielkim wsparciem dorosłych. U dziecka autystycznego uczenia się tych kompetencji jest procesem trudnym, wymagającym długotrwałej i przemyślanej terapii. Następstwem braku umiejętności społecznych są trudności dziecka w funkcjonowaniu wśród ludzi, ale poza relacjami z dorosłymi i dziećmi, poważne trudności w nabywaniu samodzielności, kłopoty w uczeniu się, w sferze wiedzy i umiejętności. Dziecko autystyczne, podobnie jak każde dziecko, do prawidłowego rozwojuyć przemyślanym procesem, powinno uwzględniać aktualne kompetencje dziecka, powinno sprzyjać uczeniu się i budowaniu relacji społecznych.

Aby proces włączania dziecka autystycznego w grupę rówieśniczą mógł przebiegać prawidłowo ważne jest wsparcie grupy wobec dziecka autystycznego i rola nauczyciela w tym wsparciu.

Niewątpliwie najważniejszą osobą jest tu nauczyciel – jego wiedza i umiejętności, gwarantujące pozytywną, wspierającą i sprzyjającą uczeniu się postawę wobec dziecka autystycznego. Jego relacje z dzieckiem autystycznym są wzorem do naśladowania dla innych dzieci i dorosłych. Ważne jest, również kształtowane przez niego otoczenie fizyczne, postawy dzieci, rodziców, wybierane sposoby i metody pracy z uczniami.

Klasy, w których uczniowie z autyzmem czują się najlepiej powinny charakteryzować się:

• Konsekwencją zasad i planów działania,
• Stałym miejscem przechowywania materiałów szkolnych i oddawania prac domowych
• Stosowaniem zrozumiałego, prostego, jednoznacznego języka,
• Odpowiednim dla ucznia miejscu w ławce blisko biurka nauczyciela.
• Przeznaczeniem wystarczająco dużo czasu na wydawanie i powtarzanie poleceń oraz indywidualną pomoc uczniom,
• Przekazywaniem uczniowi na bieżąco uwag na temat jego postępów, w tym wzmocnieniem dotyczącym zarówno wkładanego wysiłku, jak i efektywności pracy.
• Częstym monitorowaniem tempa i efektów pracy ucznia.

Znikoma wiedza otoczenia na temat autyzmu powoduje liczne problemy z akceptacją i funkcjonowaniem dzieci autystycznych w społeczeństwie.

Aby integracja w klasie przebiegała prawidłowo nauczyciele powinni znaleźć odpowiedni sposób, aby wyjaśnić swojej klasie specyficzne trudności osób dotkniętych autyzmem. Dobrym narzędziem służącym temu jest „Lekcja akceptacji” -polega na uświadomieniu uczniom, w jaki sposób ich autystyczni koledzy odbierają świat, jak należy się zachować wobec autystycznego kolegi, jak się nie zachowywać, jak mu pomóc.

Hi!

Jak pracować z dzieckiem z Autyzmem - dla zainteresowanych

https://autyzmwszkole.com/cwiczenia-zaburzen-integracji-sensorycznej/

https://autyzmwszkole.com/zabawy-sensoryczno-motoryczne/

https://autyzm.life/

Dla zainteresowanych

https://www.youtube.com/watch?v=thqQ-hPcChg&feature=emb_logo

ZESPÓŁ ASPERGERA

Zespół Aspergera jest najłagodniejszą formą całościowych zaburzeń rozwoju. Choroba ta diagnozowana jest coraz częściej, a wiele dzieci z zespołem Aspergera jest uczniami ogólnodostępnych szkół. W związku z trudnościami w dostosowaniu się do obowiązków szkolnych oraz trudnościami w funkcjonowaniu w grupie rówieśniczej, dziecko z zespołem Aspergera może nie być akceptowane przez rówieśników.

Author's name

Punktem wspólnym dla bardzo zróżnicowanej grupy osób z zespołem Aspergera jest występowanie zaburzeń w zakresie: komunikacji społecznej, wzorców zachowań, a także trudność w akceptowaniu zmian, obsesyjne zainteresowania, brak elastyczności, sztywność oraz schematyczność w działaniu.

