KRAJOBRAZ TAJGI I TUNDRY
TAJGA - PÓŁNOCNE LASY IGLASTE
Wielkie iglaste lasy Azji, zwane tajgą, są tak ogromne, tak słabo zamieszkane i poznane, że do dzisiaj znajdują się tam miejsca, w których nigdy jeszcze nie stanęła stopa człowieka
Tajga zajmuje ogromne obszary półkuli północnej rozciągające się od północnej części Półwyspu Skandynawskiego poprzez północne tereny Rosji (Syberię) oraz większą część Alaski i Kanady.
KLIMAT
- strefa klimatu umiarkowanego chłodnego
- zima trwa tutaj nawet do 7 miesięcy.
- temperatura powietrza spada miejscami poniżej −50°C
- wiosna i jesień są krótkie, chłodne, pochmurne i wietrzne
- lato jest krótkie, słoneczne i ciepłe, ze średnią temperaturą powietrza około 20°C, za to dość suche
- opady roczne nie przekraczają 600 mm, zwykle mniej
- klimat taki nazywamy kontynentalnym suchym.
Wieloletnia zmarzlina Niskie temperatury i długa zima sprawiają, że gruba warstwa gruntu jest przemarznięta nawet do głębokości kilkuset metrów. Latem rozmarza tylko wierzchnia warstwa około 1m, tworzą się wtedy ogromne podmokłe tereny. Rozmarzają również nieutwardzone drogi na Syberii, utrudniając transport i przemieszczanie.
ŚWIAT ROŚLIN
Tajgę w większości porastają lasy iglaste oraz, w niewielkim stopniu, liściaste. Gatunki liściaste są częstsze na obrzeżach lasów, pożarzyskach, nad brzegami rzek i na bagnach. W jej południowych rejonach przeważają lasy liściaste, natomiast na północy dominują lasy iglaste. Wyróżnić można dwa typy tajgi : tajgę ciemną – występuje głównie w Europie i Zachodniej Syberii, ale także wyspowo na obszarze całej Syberii. Budowana jest przez gatunki wyższe, rosnące gęściej (świerk syberyjski, jodła syberyjska, limba syberyjska), ma stosunkowo bogate runo krzewinkowe; tajgę jasną – występuje we Wschodniej Syberii i północnej Europie. Budowana jest przez gatunki niższe, rosnące rzadziej (modrzew dahurski, sosna zwyczajna), runo ma ubogie, chrobotkowe. Na obszarach tajgi rosną głównie drzewa iglaste: świerki, sosny, limby, jodły syberyjskie, modrzewie, ale także – najczęściej drobnolistne – liściaste: brzozy, osiki, olsze, jarzęby.
ŚWIAT ZWIERZĄT
- W ciągu krótkiego lata w lasach tajgi pojawiają się duże ilości komarów i wiele gatunków owadów
- ptaki: sikory, jemiołuszki, głuszce, krogulce i jastrzębie. Niektóre z nich, np. jemiołuszki, uciekają przed zimą, odlatując na południe, do strefy lasów liściastych.
- wędrujące stada reniferów
- występują także inne ssak: łosie, łasice, gronostaje, wiewiórki, rosomaki, borsuki, rysie, lisy, wilki, niedźwiedzie, tygrysy i kuny. Niektóre z nich, np. niedźwiedzie brunatne, na okres zimy zapadają w sen zimowy.
najedź na zdjęcie
ŻYCIE W TAJDZE
Tajga jest obszarem bardzo nieprzyjaznym człowiekowi. Przez wiele miesięcy w roku jest bardzo zimno. Latem pojawiają się miliony komarów i maleńkich, ale krwiopijnych meszek. Z powodu płytkiego zalegania warstwy wiecznej zmarzliny na powierzchni pojawia się błoto. Niewiele jest tu terenów, na których można budować domy.Na terenie tajgi znajdują się bogate złoża rud metali, węgla, ropy naftowej, gazu ziemnego i innych surowców, a także kamieni szlachetnych. Jednak dopiero w XX wieku, gdy postęp technologiczny umożliwił budowę w tajdze kopalń, hut, elektrowni i fabryk oraz domów dla pracowników, rozpoczęto eksploatację bogactw naturalnych. Podstawowym bogactwem jest również drewno.
Mieszkańcy tajgi
NIEŃCY
JAKUCI
EWENKOWIE
najedź na zdjęcie
TUNDRA
Istnieją takie obszary na Ziemi, gdzie możesz chodzić po wierzchołkach drzew i nawet tego nie zauważyć. Karłowate brzozy i wierzby ścielą się tuż nad poziomem gruntu, sięgając człowiekowi do kostek, a najwyżej do połowy łydki. Takie są najwyższe drzewa tundry.