+ info

Trudności w sferze komunikacji:

• nieumiejętność komunikowania się w sposób niewerbalny: językiem ciała, tonem głosu i gestem;
• widoczne ograniczenia w zakresie zdolności do inicjowania i/lub podtrzymywania rozmowy;
• dosłowne, rozumienie i używanie języka, upośledzona zdolność rozumienia ironii i innych elementów "podtekstu" obecnych w komunikacji;
• bardzo bogate niekiedy słownictwo, nieidące w parze ze zrozumieniem wypowiedzi, częste czytanie bez zrozumienia treści;

Trudności w sferze komunikacji:

• staranne dobieranie słów;
• nie zwracanie uwagi na to, czy rozmówca w danym momencie słucha. Po prostu uczeń z ZA co musi powiedzieć to co chce, bez względu na kontekst społeczny;
• wypowiedzi arytmiczne, przerywane, z nieprawidłową intonacją, często wykrzyczane lub mówione po cichu;

• zaburzenia kompetencji dialogowych - nieumiejętność odczytywania mimiki twarzy i gestów ciała rozmówcy
• zasypywanie nawet nowo poznanej osoby wieloma pytaniami lub opowiadanie bez końca o sobie;
• podczas rozmowy stwarzanie wrażenie jakby nie był zainteresowany tym co mówi jego rozmówca. Czasem pojawia się małomówność i zamknięcie w sobie. Nadmiernie konkretne rozumienie języka.

Trudności w sferze społecznej:

• trudności w inicjowaniu i podejmowaniu udanych interakcji rówieśniczych;
• nadmierna ufność, łatwowierność, naiwność – łatwa ofiara żartów innych dzieci;
• brak wylewności i odwzajemniania emocji;
• trudności z rozpoznawaniem zarówno swoich, jak i cudzych stanów emocjonalnych;
• niezdolność do uczuciowego utożsamiania się z inną osobą;
• koncentrowanie się przede wszystkim na sobie i swoich sprawach;
• trudności z przestrzeganiem dystansu fizycznego i nadmierna nachalność;
• może pojawiać się agresja w stosunku do rówieśników i dorosłych, spowodowana zazwyczaj frustracją, gniewem i zdawaniem sobie sprawy z własnej odmienności.

Niekontrolowane, specyficzne zachowania i współruchy:

• dziwne zachowania, tzw. współruchy np. ruchy rąk i nóg;
• mimiczne czy złożone manieryzmy ruchowe całego ciała.

Wskazówki do pracy z uczniem:

• zachowywanie schematu pracy na lekcjach i stałości działań (np. zajmowanie tej samej ławki lub stolika podczas zajęć);
• trzymanie się tego, co jest przewidziane do realizacji. W sytuacji zmiany w planach konieczne jest uspokojenie, wyciszenie i pełne rzetelne uprzedzenie uczniao planowanych zmianach. Zmiany muszą być wprowadzane uważnie i planowo, ale nie powinno się ich eliminować;
• eliminowanie bodźców rozpraszających (wzrokowych, słuchowych);
• zwrócenie uwagi (diagnoza) na możliwą nadwrażliwość ucznia na niektóre bodźce i odpowiednie reagowanie (np. nadwrażliwość słuchowa - zniżanie tonu głosu podczas rozmowy, wzrokowa - tworzenie stonowanych dekoracji w klasie itp.);

Wskazówki do pracy z uczniem:

• kierowanie poleceń indywidualnie do ucznia, zwracanie się do niego po imieniu;
• robienie przerw między wypowiadanymi zdaniami, tak by dać uczniowi możliwość ich przetworzenia;
• powtarzanie polecenia, sprawdzanie stopnia jego zrozumienia;
• zachęcanie ucznia, by w razie potrzeby prosił o powtórzenie, uproszczenie czy zapisanie polecenia;
• nie przekazywanie zbyt wielu informacji;
• sprawdzanie zrozumienia czytanego tekstu poprzez zadawanie dodatkowych pytań: Co się wydarzyło? Gdzie? Kiedy? Dlaczego? itp.;
• używanie krótkich zdań, prostego i jednoznacznego języka - podawanie jasnych instrukcji;

Wskazówki do pracy z uczniem:

• w razie potrzeby wydłużanie czasu przeznaczonego na wykonywanie poszczególnych zadań i prac pisemnych;
• dzielenie zadania na wieloetapowe krótsze części;
• zadawanie krótszych prac domowych;
• w miarę możliwości sprawdzanie wiedzy ucznia w formie przez niego preferowanej;
• dostosowanie pomocy dydaktycznych i zadań do zainteresowań ucznia;
• wykorzystywanie wąskiej i fachowej wiedzy oraz zainteresowań ucznia podczas prowadzenia lekcji;
• umożliwianie uczniowi mówienia o swoich pasjach i zainteresowaniach;
• na lekcjach wychowania fizycznego unikanie aktywności ruchowej związanej z rywalizacją;
• z powodu impulsywności i problemów w czekaniu na swoją kolej odpytywanie ucznia w pierwszej kolejności;
• nie zakładanie, że uczeń nie słucha i nie uczestniczy w toku lekcyjnym jeżeli nie nawiązuje kontaktu wzrokowego, czy też siedzi bokiem do nauczyciela;

Mocne strony uczniów z zespołem Aspergera :

• mają dobrą pamięć wzrokową, a używanie pomocy wizualnych (np. zdjęć, modeli itp.) przykuwa ich uwagę i pozwala lepiej przyswoić materiał;
• świetnie zapamiętują fakty i wydarzenia (jeśli tylko temat zainteresuje ich w stopniu umożliwiającym koncentrację uwagi);
• mogą przejawiać uzdolnienia matematyczne (choć nie jest prawdą, że wszystkie osoby z ZA świetnie liczą);
• badania pokazują, że osoby z ZA mogą być bardzo twórcze.

Współpraca z rodzicami dziecka

Współpraca z rodzicami ma kluczowe znaczenie w opiece i edukacji dziecka z zespołem Aspergera. Systematyczna, planowana współpraca jest jednym z czynników wpływających na osiągnięcia szkolne dziecka autystycznego, na jego prawidłowe funkcjonowanie w klasie oraz środowisku szkoły.

Współpraca z rodzicami dziecka

Współpraca z rodzicami ma kluczowe znaczenie w opiece i edukacji dziecka z zespołem Aspergera. Systematyczna, planowana współpraca jest jednym z czynników wpływających na osiągnięcia szkolne dziecka autystycznego, na jego prawidłowe funkcjonowanie w klasie oraz środowisku szkoły.

Do różnorodnych działań na rzecz podjęcia przez nauczyciela konstruktywnej współpracy z rodzicami należą:

• inicjowanie i pomoc grup wsparcia dla rodziców;
• zasięganie opinii rodziców, na przykład za pomocą ankiet, na tematy dotyczące działalności szkoły i oczekiwań wobec niej;
• zapraszanie rodziców do udziału we wspólnych dyskusjach dotyczących ich własnego dziecka, zasięganie u nich informacji dotyczących jego rozwoju, trybu życia, stanu zdrowia;
• organizowanie zajęć otwartych i imprez szkolnych w terminach dogodnych dla rodziców
• systematyczne, indywidualne kontakty rodziców z nauczycielami.

Formy i zakres współpracy z rodzicami w dużej mierze będą zależały od dyspozycyjności i możliwości rodziców, ale zawsze warto o nią zabiegać.

Jak pracować z dzieckiem z Autyzmem - tworzenie samodzielnych materiałów edukacyjnych

AUTYZM Porady dla nauczycieli i rodziców dzieci autystycznych - dla chętnych

http://autystyczni.pl/k/zespol-aspergera

O stronieNa stronie znajdziecie Państwo informacje dotyczące funkcjonowania dzieci z autyzmem i zespołem Aspergera. Oferujemy porady doświadczonego specjalisty na temat: - Co to jest autyzm? - Jak radzić sobie z trudnymi zachowaniami dzieci? - Jak żyć w rodzinie z dzieckiem autystycznym? i szereg innych. Zapraszamy!

Dla zainteresowanych. Na czym polega wspomaganie dziecka z autyzmem przez nauczyciela-cienia?

https://www.ore.edu.pl/2015/03/autyzm-z-zespol-aspergera-za/

CUKRZYCA

Objawy cukrzycy

ogólne osłabienie

• zwiększone pragnienie
• częste oddawanie dużej ilości moczu
• moczenie nocne
• chudnięcie
• zapach acetonu z ust
• skurcze w nogach
• zakażenia drożdżakami
• ogólne osłabienie

• Nudności
• Wymioty
• Ból brzucha
• odwodnienie
• przyspieszony, pogłębiony oddech
• zaburzenia świadomości
• śpiączka cukrzycowa

Dzień diabetyka

Przed każdym posiłkiem

• Ważenie jedzenie
• Obliczanie zawartości węglowodanów, białka i tłuszczu
• Obliczanie dawki insuliny
• Kłucie palca i oznaczanie glukozy
• Podawanie insuliny

Objawy niedocukrzenia – występują nagle

• Bladość
• Tachykardia
• Zimny pot
• Drżenie rąk
• Nogi jak z waty
• Gorsze widzenie
• Ból brzucha
• Głód
• Nagła zmiana zachowania
• - agresja/wesołkowatość
• Ból głowy
• Splątanie
• Zaburzenia pamięci

Przyczyny przecukrzenia/kwasicy

Niedobór lub brak insuliny w organizmie:

• brak bolusa,
• za duży posiłek,
• podjadanie,
• choroba,
• usterki technicznie, zwłaszcza w pompie insulinowej,
• utrata właściwości insuliny.