KLIMAT
Na północ od tajgi rozciąga się strefa krajobrazu nazwanego tundrą. Klimat tundry jest jeszcze bardziej surowy. Obszary tundry w większości leżą poza kołem podbiegunowym, a więc przez kilka dni albo nawet przez wiele tygodni występuje tu zjawisko nocy polarnej - Słońce nie pojawia się nad horyzontem ani na chwilę. Zimy są bardzo mroźne i długie. Latem co prawda występuje zjawisko dnia polarnego, ale nawet wówczas Słońce znajduje się nisko nad horyzontem, dając niewiele ciepła. Lata są krótkie (trwają ok. 6–8 tygodni), pochmurne i chłodne – temperatura powietrza nie przekracza 15°C. Wiatr wieje przez cały rok z prędkością 30 m/s lub więcej.
ROSLINNOŚĆ
Warunki klimatyczne są zbyt surowe nawet dla wytrzymałych na zimno iglastych drzew. Najwyższą warstwę roślin tworzą karłowate brzozy i wierzby, które nie osiągają wysokości większej niż 30 cm. Ich gałęzie rosną poziomo i mogą mieć kilka metrów długości. Dzięki temu wiatr nie jest w stanie ich połamać, a zimę spędzają przykryte warstwą śniegu, co chroni je przed mrozem. Na całym obszarze tundry występują mchy, porosty i nieliczne rośliny kwiatowe. Są one jedynymi roślinami występującymi na obszarach tundry znajdujących się najbliżej biegunów. Na całym terenie tundry znajduje się wieczna zmarzlina: grunt jest zamarznięty od samej powierzchni do setek metrów w głąb. W krótkim okresie lata, które trwa 2–3 miesięce, odmarza jedynie powierzchniowa warstwa do głębokości nie większej niż 1 metr. Kwitną wtedy karłowate drzewa, krzewinki i rośliny kwiatowe, aby wydać owoce i rozsiać przed zimą nasiona.
ZWIERZĘTA
ŻYCIE W TUNDRZE
Tundra ma niewielu mieszkańców. Jakakolwiek działalność rolnicza poza pasterstwem jest tu niemożliwa – gleby są zbyt ubogie, temperatury za niskie, a wiatr – zbyt silny. Tutejsi mieszkańcy żyją głównie z rybołówstwa, polowania na inne zwierzęta morskie (w tym foki i wieloryby), a także na zwierzęta lądowe.
Pierwotnymi mieszkańcami tundry w Ameryce Północnej są Inuici (nazywani także Eskimosami). Północne obszary Norwegii, Szwecji, Finlandii i europejskiej części Rosji zamieszkują Lapończycy, którzy hodują głównie renifery. Na obszarze tundry występują liczne surowce, np. złoża kamieni szlachetnych na Syberii czy ropa naftowa na Alasce. W zakładach przemysłowych pracują Rosjanie, Norwegowie, Amerykanie, Kanadyjczycy i inni. Niektórzy mieszkają na obszarze tundry na stałe, inni przyjeżdżają tylko na pewien czas.
DZIĘKUJĘ !
NOTATKA
tajga i tundra
akdubla
Created on May 29, 2020
Start designing with a free template
Discover more than 1500 professional designs like these:
Explore all templates
Transcript
KRAJOBRAZ TAJGI I TUNDRY
TAJGA - PÓŁNOCNE LASY IGLASTE
Wielkie iglaste lasy Azji, zwane tajgą, są tak ogromne, tak słabo zamieszkane i poznane, że do dzisiaj znajdują się tam miejsca, w których nigdy jeszcze nie stanęła stopa człowieka
Tajga zajmuje ogromne obszary półkuli północnej rozciągające się od północnej części Półwyspu Skandynawskiego poprzez północne tereny Rosji (Syberię) oraz większą część Alaski i Kanady.
KLIMAT
Wieloletnia zmarzlina Niskie temperatury i długa zima sprawiają, że gruba warstwa gruntu jest przemarznięta nawet do głębokości kilkuset metrów. Latem rozmarza tylko wierzchnia warstwa około 1m, tworzą się wtedy ogromne podmokłe tereny. Rozmarzają również nieutwardzone drogi na Syberii, utrudniając transport i przemieszczanie.
ŚWIAT ROŚLIN
Tajgę w większości porastają lasy iglaste oraz, w niewielkim stopniu, liściaste. Gatunki liściaste są częstsze na obrzeżach lasów, pożarzyskach, nad brzegami rzek i na bagnach. W jej południowych rejonach przeważają lasy liściaste, natomiast na północy dominują lasy iglaste. Wyróżnić można dwa typy tajgi : tajgę ciemną – występuje głównie w Europie i Zachodniej Syberii, ale także wyspowo na obszarze całej Syberii. Budowana jest przez gatunki wyższe, rosnące gęściej (świerk syberyjski, jodła syberyjska, limba syberyjska), ma stosunkowo bogate runo krzewinkowe; tajgę jasną – występuje we Wschodniej Syberii i północnej Europie. Budowana jest przez gatunki niższe, rosnące rzadziej (modrzew dahurski, sosna zwyczajna), runo ma ubogie, chrobotkowe. Na obszarach tajgi rosną głównie drzewa iglaste: świerki, sosny, limby, jodły syberyjskie, modrzewie, ale także – najczęściej drobnolistne – liściaste: brzozy, osiki, olsze, jarzęby.