Postępowanie w przecukrzeniu

Podać insulinę Pić wodę Konieczne umożliwienie wyjścia do toalety Może boleć głowa Długotrwałe przecukrzenie oznacz aceton w moczu GLIKEMIA > 300mg% podaj insulinę PENEM Nie należy podawać insuliny pompą insulinową – podejrzenie niedrożności zestawu.

Niedocukrzenie (hipoglikemia)

Każdy poziom cukru we krwi poniżej 70 mg/dl wymaga podania dodatkowej porcji glukozy Przyczyny:

• Za mało jedzenia (zapomniany posiłek);
• Za dużo insuliny (pomylona dawka);
• Wysiłek fizyczny.

WAŻNE !!!

Dziecko, które otrzymało insulinę musi zjeść posiłek. Jeżeli nie chce zjeść tego co przygotowano trzeba zaproponować coś w zamian np. zamiast kanapki jabłko.

Postępowanie w niedocukrzeniu

Osoba przytomna 10-20 g węglowodanów prostych Glikemia >50 - ok.10 g węglowodanów (owoc, kanapka) Glikemia <50mg% - 20 g (cukier, glukoza) Po 15 min pomiar cukru: nadal niski: ponownie porcja glukozy i kontrola cukru wzrost glikemii – węglowodany złożone i pomiar po 60 min Można rozważyć podanie glukagonu ps. lub dm. Pompy: Reguła 15/15 Osoba nieprzytomna - Glukagen

Ciężkie niedocukrzenie - postępowanie

- Nie zostawiaj nieprzytomnego - Nic nie podawaj doustnie NIC DOUSTNIE - Ułóż w pozycji bezpiecznej na boku - Zmierz cukier glukometrem - Zrób domięśniowo zastrzyk GlukaGenHypokit - Wezwij POGOTOWIE RATUNKOWE

Wspieranie dziecka z cukrzycą

• Zapewnienie miejsca do pomiaru cukru, podania insuliny;
• mierzenie cukru (odczytanie pomiaru);
• podanie insuliny (pod nadzorem);
• dopilnowanie, aby dziecko zjadło posiłek;
• znajomość objawów niedocukrzenia, reakcja;
• przygotowanie do wysiłku (pomiar cukru, dokarmienie).

Funkcjonowanie dziecka w szkole i na świetlicy

• Jest takie jak każde inne dziecko ALE….
• Czasem może zachowywać się nieadekwatnie do sytuacji (hipoglikemia);
• Może częściej zgłaszać potrzebę wyjścia do toalety (hiperglikemia);
• Bawiąc się zapomina, że ma cukrzycę (odczuwanie hipoglikemii, podjadanie, pomiary glikemii, wyrwanie wkłucia).

Dla zainteresowanychCUKRZYCAPorady dla nauczycieli i rodziców

https://vod.tvp.pl/video/jak-to-dziala,cukrzyca-i-glukometr,27456042

Jak to działa? Cukrzyca i glukometr Jedną z najpowszechniejszych chorób cywilizacyjnych jest cukrzyca. W tym FILMIKU opowiemy o przyczynach cukrzycy typu I i II. Poznacie mechanizm odpowiedzialny za rozwój choroby w organizmie. Ale zobaczycie, że cukrzyca nie przeszkadza w normalnym życiu - uprawianiu sportów, nauce etc. Wytłumaczymy, jak działa nowoczesny glukometr, z którym diabetycy praktycznie się nie rozstają, i powiemy, dlaczego tak ważne jest, by go używać. A tymczasem zachęcamy Was to ograniczenia cukru w diecie!

Bibliografia

Winter M., Zespół Aspergera. Co nauczyciel wiedzieć powinien. Poradnik nauczyciela, wychowawcy, pedagoga, Fraszka Edukacyjna, Warszawa 2006

Kołakowski A., Pisula A., Sposób na trudne dziecko. Przyjazna terapia behawioralna, GWP, Sopot 2012 Notbohm E. i Zysk V., 1001 porad dla rodziców i terapeutów dzieci z autyzmem i zespołem Aspergera, Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego 2016

www.poradnikautystyczny.pl

www.edu.ore.pl

https://pl.pinterest.com/

Dziękujemy za uwagę