ŚWIAT ZWIERZĄT
najedź na zdjęcie
ŻYCIE W TAJDZE
Tajga jest obszarem bardzo nieprzyjaznym człowiekowi. Przez wiele miesięcy w roku jest bardzo zimno. Latem pojawiają się miliony komarów i maleńkich, ale krwiopijnych meszek. Z powodu płytkiego zalegania warstwy wiecznej zmarzliny na powierzchni pojawia się błoto. Niewiele jest tu terenów, na których można budować domy.Na terenie tajgi znajdują się bogate złoża rud metali, węgla, ropy naftowej, gazu ziemnego i innych surowców, a także kamieni szlachetnych. Jednak dopiero w XX wieku, gdy postęp technologiczny umożliwił budowę w tajdze kopalń, hut, elektrowni i fabryk oraz domów dla pracowników, rozpoczęto eksploatację bogactw naturalnych. Podstawowym bogactwem jest również drewno.
Mieszkańcy tajgi
NIEŃCY
JAKUCI
EWENKOWIE
najedź na zdjęcie
TUNDRA
Istnieją takie obszary na Ziemi, gdzie możesz chodzić po wierzchołkach drzew i nawet tego nie zauważyć. Karłowate brzozy i wierzby ścielą się tuż nad poziomem gruntu, sięgając człowiekowi do kostek, a najwyżej do połowy łydki. Takie są najwyższe drzewa tundry.
KLIMAT
Na północ od tajgi rozciąga się strefa krajobrazu nazwanego tundrą. Klimat tundry jest jeszcze bardziej surowy. Obszary tundry w większości leżą poza kołem podbiegunowym, a więc przez kilka dni albo nawet przez wiele tygodni występuje tu zjawisko nocy polarnej - Słońce nie pojawia się nad horyzontem ani na chwilę. Zimy są bardzo mroźne i długie. Latem co prawda występuje zjawisko dnia polarnego, ale nawet wówczas Słońce znajduje się nisko nad horyzontem, dając niewiele ciepła. Lata są krótkie (trwają ok. 6–8 tygodni), pochmurne i chłodne – temperatura powietrza nie przekracza 15°C. Wiatr wieje przez cały rok z prędkością 30 m/s lub więcej.
ROSLINNOŚĆ
Warunki klimatyczne są zbyt surowe nawet dla wytrzymałych na zimno iglastych drzew. Najwyższą warstwę roślin tworzą karłowate brzozy i wierzby, które nie osiągają wysokości większej niż 30 cm. Ich gałęzie rosną poziomo i mogą mieć kilka metrów długości. Dzięki temu wiatr nie jest w stanie ich połamać, a zimę spędzają przykryte warstwą śniegu, co chroni je przed mrozem. Na całym obszarze tundry występują mchy, porosty i nieliczne rośliny kwiatowe. Są one jedynymi roślinami występującymi na obszarach tundry znajdujących się najbliżej biegunów. Na całym terenie tundry znajduje się wieczna zmarzlina: grunt jest zamarznięty od samej powierzchni do setek metrów w głąb. W krótkim okresie lata, które trwa 2–3 miesięce, odmarza jedynie powierzchniowa warstwa do głębokości nie większej niż 1 metr. Kwitną wtedy karłowate drzewa, krzewinki i rośliny kwiatowe, aby wydać owoce i rozsiać przed zimą nasiona.
ZWIERZĘTA
ŻYCIE W TUNDRZE
Tundra ma niewielu mieszkańców. Jakakolwiek działalność rolnicza poza pasterstwem jest tu niemożliwa – gleby są zbyt ubogie, temperatury za niskie, a wiatr – zbyt silny. Tutejsi mieszkańcy żyją głównie z rybołówstwa, polowania na inne zwierzęta morskie (w tym foki i wieloryby), a także na zwierzęta lądowe. Pierwotnymi mieszkańcami tundry w Ameryce Północnej są Inuici (nazywani także Eskimosami). Północne obszary Norwegii, Szwecji, Finlandii i europejskiej części Rosji zamieszkują Lapończycy, którzy hodują głównie renifery. Na obszarze tundry występują liczne surowce, np. złoża kamieni szlachetnych na Syberii czy ropa naftowa na Alasce. W zakładach przemysłowych pracują Rosjanie, Norwegowie, Amerykanie, Kanadyjczycy i inni. Niektórzy mieszkają na obszarze tundry na stałe, inni przyjeżdżają tylko na pewien czas.
DZIĘKUJĘ !
NOTATKA